ျမန္မာႏိုင္ငံသားေတြ ဘယ္မွာေနေန က်န္းမာၾကပါေစ

Photo taken on 19-11-2011 by an Indian photo-journalist at Yamuna Clinic
This Blog is created on 10th October 2014

How to ask က်န္းမာေရးနဲ႔ ေဆးပညာ ေမးလိုတာရွိပါက

• ေဖ့စ္ဘြတ္ ကြန္မင့္ကေန မေမးပါနဲ႔။
• ျဖစ္တဲ့သူရ့ဲ က်ား-မ နဲ႔ အသက္ကို အရင္ဆံုးေရးပါ။ နာမည္ မလိုအပ္ပါ။
• ျဖစ္ေနတာ ၁-၂-၃။ ျဖစ္တာဘယ္ေလာက္ၾကာျပီ။ လိုအပ္ရင္ ရာသီ၊ အိမ္ေထာင္ေရး၊ က်န္းမာေရးေနာက္ခံ၊ ေနတဲ့တိုင္းျပည္။ တိုတိုရွင္းရွင္းသာေရးပါ။
• ေဆးစစ္ခ်က္ေတြနဲ႔ ပံုေတြကို အတည့္ပို႔ပါ။ လိုတာကိုသာပို႔ပါ။ အာလ္ထြာေဆာင္းမွာ ပံုမလိုပါ။ မွတ္ခ်က္သာလိုတယ္။
• SMS အေရးအသားမ်ိဳးကို မဖတ္တတ္ပါ။ ျမန္မာစကားကို အဂၤလိပ္စာလံုးနဲ႔ေရးတာကို မဖတ္ပါ။
• ဖုန္းဆက္ျပီးေမးရင္ အခ်ိန္ဇုန္မတူတာေရာ၊ အသံထြက္လြဲႏိုင္တာေရာေၾကာင့္ အဆင္မေျပပါ။
• ေမးတဲ့သူက မိမိကိုယ္မိမိ သား-သမီးလို႔မေရးပါနဲ႔။ ေျဖမယ့္ဆရာဝန္ကို ဆရာလို႔သာသံုးပါ။
• ေဆးရံု-ေဆးခန္း-ဆရာဝန္-ေဆးဆိုင္-ေဆးေစ်း-ကုန္က်စရိတ္ စတာေတြကို မသိပါ။
• ေမးစရာေနရာ (၁) အီးေမးလ္ doctortintswe@gmail.com (၂) ေဖ့စ္ဘြတ္ https://www.facebook.com/tint.swe.dr (၃) ေဖ့စ္ဘြတ္ https://www.facebook.com/drtintswe/
• ေမးနည္းစည္းကမ္းအရ မေမးလိုသူမ်ား http://doctortintswe.blogspot.com/ Dr. Tint Swe's Writings မွာ ရွာဖတ္ႏိုင္ၾကပါတယ္။

Thursday, December 29, 2016

Nurse Post Chat and Comments သူနာျပဳတေယာက္နဲ႔ ခ်တ္လုပ္ျခင္းနဲ႔ ကြန္မင္း ႏွစ္ဆယ္ရရွိျခင္း

ေဒၚခင္ၾကည္ႏွစ္လည္ေန႔မွာ ဒီစာတိုေရးခဲ့ပါတယ္။ မဟာသီရိသုဓမၼ ေဒၚခင္ၾကည္ဟာ သူနာျပဳဆရာမတဦးပါ။ ေနာင္မွာ အိႏၵိယႏိုင္ငံဆိုင္ရာ ျမန္မာသံအမတ္ၾကီးျဖစ္လာတယ္။ တေယာက္ေမးရာကေန စေရးျဖစ္တာ။ ႕႕႕႕႕။ ႕႕႕႕႕။

