ျမန္မာႏိုင္ငံသားေတြ ဘယ္မွာေနေန က်န္းမာၾကပါေစ

Photo taken on 19-11-2011 by an Indian photo-journalist at Yamuna Clinic
This Blog is created on 10th October 2014

How to ask က်န္းမာေရးနဲ႔ ေဆးပညာ ေမးလိုတာရွိပါက

• ေဖ့စ္ဘြတ္ ကြန္မင့္ကေန မေမးပါနဲ႔။
• ျဖစ္တဲ့သူရ့ဲ က်ား-မ နဲ႔ အသက္ကို အရင္ဆံုးေရးပါ။ နာမည္ မလိုအပ္ပါ။
• ျဖစ္ေနတာ ၁-၂-၃။ ျဖစ္တာဘယ္ေလာက္ၾကာျပီ။ လိုအပ္ရင္ ရာသီ၊ အိမ္ေထာင္ေရး၊ က်န္းမာေရးေနာက္ခံ၊ ေနတဲ့တိုင္းျပည္။ တိုတိုရွင္းရွင္းသာေရးပါ။
• ေဆးစစ္ခ်က္ေတြနဲ႔ ပံုေတြကို အတည့္ပို႔ပါ။ လိုတာကိုသာပို႔ပါ။ အာလ္ထြာေဆာင္းမွာ ပံုမလိုပါ။ မွတ္ခ်က္သာလိုတယ္။
• SMS အေရးအသားမ်ိဳးကို မဖတ္တတ္ပါ။ ျမန္မာစကားကို အဂၤလိပ္စာလံုးနဲ႔ေရးတာကို မဖတ္ပါ။
• ဖုန္းဆက္ျပီးေမးရင္ အခ်ိန္ဇုန္မတူတာေရာ၊ အသံထြက္လြဲႏိုင္တာေရာေၾကာင့္ အဆင္မေျပပါ။
• ေမးတဲ့သူက မိမိကိုယ္မိမိ သား-သမီးလို႔မေရးပါနဲ႔။ ေျဖမယ့္ဆရာဝန္ကို ဆရာလို႔သာသံုးပါ။
• ေဆးရံု-ေဆးခန္း-ဆရာဝန္-ေဆးဆိုင္-ေဆးေစ်း-ကုန္က်စရိတ္ စတာေတြကို မသိပါ။
• ေမးစရာေနရာ (၁) အီးေမးလ္ doctortintswe@gmail.com (၂) ေဖ့စ္ဘြတ္ https://www.facebook.com/tint.swe.dr (၃) ေဖ့စ္ဘြတ္ https://www.facebook.com/drtintswe/
• ေမးနည္းစည္းကမ္းအရ မေမးလိုသူမ်ား http://doctortintswe.blogspot.com/ Dr. Tint Swe's Writings မွာ ရွာဖတ္ႏိုင္ၾကပါတယ္။

Sunday, July 31, 2016

Dr. Tint Swe's Writings ဘေလာ့မွာလာဖတ္သူ တသန္းျပည့္ကာနီးျပီ

Jul 25, 2016 3:00 AM – Aug 1, 2016 2:00

မေန႔ကဖတ္သူ စုစုေပါင္း 3,005
ယခင္လကဖတ္သူ စုစုေပါင္း 68,518
ဘေလာ့ဖတ္သူ စုစုေပါင္း 995,215

ျမန္မာႏိုင္ငံမွ Myanmar (Burma) 10940
ရုရွားမွ Russia 2515
ယူႏိုက္တက္စတိတ္မွ UnitedStates 966
စကၤာပူမွ Singapore 639
ထိုင္းႏိုင္ငံမွ Thailand 416
မေလးရွားမွ Malaysia 277
ျပင္သစ္မွ France 253
ဂ်ပန္မွ Japan 172
အင္ဒိုနီးရွားမွ Indonesia 125
အိႏၵိယမွ India 76

ဘေလာ့ကို ယူအက္စ္ေအေရာက္မွ အသစ္ဖြင့္ရပါတယ္။ အရင္ အီးေမးလ္ကို သံုးမရေတာ့လို႔ပါ။ ၁ဝ-၁ဝ-၂ဝ၁၄ ေန႔က စေရးတာပါတယ္။ စာ အတို-အရွည္ပုဒ္ေရ ၅၄၇၈ ရွိပါတယ္။ လာဖတ္သူ တသန္းျပည့္ဘို႔ရာ ၅ ေထာင္မလိုေတာ့ပါ။

ေဒါက္တာတင့္ေဆြ
၁-၈-၂ဝ၁၆

Neem Leaves တမာရြက္

ကေန႔ေတာ့ ေတာထဲသြားခူးတာလည္းမဟုတ္။ ေစ်းဆိုင္သြားဝယ္တာလည္းမဟုတ္။ အိမ္မွာတင္စိုက္တာလည္းမဟုတ္။ ဟင္းသီးဟင္းရြက္ေတာ့ အစံုရတယ္။ ညမွာရလာတာက သမီးမိတ္ေဆြကေပးတဲ့ ခ်ဥ္ေပါင္ရြက္။ ေခြ်းမဆီကရတဲ့ တမာရြက္နဲ႔ ခရမ္းခါးသီး။ တမာရြက္က ကြ်န္ေတာ့္နာမည္နဲ႔၊ ခရမ္းခါးသီးက အန္တီနာမည္တပ္ထားတယ္။

တမာထဲကဓါတ္ကို Azadirachta indica ေခၚတယ္။ အာယုေဗဒေဆး၊ အူနာနီနဲ႔ ဟိုမီယိုပက္သစ္ေဆးနည္းေတြမွာ သံုးၾကတယ္။ ေခတ္ေပၚေဆးနည္ရဲ႕ အဓိကသံုးလို ျဖစ္လာေနတယ္။ သူ႔ကိုဓါတ္ခြဲရင္ ျဒပ္ေပါင္း ၁၄ဝ မကပါတယ္။ တမာရြက္၊ တမာပြင့္၊ တမာေစ့၊ တမာျမစ္၊ တမာသီး၊ တမာေခါက္ေတြကို စမ္းတာျဖစ္တယ္။ ေရာင္ရမ္းျဖစ္စဥ္၊ ပိုးဝင္ျခင္း၊ ကိုယ္ပူ၊ အေရျပားနာေတြနဲ႔ သြားမေကာင္းတာေတြအတြက္ သံုးၾကတယ္။ အမ်ားဆံုးက တမာအရြက္ကိုသံုးတယ္။ ေဆးဝါးေဗဒအရ ခုခံအား၊ ေရာင္ရမ္းျဖစ္စဥ္၊ ငွက္ဖ်ား၊ ဖန္းဂတ္စ္၊ ဗက္တီးရီးယား၊ ဗိုင္းရပ္စ္၊ ကင္ဆာအစြမ္းေတြအျပင္ အနာသက္သာနဲ႔ သၾကားဓါတ္က်စြမ္းေတြလဲ ရွိတယ္။

တမာရ့ဲေဆးစြမ္းေကာင္း (၆) မ်ိဳး
(၁) အေရျပားနာမ်ား
တမာရြက္ကို ႏူးသြားေအာင္ျပဳတ္ပါ။ ျပဳတ္ရည္ကအစိမ္းေရာင္ျဖစ္လာမယ္။ အရြက္ေတြအေရာင္ေျပာင္းလာမယ္။ ျပဳတ္ေရကို ေဆးအျဖစ္လိမ္းပါ။ ေရခ်ိဳးေရထဲလဲထည့္သံုးပါ။

(၂) ဝက္ျခံ
တမာရြက္ျပဳတ္ရည္ကို ဂြမ္းစေလးနဲ႔ ဝက္ျခံေပၚလိမ္းေပးပါ။ (တမာ+သခြါးသီး) နဲ႔ (တမာ+ေရာဂတ္) ေတြကို မ်က္ႏွာမွာ ကပ္ႏိုင္တယ္။

(၃) အေရျပားတင္းေဆး
တမာရြက္ ျပဳတ္ရည္ကို မ်က္ႏွာအေရးအေၾကာင္းေတြထင္ေနတာ သက္သာေစမယ္။ ငယ္ရုပ္ဆင္ေစမယ္။ ဝက္ျခံအမာရြတ္ ထင္ေနတာ သက္သာေစမယ္။ (တမာ+ႏွင္းဆီ) ကိုမ်က္ႏွာမွာကပ္ႏိုင္တယ္။ ျပီးရင္မ်က္ႏွာသစ္လိုက္ပါ။

(၄) အေရျပားေျခာက္ေနရင္
တမာမံႈ႕ထဲမွာ စပ်စ္ေစ့ဆီနဲ႔ေရာျပီး မ်က္ႏွာကို ညီညီညာညာလိမ္းပါ။ မိနစ္အနည္းငယ္ၾကာရင္ ေရေအးနဲ႔မ်က္ႏွာသစ္ပါ။

(၅) အေရျပားအေပါက္မ်ား
ဝက္ျခံေခါင္းမဲကေန က်န္ရစ္တဲ့အေပါက္ေတြကို သက္သာေစမယ္။ (တမာရြက္ + လိမ္ေမာ္ခြံ) ေရာေထာင္းပါ၊ (ပ်ားရည္ + ေရာဂတ္ + ပဲပုပ္ဆီ) နဲနဲစီေရာပါ၊ တပါတ္ ၃ ၾကိမ္လိမ္းပါ။ တမာဆီလဲသံုးႏိုင္တယ္။

(၆) ဆံပင္
ဆံပင္ေပါက္သန္ေစမယ္။ တမာဆီကို ေဘာက္၊ မိႈေရာဂါေတြအတြက္သံုးႏိုင္တယ္။ တမာမံႈ႕နဲ႔ေရေရာျပီး ေခါင္းလိမ္းျပီး တနာရီေစာင့္ပါ၊ ေနာက္ ေခါင္းေလွ်ာ္လိုက္ပါ။

ေဆးသုေတသနထဲမွာမပါတဲ့ တမာရြက္အစြမ္းကို ဗမာေတြပဲသိတယ္။ တမာရြက္ေပၚခ်ိန္မွာ တမာရြက္အတို႔နဲ႔ စားရတဲ့ အရသာကို ဘာနဲ႔မွမလဲႏိုင္ပါ။ တို႔စရာ အညာငါးပိခ်က္က အလိုက္ဖက္ဆံုး။ ေအာက္ငါးပိရည္နဲ႔လည္း ေကာင္းတယ္။ ငန္ျပာရည္ခ်က္နဲ႔လည္း ေကာင္းတယ္။ စားတမာမရွိလည္း တမာမွန္သမွ်စားလို႔ရတယ္။ တမာရြက္ကို အခ်ဥ္ (ဆီးခ်ဥ္သီး) နဲ႔စိမ္တာကေတာ့ စပါယ္ရွယ္။

ခရမ္းခါးသီးကို ေျပာင္းဖူးနဲ႔ေရာျပဳတ္မယ္တဲ့။ အဲဒီစားနည္းကို ခ်င္းလူမ်ိဳးေတြဆီကေနရတာ။ ေျပာင္းဖူးကလည္း ေယာနယ္နဲ႔ ခ်င္းေတာင္ကထြက္တဲ့ စီး (ေစး) တဲ့ေျပာင္းက ပိုေကာင္းတယ္။ အေမရိကန္ေျပာင္းက ခ်ိဳတယ္။

ေဒါက္တာတင့္ေဆြ
၁-၈-၂ဝ၁၆

ဗူး နဲ႔ ဘူး

ဘူး နဲ႔ ဖူး ကိုေရးျပီး ဗူးရြက္ေတြ ေရာက္လာတယ္။ ဗူးရြက္မွာ အဖူးေလးေတြလည္း ပါတယ္။ ခရမ္းခ်ဥ္သီးစိမ္းလည္း ပါလာတယ္။ ေနာက္တေယာက္ဆီက ကင္းပံုသီးရတယ္။ ကင္းဗုန္သီးလို႔လည္း ေခၚၾကတယ္။

အခုသတ္ပံုစာအုပ္မွာ ဘူးရြက္တဲ့။ ဗူးကို ကေလးဗူးမႈတ္တာတခုတည္းလို႔ လုပ္ထားတယ္။ ကြ်န္ေတာ္တို႔ငယ္ငယ္က ဗူးရြက္လို႔ ေရးတယ္။ ေရဗူးလို႔ ေရးတယ္။

ဘူးတလံုးေဆာင္ အိုေတာင္မဆင္းရဲကေတာ့ မွန္တယ္။ သတ္ပံု ေျပာတာပါ။ အခုေတာ့ ေရဘူးေပါက္တာမလိုခ်င္ မလိုခ်င္ဘူးတဲ့။ အဲတာက ဘူးႏွစ္လံုးေဆာင္။

ဗူးခါးေရနဲ႔ ၾကမ္းၾကားေလကို ဘယ္လိုေရးေရး ေအးပါတယ္။

ေဒါက္တာတင့္ေဆြ
၃၁-၇-၂ဝ၁၆

ဗူးပင္ နဲ႔ ဘူးပင္


နဝတ စစ္အစိုးရလက္ထက္ကထုတ္ထားတဲ့ ျမန္မာ အဘိဓာန္၊ ျမန္မာ-အဂၤလိပ္ အဘိဓာန္ေတြမွာ ဘူးပင္လို႔သာ ေတြ႔ပါတယ္။ ျမန္မာ့စြယ္စံုက်မ္းမွာ ဗူးပင္လို႔သာ ရိုက္ႏွိပ္ထားပါတယ္။ ျမန္မာ့စြယ္စံုက်မ္းကို ျမန္မာႏိုင္ငံ ဘာသာျပန္စာေပအသင္းကေန ျပဳစုျပီး၊ စာေပဗိမာန္ကေန ထုတ္ေဝတယ္။

ကြ်န္ေတာ္တို႔ သူငယ္တန္း (၁၉၅၃-၅၄) ဖတ္စာမွာ -
ဘဦး ေရကူးေနသည္။
ဗူးသီးႏုႏု မခူးရ။

ေဒါက္တာတင့္ေဆြ
၃၁-၇-၂ဝ၁၆

Enforced Practice အေလ့အက်င့္ကို ရိုက္သြင္းျခင္း

(လြန္ခဲ့တဲ့ ၂ ႏွစ္တိတိကစာ)

လက္အုပ္ခ်ီတယ္လို႔ေျပာရင္ ကန္ေတာ့တာလို႔ နားလည္ၾကမယ္။ ကိုယ့္ထက္ အသက္အရြယ္၊ ဂုဏ္ၾကီးတဲ့သူကို အရိုအေသေပးတာ၊ ပူေဇာ္တာ၊ ကန္ေတာ့တာျဖစ္ႏိုင္တယ္။ လက္အေနအထား၊ လူကိုယ္ဟန္ပါ ျခားနားႏိုင္တယ္။ Saluting ဂါရဝျပဳတာ၊ Greeting ႏႈတ္ဆက္တာ၊ Prostration ကန္ေတာ့တာေတြက မတူၾကပါ။ ျမန္မာႏိုင္ငံသား အမ်ားစု နားလည္ထားတာက ဗုဒၶဘာသာထံုးစံျဖစ္တဲ့ အရိုအေသေပးသူက ၾကမ္းျပင္မွာထိုင္ခ်ျပီးမွ လက္အုပ္ခ်ီရတယ္။ ထိျခင္းငါးပါနဲ႔ျပည့္စံုမွသာ စနစ္က်တယ္လို႔ သတ္မွတ္ထားတယ္။

ထိုင္းႏိုင္ငံကလဲ ေထရဝါဗုဒၶဘာသာေပမဲ့ မတ္တတ္ရပ္ေနရင္း လက္အုပ္ခ်ီၾကတယ္။ မဟာယာနတိဘက္ေတြ ဘုရားေရွ႕ဝတ္ျပဳတာက တရားထိုင္နည္း (က်င့္နည္း) တခုအေနနဲ႔ ဝမ္းလ်ားေမွာက္ ဒိုက္ထိုးသလိုလုပ္ရတယ္။ လက္ႏွစ္ဖက္ကို ေခါင္းေပၚအထိေျမႇာက္ျပီး လက္အုပ္ခ်ီ၊ လူကိုယ္က ၾကမ္းေပၚမွာေမွာက္ခ်ရတယ္။ တိဘက္လားမားေတြ မတ္တတ္ရပ္ရင္း လက္အုပ္ခ်ီတာကေတာ့ အိႏၵိယယဥ္ေက်းမႈအရလုပ္တဲ့သေဘာျဖစ္တယ္။

လက္ႏွစ္ဖက္ကို တခုနဲ႔တခုဆုပ္ကိုင္ ရင္မွာအပ္၊ ေခါင္းကိုငံုျပီး၊ အျပန္အလွန္လုပ္နည္းက တရုပ္ေရွးယဥ္ေက်းမႈတခု ျဖစ္ပါတယ္။ အျပန္အလွန္ ေလးစားသမႈနဲ႔ ဂါရဝျပဳတာျဖစ္တယ္။ Zhou Dynasty ေဇာင္မ်ိဳးဆက္မွာ စခဲ့တယ္။ Rites of Zhou နည္းနာေတြမွာ အဆင့္အတန္းအရ မတူတာေတြရွိတယ္။ ခရစ္ယန္ Bible ဘိုင္ဘယ္မွာ လက္အုပ္ခ်ီရမယ္လို႔ မပါဘူးဆိုျပီး ေထာက္ျပတာရွိတယ္။ God ဘုရားသခင္ကို အရိုအေသေပးနည္းေတြေတာ့ အမ်ိဳးမ်ိဳးက်င့္သံုးေနၾကပါတယ္။

လက္အုပ္ခ်ီတာကို ဘာသာေရးအရ၊ ယဥ္ေက်းမႈအျပင္ အိႏၵိယအျဖစ္အပ်က္တခုအရ စည္းကမ္းျဖစ္ေနျပန္တယ္။ ၂ဝ၁၃ ေအာက္တိုဘာလထဲမွာ ဘယ္ဘာသာမွမကိုးကြယ္သူ အဂၤလိပ္စာဆရာတဦးဟာ သူ႔လစာတိုးတာကို အျဖတ္ခံရလို႔ ေက်ာင္းကိုတရားမစြဲခင္မွာ လက္အုပ္ခ်ီ ႏႈတ္ဆက္တာကို မလုပ္ဘဲဆႏၵျပခဲ့တယ္။ ေက်ာင္းက ဒါဟာ စည္းကမ္းေဖါက္တာလို႔ ျမင္ခံရတယ္။ အိႏၵိယမွာက အဲလိုလုပ္တာကို Namaste နာမာစေတးလုပ္တယ္လို႔ေခၚတယ္။ Namaskar နာမာစကားလို႔လဲ မူကြဲရွိတယ္။ Greeting ႏႈတ္ဆက္နည္းတခုပါ။ nama = bow နဲ႔ te = you ဆိုတဲ့ Sanskrit ဆန္းစ္ခရစ္၊ သကၠတစကားလံုး ၂ ခု ေပါင္းထားတာ ျဖစ္တယ္။

လက္ဝါးျဖန္႔ထာ၊ ပူးကပ္ထာတဲ့လက္က ႏွလံုးေနရာမွာ ကပ္ထားရတယ္။ I am glad to meet you and I am saying this from heart သင့္ကိုေတြ႔ရတာ ဝမ္းသာပါတယ္။ ဒီလိုေျပာတာက ကြ်ႏ္ုပ္ရ့ဲႏွလံုးကေနပါလို႔ ဆိုလိုတယ္။ လူၾကီးသူမကို အရိုအေသေပးရာမွာလဲ သံုးတယ္။ Humility ရ့ဲ သေကၤတလို႔လဲ ဆိုပါတယ္။ လူသားဆန္တယ္။ ရိုေသသမႈနဲ႔ဆိုရင္ ၾကီးတဲ့သူရ့ဲ ေျခေထာက္ကိုလာထိရတယ္။ ဒါေၾကာင့္ ဒီလိုလုပ္နည္းဟာ ဘာသာေရး၊ ယဥ္ေက်းမႈ၊ ဓေလ့ထံုးစံ၊ စည္းကမ္းေတြအရ မူကြဲၾကတယ္။

