ျမန္မာႏိုင္ငံသားေတြ ဘယ္မွာေနေန က်န္းမာၾကပါေစ

Photo taken on 19-11-2011 by an Indian photo-journalist at Yamuna Clinic
This Blog is created on 10th October 2014

How to ask က်န္းမာေရးနဲ႔ ေဆးပညာ ေမးလိုတာရွိပါက

• ေဖ့စ္ဘြတ္ ကြန္မင့္ကေန မေမးပါနဲ႔။
• ျဖစ္တဲ့သူရ့ဲ က်ား-မ နဲ႔ အသက္ကို အရင္ဆံုးေရးပါ။ နာမည္ မလိုအပ္ပါ။
• ျဖစ္ေနတာ ၁-၂-၃။ ျဖစ္တာဘယ္ေလာက္ၾကာျပီ။ လိုအပ္ရင္ ရာသီ၊ အိမ္ေထာင္ေရး၊ က်န္းမာေရးေနာက္ခံ၊ ေနတဲ့တိုင္းျပည္။ တိုတိုရွင္းရွင္းသာေရးပါ။
• ေဆးစစ္ခ်က္ေတြနဲ႔ ပံုေတြကို အတည့္ပို႔ပါ။ လိုတာကိုသာပို႔ပါ။ အာလ္ထြာေဆာင္းမွာ ပံုမလိုပါ။ မွတ္ခ်က္သာလိုတယ္။
• SMS အေရးအသားမ်ိဳးကို မဖတ္တတ္ပါ။ ျမန္မာစကားကို အဂၤလိပ္စာလံုးနဲ႔ေရးတာကို မဖတ္ပါ။
• ဖုန္းဆက္ျပီးေမးရင္ အခ်ိန္ဇုန္မတူတာေရာ၊ အသံထြက္လြဲႏိုင္တာေရာေၾကာင့္ အဆင္မေျပပါ။
• ေမးတဲ့သူက မိမိကိုယ္မိမိ သား-သမီးလို႔မေရးပါနဲ႔။ ေျဖမယ့္ဆရာဝန္ကို ဆရာလို႔သာသံုးပါ။
• ေဆးရံု-ေဆးခန္း-ဆရာဝန္-ေဆးဆိုင္-ေဆးေစ်း-ကုန္က်စရိတ္ စတာေတြကို မသိပါ။
• ေမးစရာေနရာ (၁) အီးေမးလ္ doctortintswe@gmail.com (၂) ေဖ့စ္ဘြတ္ https://www.facebook.com/tint.swe.dr (၃) ေဖ့စ္ဘြတ္ https://www.facebook.com/drtintswe/
• ေမးနည္းစည္းကမ္းအရ မေမးလိုသူမ်ား http://doctortintswe.blogspot.com/ Dr. Tint Swe's Writings မွာ ရွာဖတ္ႏိုင္ၾကပါတယ္။