• သူနာျပဳသင္တန္းကို ဆရာစိတ္ဝင္စားတယ္။ ျမန္မာျပည္မွာ ဘယ္လိုလည္းေတာ့ နည္းနည္းမွမသိပါ။ သူနာျပဳေတြကို စာသင္မေပးဖူးပါ။ သင္တန္းေက်ာင္းထဲလည္း တေခါက္မွမေရာက္ဖူးပါ။

• ဟုတ္ကဲ့ဆရာ ဒီမွာ သူနာျပဳနဲ႔ သားဖြားသင္တန္းေက်ာင္းေပါင္း ၅ဝ ရွိပါတယ္။ တခ်ိဳ႕က တြဲရက္ေက်ာင္းနဲ႔ တခ်ိဳ႕က သူနာျပဳသင္တန္းေက်ာင္း သီးသန္႔ပါ။ ဒီပလိုမာ ၃ ႏွစ္ေက်ာင္းသားေတြကို ေမြးထုတ္ပါတယ္ဆရာ။ ဆယ္တန္းမွာ ျမန္မာစာ၊ အဂၤလိပ္စာ၊ သခ်ၤာ၊ သံုးဘာသာေပါင္းအမွတ္ အနည္းဆံုး ၁၉ဝ ရရပါမယ္ဆရာ။ အဲဒါက သူနာျပဳပါ။ သားဖြား ဒီပလိုမာကတာ့ ၂ ႏွစ္တက္ရပါတယ္။ စုစုေပါင္း သံုးဘာသာရမွတ္ ၁၈ဝ ရွိရပါမယ္ရွင့္။ ဒါေပမယ့္ သင္တန္းေက်ာင္းရွိတဲ့ ၿပည္နယ္နွင့္ တိုင္းအလိုက္ အမွတ္သတ္မွတ္ပံု အနည္းအမ်ား ကြာျခားခ်က္ရွိပါတယ္ရွင့္။ သင္တန္းေက်ာင္းေတြမွာ ေက်ာင္းအုပ္ နည္းျပ ဒုနည္းျပဆိုျပီး သင္ႀကားေရးပိုင္းမွာ ခန္႔ထားပါတယ္ဆရာ။ ကြ်န္မက သူနာျပဳတကၠသိုလ္ မႏၲေလးကဆင္းတဲ့ B.N.Sc (Generic) တေယာက္ပါဆရာ။ ကြ်န္မတို႔ရ့ဲပညာသင္ႏွစ္က စုစုေပါင္း ၄ ႏွစ္ပါဆရာ။ ကိုယ့္စရိတ္ကိုယ္စားျပီး ေက်ာင္းလခ ေပးတက္ရတဲ့အျပင္အေဆာင္မွာ ေနခဲ့ရတဲ့ေက်ာင္းသူပါဆရာ။

ျမန္မာျပည္မွာ သူနာျပဳကိုပဲ အမ်ိဳးမ်ိဳးခြဲၿခားျပီး ကြန္ဖလစ္ျဖစ္ေစတဲ့အေႀကာင္းအရာေတြ အမ်ားႀကီးပါဆရာ။ သူနာျပဳ တကၠသိုလ္ သူနာျပဳသင္တန္းေက်ာင္း B.N.Sc (Generic), B.N.Sc (Bridge) ဆိုျပီး ကြဲထြက္ပါတယ္ဆရာ။ တကၠသိုလ္က ဆင္းရင္ Bechelor နဲ႔ သင္တန္းေက်ာင္းကဆင္းရင္ Diploma ဆိုျပီး ထပ္ကြဲတယ္ဆရာ။ တကၠသိုလ္ တက္တဲ့သူေတြက ဆယ္တန္းမွာ အမွတ္ပ်မ္းမ်ွ တစ္ဘာသာ 80 ရမွ တက္လို႔ရပါတယ္။ Diploma သင္တန္းသားေတြကေတာ့ အစိုးရ ေထာက္ပ႔ံေႀကးလစဥ္ ၁၅ဝဝဝ က်ပ္၊ သားဖြားသင္တန္းသူက လစဥ္ ၁ဝဝဝဝ က်ပ္ အစိုးရက ေထာက္ပံ့ပါတယ္။ သူနာျပဳတကၠသိုလ္ ေက်ာင္းသားေတြကေတာ့ ေက်ာင္းလခ ျပန္သြင္းျပီးတက္ႀကရပါတယ္။ ဘယ္ေက်ာင္းကပဲဆင္းဆင္း အလုပ္ဝင္ရင္ Trained Nurse အေနနဲ႔ စျပီးအလုပ္လုပ္ရပါတယ္။ လစာကေတာ့ စာေရးလခ ပဲရပါတယ္ဆရာ။ ေက်းဇူးတင္ပါတယ္ရွင့္။