ျမန္မာျပည္မွာ လူလူခ်င္း (ဘုန္းၾကီးရဟန္းမဟုတ္ဘဲ) မတ္တတ္ရပ္ရာကေန လက္အုပ္ခ်ီရတာကို ယဥ္ေက်းမႈလို႔ေျပာရင္ မမွန္ပါ။ ဓေလ့ထံုးစံလဲ အရင္ကမရွိခဲ့ပါ။ ဘာသာေရးအရဆိုလဲ ထိျခင္းေတြကင္းလြတ္ေနတယ္။ စစ္အစိုးရတက္ေတာ့မွ လုပ္လာတာျဖစ္တယ္။ တိတိက်က်ေျပာရရင္ အတင္းရိုက္သြင္းေပးထားတဲ့ ဥပေဒကဲ့သို႔ အာဏာတည္ေသာစနစ္တခုသာ ျဖစ္ပါတယ္။ သင္နဲ႔ကြ်ႏ္ုပ္ အတူတူပါဘဲလို႔ သေဘာေဆာင္တယ္။ အသင္သည္၊ အရွင္သည္၊ ဗိုလ္ခ်ဳပ္မွဴးၾကီးသည္ ကြ်ႏ္ုပ္ထက္ ျမတ္ပါေပ၏လို႔ မဆိုလိုပါ။

(ယူနီေဖါင္းဝတ္ထားသူေတြကို အစိုးရဝန္ထမ္းေတြ၊ ဆရာဆရာမေတြ၊ ေက်ာင္းသားေတြက လက္အုပ္ခ်ီေနၾကရတဲ့ပံုကို ေက်းဇူးျပဳျပီး ကြန္မင့္မွာလာမတင္ပါနဲ႔ခင္ဗ်ား။)

ေဒါက္တာတင့္ေဆြ
၃၁-၇-၂ဝ၁၄

Healthy Babies ကိုယ္ဝန္ေဆာင္နဲ႔ ကေလးေတြအေၾကာင္း

၃၁-၇-၂ဝ၁၅ ေန႔မွာ အေမရိကန္ျပည္ေထာင္စု၊ အင္ဒီယာနာျပည္နယ္၊ အင္ဒီယာနာပိုးလစ္ျမိဳ့မွာက်င္းပတဲ့ (အင္ဒီယာနာပလစ္၊ က်န္းမာေသာကေလးမ်ား) ေခါင္းစဥ္နဲ႔ေဆြးေႏြးပြဲမွာ စကားေျပာရတယ္။

ယူအက္စ္ကိုေရာက္ေနတဲ့ ခ်င္းကိုယ္ဝန္ေဆာင္နဲ႔ကေလးေတြအေၾကာင္းကိုေတာ့ ဒီကပညာရွင္ေတြနဲ႔ ခ်င္းကြန္ျမဴနတီ ေခါင္းေဆာင္ေတြက ေျပာၾကပါတယ္။ သူနာျပဳ ခ်င္းအမ်ိဳးသမီးႏွစ္ေယာက္နဲ႔ က်န္းမာေရးဌာနဝန္ထမ္း ခ်င္းအမ်ိဳးသမီး တေယာက္နဲ႔ ရခိုင္အမ်ိဳးသားတေယာက္တို႔လည္းတက္ေရာက္ၾကတယ္။ ကိုယ္ဝန္ေဆာင္ေစာင့္ေရွာက္မႈ၊ မီးဖြါးျခင္းနဲ႔ ကေလးေသဆံုးမႈ၊ အေလးခ်ိန္နည္းေမြးတာ၊ ေစာေမြးတာနဲ႔ မိခင္ႏို႔တိုက္တာေတြကို ကိန္းဂဏန္းေတြနဲ႔ျပတယ္။ ကေလးကိုမိခင္ေတြက ႏို႔တိုက္ႏွဳန္းကလြဲရင္ တျခားလူမ်ိဳးကိုယ္ဝန္ေတြထက္ နိမ့္က်ေနတာေတြ႔ရတယ္။

ကြ်န္ေတာ္ကေတာ့ ျပည္တြင္းဆရာဝန္လုပ္ရတံုးကနဲ႔ ျပည္ပမွာျမန္မာဒုကၡသည္ေတြရ့ဲ က်န္းမာေရးအေတြ႔အၾကံဳေတြကို ေျပာပါတယ္။ ျပည္တြင္းက ျမန္မာကိုယ္ဝန္ေဆာင္ေတြနဲ႔ ျပည္ပမွာ ခ်င္းကိုယ္ဝန္ေဆာင္ေတြ မေမြးခင္၊ ေမြးစဥ္နဲ႔ ေမြးျပီး ၾကံဳေတြ႔ရတာေတြကို ႏိႈင္းယွဥ္ျပီးေျပာပါတယ္။ ကြ်န္ေတာ္ေကာင္းေကာင္းသိတဲ့ ျပည္တြင္းျမန္မာလူမ်ိဳးေတြ ကိုယ္ဝန္ေစာင့္ေရွာက္မႈနဲ႔ ျပည္ပခ်င္းအမ်ိဳးသမီးေတြ ကိုယ္ဝန္ေစာင့္ေရွာက္မႈမတူပါ။ ဒါ့ျပင္ ႏိုင္ငံတကာ ေဆးသုေတသနေတြထဲမွာ ပါတာေတြနဲ႔လည္းကြဲျပားတယ္။

သုေတသနလုပ္ခ်ိန္နဲ႔ လုပ္စရာလိုအပ္ခ်က္ေတြ မျပည့္စံုေပမယ့္ သိသာတဲ့ျခားနားမႈေတြရွိတာကို ေျပာပါတယ္။ ျမန္မာ အမ်ိဳးသမီးေတြက ႏို႔နာေပါက္တာမ်ားျပီး ခ်င္းအမ်ိဳးသမီးေတြကနည္းတယ္။ ျမန္မာလူမ်ိဳးေတြထဲမွာ (ဟာနီယာ) ေခၚ အူက်တာနဲ႔ (ဟုိက္ဒရိုဆီးလ္) ေခၚ မုတ္ေရာဂါမ်ားသေလာက္ ခ်င္းကေလးေတြမွာ မမ်ားပါ။ ဒါေပမယ့္ ခ်င္းကေလးေတြမွ (ဖိုင္မိုးဆစ္) ေခၚ ပန္းငံုတာနဲ႔ (အင္ပါဖိုရိတ္ ဟိုင္မင္) ေခၚ အပ်ိဳေမွး လံုးဝပိတ္တာပိုမ်ားတယ္။

ေဒလီမွာ ရိုးရိုးေမြးေပးႏိုင္တာမ်ားတယ္လို႔ေျပာေတာ့ ေဆြးေႏြးပြဲတက္တဲ့ အေမရိကန္သားဖြါးအထူးကုဆရာဝန္တဦး (သူက ျမန္မာျပည္ကို တေခါက္ေရာက္ဖူးတယ္) ကေမးလို႔ ဘာေၾကာင့္ ခြဲေမြးနည္းသလည္းကို ရွင္းျပရေသးတယ္။ ဆရာဝန္က စိတ္ရွည္၊ သည္းးခံျပီး၊ အခ်ိန္ပိုေပးရတယ္။ စိုးရိမ္စရာေတြကိုသိေပမယ့္ တာဝန္ယူလုပ္ေပးရတယ္။ အေထာက္အကူနည္းေတြ လုပ္ေပးရတယ္။ လူနာေတြကိုယ္တိုင္ကလည္း စိတ္ရွည္သည္းးခံျပီး၊ ဆရာဝန္ဆံုးျဖတ္ခ်က္ကို အားကိုးၾကတယ္လို႔ ေျဖခဲ့ပါတယ္။

7/31/2015 Indianapolis Healthy Babies Consortium
Indianapolis Healthy Start and Marion County Public Health Department
Kiwanis International Auditorium: 3636 Woodview Trace, Indianapolis

ေဒါက္တာတင့္ေဆြ
၃၁-၇-၂ဝ၁၅

Water everywhere ေရၾကီးတဲ့ႏွစ္

(မႏွစ္က ဒီေန႔မွာေရးတဲ့စာ)

မာနယ္ပေလာကိုသြားရတဲ့ ဒုတိယအေခါက္က မုတ္သုန္ကာလမွာ ျမစ္ေရေတြၾကီးတဲ့အခ်ိန္ျဖစ္ပါတယ္။ အိႏၵိယႏိုင္ငံ ေဒလီကေန ထိုင္းႏိုင္ငံ၊ ဘန္ေကာက္ကို ေလယာဥ္နဲ႔သြားျပီး၊ မဲေဆာက္ေရာက္ေအာင္ ကားစီးရတယ္။ အဲသည္ႏွစ္က မဲေဆာက္မွာ ေရၾကီးေနတယ္။ (မဲဆရီးယန္း) ကိုဆက္သြားတဲ့ ပံုမွန္ကားလမ္းက ပိတ္ထားတယ္။ ေသာင္ရင္းျမစ္နဲ႔ အျပိဳင္ေဖါက္ထားတဲ့ ကားလမ္းေလးတခုရွိတယ္။ (ေကအင္ယူ) ထဲက တာဝန္ရွိသူတေယာက္နဲ႔ ကားၾကံဳလိုက္ရလို႔ ခုထိ ေက်းဇူးတင္ေနတံုးပဲ။

ဒလေဝါစီးေနတဲ့ ေသာင္ရင္းျမစ္ေဘးကေန ခက္ခက္ခဲခဲကားေမာင္းရတာကို မွတ္မိေနတယ္။ မဲဆရီးယန္းကေန ေရၾကီးေနတဲ့ ေသာင္းရင္းျမစ္မွာ စက္ေလွနဲ႔ သြားရတာလည္း သက္စြန္႔ဆံဖ်ားပဲ။ ျမန္မာျပည္ေျမေပၚကို ျပန္ေျခခ်ႏိုင္တဲ့ စိတ္လႈတ္ရွားမႈထပ္ျဖစ္ပါတယ္။ ေအာ္ ဒါတို႔ေျပ၊ ဒါတို႔ေျမ တို႔မပိုင္တဲ့ေျမ။

မာနယ္ပေလာကေတာ့ တေဝါေဝါရြာေနတဲ့မိုးနဲ႔အတူ ခရီးေဝးကလာတဲ့သူကို ၾကိဳဆိုတယ္။ အေဝးေရာက္အစိုးရရံုးမွာ ျပည္ေျပး ၁၉၉ဝ အမတ္ေတြနဲ႔ ၾကမ္းတေျပးတည္း အိပ္ၾကရတယ္။ မွ်စ္စိမ္းဟင္းက ထမင္းျမိန္လွတယ္။ NCGUB ရံုး ေခါင္းရင္းက ဗံုးခိုက်င္းလည္း ေရနစ္ေနတယ္။

ႏွစ္ေပါင္း ၂ဝ ေက်ာ္ၾကာတဲ့အခါ ျမန္မာျပည္ၾကီးပါ ေရနစ္ေနတယ္။ မာနယ္ပေလာမွာလႊင့္ထားခဲ့တဲ့ NCGUB အလံကေတာ့ ေနျပည္ေတာ္မွာ လႊင့္ထားပါတယ္။

ဓါတ္ပံု = ၂ဝဝဝ ျပည့္ႏွစ္က အိုင္ယာလန္ႏိုင္ငံ၊ ဒပ္ဗလင္ျမိဳ႕ေတာ္မွာ NCGUB ကက္ဘိနက္သစ္ အလံကိုင္ျပီး က်မ္းသစၥာက်ိန္ဆိုၾကစဥ္က။ ဦးတက္ဒီဘူးရီ၊ ဦးဘိုလွတင့္။ ဦးသိန္းဦး၊ ဦးေမာင္ေမာင္ေအး၊ ေဒါက္တာတင့္ေဆြ၊ ေဒါက္တာစိန္ဝင္း၊ ဦးျမဝင္း၊ ေဒါက္တာစန္းေအာင္၊ ဦးသာႏိုး၊ ဦးခြန္မာကိုဘန္း။

ေဒါက္တာတင့္ေဆြ
၃၁-၇-၂ဝ၁၅

Piles Q and A လိပ္ေခါင္းေရာဂါ အေမး-အေျဖမ်ား

Piles Q and A လိပ္ေခါင္းေရာဂါ အေမးအေျဖမ်ား

အသက္၂၉ (က်ား)၊ ေနရပ္ ရန္ကုန္။ လိပ္ေခါင္းေရာဂါ ကုသနည္းေလးသိခ်င္လို႔ပါဆရာ။ လြန္ခဲ့ ၁ ႏွစ္ေက်ာ္ေလာက္က တခါျဖစ္ဖူးပါတယ္။ အိမ္တြင္းကုသနည္းနဲ႔ပဲ ေပ်ာက္သြားပါတယ္ဆရာ။ (ၾကက္သီးေႏြးေရနဲ႔ စိမ္ၿပီး အေရာင္သက္သာေအာင္လုပ္ပါတယ္။ ဝမ္းလဲႏႈတ္ပါတယ္) သိပ္မၾကာဘူး သူ႔ဖာသာေပ်ာက္သြားပါတယ္။ အခုျပန္ျဖစ္ေနလို႔ပါ။ ျပန္မျဖစ္ပဲေပ်ာက္ကင္းေအာင္ ဘယ္လိုကုသရမလဲဆရာ။ ကန္ေတာ့ဆရာ လိပ္ေခါင္းက မန္းက်ဥ္းသီးေစ့ေလာက္႐ွိပါတယ္ ဝမ္းသြားမွ ေသြးထြက္တာမ်ိဳးမဟုတ္ပဲ ေသြးတစိမ့္စိမ့္ထြက္ေနပါတယ္ဆရာ။ ဆရာဝန္နဲ႔ကုသသင့္ေနၿပီလားဆရာ။ အၾကံဥာဏ္ေလးေပးပါဦးလို႔ ႐ုိေသစြာေတာင္းခံအပ္ပါတယ္။ ဆရာမွာ႐ွိတဲ့ကုသနည္းေလးလဲ မ်ွေဝေပးပါဆရာ။

လိပ္ေခါင္းေရာဂါကေန ျဖစ္လာႏိုင္တာေတြက -
၁။ ဝမ္းခ်ဳပ္ရင္ ညႇစ္ရရင္ ေသြးထြက္တာ ျဖစ္ႏိုင္တယ္။ ဝမ္းမခ်ဳပ္ေစတဲ့ အစားအစာစားပါ။ ေရမ်ားမ်ားေသာက္ပါ။
၂။ အဆင္မသင့္ရင္ လိပ္ေခါင္းမွာေသြးျပန္ေၾကာပိတ္လို႔ ရုတ္တရက္ အတင္းနာျပီး၊ မထိုင္ႏိုင္ ျဖစ္လာတတ္တယ္။ ခ်က္ခ်င္းေသြးေၾကာပိတ္ေနတာကိုခြဲျပစ္ရမယ္။ စိုးရိမ္စရာမလိုပါ။ ျပင္ပလူနာအျဖစ္ေတာင္မွ ခြဲေပးလို႔ ရတတ္တယ္။
၄။ ထြက္ေနတဲ့ လိပ္ေခါင္းက ျပန္မဝင္တာ ျဖစ္တတ္တယ္။ ကုိယ့္လက္နဲ႔ကိုယ္ ျပန္သြင္းရင္ ရမွာျဖစ္ေပမဲ့ အမႈမဲ့အမွတ္မဲ့ ေနသူေတြမွာထြက္ေနတဲ့ လိပ္ေခါင္းကေရာင္လာလို႔ ျပန္သြင္းမရ ျဖစ္ႏိုင္တယ္။ ျဖစ္ရင္ လိပ္ေခါင္းကို (ဆားခါး) မံႈ႔ကိုအဆီ (ပါရာဖင္ဆီ) တခုခုဆြတ္ထားတဲ့ ပတၴီး၊ အဝတ္စမွာတင္ျပီးလိပ္ေခါင္းေပၚ ကပ္ထားေပးရင္ အေရာင္က်ျပီး၊ ျပန္သြင္းလို႔ ရလာမယ္။
၅။ ဝမ္းသြားတဲ့အခါ နာတာ။ ဒါေတြဘဲ ျဖစ္မွာပါ။

ဝမ္းေျပာ့ေအာင္စားရမဲ့ (ဖိုက္ဘာ) ေခၚ အမွ်ဥ္မ်ားအစာေခၚတဲ့ အစားအစာေတြကအၾကမ္းဖ်င္းေျပာရရင္ အသီးအရြက္-အသီးအႏွံေတြ အကုန္လံုးလိုလိုပါ။ သခြါးသီး၊ ပဲသီး၊ ႐ံုးမတီ (ရံုးပတီး)သီး၊ မံုလာ ျဖဴ-နီ-စိမ္း၊ အာလူး၊ ေျပာင္းဖူး၊ ခရမ္းခ်ဥ္သီး၊ ခရမ္းသီး၊ ပဲအမ်ိဳးမ်ိဳး၊ ၾကက္သြန္နီ၊ ကန္စြန္းဥ၊ ဟင္းႏုႏြယ္၊ သေဘၤာသီး၊ မာလကာသီး၊ စြန္ပလြန္သီး၊ ဘယ္ရီသီး၊ သစ္ေတာ့သီး၊ ကီဝီသီး၊ စပ်စ္သီး၊ ပန္းသီး၊ ေနၾကာေစ့၊ ေျမပဲဆံ၊ အံုးသီးဆံ၊ ငွက္ေျပာသီး၊ လိမ္ေမာ္သီး၊

လိပ္ေခါင္းကေနေသြးထြက္ရင္ ေသြးတိတ္ေဆးေတြက သိပ္မထိေရာက္ပါ။ ေသြးထြက္တာ ၾကာၾကာျဖစ္လို႔ ေသြးအား နည္းေနမယ္။ အသားအေရ ျဖဴေရာ္ေရာ္ ျဖစ္ေနတာနဲ႔ အၾကမ္းဖ်ဥ္းသိႏိုင္တယ္။ ေသြးအားေကာင္းေဆး သံဓါတ္ေဆး ေသာက္ပါ။ သံဓါတ္ကဝမ္းခ်ဳပ္တတ္ျပန္တယ္။ ဟင္းႏုႏြယ္ရြက္၊ ကန္ဇြန္းရြက္၊ ဒယ္အိုး-ဟင္းအိုးမွာခ်က္-ျပဳတ္-ေက်ာ္တဲ့အခါ အမဲေရာင္အရည္ထြက္တဲ့ အသီးအရြက္တိုင္းသံဓါတ္တာမို႔ ေရြးစားပါ။ ခါးရမ္းသီး၊ ေဘာက္ရြက္။ အမဲ-ဝက္-ၾကက္အသည္းကလဲ ေသြးအားေကာင္းေစတယ္။ ဝမ္းသြားတဲ့အခါ နာတာျဖစ္ရင္ လိပ္ေခါင္း ထည့္ေဆး တခုခုကို ဝမ္းမသြားခင္ထည့္ေပးလို႔ရတယ္။ ေဆးေတာင့္လဲလာတယ္ (ခရင္မ္) လဲလာတယ္။ တခ်ိဳ႔က ေခ်ာဆီသေဘာျဖစ္ျပီး၊ တခ်ို႕ကထံုေဆးသေဘာျဖစ္တယ္။