Wednesday, March 30, 2016

Prostatitis ဆီးက်ိတ္ေရာင္ျခင္း

က်ေနာ္ အသက္ ၂၇ ႏွစ္ပဲ ရွိပါျပီ။ အိမ္ေထာင္မရွိပါ။ ဆီးသြားျပီးတုိင္း ဆီးက်န္သလို ခံစားရပါတယ္။ ဆီးသြားတာ အားမရပါဘူး။ ဆီးသြားျပီး ျပန္သြားရင္လည္း တစက္တစက္ပဲက်ပါတယ္။ အၿမဲညစ္ရပါတယ္။ ေခၽြးေတြေတာင္ ထြက္ပါတယ္။ ဒီလုိျဖစ္ေနတာ ၆ႏွစ္၊ ၇ ႏွစ္ေလာက္ ရွိပါျပီ။ က်ေနာ္ေသခ်ာေျပာႏုိင္တာက က်ေနာ္ မိန္းမ အေပ်ာ္အပါး လံုးဝမလုိက္စားပါဘူး။ ဒီႏွစ္ပုိင္း ပုိးဆိုးလာပါတယ္။ ဓါတ္မွန္ရုိက္တာ ဘာေက်ာက္မွေတာ့မရွိပါဘူး။ ေဆးရံုမွာ ဆ၇ာ၀န္နဲ႕ ျပပါတယ္။ Utrasound ထြက္လာေတာ့ ဆီးက်ိတ္ေရာင္ေနတယ္လို႔ ေျပာပါတယ္။ ျပည္တည္ေနတယ္၊ ျပည္ေတြကို ထုတ္ပစ္ရမယ္လို႔လည္း ေျပာပါတယ္။ ျပည္ေတြကို ခြဲစိတ္ျပီး ထုတ္ပစ္ရတာမ်ိဳးလား။ မခြဲဘဲနဲ႔ထုတ္လို႔ရလား။ ဆီးက်ိတ္ေရာင္ေနတာကို ေဆးစားျပီးကုလုိ႔ရတာလား။ ခြဲစိတ္ရမွာလား။ တုိင္းရင္းေဆးနည္းနဲ႔ေရာ ကုလုိ႔ရႏုိင္လား။ က်ေနာ့္လိင္တံထိပ္မွာ ၾကြက္ႏုိ႔လုိ အရည္ၾကည္ဖုတခုေပါက္ပါတယ္။ ၆ ႏွစ္ ၇ ႏွစ္ေလာက္ ရွိပါျပီ။ ေနာက္ပုိင္း တျဖည္းျဖည့္ ၾကီးလာပါတယ္။ Ultrasound ရုိက္ထားတဲ့ပံုကို ပို႔လုိက္ပါတယ္။

ေမးခြန္းထဲ စာထပ္ေနတာေတြနဲ႔ မခံစားရတာေတြေရးထားတာကိုလည္းျဖဳတ္လိုက္ပါတယ္။ တိုင္းရင္းေဆးကို မသိပါ။

ဆီးက်ိတ္ေရာင္တာ အသက္ ၃ဝ-၅ဝ အတြင္းမွာ အျဖစ္မ်ားတယ္။ အမ်ားအားျဖင့္ ပိုးဝင္လို႔ က်ားဆီးက်ိတ္ေရာင္တယ္။ တခါတေလ ပိုးမေတြ႔ရပါ။ ဆီးစပ္အတြင္းပိုင္းေနရာနာမယ္။ က်ားအဂၤါေနရာတဝိႈက္ နာမယ္။ ထိုင္ေနခ်ိန္မွာပိုနာမယ္။ စက္ဘီးစီးရင္နာမယ္။ က်ားအစိေနရာနာမယ္။ ဆီးသြားရင္ နာမယ္။ ဆီးသြားရခက္တတ္တယ္။ အတူေနခ်ိန္နဲ႔ သုက္ရည္ထုတ္ခ်ိန္မွာနာမယ္။

Acute infectious prostatitis ရက္တိုဆီးက်ိတ္ေရာင္ျခင္း
လူတစ္ေသာင္းမွာ တေယာက္သာျဖစ္တယ္။ ခ်က္ခ်င္းေကာက္ျဖစ္တာ။ ဗက္တီးရီးယားကေနျဖစ္တယ္။ ပိုးေသေဆး ခ်က္ခ်င္းေပးရတယ္။ ခံစားရတာက ၂ ပါတ္နဲ႔ေပ်ာက္ေပမဲ့ ေဆးကို ၄ ပါတ္ၾကာေပးရတတ္တယ္။ Paracetamol နဲ႔ Ibuprofen အနာသက္သာေဆးလဲလိုတယ္။ အျပင္းစား ဥပမာ Codeine ပါတာမ်ိဳးလိုတတ္တယ္။

