ျမန္မာႏိုင္ငံသားေတြ ဘယ္မွာေနေန က်န္းမာၾကပါေစ

Photo taken on 19-11-2011 by an Indian photo-journalist at Yamuna Clinic
This Blog is created on 10th October 2014

How to ask က်န္းမာေရးနဲ႔ ေဆးပညာ ေမးလိုတာရွိပါက

• ေဖ့စ္ဘြတ္ ကြန္မင့္ကေန မေမးပါနဲ႔။
• ျဖစ္တဲ့သူရ့ဲ က်ား-မ နဲ႔ အသက္ကို အရင္ဆံုးေရးပါ။ နာမည္ မလိုအပ္ပါ။
• ျဖစ္ေနတာ ၁-၂-၃။ ျဖစ္တာဘယ္ေလာက္ၾကာျပီ။ လိုအပ္ရင္ ရာသီ၊ အိမ္ေထာင္ေရး၊ က်န္းမာေရးေနာက္ခံ၊ ေနတဲ့တိုင္းျပည္။ တိုတိုရွင္းရွင္းသာေရးပါ။
• ေဆးစစ္ခ်က္ေတြနဲ႔ ပံုေတြကို အတည့္ပို႔ပါ။ လိုတာကိုသာပို႔ပါ။ အာလ္ထြာေဆာင္းမွာ ပံုမလိုပါ။ မွတ္ခ်က္သာလိုတယ္။
• SMS အေရးအသားမ်ိဳးကို မဖတ္တတ္ပါ။ ျမန္မာစကားကို အဂၤလိပ္စာလံုးနဲ႔ေရးတာကို မဖတ္ပါ။
• ဖုန္းဆက္ျပီးေမးရင္ အခ်ိန္ဇုန္မတူတာေရာ၊ အသံထြက္လြဲႏိုင္တာေရာေၾကာင့္ အဆင္မေျပပါ။
• ေမးတဲ့သူက မိမိကိုယ္မိမိ သား-သမီးလို႔မေရးပါနဲ႔။ ေျဖမယ့္ဆရာဝန္ကို ဆရာလို႔သာသံုးပါ။
• ေဆးရံု-ေဆးခန္း-ဆရာဝန္-ေဆးဆိုင္-ေဆးေစ်း-ကုန္က်စရိတ္ စတာေတြကို မသိပါ။
• ေမးစရာေနရာ (၁) အီးေမးလ္ doctortintswe@gmail.com (၂) ေဖ့စ္ဘြတ္ https://www.facebook.com/tint.swe.dr (၃) ေဖ့စ္ဘြတ္ https://www.facebook.com/drtintswe/
• ေမးနည္းစည္းကမ္းအရ မေမးလိုသူမ်ား http://doctortintswe.blogspot.com/ Dr. Tint Swe's Writings မွာ ရွာဖတ္ႏိုင္ၾကပါတယ္။

Monday, September 26, 2016

Multiple sclerosis မာလ္တီပယ္ စကယ္လရိုးဆစ္

ဆရာ ကြၽန္ေတာ့္အမ ၂၉ႏွစ္ Multiple sclerosis ေရာဂါျဖစ္ေနတာ ၁ ႏွစ္႐ွိၿပီဆရာ။ MRI မွာလဲ ျဖစ္တဲ့ေနရာ မေတြ႔ရဘူးဆရာ။ အခုေတာ့ မ်က္စိ၂ ဖက္လံုးကြယ္သြားတာရက္ပိုင္းပဲ႐ွိေသးတယ္။ ျပန္ျမင္ပါ့မလားဆရာ။ ဒီေရာဂါနဲ႔ပတ္သက္ၿပီး ဆရာသိတာေလးေတြ အခ်ိန္ရရင္ တင္ေပးပါဆရာ။ ေက်းဇူးတင္ပါတယ္။