• ဟုတ္ ႕႕႕ ဆရာအခုပဲ ေဆးရံုတခုကေနျပန္လာတယ္။ သူနာျပဳေတြအလုပ္လုပ္ေနၾကတာကို ေတြ႔ရတယ္။ ေနရာတိုင္းမွာ သူတို႔ပဲ။ လူနာတေယာက္အခန္းမွာ စက္ကိရိယာ၊ ေမာ္နီတာ၊ ကြန္ျပဴေတာေတြ အစံုအလင္နဲ႔။ အလုပ္ေတြ အေတာ္မ်ားမ်ားကို သူနာျပဳေတြက လုပ္ၾကတယ္။ သူနာျပဳတေယာက္က ဆက္သြယ္ဖုန္းနံပါတ္နဲ႔ နာမည္ကို ကြန္ျပဴတာထဲသြင္းယူတယ္။ ေနာက္ ၂ ေယာက္ေလာက္က လူနာအိပ္ယာခင္း စတာေတြ လဲေပးတယ္။ ျပန္ကာနီး လူနာကရုန္းထလို႔ သြားေျပာေတာ့ ေယာက္်ားသူနာျပဳတေယာက္ကလာၾကည့္တယ္။ ICU မွာေပါ့။ လူနာေစာင့္ ထားစရာမလို၊ ဖုန္းဆက္ျပီး အခ်ိန္မေရြး သြားၾကည့္ႏိုင္ၾကတယ္။ ဆက္ဆံေရးမွာ သေဘာေကာင္းသူ၊ မေကာင္းသူမ်ိဳး ႏႈတ္အာၾကမ္းသူနဲ႔ ခ်ိဳသာသူမ်ိဳးမဟုတ္ပဲ သင္ၾကားေပးတာအရေရာ တာဝန္အရကိုပါ စိတ္လိုလက္ရ လုပ္ေပးတတ္ၾကတာ ျဖစ္တယ္။ လူကဲခတ္ရတာမခက္ပါ။ တျခားေဆးရံုေတြ၊ ေဆးခန္းေတြကိုေရာက္ေတာ့လည္း သည္အတိုင္းခ်ည္း ေတြ႔တယ္။ လုပ္ငန္းမွာကြ်မ္းက်င္တဲ့အျပင္ လူမႈဆက္ဆံေရးကို လိုေလးေသးမရွိပါ။ လူနာ့ဇနီးက Faint ရတာကို သူနာျပဳတေယာက္က ထိုင္စရာေနရာေပးတယ္။ Juice, tissue paper ယူလာေပးတယ္။ စကားေျပာတယ္။

ေဆးရံုကေတာ့ ၾကယ္ငါးပြင့္ေဟာ္တယ္လိုေပါ့။ ေဒလီမွာလည္း အဲလိုပ်ံေနေအာင္လုပ္ထားတဲ့ ေဆးရံုေတြတိုင္းလိုလိုကို ဆရာေရာက္ဖူးခဲ့တယ္။ တိုင္းျပည္အဆင့္အတန္းအလိုက္ အႏွစ္သာရမွာ ကြာျခားၾကတယ္။ ယူအက္စ္မွာက သူနာျပဳေတြမွာ လစာလည္းေကာင္းၾကတယ္။ ဝင္ေငြအရမ်ားေလ အခြန္ျဖတ္တာမ်ားေလမို႔ တခ်ိဳ႕ဆိုရင္ ရိုးရိုးဆရာဝန္ထက္ သူနာျပဳကို ပိုလုပ္ခ်င္ၾကသတဲ့။ တတ္လည္းတတ္ၾကတယ္။ ဝတ္ေက်တန္းေက်သေဘာ မရွိပါ။ အထင္ေသးခံရျခင္းလည္း မရွိပါ။ အဲတာကို အေတာ္သေဘာက်တယ္။