Fluoroquinolones ကို အမ်ားဆံုးသံုးတယ္။ ေဆးယဥ္တာလဲရွိေနျပီ။ ceftazidime, ceftriaxone, imipenem or ertapenem ေဆးေတြ ၁၄ ရက္ေပးႏိုင္တယ္။ Kanamycin A, Amikacin, Tobramycin, Gentamicin, Neomycins B, C, E နဲ႔ Streptomycin ေတြ သံုးႏိုင္တယ္။ Clindamycin နဲ႔ trimethoprim ေတြကိုလဲသံုးႏိုင္တယ္။ ဥပမာ Ceftazidime 250 mg IV or IM ထိုးေဆး၊ တေန႔ ၂-၃ ၾကိမ္၊ ၃-၇ ရက္။ Ceftazidime 500 mg IV or IM ထိုးေဆး၊ တေန႔ ၂-၃ ၾကိမ္၊ ၂-၃ ပါတ္။

ပိုေသေဆးကို ၁၂ ပါတ္ၾကာအထိေပးမယ္။ ၇၅% က ေပ်ာက္တယ္။ မေပ်ာက္ေသးသူကို ေဆးအဆနည္းနဲ႔ ရက္ပိုၾကာၾကာေပးတယ္။ TMP-SMZ at 80-400 mg ကို တေန႔ ၂ ၾကိမ္။ ၃၃-၅ဝ% ဟာ ၄-၆ ပါတ္မွာေကာင္းတယ္။ Ciprofloxacin at 500 mg or Ofloxacin at 400 mg တေန႔ ၂ ၾကိမ္၊ ၃၃-၅ဝ% ဟာ ၄-၆ ပါတ္မွာေကာင္းတယ္။ TMP-SMZ ေဆးက ေစ်းလည္းခ်ိဳတယ္။ ဒါေပမယ့္ အသက္ ၃၅ ႏွစ္ေအာက္ လိင္ဆက္ဆံမႈရွိႏိုင္သူေတြဆိုရင္ လိင္ကတဆင့္ ကူးစက္ေရာဂါေတြ (chlamydial and gonorrheal) ေတြပါရွိႏိုင္လို႔ Ofloxacin ေပးသင့္တယ္။

သတိထားဘို႔က တခ်ိဳ႕ပိုးေတြက ေဆးယဥ္ေနတယ္။ အဲဒီပိုးေသေဆးေတြနဲ႔မရေသးရင္ Carbenicillin (သို႔) doxycycline စားေဆးေတြနဲ႔ gentamicin ထိုးေဆးေတြသံုးႏိုင္တယ္။gentamicin ထိုးေဆးကို ဆီးက်ိတ္ထဲထိုးေပးႏိုင္တယ္။ ေဆးေတြ ေပးေပမယ့္ ဆက္က်န္သူေတြကို ေဆးအဆနည္းျပီးရက္ၾကာၾကာေပးတယ္။ တျခားပိုးေသေဆးေတြ nitrofurantoin, nalidixic acid, cephalexin နဲ႔ trimethoprim ေပးႏိုင္တယ္။

Chronic infectious prostatitis နာတာရွည္ဆီးက်ိတ္ေရာင္ျခင္း
ပိုမ်ားတယ္။ တခါျဖစ္ရင္ ၃ လေလာက္ၾကာတတ္တယ္။ ျဖစ္လိုက္ သက္သာလိုက္ေနတယ္။ ဘာလို႔ျဖစ္သလဲက မရွင္းလွပါ။ ဗက္တီးရီးယားကေနလဲျဖစ္ႏိုင္တယ္။ ပိုးေသေဆး ၆ ပါတ္ၾကာ ေပးရတတ္တယ္။ Alpha-blockers ေဆးအမ်ိဳးအစားကေန ၾကြက္သားေျပေလွ်ာ့ေစလို႔ အနာသက္သာမယ္။ ဒါေပမဲ့ ဒီေဆးက အိပ္ခ်င္တယ္။ ေခါင္းကိုက္တယ္။ အားယုတ္တယ္။ ပန္းအဖ်ားေနရာ၊ က်ားအစိေနရာနဲ႔ စအိုေနရာနားနာမယ္။ ဆီးသြားရင္ နည္းနည္း နာမယ္။ ဆီးသြားခ်င္ရင္ ျမန္မွရတယ္။ သုက္လႊတ္တဲ့အခါ အားနည္းမယ္။ လိင္အဂၤါသန္မာမႈအားနည္းမယ္။ လိင္ဆက္ဆံရင္လည္း နာမယ္။ လိင္ကတဆင့္ကူးစက္တာေတာ့မဟုတ္ပါ။