လိပ္ေခါင္းကို ေဆးနဲ႔ကုတယ္ဆိုတာခံစားေနရတာေတြ သက္သာေစဘို႔ ျဖစ္တယ္။
• ေရေႏြးထဲမွာ ၁ဝ မိနစ္ၾကာထိုင္ပါ။ ထပ္ထိုင္ႏိုင္ေလေကာင္းေလ။
• ေရာင္ေနရင္ ေရခဲကပ္ေပးပါ။
• (ေကာ္တြန္) အတြင္းခံကိုသာ ခပ္ေခ်ာင္ေခ်ာင္ ဝတ္ဆင္ပါ။
• ဝမ္းသြားျပီးတိုင္းစအိုကိုစိုေနတဲ့အဝတ္၊ တစ္ရွဴးနဲ႔ သန္႔ရွင္းပါ။ ေရသံုးတာအေကာင္းဆံုးပါ။
• နာေနရင္ Acetaminophen or Aspirin ေဆးတမ်ိဳးမ်ိဳးေသာက္ပါ။ အစာနဲ႔ ေဆးနီးပါေစ။
• လိပ္ေခါင္းထည့္ေဆးတမ်ိဳးမ်ိဳးထည့္ပါ။ Hydrocortisone ဆိုတဲ့ (ေကာ္တီဇံုး) ပါတတ္တယ္။ သတိထားဘို႔ကနာတာ၊ ေရာင္တာ၊ ယားတာေတြ ယာယီသက္သာေစဘို႔သာျဖစ္တယ္။ ေဆးနာမယ္တခ်ိဳ႕ကေတာ့ -
- Proctosedyl ointment
- Homeopathic Hemorrhoid Relief ointment
- Anusol HC Ointment
- Avenoc Ointment
- Hemorrhoidal Ointment
- Heel/BHI - Hemorrhoid Relief Ointment 50g
- Hemmorex Ointment 1oz
- Avenoc' Ointment
- Medline Hemorrhoid Relief Ointment - 2 Oz Tube

အတြင္းလိပ္ေခါင္းကုသနည္းမ်ား
1. Rubber Band Ligation သားေရကြင္းနည္း၊
2. Injection Sclerotherapyထိုးေဆးနည္း၊
3. Infrared Photocoagulation အနီေအာက္ေရာင္ျခည္နည္း၊
4. Laser Coagulation ေလဆာနည္း၊
5. Hemorrhoidectomyခြဲစိတ္နည္း၊

အျပင္လိပ္ေခါင္းကုသနည္းမ်ား
1. Infrared Photocoagulation အနီေအာက္ေရာင္ျခည္နည္း၊
2. Laser Coagulation ေလဆာနည္း၊
3. Hemorrhoidectomyခြဲစိတ္နည္း၊ ျပန္သြင္းမရတဲ့ လိပ္ေခါင္းအတြက္ ခြဲစိတ္နည္းကအေကာင္းဆံုးျဖစ္တယ္။

လိပ္ေခါင္းကေန ေနာက္ဆက္တြဲျဖစ္ႏိုင္တာေတြ
- Skin tags စအုိဝမွာ အေရျပားအသီးေလးျဖစ္မယ္။ ၾကီးလာမယ္။ က်ယ္လာမယ္။
- Ischaemia, thrombosis လိပ္ေခါင္းထဲက ေသြးေၾကာေလးေတြပိတ္မယ္။ gangrene ေသြးမရလို႔ တစ္ရွဴးေသတာ ျဖစ္မယ္။ အျပင္လိပ္ေခါင္မွာ ရုတ္တရက္ ေသြးျပန္ေၾကာ ပိတ္လို႔ အတင္းနာရင္ ခြဲစိတ္နည္းခ်က္ခ်င္းလုပ္တာ ေကာင္းတယ္။ ေဆးရံုတက္စရာမလိုပဲ ေကာင္းမယ္။
- Perianal sepsis စအိုေဘးေနရာ ရင္းေရာင္နာမယ္။
- Severe or persistent bleeding ေသြးယိုေနတာၾကာမယ္။ anaemia ၾကာရင္ ေသြးအားနည္းမယ္။
- Thrombosed external haemorrhoids may ulcerate အျပင္လိပ္ေခါင္းက ေသြးေၾကာပိတ္ရာကေန အနာျဖစ္မယ္။

မိမိဖါသာဂရုစိုက္နည္း
• လိပ္ေခါင္းအေတာ္မ်ားမ်ားကသူ႔ဖါသာသူ ၁-၂ ပါတ္အတြင္းသက္သာလာ ႏိုင္တယ္။
• ဖိုင္ဘာမ်ားအစားအစာေတြ စားပါ။
• ေရတေန႔ ၈ ခြက္ေသာက္ပါ။
• ကိုယ္လက္လႈတ္ရွားမႈ ပိုလုပ္ပါ။
• ဝမ္းမာေနရင္ ဝမ္းလြယ္မဲ့ အစားအစာေတြ စားပါ။ မန္က်ီးမွည့္ေဖ်ာ္ရည္၊ သေဘၤာသီးမွည့္၊ ကန္စြန္းရြက္၊ Milk of Magnesia ဇြန္းၾကီး ၂ ဇြန္းအိပ္ရာဝင္ေသာက္ပါ။ ခဏခဏမေသာက္သင့္ပါ။
• ကိုယ္အေလးခ်ိန္ မ်ားေနရင္ ေလွ်ာ့ခ်ပါ။
• အလုပ္မအားလို႔ ဝမ္းသြားမွာကိုထိန္းထာတာမ်ိဳးမလုပ္ပါနဲ႔။
• တကုိယ္ေရသန္႔ရွင္းေရး၊ စအိုတဝိႈက္ သန္႔ရွင္းေရးလုပ္ပါ။

အစိုးရိမ္မၾကီးပါနဲ႔။ ခႏၶာကိုယ္ အဝမလြန္ေစနဲ႔။ အေနအထိုင္ ဂရုစိုက္ပါ။ ၾကမ္းျပင္မွာ ေဆာင့္ေၾကာင့္ မထုိင္ပါနဲ႔။ ဖင္ထိုင္ခံုလိုခံုအနိမ့္ကိုမသံုးပါနဲ႔။ ေခ်ာင္းဆိုးတာ၊ ႏွာေျခတာလုပ္ရတိုင္း၊ စအိုေနရာကို စိတ္ကေနထိန္းထားပါ။ အေလးအပင္မတာ၊ အထိုင္အထ လုပ္တာမွာလဲ ထိန္းျပီးမွလုပ္ပါ။ အိမ္သာကို ေဆာင့္ေၾကာင့္ ထိုင္ရတာမ်ိဳးကိုမသံုးပါနဲ႔။ အဂၤလိပ္ပံုစံဆိုတာမ်ိဳးသာသံုးပါ။ ခါးကို ၉ဝ ဒီဂရီထိုင္လို႔ရတာမ်ိဳး။ ဝမ္းသြားျပီးတိုင္းစကၠဴ၊ တစ္ရွဴးအစား၊ ေရကိုသာသုံးပါ။ ဝမ္းကိုဂရုစိုက္ပါ။ ေရေႏြးထိုင္နည္းလုပ္ပါ။ ဝမ္းႏုပ္ေဆးေသာက္တဲ့အက်င့္လုပ္တာ မေကာင္းပါ။ မျဖစ္လွမွသာခြဲဘို႔ စဥ္းစားပါ။

Piles Q and A လိပ္ေခါင္းေရာဂါ အေမး-အေျဖမ်ား http://doctortintswe.blogspot.com/2014/12/piles-and-pregnancy.html
Piles and Pregnancy ကိုယ္ဝန္နဲ႔ လိပ္ေခါင္း http://doctortintswe.blogspot.com/2014/12/piles-q-and.html
Sitz bath ေရေႏြးထိုင္နည္း http://doctortintswe.blogspot.com/2014/11/sitz-bath.html
Piles (Hemorrhoids) Treatment လိပ္ေခါင္းကုနည္းမ်ား http://doctortintswe.blogspot.com/2015/04/piles-hemorrhoids-treatment.html

Dr. တင့္ေဆြ

Saturday, July 30, 2016

တို႔ဗမာအစည္းအရံုး

Man Man တို႔မိသားစု၊ တို႔တိုင္းရင္းသား၊ တို႔ျပည္ေထာင္စု၊ ဒို႔မိသားစု၊ ဒို႔တိုင္းရင္းသား၊ ဒို႔ျပည္ေထာင္စု။ ဒီစကားလံုးေတြမွာ "တို႔"နဲ႔ "ဒို႔" ဘယ္ဟာ အမွန္ဆိုတာ ရွင္းျပေပးပါဦးဆရာ။

ဗမာျပည္သည္ - တို႔ျပည္
ဗမာစာသည္ - တို႔စာ
ဗမာစကားသည္ - တို႔စကား
တို႔ျပည္ကို - ခ်စ္ပါ
တို႔စာကို - ခ်ီးျမွင့္ပါ
တို႔စကားကို - ေလးစားပါ

ေဒါက္တာတင့္ေဆြ
၃၁-၇-၂ဝ၁၆

တကၠသိုလ္ ပညာပေဒသာစာေစာင္ သတ္ပံု

၁၉၆၈ ခု ေအာက္တိုဘာ
အတြဲ ၃၊ အပိုင္း ၄

အကယ္၍ ဓာတ္ျပဳပစၥည္းမ်ားႏွင့္ ဓာတ္ကူပစၥည္းမ်ားသည္ ဓာတ္ျပဳအဖြဲ႔အစည္းမ်ားအတြင္းတြင္ က႑တခုတည္း၌ ပါရွိေနၾကလွ်င္ ယင္းဓာတ္ျပဳျဖစ္စဥ္မ်ိဳးကို တသားတည္းဓာတ္ကူျခင္းဟုေခၚသည္။ တဖန္ဓာတ္ကူပစၥည္းမ်ားႏွင့္ ဓာတ္ျပဳပစၥည္းမ်ားသည္ ဓာတ္ျပဳအဖြဲ႔အစည္းအတြင္း၌ က႑ကြဲျပား၍ တည္ရွိေနလွ်င္ ယင္းဓာတ္ျပဳျဖစ္စဥ္ကို တသားတည္းမဟုတ္ေသာ ဓာတ္ကူျခင္းဟုေခၚသည္။

- က႑တစ္ခုတည္း၌ ပါရွိေနၾကလွ်င္ မဟုတ္။
- တစ္ဖန္ဓာတ္ကူပစၥည္းမ်ားႏွင့္ မဟုတ္။
- တစ္သားတည္းဓာတ္ကူျခင္းဟုေခၚသည္ မဟုတ္။
- တစ္သားတည္းမဟုတ္ေသာ မဟုတ္။

ေဒါက္တာတင့္ေဆြ
၃ဝ-၇-၂ဝ၁၆

Chindwin River ခ်င္းတြင္းျမစ္

ပို႔စ္တခု = 31.7.2016 နံနက္ 6:30 AM မံုရြာၿမိဳ႕ခ်င္းတြင္းျမစ္ ေရအမွတ္ 1052 cm (ခန္႔မွန္း)

ခ်င္းတြင္းျမစ္ဟာ ၇၅ဝ မိုင္ (၁၂ဝ၇ ကီလိုမီတာ) ရွည္တယ္။ ကခ်င္ျပည္နယ္နဲ႔ စစ္ကိုင္းတိုင္းထဲကို ျဖတ္ျပီးစီးဆင္းတယ္။ အိႏိၵယ-ျမန္မာနယ္စပ္ ပတ္ကိြဳင္ေတာင္တန္းနဲ႔ ကူးမြန္ေတာင္တန္းေတြကေနျမစ္ဖ်ားခံတယ္။ ဟူးေကာင္းခ်ိဳမ့္ဝွမ္း တႏိုင္း၊ တျဗဲ၊ တဝမ္၊ တရြန္ျမစ္ေတြ 26°26′18″N 96°33′32″E ေလာက္မွာ ေပါင္းဆံုျပီး ခ်င္းတြင္းျဖစ္လာတယ္။ တႏိုင္းျမစ္က ဟူးေကာင္းခ်ဳိင့္ဝွမ္းေဒသက တရြန္ျမစ္ဝွမ္းကထြက္လာၿပီး၊ မတ္ေစာက္တဲ့ေရလမ္းမွာ ေရစီးၾကမ္းတယ္။ ဥရုေခ်ာင္းဟာ ခ်င္းတြင္းျမစ္ရဲ႕ အႀကီးဆံုးေရေဝျဖစ္ၿပီး ဟုမၼလင္းၿမိဳ႕ ေအာက္ဖက္နားမွာ ခ်င္းတြင္းျမစ္ထဲစီးဝင္တယ္။ ယုျမစ္ဟာ ကေဘာ္ခ်ဳိမ့္ဝွမ္းကိုျဖတ္သန္းျပီး၊ ခ်င္းတြင္းျမစ္အတြင္း စီးဝင္တယ္။ ျမစ္သာျမစ္က ကေလးခ်ဳိမ့္ဝွမ္းကိုျဖတ္ျပီး၊ ကေလးဝၿမိဳ႕ အနီးမွာ ခ်င္းတြင္းျမစ္နဲ႔ ေပါင္းဆုံတယ္။ ခ်င္းတြင္းျမစ္ဟာ ပခုကၠဴၿမိဳ႕အထက္နား 21°30′N 95°15′E မွာ ဧရာဝတီျမစ္နဲ႔ ေပါင္းဆံုတယ္။ မဏိပူရျပည္နယ္မွာ ခ်င္းတြင္းကို (ႏိုင္းထိ) ျမစ္လို႔ ေခၚတယ္။

ထမံသီေဘးမဲ့ေတာနဲ႔ ဟူးေကာင္းခ်ဳိင့္ဝွမ္း က်ားေဘးမဲ့ေတာေတြကို ခ်င္းတြင္းျမစ္ ျဖတ္သန္းစီးဆင္းပါတယ္။ အဲဒီမွာ ရွားပါး ေပ်ာက္ကြယ္ေတာ့မယ့္ တိရစာၧန္မ်ဳိးစိတ္ေတြျဖစ္တဲ့ က်ား၊ ဆင္နဲ႔ ျမန္မာႏိုင္ငံမွာသာရွိတဲ့ အခြံမာလိပ္မ်ဳိးေတြေနထိုင္တယ္။ ဧရိယာစတုရန္းမိုင္ ၂၁၈ဝဝ ရွိလို႔ အေရွ႕ေတာင္အာရွမွာအၾကီးဆံုး ျဖစ္တယ္။

ခ်င္းတြင္းျမစ္ေၾကာင္းတစ္ေလွ်ာက္ ၿမိဳ႕ရြာေတြကေတာ့ ခႏၲီး၊ ေကာင္းဟိန္၊ မင္းစင္၊ နမ္ပုဂံ၊ ထမံသီ၊ တာစံု၊ ေမာင္းခမ္း၊ ေကာရာ၊ ဟုမၼလင္း၊ ေဖါင္းျပင္၊ စစ္ေတာင္း၊ တငါ၊ ေမာ္လိုက္၊ ကဒူး၊ ကေလးဝ၊ မင္းကင္း၊ ကနီ၊ မုံရြာ၊ မအူ၊ နဲ႔ ေရစၾကိဳျမိဳ႕ေတြ ျဖစ္ၾကတယ္။ ဥရုျမစ္ညာမွာ နာမည္ေက်ာ္ ျမန္မာ့ေက်ာက္စိမ္းထြက္ရွိရာ ဖားကန္႔ေဒသရွိတယ္။ ယုျမစ္က တငါ ေအာက္၊ ေမာ္လိုက္ အထက္၊ ေဒသအေခၚယူးေခ်ာင္းဝ/ယူးဝဆိုၿပီးေမာ္လိုက္နယ္ထဲရွိပါတယ္။

သမိုင္းထဲက ခ်င္းတြင္း
ကေဘာ္ခ်ိဳ႕ဝွမ္းမွာ စစ္ပြဲေတြျဖစ္ခဲ့တယ္။ ျမန္မာမင္းေတြဟာ ခ်င္းတြင္းျမစ္ကို အသုံးျပဳမႈနည္းပါးခဲ့ေပမယ့္ မဏိပူရကသည္းေတြ ေညာင္ရမ္းေခတ္ရဲ႕ ေနာက္ဆုံးကာလမွာ ျမန္မာႏိုင္ငံထဲကို က်ဴးေက်ာ္ဝင္ေရာက္ေတာ့ ခ်င္းတြင္းျမစ္ကို အသုံးခ်ခဲ့ၾကတယ္။ ကသည္း ေခၚ မဏိပူဘုရင္ (ဂါရီဘန္နီဝါ့ခ်္) (၁၇ဝ၉-၁၇၄၈) က ခ်င္းတြင္းနဲ႔ မူးျမစ္ကိုျဖတ္ျပီး အင္းဝနဲ႔မေဝးေတာ့တဲ့ ေျမဒူးအထိေရာက္ခဲ့တယ္။ အေလာင္းဘုရားတက္လာေတာ့ ကသည္းနယ္၊ အာသန္နယ္ေတြကိုသိမ္းယူခဲ့တယ္။ ျဗိတိသွ်ပိုင္နယ္နဲ႔ ကပ္ေနျပီ။

ဒုတိယကမာၻစစ္အတြင္းမွာ ဂ်ပန္ေတြက ေရလမ္းေတြအားလံုးကိုပိတ္ဆို႔ထားႏိုင္လို႔ ျဗိတိသွ်နဲ႔ မဟာမိတ္ေတြဟာ ကုန္းလမ္းကိုသာ အားကိုးၾကရတယ္။ ဗိုလ္ခ်ဳပ္ၾကီး ဂ်ိဳးဇက္ စတီးဝဲလ္ ဦးစီးျပီးေဖါက္လုပ္တဲ့ လီဒိုလမ္းမၾကီးကေန တရုပ္ကို ကူညီရတယ္။ ဂ်ပန္တပ္ေတြကလည္း ျဗိတိသွ်ပိုင္ အိႏိၵယကိုခ်ီတက္ရာမွာနဲ႔၊ မဟာမိတ္တပ္ေတြ ဂ်ပန္ေနာက္က လိုက္တိုက္တာနဲ႔ ျမန္မာနိုင္ငံထဲ ျပန္ဝင္လာရာမွာ ခ်င္းတြင္းျမစ္ကိုပဲ အသုံးျပဳခဲ့ၾကတယ္။ ခ်င္းတြင္းျမစ္ေရႀကီးခ်ိန္ မိုးကာလကို ဗိုလ္ခ်ဳပ္စတီးဝဲလ္က ေရြးခ်ယ္ခဲ့တယ္လို႔ ဆိုပါတယ္။

ခမည္းေတာ္ အဘိရာဇာနတ္ရြာစံတဲ့အခါ ကံရာဇာၾကီးနဲ ကံရာဇာငယ္ ညီအကိုႏွစ္ပါး နန္ဆက္ခံဘို႔အေရး ကံစမ္းၾကေတာ့ ကံရာဇာၾကီးကရွံဳးတယ္။ အဲတာနဲ႔ သလႅာဝတီျမစ္ကိုဆန္တက္ျပီး ကေလးေတာင္ညိဳအရပ္မွာ ရာဇျဂိဳလ္ျမိဳ႕တည္တယ္။ ၆ လၾကာေတာ့ ကစၧပနဒီျမစ္အေရွ႕ဖက္ေျပာင္းျပီး ေက်ာက္ပန္းေတာင္းျမိဳ႕တည္တယ္။ အဲဒီမွာ ၇၄ ႏွစ္နန္းစံတယ္။ ေနာက္ ေရွးမာလာယုမင္းေတြတည္ေထာင္ထားတဲ့ ဓညဝတီျမိဳ႕ေဟာင္းကို သိမ္းယူျပီးျပင္ဆင္တယ္။ ကံရာဇာၾကီးရဲ႕သားေတာ္ မုဒုစိတၲဟာ သုနာပႏၲရတိုင္းက ပ်ဴ၊ ကမ္းယံ၊ သက္လူမ်ိဳးေတြက မင္းေလာင္းေတာင္းတဲ့အခါ ပ်ဴမင္းျဖစ္လာတယ္။ (ျမန္မာ့စြယ္စံုက်မ္း၊ အတြဲ။ စာမ်က္ႏွာ (၄၅၇)