• ဟုတ္ကဲ႔ပါ ဆရာ။ ၿမန္မာျပည္ သူနာျပဳ ေလာကမွာ အဘက္ဘက္မွ လိုအပ္ခ်က္ေတြႀကားထဲကေန ကြ်န္မေတာ့ စြမ္းေဆာင္ႏိုင္သေလာက္ ေက်ာင္းသားမ်ားကို knowledge, attitude, practice ရေအာင္ ႀကိဳးစားေနပါတယ္ရွင့္။ ဆရာ့ရဲ႔ အသိပညာမွ်ေဝမႈနဲ႔ လမ္းညႊန္မႈအတြက္ ေက်းဇူးအထူးတင္ပါတယ္ရွင့္။

• ဟုတ္ ႕႕႕ ဆရာျဖစ္ေစခ်င္ေနတာက ဗမာျပည္မွာ (သူနာျပဳအတတ္ပညာ + ျဖည့္စီးမႈ + စိတ္ထားေစတနာ) ပိုေကာင္းေစခ်င္တာပဲ။ သူနာျပဳေတြကို ပညာသင္ေပးသူေတြက အတတ္ပညာ၊ ေက်ာင္းသူေက်ာင္းသားေတြက စိတ္ထားေစတနာနဲ႔ ျဖည့္စီးမႈက တိုင္းျပည္အဆင့္အတန္း (လူေတြရဲ့အဆင့္အတန္း)၊ အားလံုးနဲ႔ဆိုင္တဲ့ အေရးၾကီးသာျဖစ္ေနတယ္။

ေနာက္တေယာက္
• မဂၤလာပါဆရာ။ ကြ်န္မ အသက္ ၃၃ ႏွစ္၊ သူနာျပဳသင္တန္းေက်ာင္းက နည္းျပ (tutor sister) ပါ။ ကြ်န္မ ငယ္ငယ္တုန္းက စာမ်ားမ်ား ဖတ္ေလ့ရွိပါတယ္ဆရာ။ အမ်ိဳးအစားအကုန္ပါ နိင္ငံေရး၊ ရသ၊ အေတြးအျမင္၊ ကာတြန္း၊ မဂၢဇင္း၊ ဘာသာျပန္၊ ဝထၳဳ၊ စြယ္စံုက်မ္း၊ ဇာတ္နိပါတ္၊ ေတာ္ေတာ္မ်ားမ်ား ရသစံုဖတ္ခဲ႔ပါတယ္ဆရာ။ အခ်စ္ဝထၳဳေတာ့ မဖတ္ရပါဘူးဆရာ။ အေဖခြင့္မျပဳလို႔ပါ။ ဆယ္ေက်ာ္သက္အရြယ္မွာလည္း အဲဒီ အခ်စ္စာအုပ္ေတြကို မႀကိဳက္ခဲ႔ပါဘူး။ ေပါ့တိမ္တယ္လို႔ ခံစားရလို႔ပါ။ အခုေျပာခ်င္တာကဆရာရယ္  စိတ္ထဲမွာအသိပညာရေစနိုင္တဲ့ personality change သြားေစနိုင္ေလာက္တဲ့ စာေပမ်ိဳး ဖတ္ခ်င္ပါတယ္ဆရာ။ ကူညီၿပီး လမ္းညႊန္ေစခ်င္ပါတယ္။ ဆရာ့ကို ေလးစားလ်က္ပါ။