Finasteride ေဆး ေပးႏိုင္တယ္။ Fluoxetine ေဆးကို စိတ္ဓါတ္က်ေနသူေတြကိုေပးတယ္။ ဆီးက်ိတ္ ထုတ္ေပးရတာလဲရွိတယ္။ ေက်ာက္တည္ေနသူကိုလုပ္မယ္။ Alpha-blockers ေဆးအမ်ိဳးအစားလဲ ေပးႏိုင္တယ္။ Bioflavonoids (Quercetin) နဲ႔ Finasteride ေဆးကိုလဲေပးတာရွိတယ္။ ဆီးက်ိတ္ အရြယ္အစား ေသးေစတယ္။ Paracetamol နဲ႔ Ibuprofen အနာသက္သာေဆးေပးတယ္။ ၾကြက္သားေပ်ာ့ေဆးလဲတြဲႏိုင္တယ္။ နည္းနည္း အိပ္ခ်င္မယ္။ Gabapentin ေဆးကို တာနာရွည္ နာေနတာအတြက္ေပးတယ္။ Amitriptyline ေဆးအဆ နည္းနည္းကို နာတာနဲ႔ အိပ္ႏိုင္ေစဘို႔ေပးတယ္။

ဆီးက်ိတ္ႏွိပ္နည္း၊ ေလ့က်င့္ခန္းလုပ္တာ၊ ေကာင္ဆယ္လင္းလုပ္တာေတြကေန ကူႏိုင္တယ္။ စိတ္ဖိအားမ်ားေနသူေတြက ေလွ်ာ့ခ်နည္းလုပ္ရမယ္။ ေရခပ္ေႏြးေႏြးထဲထိုင္နည္း ေကာင္းတယ္။ အပူအစပ္၊ ေကဖင္း၊ ေကဖင္းမ်ားတာ မသင့္ဘူး။ အရက္မသင့္ပါ။ စက္ဘီးစီးတာမသင့္ပါ။ ထိုင္တာလည္း အၾကာၾကီးမသင့္ပါ။ ဝမ္းေပ်ာ့ေဆးလဲ ကူႏိုင္တယ္။ ဆီးက်ိတ္ေနရာ ႏွိပ္နယ္ေပးတာလဲ ကူႏိုင္တယ္။ အစပ္စားတာေလွ်ာ့တာလဲ တခ်ိဳ႕မွာသက္သာတယ္။