အရင္က ေမာ္လိုက္ကို အထက္ခ်င္းတြင္းခရိုင္နဲ႔ မံုရြာကို ေအာက္ခ်င္းတြင္းခရိုင္လို႔ သတ္မွတ္ခဲ့ပါတယ္။ ခ်င္းတြင္းျမစ္ အေနာက္ဖက္ကလူေတြကို အေနာက္ဖက္သားေတြလို႔ အလြယ္ေခၚၾကတယ္။ ကြ်န္ေတာ္ မံုရြာေဆးရံုမွာ တာဝန္က်စဥ္က အလွည့္က်သြားရတဲ့ ကနီေဆးရံုကို ခ်င္းတြင္းျမစ္သြားသေဘၤာနဲ႔ ခရီးသြားခဲ့ရတာကို မေမ့ပါ။ သေဘၤာေပၚမွာ ထမင္းတနပ္ စားရတယ္။ ခ်င္းတြင္းျမစ္ကို သလႅာဝတီျမစ္လို႔လည္းေခၚတယ္။ ျမား၏အဟုန္ကဲ့သို႔ေရစီးသန္တယ္လို႔ ဆိုလုိတယ္။

ေဒါက္တာတင့္ေဆြ
၃ဝ-၇-၂ဝ၁၆

Wungyi ဝန္ၾကီး

မဂၤလာပါ ဝန္ႀကီးခင္ဗ်ာ။ အလုပ္ေတြအရမ္းမ်ားလို ့က်န္းမာေရးကို ဂရုစိုက္ေစခ်င္ပါတယ္ခင္ဗ်ာ။ ဝန္ႀကီးရဲ႕ စာဖတ္ ပရိတ္သတ္ပါခင္ဗ်။

ဟုတ္။ ဝန္ၾကီးေတာ့ မဟုတ္ပါ။ လူမွားေရးသလား စစ္ပါရန္။

အရင္က NCGUB မွာ ဝန္ႀကီးတာဝန္ယူဖူးတယ္လို ့သိရလို႔ပါခင္ဗ်။ ေဆးပညာေကာ ျမန္မာစာအေရးအသား သတ္ပံုပါ ေလ့လာခြင့္ရလို ့လူငယ္ေတြကိုယ္စား ေက်းဇူးတင္ပါတယ္ခင္ဗ်

ေအာ္ ဟုတ္တယ္။ ၾကာျပီေပါ့။

ကြ်န္ေတာ္ University စတက္ကတည္းက သတင္းမွာ ပံုကိုခဏခဏ ျမင္ဖူးပါတယ္ခင္ဗ်။ ကြ်န္ေတာ္တို ့လူငယ္ေတြ အနာဂတ္ျမန္မာျပည္အတြက္ ေဆာင္ရြက္သင့္တာကိုလည္း လမ္းညႊန္စကားမ်ား ေျပာၾကားေပးေစလိုပါတယ္ခင္ဗ်။ ကြ်န္ေတာ့္အသက္က ၂၄ ႏွစ္။ ရဲအရာရိွပါခင္ဗ်။ အမည္က ႕႕႕႕႕ လို႔ ေခၚပါတယ္ခင္ဗ်။

• ဝန္ၾကီးဆိုျပီး အၾကာၾကီးအေခၚခံရဘူးတယ္။
• လုပ္ခဲ့ရတာေတြကေတာ့ ပေလကပ္ကိုင္ျပီး လမ္းေတြေပၚမွာထိုင္ရတယ္။
• ဒို႔အေရး၊ ဒို႔အေရး ေအာ္ေအာ္ေပးရတယ္။
• အစည္းအေဝးေတြမွာ ေဆြးေႏြးရတယ္။
• ဟိုေနရာသည္ေနရာမွာ မိန္႔ခြန္းဆိုတာေျခြရတယ္။
• အေျခအေနထူးရင္ အင္တာဗ်ဴးေပးရတယ္။
• စာတိုေပစ ေရးရေသးတယ္။
• သူမ်ားလႊတ္ေတာ္တို႔ ကြန္ဂရက္တို႔မွာ တက္ရတယ္။
• က်ိန္းေက်သြားျပီေပါ့ဗ်ာ။

မွတ္ခ်က္။ ကြ်န္ေတာ္က NCGUB စင္ျပိဳင္အစိုးရမွာ ၂၃-၇-၁၉၉၅ ကေန ၁၄-၉-၂ဝ၁၂ ေန႔ ဖ်က္သိမ္းတဲ့အထိ ဝန္ၾကီးနာမည္နဲ႔ တာဝန္ရွိခဲ့ပါတယ္။ အိႏၵိယ၊ အင္ဒိုနီးရွား၊ ကေမာၻဒီယား၊ နီေပါ၊ ယူအက္စ္၊ စတဲ့ လႊတ္ေတာ္ေတြကို ေရာက္ခဲ့ရဖူးတယ္။ အမ်ားဆံုးကေတာ့ နယူးေဒလီျမိဳ႕လယ္က ဂ်န္တားမန္းတားလမ္းမေပၚမွာ ခဏခဏဆႏၵျပရတယ္။

ေဒါက္တာတင့္ေဆြ
၃ဝ-၇-၂ဝ၁၆
ဓါတ္ပံု = ၁-၁၂-၂ဝ၁၂ ေန႔ လက္ပေတာင္းေတာင္အေရးဆႏၵျပပြဲ၊ နယူးေဒလီ

ျမသန္းတင့္ သတ္ပံု

- ဘံုလယ္တခြင္
- ဘဝတကၠသိုလ္ တစ္တြဲ
- တေပါင္းတစည္းတည္း

သတ္ပံုအေထာက္အထားအတြက္ ပံုကိုယူသံုးပါရေစ။ ေက်းဇူး။

ေဒါက္တာတင့္ေဆြ
၃ဝ-၇-၂ဝ၁၆
Photo from Wai Aye

Cheer or Fear လက္ညွိဳးမ်ား

စာအုပ္သစ္ေတြပံုကို အားက်စရာျဖစ္ေအာင္တင္ၾကတာ ေတြ႔ရတယ္။ သြားရည္က်ရမလား၊ မ်က္ရည္က်ရမလား၊ မေျပာတတ္ပါ။

တိုင္းျပည္အျပင္မွာသာေနရတာၾကာေတာ့ စာအုပ္သစ္ေတြနဲ႔ပါ ရွင္ကြဲကြဲရတယ္။ ပိုးဟပ္စားခံထားရတဲ့ ျမန္မာ့စြယ္စံုက်မ္းတစံုနဲ႔ ဘာသာေရးစာအုပ္နည္းနည္းေလာက္သာ လက္ထဲမွာရွိတယ္။ မေန႔ကတင္ အဖံုးအေႏွာင့္ ကြာေနတဲ့စာအုပ္ကို လူနာကပ္တဲ့ပလာစတာနဲ႔ ေဆးထည့္ေပးရေသးတယ္။

စာအုပ္သစ္ေတြထဲမွာ၊ ေခတ္ေဟာင္းက စာအုပ္ေကာင္းေတြကို ျပန္ထုတ္ၾကတာ တန္ဖိုးေတာ့ရွိပါရဲ႕။ ဒါေပမယ့္ သတ္ပံုသစ္ေတြနဲ႔ ရိုက္ၾကတာေတြဆိုေတာ့ စာအုပ္လက္ေဆာင္မေပးၾကပါနဲ႔လို႔ ေျပာပါရေစ။

တ ကို တစ္လုပ္တာအပါအဝင္ သတ္ပံုသစ္ေတြျဖစ္လာတာ ၁၉၈ဝ ေက်ာ္ကေနစခဲ့ပါတယ္။ ဦးေနဝင္းကလို႔ေျပာတာ အျပည့္အစံုမမွန္ပါ။ သူကေန တေျပးညီေအာင္လုပ္ၾကလို႔သာ မိန္႔မွာတယ္။ အဲတာ လက္ညွိဳးတေခ်ာင္းသာရွိေသးတယ္။

အဲတာကို အဲဒီေခတ္က ပညာရွိေတြ ပညာရွင္ေတြက ဖိန္႔ဖိန္႔တံုေၾကာက္ျပီးသကာလ တစ္ေတြခ်ည္းလုပ္လိုက္ၾကတယ္။ အဲသည္အထိမွာ ဆိုးတာက လက္ညွိဳး ႏွစ္ေခ်ာင္းသာရွိေသးတယ္။

(နအဖ) စစ္အစိုးရလက္ထက္မွာ တစ္မေရးရင္ ထုတ္ေဝခြင့္မေပးတာက ပိုဆိုးသြားေစတယ္။ လက္ညွိဳးသံုးေခ်ာင္း ျဖစ္သြားတယ္။ သတ္ပံုက်မ္းေတြ၊ အဘိဓာန္ေတြကိုလည္း အကုန္ျပင္ေစတယ္။ လက္ညွိဳးေလးေခ်ာင္းမကျဖစ္သြားတယ္။

အာဏာရွင္နဲ႔ အာဏာရွိသူဆိုရင္ ျပားျပားဝပ္တဲ့အက်င့္နဲ႔ ဝသီကစြဲေနၾကတယ္။ အဲတာေၾကာင့္ ႏိုင္ငံေတာ္ျငိမ္ဝပ္ပိျပားမႈ တည္ေဆာက္ေရးအဖြဲ႔ (နဝတ) လို႔ စစ္ေထာက္လွမ္းေရးကေန နာမည္ေပးအုပ္ခ်ဳပ္ခဲ့တာျဖစ္တယ္။ အခုထိ ပိျပားေနၾကေသးတဲ့ ပညာရွင္ေတြကို ေခါင္းေထာင္ၾကေစခ်င္ပါတယ္။

ဦးေနဝင္း ၾသဇာသီးၾကိဳက္တယ္ေျပာသံၾကားတာနဲ႔ ျပည္ကေနအျပန္မွာ တီအီးကားတစီးစာ ပို႔ေပးတယ္တဲ့။ ဦးေနဝင္းအလြန္လား ၾသဇာခံေတြအလြန္လား။

ေဒါက္တာတင့္ေဆြ
၃ဝ-၇-၂ဝ၁၆

Zika vaccine ဇီကာ ကာကြယ္ေဆး အေမး

ဆရာေရ မဂၤလာပါ႐ွင့္။ တခုသိခ်င္တာေလးကိုဆရာကိုေမးပါရေစ။ ဆရာမအားလပ္ဘူးဆိုတာသိေပမဲ့ အားကိုးလို႔ ေမးပါရေစ။ ကြ်န္မမွာ သားေလးတေယာက္႐ွိပါတယ္။ ၁ ႏွစ္ ၄ လပါ။ သားသားကို က်န္းမာေရး ဝန္ႀကီးဌာနက လမ္းၫြန္ထားတဲ့ ကာကြယ္ ေဆးေတြကို သူ႔ရည္ၫႊန္းလေတြတိုင္းထိုးေပးပါတယ္ သားသားက ေမြးကတည္းက က်န္းမာပါတယ္။ ဒီေန႔ သူမ်ားကေလးေတြကအျပင္ေဆး႐ုံမွာ zika virus ကာကြယ္ေဆး ထိုးၾကတယ္လို႔ သိရပါတယ္။ အဲဒါ ထိုးသင့္ မထိုးသင့္ သိခ်င္ပါတယ္ဆရာ။ ဆရာရဲ႕ အားလပ္တဲ့တန္ဖိုး႐ွိအခ်ိန္ထဲကနဲနဲေလးဖဲ့ၿပီး ေျဖေပးပါ႐ွင့္။ ဆရာ့အေျဖရခဲ့ရင္ တျခားေမေမေတြကိုလဲ share ပါရေစ။ ေက်းဇူးတင္ ေလးစားလ်က္။

ဇီကာဗိုင္းရပ္စ္ကာကြယ္ေဆးကို ပဌမဆံုအၾကိမ္အျဖစ္ လူေတြကိုစမ္းသပ္ျခင္းကို ယူအက္စ္မွာခြင့္ျပဳလို႔ ၂ဝ-၆-၂ဝ၁၆ ေန႔သတင္းမွာဖတ္ရတယ္။ အခုျမန္မာျပည္မွာထိုးေနျပီတဲ့။ ဟုတ္ပါ့မလား။ အဲဒီစမ္းသပ္ထိုးျခင္းသတင္းထြက္တာ ၇၂ နာရီေလာက္သာရွိေသးပါတယ္။

ေဆးတို႔ ကာကြယ္ေဆးတို႔ကို အသစ္ေဖၚစပ္တိုင္း ဓါတ္ခြဲခန္း၊ တိရစာၦန္၊ လူ၊ စသျဖင့္ အဆင့္ဆင့္ စမ္းသပ္ေလ့လာမႈေတြ လုပ္ရပါတယ္။ ေနာက္ဆံုးမွသာ FDA တို႔ WHO တို႔ကေနခြင့္ျပဳခ်က္ထုတ္ေပးပါတယ္။

ဇီကာဗိုင္းရပ္စ္က ဒုကၡေပးတာ ကိုယ္ဝန္ေဆာင္အမ်ိဳးသမီးေတြျဖစ္တာလည္း သတိထားပါ။ ကေလးေတြ မဟုတ္ပါ။
ဇီကာဗိုင္းရပ္စ္အေၾကာင္းေရးတင္ထားျပီးစာေတြရွိပါတယ္။
- Zika causes birth defects (ဇီကာ) ကေန ဦးေႏွာက္ေရာဂါျဖစ္ေစတာ ေသခ်ာျပီ
- Zika ဇီကာဗုိင္းရပ္စ္ေရာဂါကုိ ဘယ္လုိကာကြယ္ရမလဲ (က်န္းမာေရး၀န္ႀကီးဌာန)
- Australia to step up Zika testing ၾသစေတးလ်မွာ ဇီကာဗိုင္းရပ္စ္ စစ္ေဆးေတာ့မယ္
- Singapore reports first imported Zika case စကၤာပူမွာ ဇီကာဗိုပ္ရပ္စ္ပိုးစတင္ေတြ႔ရွိ

3 days ago - The researchers said that it's possible that people who get infected with dengue after Zika - or after immunization with a Zika vaccine - would develop more severe dengue disease. But the dengue virus could also offer a cure for Zika, according to a study by the University of North Carolina.
http://www.dailymail.co.uk/health/article-3711140/Zika-vaccine-breakthrough-Scientists-claim-identified-landmark-formula-jab-stop-epidemic.html

ေဒါက္တာတင့္ေဆြ
၃ဝ-၇-၂ဝ၁၆

HIV-AIDS ႏွင့္ ကေလးႏို႔တိုက္ျခင္း

အရမ္းအေရးႀကီးလို႔ပါ။ AIDS မိခင္က ေမြးၿပီးၿပီးခ်င္းမွာ ကေလးကို မိခင္ႏို႔တိုက္လို႔ရမလား။ အခုခ်က္ျခင္း အေျဖသိခ်င္ပါတယ္ခင္ဗ်ာ။

ကြ်န္ေတာ့္ကိုေမးတာေတာ့မဟုတ္ပါ။ မိတ္ေဆြတေယာက္ကေန ေဖၚဝပ္လုပ္လို႔ ေျဖလိုက္ပါတယ္။

HIV ရွိတဲ့မိခင္ရဲ႕ႏို႔ထဲမွာ ပိုးပါေနပါမယ္။ ႏို႔တိုက္မယ္ မတိုက္ဘူးဆိုတာ တဦးခ်င္းကိုၾကည့္ဆံုးျဖတ္ရတယ္။ ႏို႔မႈန္႔နဲ႔ အဆင္ေျပသူကို ႏို႔မႈန္႔သာတိုက္ေစမယ္။ အဲလိုမဟုတ္ရင္ေတာ့ မိခင္ႏို႔ကိုတိုက္ႏိုင္ပါတယ္။ ဒါေပမယ့္ မိခင္ေရာ ကေလးေရာ ATR ေဆးေသာက္ရပါမယ္။ ႏို႔ကို (၆) လအထိသာတိုက္ပါ။

How to live with HIV-positive person အတူေနမယ္ မကူးေစရနဲ႔ HIV and Pregnancy ကိုယ္ဝန္ႏွင့္ HIV ကိုလည္း ဖတ္ပါရန္။

ေဒါက္တာတင့္ေဆြ
၃ဝ-၇-၂ဝ၁၆

Friday, July 29, 2016

ႏႈတ္ခမ္းကြဲကို ျပင္ေနျပီ၊ အာေခါင္ကြဲကို ျပင္ရအံုးမယ္

Zau Man ဆရာ့ေဆာင္းပါး ေစာင့္ၾကည့္သတင္းဂ်ာနယ္မွာ ေတြ႔တာဆရာ။

ဟုတ္၊ ကြ်န္ေတာ္ အခုမွသိတယ္။ ေက်းဇူး။

Zau Man ေစာင့္ၾကည့္သတင္းဂ်ာနယ္မွာ (တ) ေတြသံုးထားတာေတြ႔ရတယ္ဗ်။ ဆရာ ဒလဘန္း ရဲ႕ ဝါဆိုဝါေခါင္ ေရေတြႀကီးလို႔ ေဆာင္းပါးမွာလည္း (တ) ေတြပဲသံုးထားတာေတြ႕ရၿပီ ဆရာ။

ဟုတ္၊ ေစာင့္ၾကည့္သတင္းဂ်ာနယ္ကို ေက်းဇူးတင္ပါတယ္။ ဆရာ ဒလဘန္းကို ခ်ီးက်ဴးပါတယ္။

သတ္ပံုအလြဲနဲ႔တူတဲ့ ႏႈတ္ခမ္းကြဲကို ျပင္ေနျပီ။ စကားမပီတာနဲ႔တူတဲ့ အာေခါင္ကြဲကို ျပင္ရအံုးမယ္။

ေဒါက္တာတင့္ေဆြ
၃ဝ-၇-၂ဝ၁၆

Segregation ပိုင္းျခားျခင္းမ်ား

တိုင္းျပည္တခုထဲမွာ ခြဲျခားထားမႈဆိုတာ ေလးမ်ိဳးရွိပါတယ္။
၁။ Geographical segregation ပထဝီအရပိုင္းျခားမႈ၊
၂။ Racial segregation လူမ်ိဳးစုအရပိုင္းျခားထားမႈ၊
၃။ Religious segregation ဘာသာေရးအရပိုင္းျခားထားမႈ၊
၄။ Sex segregation လိင္ကြဲျပားမႈအရပိုင္းျခားထားမႈ။

• Racial segregation အသားအေရာင္ခြဲျခားမႈေတြ အေမရိကားမွာေရာ ေတာင္အာဖရိကမွာပါ ပေပ်ာက္သြားျပီ။
• Berlin Wall ဘာလင္တံတိုင္းလဲျပိဳက်သြားျပီ။
• Iron curtain ဥေရာပကိုခြဲျခားထားခဲ့တဲ့ သံမဏိလိုက္ကာၾကီးလဲမရွိေတာ့ပါ။
• ျမန္မာျပည္က အရင္အစိုးရက လူမ်ိဳးေရးနဲ႔ ကိုးကြယ္ရာဘာသာကို အာဏာဆက္လက္ခ်ဳပ္ကိုင္ထားႏိုင္ေရးအတြက္သာ အသံုးခ်ေနတာျဖစ္တယ္။

ေနာ္ေဝဝန္ၾကီးခ်ဳပ္ေဟာင္း ျမန္မာ့ဒီမိုကေရစီေရးတဲ့မိတ္ေဆြရင္း Kjell Magne Bondevik ကေရးထားတယ္။ ကြ်န္ေတာ္တို႔မွာ ကံမေကာင္းတာက မ်ိဳးခ်စ္စိတ္နဲ႔ ဘာသာတရားကို ႏိုင္ငံေရးရည္ရြယ္ခ်က္အတြက္သံုးရတာ လြယ္လြန္းေနတာပါပဲတဲ့။

ေဒါက္တာတင့္ေဆြ
၂၉-၇-၂ဝ၁၆

Fragile Empire ျပိဳကြဲႏိုင္ေျခရွိတဲ့ အင္ပါယာ

(လြန္ခဲ့တဲ့ ၂ ႏွစ္ကေရးခဲ့တဲ့စာ)