• ဟုတ္ ႕႕႕ ေျပာျပတာေတြက မွန္တယ္။ ငယ္ဘဝစိတ္ဝင္စားမႈနဲ႔ အရြယ္ရလာခ်ိန္စိတ္ဝင္စားမႈ မတူပါ။ ငါေျပာင္းရမယ္လို႔ စိတ္မွာ သေဘာမထားပဲ စာဖတ္ေစခ်င္တယ္။ စာေရြးတာေကာင္းတယ္။ နာမည္ရစာေရးဆရာေတြ အမ်ားၾကီးရွိတယ္။ နာမည္ေတြေတာ့ မေရးလိုပါ။ က်န္မွစိုးလို႔။ ဖတ္လက္စစာေတြပဲ ဆက္ဖတ္ေစခ်င္တယ္။ သမိုင္းမွန္ဖတ္သင့္တယ္။ နာမည္ၾကီးတိုင္း၊ ထုတ္ေဝတာမ်ားတိုင္းေတာ့ မသင့္ပါ။ စာဖတ္ျပီး စဥ္းစာပါ။ ေကာင္းမယ္လို႔ထင္တာ လိုက္နာပါ။ စိတ္ကို ေပါ့ေပါ့ပါးပါးထားပါ။ တသမတ္တည္း စာတမ်ိဳးကိုမဖတ္ပါနဲ႔။ တည္တာဖတ္ျပီး၊ ရီစရာဖတ္လိုက္ေကာင္းတယ္။ ဆရာက ဆရာလုပ္ႏိုင္ေအာင္အထိ တတ္သိသူေတာ့မဟုတ္ပါ။ တခ်ိဳ႕စာေတြကို ဖတ္ျပီး ဖယ္ထုတ္လိုက္ရတတ္တယ္။ ဥပမာ အခု ဆရာေရးတာမ်ိဳးလည္း ကိုယ့္မလိုရင္ ဖတ္ျပီးဖယ္ထားလိုက္ေပါ့။ ဆရာကေတာ့ စာဖတ္သူေတြကို အားေပးတယ္။ ျမန္မာျပည္ကသူနာျပဳေတြကို ဂုဏ္ျပဳပါတယ္။

ဒီစာကို ၂၇-၁၂-၂ဝ၁၅ ေန႔မွာတင္ခဲ့တယ္။ အခုထိ ကြန္မင့္ (၂ဝ) ေရးတယ္။ ေရးတဲ့သူေတြက ဘယ္လိုေစတနာနဲ႔ ေရးၾကသလဲ။