ေဒါက္တာတင့္ေဆြ

ေယာက္်ားမွာ အတူေနစဥ္နာျခင္း
သမီးအမ်ဳိးသားအတြက္ေမးခ်င္းလုိ႔ပါ။ အသက္ ၃၈ နွစ္၊ ပထမအိမ္ေထာင္  ၉ နွစ္၊ သားသမီးမရခဲ့ပါဘူးဆရာ။ မထမ အိမ္ေထာင္ဆုံးျပီး၊ အခုသမီးနဲ႔ အိမ္ေထာင္က်တာ ၂ နွစ္ျပည့္ပါေတာ့မယ္။ ကေလးရျပီး ပ်က္က်ခဲ့ပါတယ္။ ကန္ေတာ့ပါဆရာ  အခုေနာက္ပုိင္း သမီးတုိ႔အတူေနတဲ့ခါ အမ်ိဳးသားက ျပီခါနီးရင္ အရမ္းနာလုိ႔ဆုိျပီ ေအာ္တယ္ဆရာ။ အဲလုိျဖစ္တာ ၁ လေလာက္ရွိျပီ။ မေန႔က အတူေနေတာ့  အစပုိင္းမွနာလုိ႔ဆုိျပီး သမီးတုိ႔အတူဆက္မေနျဖစ္ေတာ့ပါဘူး။ အဲဒါ ဘာျဖစ္လုိ႔လဲဆရာ။  အမ်ဳိးသားက ေဆးခန္း မသြားခ်င္ဘူးဆရာ။ သူက တျခားဘာေရာဂါမွမရွိပါဘူး။ ဖ်ားတာနားတာလဲမျဖစ္ပါဘူးဆရာ။ ဒါေပမဲ့ ေဆးလိပ္ အရမ္း ေသာက္တယ္။ အလုပ္ပင္းပန္ရင္ အရမ္းေသာက္တတ္ပါတယ္ဆရာ။ သူခံစားေနတဲ့ေဝဒနာက ဘာျဖစ္တာလဲဆရာ။ ဘယ္လုိေဆးေတြေသာက္လုိ႔ရလဲဆရာ။

ေယာက္်ားေတြမွာ အတူေနခ်ိန္မွာနာေစတဲ့အေၾကာင္းေတြ အမ်ိဳးမ်ိဳးရွိတယ္။ Prostatitis ဆီးက်ိတ္ေရာင္တာျဖစ္ေနရင္ ဆီးသြားရင္လဲနာတယ္၊ လိင္ဆက္ဆံျပီးခ်ိန္မွာလဲနာတာျဖစ္တယ္။ အထက္မွာ ဒီေရာဂါအေၾကာင္းေရးထားပါတယ္။ ဒီေရာဂါကို အရင္ဦးစားေပးစဥ္းစားသင့္ပါတယ္။ ဒါ့အျပင္ -
• Peyronie's disease လိင္တံအတြင္းမွာ အရြတ္ျဖစ္လို႔ လိင္တံေကာက္ေနျခင္း၊
• Urinary tract infections ဆီးလမ္းပိုးဝင္ျခင္း၊
• Yeast infections မိႈပိုးဝင္ျခင္း၊ လိင္တံထိပ္မွာ ယားမယ္။
• Dermatitis မတည့္တာနဲ႔ထိေတြမိလို႔ လိင္တံအေရျပားေရာင္ျခင္း၊
• Herpes ေရယံု၊
• Psoriasis နာတာရွည္အေရျပားေရာဂါ၊
• Phimosis ပန္းငံုတာ၊
• Paraphimosis ပန္းတပိုင္းတစငံုတာေတြကေနလဲ ေယာက္်ားေတြမွာ လိင္ဆက္ဆံရင္နာႏိုင္တယ္။

Peyronie's Disease က်ား-လိင္အဂၤါ ေကာက္ေနျခင္း http://doctortintswe.blogspot.com/2015/01/peyronies-disease.html

ေဒါက္တာတင့္ေဆြ

3 comments:

  1. ဆီးက်ိတ္ႀကီးေနတယ္လို႔ Ultrasound Report က ေျပာပါတယ္။ ဘယ္လိုကုရမယ္ဆိုတာေက်းဇူးျပဳၿပီးလမ္းညႊန္ေပးပါအံုးခင္ဗ်ာ။

    ReplyDelete
  2. Prostate: measures 3.83x2.73x2.68 cm (14.67 ml). Intravesical protrusion of prostate
    (IPP) is “5”mm.

    ReplyDelete
  3. ေက်းဇူးအထူးတင္ပါတယ္ခင္ဗ်ာ။ ကၽြန္ေတာ့္အသက္က(၅၈)ႏွစ္ပါ။
    ဇနီးကလြန္ခဲ့ေသာ(၂)ႏွစ္က(၁၇-၆-၂၀၁၃) ဆုံးသြားခဲ့ပါၿပီခင္ဗ်ာ။

    ReplyDelete

Note: Only a member of this blog may post a comment.