ျပိဳကြဲႏိုင္ေျခရွိတဲ့ အင္ပါယာ သို႔မဟုတ္ ပူတင္ကို ရုရွားက ဘယ္လိုႏွစ္သက္ခဲ့သလဲ၊ ဘယ္လို မခ်စ္ေတာ့ျပီလဲစာအုပ္ကို ၂ဝ၁၃ ဇြန္လမွာ ထုတ္ေဝခဲ့ေပမဲ့ ကေန႔ ကမာၻ႔အေရးအခင္းထဲမွာ ပူေလာင္ဆဲျဖစ္တဲ့ (ယူကရိန္း) ျပႆနာေတြနဲ႔ဆက္ျပီး (ဗလာဒီမာ ပူတင္) ကို အာရံုစိုက္ရာကေန ၂၉-၇-၂ဝ၁၄ ေန႔မွာ CNN တီဗြီကေန စာအုပ္ေရးသားခဲ့သူ Ben Judah (ဘင္ ဂ်ဴဒါ) ကို အင္တာဗ်ဴးလုပ္ပါတယ္။

စာေရးသူဟာ ကရင္မလင္အတြင္းေရးကို ဆိုဗီယက္ယူနီယံအခ်ိန္ကတည္းက နက္နက္နဲနဲ သိထားတဲ့ သတင္းစာဆရာ တေယာက္ျဖစ္တယ္။ (ပူတင္) ရဲ႕ မိတ္ေဆြေတြ၊ ရန္သူေတြ၊ အစိုးရအရာရွိၾကီးေတြ၊ ထိပ္တန္း စီးပြါးေရးသမားေတြကိုလဲ အင္တာဗ်ဴးလုပ္ျပီးမွ စာအုပ္ေရးတာျဖစ္ပါတယ္။

ဝါဒျဖန္႔ခ်ိေရးအရ ရုရွားဟာတည္ျငိမ္မႈကို ထိန္းထားႏိုင္တယ္လို႔ ပံုေဖၚထားေပမဲ့ ပူတင္အစိုးရကို ၂ဝ၁၁ ဒီဇဘၤာလထဲမွာ လူထုအန္တုမႈေပၚလာခဲ့တယ္။ သူ႔လက္ထက္မွာ စီးပြါးေရးတိုးတက္လာခဲ့ေပမဲ့ အင္စတီက်ဴးရွင္းေတြအားနည္းျပီး တည္ျငိမ္မႈယိုင္နဲ႔လာတယ္လို႔ စာေရးသူကေထာက္ျပတယ္။ ပူတင္လက္ထက္မွာ ျဖစ္ေပၚလာတဲ့ လူငယ္မ်ိဳးဆက္သစ္၊ လူလတ္တန္းစား၊ အင္တာနက္၊ ဆိုရွယ္လႈပ္ရွားမႈ၊ ကမာၻရြာျဖစ္စဥ္နဲ႔ သမတ ဆက္ခံမႈျပႆနာေတြပါဝင္တယ္။

(ပူတင္) ဟာ ၇-၁ဝ-၁၉၅၂ မွာေမြးခဲ့ျပီး၊ ရုရွားသမတအျဖစ္ တတိယအၾကိမ္ ၇-၅-၂ဝ၁၂ ကတည္းက ျဖစ္တယ္။ ၂ဝဝဝ နဲ႔ ၂ဝဝ၈ တံုးကလဲ သမတလုပ္ခဲ့ေသးတယ္။ ၁၉၉၉-၂ဝဝဝ နဲ႔ ၂ဝဝ၈-၂ဝ၁၂ ေတြမွာ ဝန္ၾကီးခ်ဳပ္လုပ္ခဲ့တယ္။ နာမည္ၾကီး ေထာက္လွမ္းေရး KGB မွာ ၁၉၇၅ ကေန ၁၉၉၁ အထိ ၁၆ ႏွစ္ၾကာ တာဝန္ယူခဲ့ေသးတယ္။ (ပူတင္) ဟာ ဆိုဗီယက္ အာဏာရွင္ (စတာလင္) နဲ႔မတူပါ။ သူ႔ရဲ႕ ကလကာေနာက္ကြယ္ကဘဝဟာ သာမန္လူတေယာက္လို လြတ္လပ္မႈရွိတယ္။ မနက္အိပ္ယာထရင္ အရင္ဆံုး ေရကူးျပီး ဂ်င္မ္မွာေလ့က်င့္ခန္းလုပ္တယ္။ သူ႔ဇနီး (လုဒ္မီလာ) နဲ႔ ၂ဝ၁၃ မွာကြဲတယ္။ သမီး ၂ ေယာက္ရွိတယ္။ သူဟာ အေပ်ာ့စားကြန္ျမဴနစ္ျဖစ္တယ္လို႔ ဆိုၾကတယ္။ အင္တာနက္ကို သံုးခဲျပီး၊ ၾကိဳးဖုန္းကိုသာ သံုးတာမ်ားတယ္။ ေနာက္ျပီး သူဟာ အေရးၾကီးတဲ့အဆံုးအျဖတ္ေတြကို သူတေယာက္တည္း ညဥ့္နက္သန္းေခါင္ေက်ာ္မွာ ခ်ုေလံရွိတယ္။ ဝန္ၾကီးအဖြဲ႔၊ ဗဟိုေကာ္မတီ၊ ေထာက္လွမ္းေရးေတြမပါဘဲ လုပ္တတ္တယ္။

၁၉၉၉ တံုးကထုတ္ခဲ့တဲ့ ျပိဳကြဲႏိုင္ေျခရွိတဲ့ အင္ပါယာ သို႔မဟုတ္ အင္ပီရီရယ္ရုရွား၏သမိုင္းစာအုပ္ကိုေတာ့ (အလက္ဇႏၵာ ခ်ဴဘာေရာ့ဖ္) ကေရးတာျဖစ္တယ္။ ဇာဘုရင္နန္းဆက္ျပတ္သြားတာ၊ ဆိုဗီယက္ယူနီယံျပိဳကြဲတာရဲ႕ ေနာက္က အျဖစ္အပ်က္ေတြကို ေရးတာျဖစ္တယ္။ ရုရွားအင္ပီရီရယ္ေခတ္ (ပီတာဘုရင္ေခတ္ကေန ဇာဘုရင္ျပဳက်တဲ့ ၁၉၁၇ အထိ) ကို သံုးသပ္ထားပါတယ္။ အင္ပီရီရယ္ကို တခ်ိဳ႕ေနရာမွာ နယ္ခ်ဲဲ႕ဝါဒလို႔ဘာသာျပန္ေပမဲ့ ဒီေနရာမွာ အင္ပါယာသာ ျဖစ္ပါတယ္။

ရုရွားအေၾကာင္း ကြ်န္ေတာ္တို႔ႏိုင္ငံသားေတြက စိတ္ဝင္စားမႈနည္းၾကတယ္လို႔ ထင္ပါတယ္။ အႏွစ္ ၂ဝၾကာ ဒီမိုကေရစီေရး လႈပ္ရွားမႈအတြင္းက ရုရွားဟာ အျမဲတန္း စစ္အစိုးရဘက္က လိုက္တာမို႔လဲ ရုရွားကို ခင္မင္ရင္းစြဲမရွိၾကပါ။ ကုလသမဂၢမွာ ဗီတိုပါဝါနဲ႔အဆိုပယ္ခ်တာ၊ စစ္အစိုးရကို အႏုျမဴ (ရီယက္တာ) ေရာင္းေပးတာ၊ ပညာေတာ္သင္လႊတ္တာေတြဟာ ပြင့္လင္းျမင္သာမႈမရွိခဲ့လို႔ သာမန္ျမန္မာႏိုင္ငံသားေတြက ေမးခြန္းေတြထုတ္ခဲ့ၾကတယ္။

ကြ်န္ေတာ္ ႏိုင္ငံတကာလႊတ္ေတာ္မ်ားသမဂၢ အစည္းအေဝးေတြသြားျပီး စည္းရံုးေရးလုပ္တိုင္း ရုရွားအမတ္ဆိုလို႔ တေယာက္မွ ျမန္မာအေရးကို ေထာက္ခံမႈေပးတာ မရွိပါ။ ကိုယ္စားလွယ္အဖြဲ႔ဝင္အရာရွိတဦးကသာ သူက ရန္ကုန္ ဆိုဗီယက္သံရံုးမွာ တာဝန္က်ခဲ့သူျဖစ္လို႔ လူခ်င္းခင္မင္မႈရွိပါတယ္။ ဗမာစကား တလံုးစႏွစ္လံုးစလဲ မေမ့ေသးသူျဖစ္တယ္။ ကိုယ္ကမႏွစ္သက္ေပမဲ့ ကိုယ့္ကိုေကာင္းက်ိဳးမေပးတဲ့ ႏိုင္ငံအေၾကာင္းေတာ့ သိဘို႔လိုပါတယ္။ မေန႔တေန႔ကတင္ အိႏၵိယနဲ႔ ရုရွား ျမန္မာ့အေရးမွာ ဆင္တူတဲ့အခ်က္ရွိတာကို ေရးမိပါေသးတယ္။ အခုအစိုးရကလည္း မျဖစ္မေန အရင္အစိုးရေတြ လုပ္တာေတြမွန္သမွ် အေမြဆက္ခံရပါတယ္။

ကြ်န္ေတာ္တို႔ေရွးသမိုင္းမွာ အင္ပါယာေတြထူေထာင္ခဲ့ၾကတယ္။ အခ်ိန္တန္ေတာ့ျပိဳကြဲသြားတယ္။ ေခတ္သစ္သမိုင္းမွာ ကံဆိုးတာက ျပည္ေထာင္စုျပိဳကြဲႏိုင္ေခ်စကားနဲ႔ စစ္တပ္ကအာဏာသိမ္းခံခဲ့ရတယ္။ ကံသိပ္မဆိုးတာက ေထာက္လွမ္းေရး အၾကီးအကဲဆိုသူ ေနရာမရျဖစ္သြားတာပါ။ အခုေတာ့ ခြဲထြက္ေရးစကားဟာ အေတာ္ၾကီး ေခတ္စားလာတယ္။ ခြဲစိတ္ေရးလည္း ေျပာလာၾကတယ္။ ကံဆိုးမလား၊ ကံေကာင္းမလား မသိပါ။

Fragile Empire: How Russia Fell In and Out of Love with Vladimir Putin
Fragile Empire: A History of Imperial Russia

ေဒါက္တာတင့္ေဆြ
၃ဝ-၇-၂ဝ၁၄
၃ဝ-၇-၂ဝ၁၆

Thursday, July 28, 2016

The carpet on head ခင္းႏွီးျခံဳ လံုပါေပ့

Khin Gyaw ဆရာတို႔က ေကာ္ေဇာနီခင္းႀကိဳရမဲ့အဆင့္ေတြပါ။ က်န္တဲ့သာမန္လူေတြလို ဆက္ဆံခံရလို႔ အားမလိုအားမရ ျဖစ္တာပါ ဆရာ။

အဲလိုေတာ့ မဟုတ္ပါ။

• ၉ဝ ရလဒ္ဆိုတဲ့ ကမၺလာခင္းႏွီး၊ ျခံဳလႊမ္းျပီး ခရီးဆက္၊
• ပြက္ပြက္ဆူအပူကို လဖက္ရည္ၾကမ္းေသာက္သူ မမႈပါ၊
• ကႏၲာရလမ္းမွာ၊ ထမ္းပိုးသူမပါဘဲသြား၊
• က်ား၊ ျခေသၤ့၊ ေတာဘုရင္၊ သမင္သာစားလို႔ရမယ္၊ ငါကား အုတ္ၾကားျမက္၊
• အိပ္စက္နားစရာ၊ ႏွီးျဖာနဲ႔ တာလပတ္သာပိုင္တယ္၊
• ယိုင္ေသာ္လည္း မလဲ၊ လဲေပမယ့္ ထေလွ်ာက္၊ ေနာက္ဆံုးခ်ိန္အထိ၊
• တြက္ဆစ္ၾကည့္ က်ိဳးခဲ့တာ ေျခတေခ်ာင္းရွိ၊ ပဲ့ခဲ့တာ လက္ေကာက္ဝတ္တဖက္တိတိ၊
• ၂၆ ႏွစ္ရွိ၊ လူနင္းသည့္ ကမၺလာျခံဳ လံုပါေပ့ဗ်ာ။

ေဒါက္တာတင့္ေဆြ
၂၉-၇-၂ဝ၁၆

Be my guest ဧည့္သည္

- Nyunt Shwe ဆရာျပန္လာခဲ့ရင္ ကေလးၿမိဳ႕ကေန မံုရြာကိုလာၿပီးေတြ႔လာမယ္ဆရာ။
- Aye Aye ဆရာျပန္လာရင္ က်မတို႔ျမိဳ႕ကိုလည္းအလည္လာဖို႔ ဖိတ္ေခၚပါရေစရွင့္။
- Sun Htoon Kyi ဝုိင္းေမာ္လာခဲ့ပါ။ လက္ဘက္ရည္ ႀကိဳက္သေလာက္ဧည့္ခံမည္။
- Nyunt Nyunt Aye ဆရာေရ လဖက္ရည္တင္မကဘူး ထမင္းပါေက်ြးမယ္။ မမျမကိုေတာ့ ေလယာဥ္ကြင္းကေနတန္းျပီး တိတ္ဆိတ္မႈျငိမ္သက္ျငိမ္းခ်မ္းမႈ ေတာရိပ္ေတာင္ရိပ္ တရားရိပ္ရွိရာ ေခၚျပေပးနားမယ္။ မပင္ပန္း၊ မဆင္းရဲ၊ စိတ္မညစ္ေစရပါ။ မေပ်ာ္တည အျမည္းေပ့ါ။ ေပ်ာ္ေနခ်င္သေလာက္ေပါ့။

ေဒလီ ယမုန္ေဆးခန္းေလးမွာ တပည့္ဆရာမေလးတေယာက္ရွိတယ္။ ဆရာက ေအးခ်မ္းသာယာတာကိုၾကိဳက္ေတာ့ မတူပီက က်မတို႔ရြာမွာ လာေနပါဆရာ။ ဆရာ့ကို ထမင္းေကြ်းထားမယ္တဲ့။ က်မက ထမင္းေတာ့မခ်က္တတ္ဘူးတဲ့။ ဆရာၾကိဳက္သေလာက္ေနပါတဲ့။ က်မကေတာ့ အကိုေတြရွိတဲ့ မေလးရွားကိုသြားရမယ္တဲ့။

ေဒါက္တာတင့္ေဆြ
၂၉-၇-၂ဝ၁၆

Insecurity အစိုးရေျပာင္းေပမယ့္ အစိုးမရေတြကမေျပာင္း

ကြ်န္ေတာ့္ Black list အျဖဴစာရင္းမွာ နာမည္သြင္းခံရျပီပို႔စ္ေအာက္မွာ မႏၲေလးေဆးေက်ာင္းမွာ စာအတူသင္ခဲ့တဲ့ သူငယ္ခ်င္းေတြက ကြန္မင့္ေပးၾကပါတယ္။

သူငယ္ခ်င္း (က) = ျမန္မာျပည္သူေတြက က်ီးလန္ ့စာစားဘဝနဲ႔ မတရားလူလိမ္လူညာ လူယုတ္မာေတြၾကား အေနၾကာလာေတာ့ ျပည္တြင္းျပန္ဝင္လာရင္ သတိအေနအထားေလးပိုပိုသာသာ ကိုယ္နဲ႔မကြာ ေဆာင္ထားပါေနာ္။

Tint Swe ဟုတ္မယ္သူငယ္ခ်င္း။ သေဘာတူတယ္။ ညီအရင္းကလည္း အဲလိုပဲ သတိေပးပါတယ္။

သူငယ္ခ်င္း (က) = ကိုယ့္စိတ္နဲ႔ႏိႈင္းမိလို ့နစ္နာသြားတာေတြရွိတတ္လို႔ပါ။

သူငယ္ခ်င္း (ခ) = က်မတို႔ေတာ့ သတိနဲ႔စိုးရိမ္စိတ္ကေတာ့ ေသရာပါအက်င့္ျဖစ္သြားျပီ။

သူငယ္ခ်င္း (ဂ) = ေထာက္လွမ္းေရးကိုေတာ့ ဂရုစိုက္ရမယ္။ ေကာက္ရိုးပံုထဲကအပ္ေတာင္ ရေအာင္ရွာနိုင္တယ္လို႔ ၾကြားေလ႔ရွိၾကတယ္။ ဖိေနာင့္အပ္စူးလို႔ရယ္၊ ပါေလရာငပိခ်က္ေတြ အာေခ်ာင္တာရယ္၊ သူမတူေအာင္ စစ္တာ ေမးတာေတြၾက ထဲ့မေၿပာၾကဘူး။ (ေထာက္လွမ္းေရးက ငယ္သူငယ္ခ်င္းတေယာက္နဲ႔ ေၿပာခဲ့တာ။)

Tint Swe သူငယ္ခ်င္းေတြေရ - မင္းတို႔တေတြ ငါလာရင္ လက္ဖက္ရည္ေတာင္ေခၚတိုက္ရဲၾကပါ့မလား။

လံုျခံဳမႈကင္းမဲ့ျခင္းသည္ အလွတရားကို ရုပ္ဆိုးေစသည္။

ေဒါက္တာတင့္ေဆြ
၂၉-၇-၂ဝ၁၆

Ex-Myanmar citizen ခံဝန္ခ်က္ နဲ႔ အသနားခံစာ

Black list အျဖဴစာရင္းမွာ နာမည္သြင္းခံရျပီကိုတင္ေတာ့ ပဌမဆံုးတခါကလည္း ဝမ္းသာေၾကာင္းေျပာၾကပါတယ္။ အျဖဴစာရင္းကလည္း ထပ္ထြက္တာပါ။ အခုထပ္တင္ေတာ့လည္း ေျပာလာၾကတယ္။ ေက်းဇူးတင္ပါတယ္။ ကြ်န္ေတာ္တို႔ ၁၉၉ဝ အမတ္အုပ္စုက ၂ဝ၁၂ ၾသဂုတ္လထြက္စာရင္းကတည္းက ပါထားျပီးသားပါ။ အေတာ္မ်ားမ်ား အရင္ထြက္ခဲ့တာကို ေမ့ေနၾကတယ္။ အရင္စာရင္း (ပီဒီအက္ဖ္) ဖိုင္ကိုပို႔ေပးရတာ တနာရီအတြင္း ၂ ေယာက္ရွိျပီ။

ေနာက္ ေဒါက္တာစိန္ဝင္း ျပည္ဝင္ခြင့္ဗီဇာေလွ်ာက္လႊာနဲ႔ ခံဝန္ခ်က္လက္မွတ္ထိုးရတာ။ အဲတာအတြက္ စိတ္မေကာင္းတာ၊ ေဒါသထြက္ၾကတာေတြအတြက္ ဆရာစိန္ဝင္းမိသားစုကိုယ္စား ေက်းဇူးတင္ပါတယ္။ ဒါေပမယ့္ ရွင္းလင္ခ်က္ကေလး ေရးပါရေစ။ ကြ်န္ေတာ္သိသေလာက္ပါ။