1. Kyaw Thein Mayhka ျမန္မာျပည္ကသူနာျပဳေတြဝင္ေငြေကာင္းႀကတယ္ဆရာ က်ေနာ္အိမ္ ေတာင္ဘက္ ကပ္လ်က္ကသူနာျပဳကအိမ္ဝင္းဝယ္ႏိုင္တယ္တိုက္ေဆာက္ႏိုင္တယ္ ေျမာက္ဖက္ကဆရာဝန္မ အိမ္ဝင္းမဝယ္ႏိုင္ RIT သူငယ္ခ်င္း ငါးေျခာက္ဆိုင္မွာအလုပ္ လုပ္ရတယ္ အိမ္ေရွ ့ ့ကGTI ဆင္းက တိုက္ေဆာက္ ကားစီးတယ္ဆရာ
2. Kyaw Thein Mayhka Thida Khin မယုံလုို ့လား ေတာင္ဘက္ကအိမ္ဝင္းငင္းက ငါေရာင္းထားတာ တေယာက္ကို သုံးေထာင္ ဆယ္ေယာက္ဆိုေတြးႀကည္ ့ ေဆးဖိုးအဲေလာက္မကုန္ဘူးဆိုတာ လူတိုင္းသိ
3. Marlar Shein သူနာတာကိုအၿမဲျပဳရ ကိုယ္နာေနရင္ဂရုမစုိက္အားၾကတဲ့ူသေတြပါ
4. NH Doreamon ေထာက္ပံေၾကးတစ္လ ၃၀၀ :) :)
5. Tint Swe ၁၉၇ဝ ဝန္းက်င္တံုးက ေဟာက္ဆာဂ်င္လစာ ၂၁ဝ က်ပ္တိတိ။
6. Ni Eang ခု 2015 ထိကဝတ္စံုစရိတ္ မရေသာ၃၅ က်ပ္ ပါရွင့္
7. Paing Thit သူနာျပဳေတြပံုကမ်က္နွာမပါဘူး ေနာ္
8. Tint Swe ျမန္မာျပည္ကပံုေတြသံုးရတာ အေတာ္ၾကီး သတိထားရတယ္။ ကိုယ္တိုင္လည္း မရိုက္ႏိုင္။ သူမ်ားပံု သံုးရင္ ခြင့္ေတာင္းရတယ္။ ေမာ္ဒယ္နဲ႔ရိုက္တာမ်ိဳး မသံုးပါ။
9. Thidar Oo ျခံဝယ္ တိုက္ဝယ္ ဆုတဲ႔ထဲက်မတို႔မပါ ပါဘူးရွင့္ ပင္စင္ယူရင္ေနစရာမရွိလို႔ ဘယ္ဘိုးဘြားရိပ္သာ သြားရမလဲဆိုျပီးစဥ္းစားေနရပါတယ္ရွင့္
10. Thida Khin ေက်းဇူးတင္ပါတယ္ဆရာႀကီး။ ေပ်ာ္ရႊင္ဖြယ္ ႏွစ္သစ္မဂၤလာအေပါငး္နဲ ့ဆရာႀကီးတို ့မိသားစု ကုိယ္စိတ္ႏွစ္ပါး ခ်မ္းေျမ ့ၾကပါေစရွင္...
11. Nan Dar တခ်ိန္က သူနာျပဳဆိုတဲဂုဏ္ကိုရူးခဲ႕ပါတယ္ဆယ္တန္းအမွတ္ကပဲဆံုးျဖတ္ေပးခဲ႕ပါတယ္
12. Aung Zaw Latt ျမင္တာေတာ့ျမင္တယ္...ဟဲ...ဟဲ
13. Koko Lay ေလးစားပါတယ္မိတ္ေဆြ
14. Žâý Ýâŕ Ťõė က်ေနာ္သူနာျပဳတစ္ေယာက္
15. Lway Greentea ေက်းဇူးတင္ပါတယ္ဆရာႀကီး မ်ွေဝခြင့္ျပဳပါရွင့္
16. Pyay Soe Aung  လူအမ်ိဳးမ်ိဳး ရွိမွာေပါ့
17. Mar Lar Yi ပုိၿပီးသိရလို႔ ေက်းဇူးပါဆရာ
18. Zin Wai Hnin မ်ွေဝခြင့္ျပဳပါ
19. APril MAy ေက်းဇူးတင္ပါတယ္
20. Myat Myat ေက်းဇူးပါ ဆရာႀကီး
21. Cho Thet BNSc လဲဒီလစာ Diploma လဲ ဒီလစာ အနီဝတ္လဲ ဒီလစာ အျပာဝတ္ဒီလစာ မကြာတာကေတာ့ သူနာျပဳေလာကပါ ေဒၚစုအေမ ေဒၚခင္ၾကည္ကသူနာျပဳတေယာက္မို့ သူနာျပဳေတြကိုကိုယ္ခ်င္းစာျပီးေျပာင္းလဲေပးမွာလား
22. Ye Myint ေက်းဇူးတင္ပါတယ္ဆရာႀကီး။ ဆရာႀကီးမိသားစု က်န္းမာေပ်ာ္ရႊင္ပါေစဗ်ာ။

ေဒါက္တာတင့္ေဆြ
၂၉-၁၂-၂ဝ၁၆

No comments:

Post a Comment

Note: Only a member of this blog may post a comment.