• အမ်ိဳးသမီးေတြမွာပိုျဖစ္တယ္။ အသက္ ၂ဝ နဲ႔ ၄ဝ ၾကား ေရာဂါရွိမွန္းစသိတာ မ်ားတယ္။
• အာရံုေၾကာဆဲလ္ေလးေတြကို ဖံုးအုပ္ေပးထားတဲ့ (မိုင္လင္ရွိ) ဆိုတာ ပ်က္စီးလို႔ျဖစ္ရတယ္။ အဖံုးပ်က္သြားလို႔ အာရံုေၾကာရဲ႕ အလုပ္ေတြ ေႏွးေကြးတာ မလုပ္ႏိုင္ေတာ့တာျဖစ္လာတယ္။
• ေရာင္ရမ္းျဖစ္စဥ္ေၾကာင့္ အာရံုေၾကာဆဲလ္ေလးေတြ ထိခိုက္ခံရတယ္။ ဦးေႏွာက္၊ မ်က္စိအာရံုေၾကာနဲ႔ ခါးရိုးမၾကီးထဲက အာရံုေၾကာေတြကိုထိခိုက္ေစတယ္။
• ဘာလို႔ျဖစ္သလဲ အတိအက်မသိရေသးပါ။ ဗိုင္းရပ္စ္လား မ်ိဳးဗီဇလားျဖစ္ႏိုင္တယ္။
• ခံစားရတာေတြက အမ်ိဳးမ်ိဳးရွိတယ္။ တခါျဖစ္တာဟာ ရက္ပိုင္း၊ ရက္သတၲပါတ္ေတြကေန လအထိၾကာႏိုင္တယ္။  သက္သာခ်ိန္ေတြၾကာထဲမွာရွိပါတယ္။ ဖ်ားလို႔၊ ေရပူခ်ိဳးလို႔၊ စိတ္ဖိစီးမႈမ်ားလို႔ကေန ေရာဂါထလာႏိုင္တယ္။
• ကိုယ္ကိုထိန္းႏိုင္မႈ နည္းျခင္း၊ ၾကြက္သားေတြလႈပ္ျခင္း၊ ထံုျခင္း၊ ေျခလက္လႈပ္ရတာ ခက္ခဲျခင္း၊ လက္တုန္ျခင္း၊ လမ္းေလွ်ာက္ရခက္ျခင္း၊ အေသးစိတ္လႈပ္ရွားမႈခက္ျခင္း၊ စတာေတြျဖျဖစ္ႏိုင္တယ္။
• တင္ပါးဆံုတြင္း အာရံုေၾကာက္ကိုထိခိုက္ရင္ ဝမ္းခ်ဳပ္၊ ဆီးသြားရခက္၊ ဆီးခဏခဏ သြားခ်င္၊ ဆီးမထိန္းႏိုင္ျဖစ္မယ္
• မ်က္စိအာရံုေၾကာထိခိုက္ရင္ အရုပ္ႏွစ္ခုျမင္ျခင္း၊ မ်က္စိေအာင့္ျခင္း၊ မ်က္စိ သူ႔အလိုလိုလႈပ္ျခင္း၊ မျမင္ရေတာ့ျခင္းေတြ ျဖစ္ႏိုင္တယ္။
• ဦးေႏွာက္မွာထိခိုက္ရင္ စူးစိုက္မႈအားနည္း၊ ဆံုးျဖတ္တာအားနည္း၊ မွတ္ဥာဏ္နည္း၊ ဝမ္းနည္း၊ နားအၾကားနည္းတာေတြ ျဖစ္ႏိုင္တယ္။
• လိင္ပိုင္းဆိုင္ရာမွာျဖစ္ရင္ က်ားအဂၤါသန္မာမႈနည္းတာနဲ႔ မိန္းမအဂၤါ စိုစြပ္မႈနည္းတာျဖစ္မယ္။
• စကားေျပတာနဲ႔ဆိုင္တာကိုထိခိုက္ရင္ စကားေျပာေလး-ေႏွး၊ ဝါးရ-ျမိဳရတာခက္မယ္။
• အားယုတ္ျခင္းကသိသာတယ္။ ညေနပိုင္းပိုဆိုးတယ္။
• ကုသမႈနည္းေတြရွိေပမဲ့ ေပ်ာက္မယ္လို႔ အာမမခံႏိုင္ေသးပါ။
• အျဖစ္ေႏွးေအာင္ေပးတဲ့ေဆးေတြကို ၾကာၾကာေသာက္ရတယ္။
- Interferons (Avonex, Betaseron, or Rebif), glatiramer acetate (Copaxone), mitoxantrone (Novantrone), and natalizumab (Tysabri)
- Fingolimod (Gilenya )
- Methotrexate, azathioprine (Imuran), intravenous immunoglobulin (IVIg) and cyclophosphamide (Cytoxan)
- Steroids စတီရြိဳက္ေပးရင္လဲ ဆိုးတာေတြသက္သာေစတယ္။
• ခံစားရခ်ိန္မွာျဖစ္လာတာေတြ သက္သာေအာင္ ေပးရတဲ့ေဆးေတြကေတာ့
- Lioresal (Baclofen), tizanidine (Zanaflex), benzodiazepine ၾကြက္သားလႈပ္တာအတြက္ေဆး၊
- Cholinergic medications တီးလမ္းမွာျဖစ္တာေတြအတြက္ေဆး၊
- Antidepressants စိတ္မူေျပာင္းတာနဲ႔ အမူအယာလကၡဏာေတြအတြက္ေဆး၊
- Amantadine အားယုတ္တာအတြက္ေဆး။
• ဆက္ျဖစ္လာႏိုင္တာေတြကေတာ့ စိတ္ဓါတ္က်ျခင္း၊ အမ်ိဳရခက္ျခင္း၊ ေတြးေတာ စဥ္းစားရခက္ျခင္း၊ ကိုယ္ကိုယ္တိုင္လုပ္ရတာေတြ ခက္ျခင္း၊ ဆီးပိုက္တပ္ထားရျခင္း၊ အရိုးအားနည္းျခင္း၊ ဖိထိုင္ရာေနရာေတြမွာ အနာေပါက္ျခင္း၊ ဆီးလမ္းပိုးဝင္ျခင္း နဲ႔ ေသာက္ရတဲ့ေဆးရဲ႕ေဘးထြက္-ဆိုးက်ိဳးေတြရွိမယ္။
• အမ်ိဳးသမီးဆိုရင္၊ ေရာဂါဟာ အသက္ ၃ဝ ေအာက္ေရာဂါစျဖစ္ရင္၊ ခံစားရတာေတြက တခါနဲ႔တခါ ၾကာမွျဖစ္ရင္၊ အလားအလာေကာင္းတယ္။

ေဒါက္တာတင့္ေဆြ

No comments:

Post a Comment

Note: Only a member of this blog may post a comment.