ျမန္မာႏိုင္ငံကေန အေၾကာင္းအမ်ိဳးမ်ိဳးနဲ႔ ျပည္ပထြက္ေနသူတိုင္း ျပည္တြင္းအလည္ျပန္ခ်င္ရင္ တရားဝင္ ပတ္စ္ပို႔ျဖစ္ျဖစ္ ခရီးသြားခြင့္ ေဒါကူးမင့္ျဖစ္ျဖစ္၊ ရီအင္ထရီပါမစ္ျဖစ္ျဖစ္နဲ႔ ျမန္မာႏုိင္ငံသံရံုးေတြမွာ ဗီဇာေလွ်ာက္ႏိုင္ၾကပါတယ္။ ဗီဇာေလွ်ာက္လႊာရယ္အျပင္ သံအမတ္ၾကီးဆီကို အသနားခံစာသပ္သပ္ေရးရတယ္။ ဒါ့ေတြအျပင္ ႏိုင္ငံေရးမလုပ္ပါဘူး ခံဝန္ခ်က္ကိုပါ လက္မွတ္ထိုးရတယ္။ ဗီဇာအမ်ိဳးအစားကလည္း ဆိုရွယ္ဗီဇာသာျဖစ္တယ္။ ကြ်န္ေတာ္တို႔အုပ္စုက ၂ဝ၁၂ ေနာက္ပိုင္းမွာ အဲလိုေလွ်ာက္ခြင့္ ရွိလာတာျဖစ္ပါတယ္။ ေစာေစာက အဲဒီလူေတြလာရင္ အမ်ိဳးအိမ္မွာတည္းခြင့္မရပါ။

(ပီအာရ္) ဆိုတာ အရင္အစိုးရက လမ္းေတာ့ဖြင့္ျပီ၊ ေငြေပးရတာေတြက မတန္တဆျဖစ္ေသးတယ္။

အသနားခံစာနဲ႔ ခံဝန္ခ်က္အတြက္ အရင္အစိုးရကိုသာလက္ညွိဳးထိုးလို႔မျပီးေသးပါ။ စစ္အစိုးရသာမကပါ။ ဦးေနဝင္း လက္ထက္ကတည္းကရွိပံုရတယ္။ အတိအက်မေျပာတတ္ေသးပါ။ သံရံုးေတြက တည္ဆဲညႊန္ၾကားခ်က္ေတြကို ေလွ်ာ့လို႔ ပိုလို႔မရၾကပါ။  အဲတာကေတာ့ ႏိုင္ငံေရးလုပ္လို႔ျပည္ပေရာက္ေနသူေတြထဲက အမ်ားစုအတြက္သာျဖစ္မယ္။ ျပည္ထဲေရး ဝန္ၾကီးဌာနကေန (အခုထိ) ဝင္ခြင့္မေပးခ်င္သူစာရင္းက သပ္သပ္ရွိမယ္ထင္ရတယ္။

ဒီအစိုးရလက္ထက္မွာ ျပင္စရာဆိုတာ အဲဒီအခ်က္ေတြလည္းပါတယ္။ ျပစ္တင္ေနတာထက္ ျပင္စရာပါလို႔ လက္ရွိအစိုးရနဲ႔ ျပည္ထဲေရးဝန္ၾကီးအထက္က ကာခ်ဳပ္ကိုသာ သိေစေအာင္နဲ႔ ျပဳျပင္လာေအာင္ လုပ္သင့္တယ္လို႔ထင္ပါတယ္။

ကြ်န္ေတာ္/ကြ်န္ေတာ္မ ျမန္မာႏိုင္ငံသို႔သြားေရာက္ျခင္းသည္ မိသားစုေဆြးမ်ိဳးမိတ္သဂၤဟမ်ားအား သြားေရာက္ ေတြ႔ဆံုျခင္းသာျဖစ္ပါ၍ ႏိုင္ငံေရးလႈပ္ရွားမႈမ်ားႏွင့္ေသာ္လည္းေကာင္း၊ ႏိုင္ငံေရးလံႈ႕ေဆာ္သူမ်ားႏွင့္ေသာ္လည္းေကာင္း ပါဝင္ပတ္သက္၊ ေဆာင္ရြက္မႈမ်ား ျပဳလုပ္မည္မဟုတ္ေၾကာင္း ေအာက္တြင္ ခံဝန္ကတိျပဳလက္မွတ္ေရးထိုးပါသည္။

ကြ်န္ေတာ္ မဟုတ္ပါ။ သိေအာင္သာေရးျပတာျဖစ္ပါတယ္။

ေဒါက္တာတင့္ေဆြ
၂၈-၇-၂ဝ၁၆

Black list အျဖဴစာရင္းမွာ နာမည္သြင္းခံရျပီ

Black list အျဖဴစာရင္းမွာ နာမည္သြင္းခံရျပီ

လက္ရွိအစိုးရကေန လူေပါင္း (၆ဝ၇) ေယာက္ကို နာမည္မည္းစာရင္းကေန ပယ္ဖ်က္ေပးလိုက္ပါတယ္။ ႏိုင္ငံျခားသား (၃ဝဝ) နဲ႔ ျမန္မာလူမ်ိဳး (၂ဝဝ) ေက်ာ္ပါတယ္။

၂ဝ၁၂ ၾသဂုတ္လထဲမွာ အရင္အစိုးရကေန အမည္မည္းစာရင္းထဲက ႏွစ္ေထာင္က်ာ္ကို ပယ္ဖ်က္ခဲ့ပါတယ္။ အဲဒီတံုးက ၁၉၉ဝ တံုးကအေရြးခံရျပီး အျပင္ထြက္လာၾကတဲ့ လႊတ္ေတာ္အမတ္ကို ထိပ္မွာေတြ႔ရတယ္။ ကိုယ့္နာမည္ ပါမယ္ ထင္မထားေပမဲ့ နံပါတ္ (၇) မွာေတြ႔ပါတယ္။ အဲဒီစာရင္းထဲမွာ တာဝန္တခုမကရွိတဲ့သူ ႏွစ္ခါထပ္ပါေနတယ္။ နာမည္ျဖဴ လူတူမရွားျဖစ္သြားတယ္။

တိုင္းျပည္ထဲမွာ အပ္က်တာကအစသိတယ္လို႔ ၾကြားဝါခဲ့တဲ့ စစ္ေထာက္လွမ္းေရးကေန အမည္းစားရင္းကို ျပဳစုခဲ့တာပါ။ ျပည္ပအႏၲရာယ္ကိုေတာ့ အႏွစ္ (၂ဝ) ေက်ာ္မွ သတိျပဳမိပံုရတယ္။

အရင္သတင္းကို ေရဒီယိုတခုကေတာ့ နာမည္ပ်က္စာရင္းလို႔ ခပ္လြယ္လြယ္ သံုးသြားတယ္။ Black list ဆိုတာ နာမည္ပ်က္ မဟုတ္ပါ။ Disgraced, Dishonored, Shamed တို႔ကိုသာ နာမည္ပ်က္လို႔ျပန္သင့္ပါတယ္။

အခ်င္းခ်င္းေတာ့ ေအာင္စာရင္းေခၚၾကတယ္။ မေျဖတဲ့စာေမးပြဲ ေအာင္ၾကတာပါ။ ရင္းႏွီးတဲ့တေယာက္က ဆရာေရာ ျဖဴသြားတယ္ဆိုေတာ့ ဝမ္းသာရျပီေပါ့။ ဒါေပမဲ့ ကိုယ့္ဖာသာ ဘယ္တံုးကမွ မမည္းခဲ့ဘူးမို႔လားဆရာတဲ့။ ဟုတ္ပါတယ္။ ကြ်န္ေတာ့္အဖို႔ေတာ့ အႏွစ္ႏွစ္ဆယ္အတြင္းမွာ မတူေတာ့တာကဆံပင္။ ဒါေၾကာင့္လို႔ မထင္ပါ။ ဆံပင္ျဖဴတာေတာ့ ၂ဝ၁၂ အရင္ကဆိုေတာ့ ၾကာျပီေပါ့။

ကြ်န္ေတာ့္ေရွ႕က (၆) ေယာက္ထဲမွာ ဦးပီတာလင္းပင္ကေတာ့ သမတ ပဌမအၾကိမ္ေခၚကတည္းက (ဘလက္လစ္စ္) မထြက္ခင္ကတည္းက ျပည္တြင္းျပန္ဝင္တယ္။ ေဒါက္တာမ်ိဳးဝင္းက ကြယ္လြန္ျပီးျဖစ္တယ္။ ေဒၚစန္းစန္းနဲ႔ ေဒါက္တာစန္းေအာင္တို႔က အလည္ျပန္ၾကတယ္ထင္တယ္။ ဦးတက္ဒီဘူးရီ ျပန္-မျပန္ မသိပါ။ ေဒါက္တာစိန္ဝင္းက အခုမွသာ ဗီဇာေလွ်ာက္တယ္။

ကြ်န္ေတာ့္မွာ စာရြက္စာတမ္း မရွိေသးပါ။ (၆) တန္းေက်ာင္းသားဘဝကရခဲ့တဲ့ သံုးေခါက္ခ်ိဳး အမ်ိဳးသားမွတ္ပံုတင္ေတာ့ ရွိေသးတယ္။ နံပါတ္လည္း အလြတ္ရတယ္။

ေဒါက္တာတင့္ေဆြ
၂၈-၇-၂ဝ၁၆

Min မင္းသတ္ပံု

တိုက္ဆိုင္လို႔ျပန္ေျပာပါရေစ။ ကြ်န္ေတာ့္အျဖစ္က (မင္း) စာလံုးေတြနဲ႔ဆက္စပ္တယ္။

• ကြ်န္ေတာ္က အေဖ့ရြာ မင္းရြာမွာေမြးတယ္။
• အေမ့ရြာက မင္းတိုင္ပင္၊ အေမ့ဘၾကီး ကင္းဝန္မင္းၾကီးဦးေကာင္းလည္း မင္းတိုင္ပင္မွာေမြးပါတယ္။
• ကြ်န္ေတာ္ကေတာ့ မင္းေဘးသင့္ခဲ့တဲ့ မင္းေျပး။

• မင္းခ်င္းေခၚရမယ့္ ေထာက္လွမ္းေရးေဘးက ေျပးခဲ့ရတယ္။
• မင္းတုိင္းေက်လုပ္သူေတြနဲ႔ မင္းေျမႇာင္စုိးကပ္ေတြကိုေတာ့ အေဝးကျမင္ရတယ္။
• ဘယ္ေတာ့မွလည္း မင္းျဖစ္မွာမဟုတ္ပါ။ မင္းခမ္းမင္းနား မတက္ဖူးပါ။ မင္းေလာင္းမင္းလ်ာေရြးတာ မဲမေပးရပါ။

• မင္းခမ္းမင္းနားေတြက်င္းပရာ ေနျပည္ေတာ္ကို မေရာက္ဘူးပါ။
• မင္းျပစ္စုိးဒဏ္မခံႏိုင္လို႔ တိုင္းျပည္ကထြက္ေျပးရေပမယ့္ ရြာ့ျပင္ထုတ္ခံရသူမဟုတ္ပါ။
• အခုေတာ့ မင္းတုပ္တံခါး ဖြင့္ထားပံုရပါျပီ။

ေဒါက္တာတင့္ေဆြ
၂၈-၇-၂ဝ၁၆

Dermavive ဝက္ျခံေဆးဆပ္ျပာ

ဆရာ ဒီဆပ္ျပာက ဘယ္လိုသုံးရတာလဲဆရာ။ ဝက္ၿခံအတြက္ဘဲလားဆရာ။ ေျပာျပေပးပါလားဆရာ။

ေမးတဲ့သူ အသက္-က်ား-မ-ရာသီ-အိမ္ေထာင္ေရး-ကိုယ္ဝန္-ကေလး မသိပါ။

ေၾကာ္ျငာကုန္သေဘာျဖစ္တယ္။ ထိေရာက္မႈ မသိပါ။ ေဘးထြက္သက္ေရာက္မႈ မရွိေလာက္ပါ။ ဝက္ျခံျဖစ္ေစတဲ့အေၾကာင္းခံေတြက မတူၾကပါ။

ေရးထားျပီး ဝက္ျခံစာမ်ား -
1. Acne Antibiotics ဝက္ျခံအတြက္ ပဋိဇီဝေဆးမ်ား
2. Acne during pregnancy ကိုယ္ဝန္နဲ႔ ဝက္ျခံ
3. Acne Laser treatment ဝက္ျခံကို ေလဆာ နဲ႔ ကုသျခင္း
4. Acne question ဝက္ျခံေမးခြန္း
5. Acne Scars ဝက္ျခံအမာရြတ္
6. Acne vulgaris ဆိုးတဲ့ ဝက္ျခံ
7. Acne ဝက္ျခံ ေရာင္စံု
8. Antibiotics for Acne ဝက္ျခံအတြက္ ပဋိဇီဝေဆးမ်ား
9. Male Hormonal Acne ေယာက္်ားေဟာ္မုန္းဝက္ျခံ
10. Thigh Acne ခ်ိဳင္းနဲ႔ ေပါင္မွာေပါက္တဲ့ ဝက္ျခံ

ေဒါက္တာတင့္ေဆြ
၂၈-၇-၂ဝ၁၆

Premaston ပရိုဂ်က္စတီရုန္းေဆး

၁။ ဆရာရွင့္ အသက္က ၃ဝ၊ အမ်ိဳးသမီးပါ။ ေရွ႕မွာလဲ တခါေမးၿပီးပါၿပီ။ အခုထပ္ေမးခ်င္တာက သမီးက ကေလးရဖို႔ ႀကိဳးစားေနတာပါ။ အခု ဒီလ ၈ လပိုင္းအတြက္ ရာသီမလာေသးပါ။ ဆီးစစ္ၾကည့္ေတာ့လဲ negative ပါ ၇ လပိုင္း တုန္းကေတာ့ Premaston ေဟာ္မုန္းေဆးေသာက္ထားပါတယ္။ အဲ့ဒါေသာက္ထားလို႔မလာတာလား သိခ်င္လို႔ပါ
ဆရာ့ထံမွ အၾကံေပးခ်က္ေလးလိုခ်င္လို႔ပါ။ ဆရာဝန္ျပန္ျပသင့္လားဆိုတာေလး ေျဖၾကားေပးပါဆရာ။

အရင္ကေမးလို႔ေျဖထားပါတယ္။

၂။ ဆရာ Premaston ရဲ႕ Side Effect ေလးေတြ သိခ်င္လို႔ပါ။ သမီးကို တေန႔ 3 လံုး 3 Weeks ေသာက္ခိုင္းလို႔ပါ။ ေလာေလာဆယ္ေတာ့ ဆံပင္ေတြ အရမ္းကၽြတ္ေနလို႔ပါ။ ျမင္မေကာင္းေအာင္ကၽြတ္တာပါဆရာ။

အသက္ မသိပါ။ ရာသီ မသိပါ။ အိမ္ေထာင္ေရး-ကိုယ္ဝန္-ကေလး မသိပါ။

၃။ မဂၤလာပါဆရာ။ ကိုယ္ဝန္က ၉ လထဲေရာက္ပါျပီ။ OG က ကေလးေစာမေမြးေအာင္ ကိုယ္ဝန္ရင့္မွေသာက္တ့ဲ ခိုင္ေဆး ၁၅ ရက္ ေသာက္ခိုင္းပါတယ္။ ကေလးတခုခုျဖစ္မွာစိုးရိမ္လို႔ ေဆးေသာက္သင့္ မေသာက္သင့္ ညႊန္ၾကားပါဦးရွင့္။

အသက္ မသိပါ။ ေဆးအမည္ မသိပါ။

အသက္က ၂၈ ပါရွင့္။ ေဆးအမည္က Premaston ပါရွင့္။ ကိုယ္ဝန္က ၃၅ ပတ္ပါဆရာ။

Premaston ေဆးထဲမွာ Allylestrenol 5 mg ပါတယ္။ Progestogen ပရိုဂ်က္စတိုဂ်င္ေဟာ္မုန္းေဆးျဖစ္တယ္။ ကိုယ္ဝန္မပ်က္ေအာင္၊ ကေလးေစာမေမြးေအာင္ေပးတယ္။ ေယာက္်ား ဆီးက်ိတ္ၾကီးတာအတြက္လည္းေပးတယ္။ ကိုယ္ဝန္ပ်က္မွာကို ကာကြယ္ေဆးဘို႔ 5 mg တေန႔ ၃ ၾကိမ္၊ ၅-၇ ရက္။ ကေလးေစာေမြးမွာအတြက္လည္း ေပးတယ္။ 5 mg တေန႔ ၃ ၾကိမ္၊ ၅-၇ ရက္။ အမ်ားဆံုး 40 mg ေပးတယ္။ ေယာက္်ားဆီးက်ိတ္ၾကီးတာကိုလည္း ေပးတယ္။ မၾကာခဏ ကိုယ္ဝန္ပ်က္သူကို ကိုယ္ဝန္ေသခ်ာကတည္းက 5-10 mg / day တလအနည္းဆံုးေပးတယ္။

Missed abortion ကိုယ္ဝန္ပ်က္ျခင္း တမ်ိဳးနဲ႔ Recurrent miscarriage ကိုယ္ဝန္ ခဏခဏပ်က္ရျခင္းမွာသံုးႏိုင္တယ္။

ဆံပင္ကြ်တ္တာအတြက္ ဘေလာ့မွာဖတ္လိုကဖတ္ပါ။
Hair Loss (1) ဆံပင္ၾကြတ္ျခင္း (၁) http://doctortintswe.blogspot.com/2014/11/hair-loss.html
Hair Loss in Women Treatments ဆံပင္ကြ်တ္တာ ဘာနဲ႔ကုမလဲ http://doctortintswe.blogspot.com/2014/11/hair-loss-in-women-treatments.html

ေဒါက္တာတင့္ေဆြ
၂၈-၇-၂ဝ၁၆

Wednesday, July 27, 2016

Mental toughness စိတ္ဓါတ္

(၂ဝ၁၅ ေရြးေကာက္ပြဲမတိုင္ခင္က ေရးခဲ့တဲ့စာ)

အားကစားအသင္းလိုက္ျပိဳင္ပြဲၾကီးတခုနဲ႔ တဦးခ်င္းျပိဳင္ပြဲၾကီးတခုကို တရက္ျပီးေနာက္တရက္ ဆက္တိုက္ၾကည့္ရတယ္။ ဥေရာပ (ခ်န္ပီယံလိခ္) ေဘာလံုးပြဲမွာ (ဘာစီလိုနာ) အသင္းနဲ႔ ျပင္သစ္အိုးပင္း တင္းနစ္မွာ ဆြစ္ဇာလန္က (ဝါဝင္ကာ) တို႔ ခ်န္ပီယန္ျဖစ္သြားၾကတယ္။

အားကစားပြဲေတြကုိ တီဗြီၾကည့္ရတာ အားသာခ်က္ေတာ့ရွိတယ္။ တကယ္ေတာ္တဲ့ အသင္းေတြနဲ႔ တဦးခ်င္းထူခြ်န္တဲ့ အားကစားသမားေတြ ဘယ္လိုအႏိုင္ရေအာင္ ၾကိဳးစားၾကသလည္းဆိုတဲ့ေလ့လာမႈ လုပ္လို႔ရတယ္။

အဲလိုထူးခြ်န္ေကာင္းမြန္သူေတြခ်င္းယွဥ္ၾကရင္ စိတ္ဓါတ္ၾကံ့ခိုင္မႈ Mental toughness က အခယာက်တယ္။ သုေတသန လုပ္သူ Simone Templeton (ဆီမြန္ တင္ပယ္လ္တြန္) က တင္းနစ္ျပိဳင္ပြဲမွာ ၈ဝ-၉ဝ% ရွိတယ္လို႔ ေကာက္ခ်က္ ခ်ထားတယ္။

ကြ်န္ေတာ္သေဘာအက်ဆံုးက ကိုယ္ကေနအမွတ္ေပးလိုက္ရေပမယ့္ အဲဒီအမွတ္အတြက္ ေၾကာင့္က်စိတ္မထားဘဲ။ ေနာက္အမွတ္အတြက္သာ စိတ္အာရံုလံုးလံုး စိုတ္ႏိုင္တာမ်ိဳး။ တမွတ္တိုင္းကို ခ်န္ပီယမ္ရွစ္အမွတ္လိုက ပြဲစဥ္အဆံုးထိ ထားႏိုင္တာမ်ိဳး။ တမွတ္ေပးလိုက္ရတာနဲ႔ တပြဲလံုးရွံဳးစရာ (တဖက္လူအတြက္ ခ်န္ပီယန္ရွစ္ပြိဳင့္) အေျခအေနကေန ကိုယ္ကအႏိုင္ရေအာင္ကစားတာမ်ိဳး။ ငါးပြဲကစားရမွာ ကိုယ္က ႏွစ္ပြဲရွံဳးေနေပမယ့္ ေနာက္ သံုးပြဲလံုးကို ႏိုင္ေအာင္ကစားသြားႏိုင္တာမ်ိဳး။

မႏိုင္ေသးတဲ့ပြဲေတြကို ရင္ဆိုင္အံတုေနၾကတဲ့ ျမန္မာျပည္သားမ်ား စိတ္ခြန္အားေကာင္းေအာင္ ၾကံေဆာင္ႏိုင္ၾကပါေစ။ တမွတ္တိုင္းဟာ ခ်န္ပီယံရမွတ္လို႔ သေဘာထားႏိုင္ၾကပါေစ။ ပရိသတ္အားကလည္း စကားေျပာတယ္။ ၂ဝ၁၅ ေရႊဖလား ဆုခူးႏိုင္ၾကပါေစ။

ျမန္မာ့ပရိသတ္ ဆုေတာင္းေပးတဲ့အတိုင္း ျပည့္ပါတယ္။ ကြန္ဂရက္က်ဴေလးရွင္း။ ေနာက္ပြဲစဥ္ေတြဆက္ကစားေနပါတယ္။ မယိမ္းမယိုင္ စိတ္ဓါတ္ၾက့ံခိုင္ၾကပါခင္ဗ်ား။

ေဒါက္တာတင့္ေဆြ
၈-၆-၂ဝ၁၅
၂၈-၇-၂ဝ၁၆

Mental Health စိတ္က်န္းမာေရး

ဆရာ က်ေနာ္ အင္တာနက္မွာ ေတြ႔တာေလးတခုေမးခ်င္လို႔ပါ။ မိဘတဦးဦး႐ူးတာ (စိတ္မႏွံတာ) ျဖစ္ရင္ သူရဲ႕ သားသမီးကို ကူးတယ္ဆိုၾကားလို႔ပါဆရာ။

စိတ္ေရာဂါဆိုတာ အမ်ိဳးမ်ိဳးရွိတယ္။ တခ်ိဳ႕ကမ်ိဳးဗီဇလိုက္ေကာင္း လိုက္တယ္။ အဓိက စိတ္ေရာဂါ (၅) မ်ိဳးကေန မ်ိဳးရိုးလိုက္ႏိုင္တယ္။ ကူးစက္တာေတာ့မဟုတ္ပါ။
၁။ Depression စိတ္ဓါတ္က်ေရာဂါ၊
၂။ Bipolar disorder စိတ္ႏွစ္ခြေရာဂါ၊
၃။ ADHD ပတ္ဝန္းက်င္ကို သတိမမူတဲ့ စိတ္ေရာဂါ
၄။ Schizophrenia အျမင္ေသြလြဲမႈေရာဂါနဲ႔
၅။ Autism ေအာ္တဇင္ေရာဂါေတြျဖစ္တယ္။ ျဖစ္ႏိုင္ေခ် ၁၇% ကေန ၂၈% ရွိတယ္။

စိတ္လႈပ္ရွားမႈ ေကာင္းမြန္ျပီး စိတ္ေရာဂါကင္းရွင္းေနရင္ စိတ္က်န္းမာတယ္လို႔ေခၚတယ္။ ဘဝမွာ အျပဳသေဘာေဆာင္၊ အေပါင္းလကၡဏာအျမင္ရွိ၊ အခက္အခဲျပႆနာေတြကို ရင္ဆိုင္ေက်ာ္လႊားရာမွာ အေလ်ာ့အတင္းရွိျပီး၊ ေပ်ာ္ေပ်ာ္ရႊင္ရႊင္ ျဖတ္သန္းတတ္ျခင္းပင္ျဖစ္တယ္။ လူတဦးအေနႏွင့္ လူ႕အဖြဲ႔အစည္းကို ေကာင္းက်ိဳးခ်မ္းသာျဖစ္ေစဘို႔ ျပဳမူ-ေနထိုင္တတ္ရန္လို႔လည္း ဆိုႏိုင္တယ္။ စိတ္က်န္းမာေရးျပႆနာကမ်ားတယ္။ ကမၻာ့က်န္းမာေရး ဝန္ထုပ္ဝန္ပိုးၾကီးတရပ္ ျဖစ္ေနတယ္။ ေရာဂါေပါင္းစံု၏ ၁၄% ရွိတယ္။ ကူးစက္ေရာဂါမ်ားမွအပဆိုရင္ ၂၈% ရွိတယ္။ ကမၻာ့လူဦးေရ၏ ၃ဝ% မွာ စိတ္ေရာဂါ တမ်ိဳးမ်ိဳးရွိေနၾကတယ္။

အမ်ားဆုံးျဖစ္တယ့္ စိတ္ေရာဂါေတြက -
၁။ စိတ္က်ေရာဂါ။
၂။ အရက္စြဲေရာဂါ။
၃။ စကီဇိုဖရီးနီးယားေရာဂါနဲ႔
၄။ ဒီမင္းရွားေရာဂါေတြ့ျဖစ္ၾကတယ္။

စိတ္က်န္းမာေရး က်ား-မ ေရြးတယ္
စိတ္နဲ႔ပတ္သက္တဲ့ ေဝဒနာေတြကို ဆန္းစစ္လိုက္ရင္ ေယာက္်ားေတြမွာ ျဖစ္ၾကရတာနဲ႔ မိန္းမေတြမွာ ျဖစ္ၾကရတာ မတူပါ။ အမ်ိဳးသမီးမ်ားမွာ စိုးရိမ္စိတ္လြန္ကဲတာ နဲ႔ စိတ္ဓါတ္က်ဆင္းတာ အျဖစ္မ်ားတယ္။ ေယာက္်ားေတြကေတာ့ မူးယစ္-ေဆးဝါးစြဲတာနဲ႔ လူေနမႈအသိုင္းအဝိုင္းနဲ႔ အဆင္မေျပတာေတြ အျဖစ္မ်ားတယ္လို႔ အေမရိကန္ စိတ္ပညာအသင္းကေန ထုတ္ျပန္လိုက္ပါတယ္။ မူမွန္မဟုတ္တဲ့ စိတ္ပညာဂ်ာနယ္ထဲမွာ လူေတြ အမ်ားဆံုးျဖစ္တတ္တဲ့ စိတ္ေရာဂါေတြနဲ႔ က်ား-မ ခြဲျခား ေလ့လာခ်က္ကို ေဖၚျပလိုက္ပါတယ္။ အမ်ိဳးသမီးေတြဟာ စိုးရိမ္စိတ္ လြန္ကဲမႈေတြကေန အတြင္းဘက္ ဦးတည္တဲ့ စိတ္လႈတ္ရွားမႈေတြ ျဖစ္ေစတာမ်ားတယ္။ ဒါေတြက ဆုတ္ခြါ-ကင္းျပတ္မႈ၊ အထီးက်န္မႈ၊ စိတ္ဓါတ္က်ျခင္းေတြကေန ဆက္လာတာေတြ ျဖစ္တယ္။

အမ်ိဳးသမီးေတြဟာ စိတ္ဓါတ္က်တာ ပိုျဖစ္တယ္။ ဘာလို႔လဲဆိုေတာ့ ေယာက္်ားေတြထက္ ပိုျပီး ထပ္ခါထပ္ခါ လုပ္တတ္ၾကတယ္။ ျပသနာေျဖရွင္းေရးထက္ အႏုတ္သေဘာ စိတ္ခံစားမႈကို ထပ္္ခါထပ္ခါ လုပ္ေလ့မ်ားၾကလို႔ဘဲ။ ဒီေတြ႔ရွိခ်က္ကေန စိတ္ေရာဂါကာကြယ္ေရးနဲ႔ ကုသေရးမွာ လိင္ခြဲျခားေဆာင္ရြက္ရမယ္လို႔ သိလာေစပါတယ္။ အမ်ိဳးသမီးေတြဟာ စိတ္ေရာဂါအဆင့္ မေရာက္ခင္မွာ စိတ္မတည္ျငိမ္-စိုးရိမ္စိတ္ေတြ ျဖစ္လာတယ္။ ေဘးပါတ္ဝန္းက်င္ကေန ဖိစီးမႈေတြကို အတြင္းဘက္ဆီ သြင္းယူတတ္ၾကတယ္။ စိတ္က်ေနၾကတဲ့ စိုးရိမ္စိတ္ကဲေနၾကတဲ့ အမ်ိဳးသမီးေတြကို ထပ္ခါထပ္ခါ ျဖစ္မလာေစေအာင္ လုပ္ရပါမယ္။ ေယာက္်ားေတြဆိုရင္ ဘာေတြလုပ္ပါဆိုတဲ့ အစီစဥ္ခ်ေပးတာနဲ႔ ၾကမ္းတမ္စိတ္ကေန ဖ်က္ဆီးခ်င္စိတ္ မဟုတ္တဲ့ဆီ ဦးတည္ေပးဘို႔ ျဖစ္ပါတယ္။

ေယာက္်ားေတြဟာ စိတ္လႈတ္ရွားမႈေတြကို အျပင္ဘက္ဆီ ဦးတည္ၾကတယ္။ ဒါ့ေၾကာင့္ ၾကမ္းတမ္းမႈ၊ ယာယီ-တံု႔ျပန္မႈ၊ ေသြးေဆာင္မႈနဲ႔ လုပ္သင့္တာကိုမလုပ္ျခင္းဆိုတာေတြကို ေရြးခ်ယ္တတ္တယ္။ လိင္ျခားနားမႈဟာ အတြင္းဘက္ ဦးတည္ျခင္းနဲ႔ အျပင္ဘက္ဆီ ဦးတည္ျခင္းေတြပါ ျခားနားၾကတာျဖစ္တယ္။

၂ဝဝ၁-၂ဝဝ၁ အတြင္းက National Institutes of Health မွာရွိတဲ့ ကိန္းဂဏန္းေတြကို ေလ့လာခဲ့တယ္။ အသက္ ၁၈ ႏွစ္အထက္ လူေပါင္း ၄၃ဝ၉၃ ေယာက္ကို ေလ့လာတာ ျဖစ္တယ္။ အဲဒီအထဲမွာ အမ်ိဳးသား = ၄၃%၊ အမ်ိဳးသမီး = ၅၇% (အျဖဴ = ၅၆႕၉%၊ အသားဝါ-ညိဳ = ၁၉႕၃%၊ အမည္း = ၁၉႕၁%၊ အာရွ၊ ဟဝိုင္ယီနဲ႔ ပင္လယ္ေန = ၃႕၁%၊ ဌာေနလူနီ နဲ႔ အလာစကာ = ၁႕၆%၊) ပါတယ္။ စိတ္ေရာဂါ အမ်ိဳးအစားေပါင္း ၅၃ မ်ိဳးခြဲထားတယ္။ (ဘာသာမျပန္ေတာ့ပါ။)

နာမည္ေက်ာ္ ဒတ္ခ်္ ပန္းခ်ီဆရာၾကီး Vincent van Gogh (ဗင္းဆင့္-ဗန္ဂိုး) မွာ စိတ္က်ေရာဂါရွိျပီး အဲဒီအခ်ိန္က ကုသနည္းမရွိေသးလို႔ သူ႔ကိုယ္သူ သတ္ေသသြားခဲ့ရတယ္။

တျခားစိတ္ေရာဂါရွိတဲ့ ကမာၻေက်ာ္ပုဂၢိဳလ္မ်ား
1. ဂီတပညာရွင္ ဗီသိုဘင္၊
2. ျဗိတိသွ်ဝန္ၾကီးခ်ဳပ္ ဝစ္စတန္ခ်ာခ်ီ၊
3. သဘာဝသိပၸံညာရွင္ ခ်ားလ္ဒါဝင္၊
4. တီထြင္သူ အယ္ဒီဆင္၊
5. စာေရးဆရာ အားနက္စ္ ဟယ္မင္ေဝး၊
6. ကဗ်ာဆရာ ဗစ္တာဟူးဂိုး၊
7. အေမရိကန္သမတ ဂ်က္ဖါဆင္၊
8. အေမရိကန္သမတ လင္ကြန္း၊
9. ပိသုကာ မိုက္ကယ္အိန္ဂ်ယ္လို၊
10. မီးအိမ္ရွင္မ ဖေလာရင့္ ႏိုက္တင္ေဂး
11. သိပၸံပညာရွင္ ႏူတန္

ေရးထာျပီး စိတ္ေရာဂါဆိုင္ရာစာမ်ား -
1. 5-HTP စိတ္ေဆး
2. About Autism Spectrum Disorders ေအာ္တဇင္ စက္ထရန္ ေရာဂါမ်ားအေၾကာင္း
3. ADHD ပတ္ဝန္းက်င္ကို သတိမမူတဲ့ စိတ္ေရာဂါ
4. Amphetamines (1) ယာဘ-ရာဘ-ရာမ-ယာမ
5. Amphetamines စိတ္ၾကြေဆး
6. Bipolar Disorder စိတ္အေျခႏွစ္ခြေရာဂါ
7. Delusional disorder အျမင္ေသြလြဲျခင္း စိတ္ေရာဂါ
8. Depression (1) စိတ္က်ေရာဂါ
9. Depression (2) ပုထုဇၨေနာ
10. Depression (3) စိတ္က်ျခင္း
11. Depression (4) စိတ္က်ေရာဂါ ကမာၻမွာ
12. Depression စိတ္က်ေရာဂါ
13. Ecstasy စိတ္ၾကြေဆးမ်ား
14. Hysteria ဟစ္တီးရီယား
15. Mass hysteria အစုလိုက္အရူးထျခင္း
16. Mental health in children ကေလး စိတ္ေရာဂါမ်ား ပိုတိုးပြါး
17. Mental Health စိတ္က်န္းမာေရး
18. Panic Disorder စိတ္မထိန္းႏိုင္ျခင္း
19. Postpartum depression ကေလးဖြါးျပီးျဖစ္တဲ့ စိတ္က်ေရာဂါ
20. Sadomasochism နာတာကို သာယာျခင္း
21. Schizophrenia စိတ္ကစဥ့္ကလ်ားေရာဂါ
22. SSRIs စိတ္မက်ေဆးမ်ား

ေဒါက္တာတင့္ေဆြ

စိတ္ေရာဂါေတြကို စနစ္တက်ခြဲျခားထားတယ္။ ျမန္မာလိုမျပန္ေတာ့ပါ။

1. Adjustment disorder

Anxiety disorders
2. Acute Stress Disorder
3. Panic Disorder
4. Agoraphobia w/o history of Panic Disorder
5. Social Phobia
6. Specific Phobia
7. Obsessive-Compulsive Disorder
8. Post-traumatic Stress Disorder
9. General Anxiety Disorder

Childhood Disorder
10. Attention-Deficit Hyperactive Disorder
11. Asperger’s Disorder
12. Autistic Disorder
13. Conduct Disorder
14. Oppositional Defiant Disorder
15. Separation Anxiety Disorder
16. Tourette’s Disorder

Eating Disorder
17. Anorexia Nervosa
18. Bulimia Nervosa Mood Disorder
19. Major Depressive Disorder
20. Bipolar Disorder (Manic Depression)
21. Cyclothymic Disorder
22. Dysthymic Disorder

Cognitive Disorders (Delirium, Dementia, Amnestic Disorders)
23. Delirium
24. Multi-Infarct Dementia
25. Dementia Associated with Alcoholism
26. Dementia of the Alzheimer Type
27. Dementia Personality Disorders
28. Paranoid Personality Disorder
29. Schinoid Personality Disorder
30. Schizotypial Personality Disorder
31. Antisocial Personality Disorder
32. Borderline Personality Disorder
33. Histrionic Personality Disorder
34. Narcissistic Personality Disorder
35. Dependant Personality Disorder
36. Avoidant Personality Disorder
37. Obsessive-Compulsive Personality Disorder

Schizophrenic and other Psychotic Disorders
38. Schizophrenia
39. Delusional Disorder
40. Brief Psychotic Disorder
41. Schizophreniform Disorder
42. Schizoaffective Disorder
43. Shared Psychotic Disorder

Substance-Related Disorders
44. Alcohol Dependence
45. Amphetamine Dependence
46. Cannabis Dependence
47. Cocaine Dependence
48. Hallucinogen Dependence
49. Inhalant Dependence
50. Nicotine Dependence
51. Upload Dependence
52. Phencyclidine Dependence
53. Sedative Dependence

ပံု = ဗင္းဆင့္ ဗန္ဂိုးပန္းခ်ီကား Wheat Field With A Lark (Vincent van Gogh)

ေဒါက္တာတင့္ေဆြ

Okara ေလးဒီးစ္ ဖင္းဂါး

ျမန္မာလူမ်ိဳးေတြစားတာကို အေမရိကားမွာ စိုက္ၾကပါတယ္။ ကိုယ့္အိမ္ျခံမွာစိုက္ထားျပီး ေဖ့စ္ဘြတ္ကေန ပို႔စ္တင္တယ္။ Smile ကြန္မင့္တခုေရးလိုက္တာ အိမ္တိုင္ယာေရာက္ လာေပးတယ္။

ခ်ဥ္ေပါင္ရြက္၊ ပင္စိမ္းရြက္၊ ငရုပ္သီးနဲ႔ (ေလဒီးစ္ဖင္းဂါး)။

ေနာက္ဆံုးစားစရာကိုမွ အဂၤလိပ္လိုေရးရာ အေၾကာင္းရွိပါတယ္။ အစိုးရထုတ္ ျမန္မာအဘိဓာန္မွာ (ရံုးပတီသီး) တဲ့။ အြန္လိုင္းသတ္ပံုက်မ္းက (ရံုးမတီသီး) တဲ့။ ကြ်န္ေတာ္တို႔အရပ္မွာ (ရံုးပေလသီး) လို႔သာေခၚတယ္။ ေဒလီမွာ (ေလဒီးစ္ဖင္းဂါး) ဆိုရင္ လူတိုင္းသိတယ္။ အေမရိကားမွာေတာ့ တမ်ိဳးတဘာသာ (အိုကရာ) တဲ့။

ၾကံဳၾကိဳက္လို႔ ေျပာရအံုးမယ္။ ေဒလီတံုးကေဆးခန္းေလးမွာ ဆရာမေတြကိုစာသင္ေပးရေတာ့ ခြဲစိတ္ကုဆရာဝန္ဆိုတာ အရည္အခ်င္း (၃) ရပ္ရွိအပ္တယ္လို႔ သင္ေပးပါတယ္။
၁။ (အီးဂဲလ္စ္ အိုင္း) သိန္းငွက္တို႔မ်က္စိလို စူးရွျပီး ျမင္ႏိုင္စြမ္း ေကာင္းရတယ္။
၂။ (လိုင္းယြန္းစ္ ဟဒ္) ျခေသၤ့လို သားေကာင္ငယ္ပါေစ စိုက္ထုတ္တဲ့လံု႔လကို မေပါ့ရ။
၃။ (ေလးဒီးစ္ ဟင္း) မိန္းကေလးလက္ေတြလို ကိုင္တာတြယ္တာ ညင္သာရမယ္။

ေနာက္ရက္ေတြမွာ မွတ္မိၾကလား ျပန္ေမးေတာ့ ဆရာမ ၃-၄ ေယာက္က နံပတ္ (၃) ကို တထပ္တည္း ေျဖၾကတယ္။ (ေလးဒီးစ္ ဖင္းဂါး) တဲ့။

ေဒါက္တာတင့္ေဆြ
၂၇-၇-၂ဝ၁၆
Thanks to Ma Hnin and Aung Kyaw Moe

Timor-Leste တီေမာ-လက္စ္

Ant Bwe Kyaw ကိုယ္အင္အားႀကီးတိုင္း အႏိုင္ယူလုိ႔ရပါသလား။ ဒီည ျမန္မာ မိန္းကေလးေဘာ္လံုး အသင္းနဲ႔ တီေမာႏိုင္ငံ ကန္ၾကတာ ျမန္္္္္္မာက ၁၇ ဂိုးႏိုင္္တယ္ဆိုတာ စိတ္ထဲ မေကာင္းဘူးျဖစ္္္္ ႕႕႕

အေရွ႕တီေမာ ေခၚ (တီေမာလက္စ္) ကုိ အားနာတယ္။ ကြ်န္ေတာ္က တလတိတိသြားေနခဲ့ရလို႔ သူတို႔တေတြ နိမ့္က်လြန္းတာကို ေကာင္းေကာင္းသိတယ္။ ေဆာရီးပါ တီေမာကမိတ္ေဆြေတြခင္ဗ်ား။

ကြ်န္ေတာ္ ျပည္ပႏိုင္ငံေရးလုပ္ခဲ့စဥ္က (တီေမာ-လက္စ္) ကို ႏွစ္ေခါက္ေရာက္ပါတယ္။ ပဌမၾကိမ္က တပတ္နဲ႔ ေနာက္တၾကိမ္က တလၾကာတယ္။

အဲဒီကိုသြားခ်င္ရင္ သူ႔ကိုအရင္ကအုပ္စိုးခဲ့တဲ့ အင္ဒိုနီးရွားႏိုင္ငံ၊ ဘာလီကြ်န္း (ဒင္ပါဆာ) ေလဆိပ္ကေန ေလယာဥ္နဲ႔သာ သြားရတယ္။ ေျမပံုမွာ နီးတယ္လို႔ ထင္ရေပမဲ့ ဂ်ားဗားကေန (၃) နာရီခြဲ ေကာင္းေကာင္း ေလယာဥ္ စီးရတယ္။ အဝင္ဗီဇာေၾကး ေဒၚလာ (၃ဝ) ေပးရလို႔ အင္ဒိုနီးရွား ဗီဇာေၾကးထက္ (၃) ဆမ်ားတယ္။ လူေတြက ေဖၚေရြၾကပါတယ္။ တီေမာမွာေတာ့ လမ္းမွာလူစိမ္းေတြ႔ရင္ ကေလး-လူၾကီး၊ ေယာက္်ား-မိန္းမ ႏႈတ္ဆက္ေဖၚရၾကတယ္။ အသားအေရ ညိဳသူကမ်ားတယ္။ မ်ိဳးဗီဇနဲ႔ ပင္လယ္ေရ-ပင္လယ္ေလေၾကာင့္လည္း ပါမယ္။

ေျပာတဲ့ဘာသာစကားက ေပၚတူဂီႏွင့္ (တက္တူး) ေခၚေဒသခံစကားျဖစ္ေပမဲ့ အဂၤလိပ္စကားလည္း အသံုးခ်ႏိုင္တယ္။ စားေသာက္ဆိုင္ စားပြဲထိုးမိန္းကေလးကို အဂၤလိပ္လိုမွာလို႔ရတယ္။ တက္စီသမားေတြနဲ႔လည္း အဲလိုပဲ။ အမ်ိဳးသမီးေတြ အလုပ္လုပ္ေနၾကတာက ထိုင္းႏိုင္ငံေလာက္နီးပါး ျဖစ္ႏိုင္တယ္။ အိမ္တြင္းပုန္းေလ့ရွိတဲ့ အိႏၵိယထက္ အမ်ားၾကီးသာတယ္။

ပိုက္ဆံကေတာ့ အေမရိကန္ေဒၚလာကိုသံုးသည္။ ခပ္ဝါဝါအေရာင္ရွိတဲ့ (တီေမာကြိဳင္) ေဒၚလာသံုးရလို႔ အမ္းရေတာရ လြယ္ေစတယ္။ ဘဏ္စနစ္ အေတာ္လိုေသးတယ္။ ဘဏ္ႏွစ္ခုသာရွိတယ္။ ဝန္ေဆာင္ခသက္သာတဲ့ဘဏ္က လူတန္းစီရျပီး၊ (ေအ-အင္-ဇက္) ဘဏ္ကလူမ်ားတယ္။ အစစေစ်းၾကီးတယ္။ စားေသာက္ဆိုင္မွာ အသားငါးထမင္းေက်ာ္၊ ေခါက္ဆြဲေက်ာ္တပြဲ ေလးေဒၚလာခြဲ အနည္းဆံုးေပးရတယ္။ တိုက္ဂါးဘီယာတဗူး တစ္ေဒၚလာခြဲ၊ ေယာက္်ားေလး ဆံပင္ျဖတ္ရင္ ၅ ေဒၚလာ။ စတိုးဆိုင္ေခၚ မီနီမားကက္ရွိလို႔ ေစ်းဝယ္ရလြယ္ကူတယ္။

တီေမာ ရဲေတြကိုေတာ့ ၾသစေတးလ်ကေနလာျပီး၊ သင္တန္းေပးပါတယ္။ ၾသစေတးလ်ရဲအရာရွိေတြတည္းၾကတဲ့ ေဟာ္တယ္မွာပဲ ကြ်န္ေတာ္ကတည္းရပါတယ္။ က်န္းမာေရးဖက္မွာ က်ဴးဘားဆရာဝန္ေတြ အမ်ားၾကီးလာၾကတာ ေတြ႔ပါတယ္။ (ဟာဗားနား) ေဆးေက်ာင္းသြားျပီးစာသင္ၾကတယ္။ ကြန္ျမဴနစ္စနစ္ေၾကာင့္ မဟုတ္ပါ။ ေပၚတူကီစကား ေျပာၾကလို႔ ထင္ပါတယ္။

သူတို႔ႏိုင္ငံ ဆင္းရဲပါတယ္။ သမတက ကြ်န္ေတာ္တို႔ အစိုးရကို ကူညီခ်င္ေပမယ့္ ေငြမရွိပါ။ ကြ်န္ေတာ္ရံုးဖြင့္ရင္လည္း ဘယ္ႏိုင္ငံ ဘယ္အဖြဲ႔အစည္းကမွ ေငြမကူပါ။ အဲတာနဲ႔ ကိုယ္တတ္တဲ့ေဆးပညာနဲ႔ အလုပ္လုပ္ရင္း ရံုးစရိတ္ရေအာင္ လုပ္မယ္ဆိုျပီး တီေမာက်န္းမာေရးဝန္ၾကီးနဲ႔ ေတြ႔ခြင့္ေတာင္းပါတယ္။ ဒါေပမယ့္ ကြ်န္ေတာ္တလနဲ႔သာ အျပီး ျပန္လာခဲ့ရပါတယ္။

ကြ်န္ေတာ္တို႔သြားစဥ္က တီေမာသမတ (ရားမို႔စ္ ေဟာ္တာ) ကိုယ္တိုင္ ေန႔လည္စာေကြ်းပါတယ္။ ပင္လယ္ကမ္းနားနဲ႔ မနီးမေဝး ျမန္မာစားေသာက္ဆိုင္မွာပါ။ စားလို႔ေသာက္လို႔ေကာင္းပါတယ္။ ခရီးစဥ္သတင္းနဲ႔ဓါတ္ပံုေတြကို အတတ္ႏိုင္ဆံုး မထုတ္ျပန္ပါ။ ခင္မင္ေနတဲ့ (အာရ္အက္ဖ္ေအ) သတင္းေထာက္တေယာက္သာ သတင္းတခ်ိဳ႕သြားတယ္။ ႏိုင္ငံေရးအရ အဲဒီအခ်ိန္မွာ (တီေမာ) က (အာစီယန္) ထဲဝင္ဘို႔ၾကိဳးစားေနတယ္။ (ရားမို႔စ္ ေဟာ္တာ) ကေန ဒီမိုကေရစီေရးကို ေျပာင္ေျပာင္တင္းတင္းေထာက္ခံတာရယ္၊ ကြ်န္ေတာ္တို႔ အေဝးေရာက္ညြန္႔ေပါင္းအစိုးရကို ရံုးခန္းဖြင့္ခြင့္ေပးမယ္လို႔ ေျပာတာရယ္ေၾကာင့္ ကြ်န္ေတာ္တို႔က အားနာေနရတယ္။ ကြ်န္ေတာ္ဒုတိယအၾကိမ္ တေယာက္တည္း သြားေနရေတာ့ ဝန္ၾကီးခ်ဳပ္ (ဆနာနား) နဲ႔ပါေတြ႔ပါတယ္။ သူ႔ကို ကြ်န္ေတာ္တို႔က အဲလိုေစာင့္ထိန္းေၾကာင္း ေျပာခဲ့ပါတယ္။ ျမန္မာစစ္အစိုးရကလည္း (တီေမာ) က (အာစီယန္) ထဲဝင္ခ်င္တာကို ကန္႔ကြက္ထားတယ္။ ေနာက္ပိုင္းမွာ (ရားမို႔စ္ ေဟာ္တာ) က အေမရိကန္ကေန ျမန္မာျပည္ကို (ဆန္ရွင္) လုပ္ထားတာကို သေဘာမတူေၾကာင္းေျပာလာတယ္။ ကြ်န္ေတာ္က သူ႔အေျပာကို သေဘာမတူပါ။ ကြ်န္ေတာ့္ေဟာ္တယ္စရိတ္ကို သမတရံုးကက်ခံေပးလို႔ ေက်းဇူးတင္ပါတယ္။

အခုေတာ့ တီေမာမွာ ေခါင္းေဆာင္းအေျပာင္းအလဲေတြရွိေနျပီ။ တိုင္းျပည္ကေတာ့ ဘယ္ေလာက္ထိတိုးတက္လာသလဲ သိပ္မသိပါ။ ကြ်န္ေတာ္သြားစဥ္က ေဟာ္တယ္ကေန ေလဆိပ္အသြားျမင္ရတာေတြဟာ ျမန္မာျပည္ ဆင္ေျခဖံုးရပ္ထဲ ျဖတ္သြားရတာနဲ႔ မျခားပါ။ တီေမာႏိုင္ငံ တိုးတက္ပါေစ။

ေဒါက္တာတင့္ေဆြ
၂၇-၇-၂ဝ၁၆

The accused တရားခံႏိုင္တဲ့ေခတ္

Ah Htein ျမန္မာစာ ဖတ္စာစာအုပ္ ပထမတန္းရဲ႕ ဖတ္စာ ၅ မွာေတာ့ စံပယ္ လို႔ ေရးထားပါတယ္။ ဆရာ ႕႕႕

ကြ်န္ေတာ္တို႔ သူငယ္တန္း (၁၉၅၄-၅၅) ေလာက္ကစာအုပ္ကို သိမ္းမထားခဲ့မိတာ နာတယ္ဗ်ာ။
က ကဇြန္းပင္ ေရမွာရႊင္
ခ ခရမ္းသီး ဒါးနဲ႔လွီး
ဂ ဂဏန္းေကာင္ လက္မေထာင္
င ငပုဏၰား ဟင္းခ်က္စား
စ စပယ္ျဖဴ ေမႊးၾကဴၾကဴ

အခုက သက္ေသခံပစၥည္း အစားထိုးထားတဲ့ေခတ္ဆိုေတာ့ တရားလိုရွံဳးသြားျပီေပါ့။ ေထာင္က်လည္း တန္တယ္ ထင္လိုက္မယ္။ ဂ ဂဏန္းေကာင္ လက္မေထာင္ ႕႕႕႕႕

ေဒါက္တာတင့္ေဆြ
၂၇-၇-၂ဝ၁၆

Tuesday, July 26, 2016

Jasmine Flowers စ စပယ္ျဖဴ ေမႊးၾကဴၾကဴ

ကေန႔ေတြ႔တယ္။ မွားတတ္ေသာသတ္ပံုမ်ားတဲ့။ လက္ရွိထုတ္ေဝထားတဲ့ ျမန္မာအဘိဓာန္ကသတ္ပံုေတြကသာ အမွန္လို႔ တေယာက္ျပီးတေယာက္ ကူးတင္ေနၾကတယ္။ (စပယ္ပန္း) ကို (စံပယ္ပန္း) လို႔ေရးရမယ္တဲ့။

ကြ်န္ေတာ္တို႔ကေတာ့ (စပယ္ပန္း) နဲ႔ပဲၾကီးျပင္းလာခဲ့ပါတယ္။ စ စပယ္ျဖဴ ေမႊးၾကဴၾကဴ၊ ဆ ဆရာရိုေသပါ။

ျမန္မာ့စြယ္စံုက်မ္း၊ အတြဲ (၃)၊ စာမ်က္ႏွာ (၃၄၉) မွာလည္း (စပယ္) လို႔သာရိုက္ႏွိပ္ထားပါတယ္။ ကြ်န္ေတာ္တို႔ငယ္ငယ္က စပယ္ပန္းေတြက အေတာ္ကိုေမႊးပါတယ္။ ခုေခတ္စံပယ္ ေမႊးမေမႊး မသိပါ။

ဘုရားငါးဆူ ပေဟဠိေလးဆစ္ကဗ်ာ
- စပယ္တဲ့ေလးရံု
- မေလးကြယ္မပန္ခိုက္ (ထိုက္)
- ပန္းျပတ္ခိုက္ၾကံဳ
- အပြင့္ရယ္ကုန္
- တငံုက်န္ပါေသး
- ပန္ခ်င္သူ ညိဳႏြဲ႔ေႏွာင္းရယ္
- ေခါင္းျဖီးခဲ့ေလး။

ကြ်န္ေတာ့္ဆရာေတြကို အခုထိရိုေသပါတယ္။

ေဒါက္တာတင့္ေဆြ
၂၆-၇-၂ဝ၁၆

ဇိုးကနဲ ဇတ္ကနဲ

ေနာက္ထပ္ ေတြ႔ရျပန္ပါတယ္။ လက္ရွိထုတ္ေဝထားတဲ့ ျမန္မာအဘိဓာန္ကသာ အမွန္လို႔ တေယာက္ျပီးတေယာက္ ကူးတင္ေနၾကတယ္။ မွားေလ့ရွိေသာ ျမန္မာစကားလံုးမ်ား (၁) မွာ (ဇိုးကနဲ ဇက္ကနဲ) ကို (ဆိုးကနဲ ဆတ္ကနဲ) လို႔ ေရးတာက အမွန္လို႔ေတြ႔ရျပန္ပါတယ္။

(ဇိုးကနဲ ဇက္ကနဲ) ကို၌က အရင္ကလည္း ဘယ္သူမွမသံုးပါ။ (ဇိုးကနဲ ဇတ္ကနဲ) လို႔ (တ) သတ္နဲ႔သာသံုးပါတယ္။

(ဆတ္ကနဲ) လို႔ေရးတာကေတာ့ အဓိပၸါယ္မမွားပါ။ (ဆိုးကနဲ) က အဓိပၸါယ္ တက္တက္စင္လြဲပါတယ္။

(ဇိုးကနဲ ဇတ္ကနဲ) ဟာ လႈပ္ရွားမႈျမန္ဆန္တာကို ထိထိမိမိေဖၚျပရာမွာသံုးပါတယ္။ (ဇိုးဇိုးဇတ္ဇတ္) လို႔လည္း သံုးပါတယ္။ (ဇြတ္၊ ဇြတ္ဒရြတ္) လို႔သံုးသလိုျဖစ္တယ္။ ဗန္းစကားသေဘာနဲ႔ (ဇြတ္ၾကီးပဲ)၊ (ဇြတ္သမား) လို႔ ကေန႔အထိသံုးတယ္ ထင္ပါတယ္။ (ဆြတ္သမား) လို႔သာေရးခိုင္းရင္ ပန္းခူးတဲ့သူလို႔ပဲထင္မယ္။

အဆိုေတာ္ ေမဆြိဆိုတဲ့ ဇြတ္ခ်စ္မယ္သီခ်င္းရွိတယ္။ တြယ္တာ ဆိုတာလည္းရွိတယ္။ သီခ်င္းေရးဆရာ သုခမိန္လိႈင္က ဆြတ္ခ်စ္မယ္လို႔ မေရးပါ။

ေဒါက္တာတင့္ေဆြ
၂၆-၇-၂ဝ၁၆

တစ္ရားေတာ္

ဝိပႆနာရႈနည္းက်မ္း ပထမတြဲ
ဆ႒သဂႌတိပုစၧက အဂၢမဟာပ႑ိတ မဟာစည္ဆရာေတာ္ဘုရား ေရးသားစီရင္ေတာ္မူသည္
စာမ်က္ႏွာ ၆ = တပါးေသာနည္းတို႔ကို အားထုတ္၍ ေက်နပ္ေလာက္ေအာင္ မေပါက္ေရာက္ႏိုင္ေသးေသာ္လည္း စိတ္အားငယ္၍ မေနလင့္။
စာမ်က္ႏွာ ၂၄ = တနည္းကား ကဲ့ရဲ႕ျခင္းသည္ လူတိုင္းႏွင့္သက္ဆိုင္ေသာ ေလာကဓံတရားေပတည္း။
စာမ်က္ႏွာ ၃၅ = ဤအမတ္ၾကီးသည္ ယေန႔ပင္ ငါ၏ထံ၌ ဂါထာတပုဒ္ကိုၾကားနာျပီးလွ်င္ ရဟႏၲာျဖစ္လိမ့္မည္။
စာမ်က္ႏွာ ၁၂ဝ = ဤနည္းသည္ကား တမ်ိဳးတမည္ႏွလံုးသြင္းနည္းမဟုတ္ေပ။
မွတ္ခ်က္ -
- တစ္ပါးေသာနည္းတို႔ကို မဟုတ္။
- တစ္နည္းကား မဟုတ္။
- ဂါထာတစ္ပုဒ္ကိုၾကားနာျပီးလွ်င္ မဟုတ္။
- တစ္မ်ိဳးတစ္မည္ႏွလံုးသြင္းနည္းမဟုတ္ေပ မဟုတ္။

ျမတ္စြာဘုရားရဲ႕ တရားေတာ္ေတြ၊ ဆရာေတာ္ေတြေရးသားစီရင္တဲ့တရားစာအုပ္ေတြကို (တစ္ရားေတာ္) နဲ႔ (တစ္ရားစာအုပ္) ေတြမျဖစ္သင့္ဟု ယူဆပါေၾကာင္း သူေတာ္ေကာင္းအေပါင္းတို႔ခင္ဗ်ား။

ေဒါက္တာတင့္ေဆြ
၂၆-၇-၂ဝ၁၆

Achilles heel ထရြိဳင္ျမိ့ဳကိုေအာင္ႏိုင္ခဲ့ျခင္း

မႏွစ္က ကေန႔မွာတင္ခဲ့တဲ့စာ

ကြ်န္ေတာ့္ပို႔စ္တခု = ေပါင္းရွင္းခ်ိန္
တေယာက္က ဆရာ ႕႕႕ က်ေနာ္ေပါက္တူးတလက္နဲ႔ ေစာင့္ေနျပီတဲ့။
- ဟုတ္ ႕႕႕ ကြ်န္ေတာ္က ေပါင္းျမက္သင္မဲ့သူ လူစုေနတာ၊
- လာဗ်ာ ႕႕႕ ေပါက္တူး၊ ေပါက္ျပား၊ ငန္းျပား၊ တူရြင္း၊
- ဘာမွမပါလည္း ေျခေထာက္နဲ႔နင္း၊
- ဖနာင့္နဲ႔ေပါက္၊ တေယာက္မွာ ဖေနာင့္မဲ ၂ မဲစီပိုင္တာ၊
- ျမားပစ္ရမယ့္ေနရာ (အာခ်ီလီစ္ ဟီးလ္) ဟာ ႏိုဝဘၤာ၊
- ေနျပည္ေတာ္ဟာ ထရြိဳင္ျမိ့ဳပါ။

ေဒါက္တာတင့္ေဆြ
၂၆-၇-၂ဝ၁၅

Saggaing စစ္ကိုင္းတံတားဖက္ဆီကို ႕႕႕

မႏွစ္ကဒီေန႔မွာေရးတဲ့စာ

စစ္ကိုင္းျမိ့ဳတည္ ႏွစ္ ၇ဝဝ ျပည့္သတင္းကိုဖတ္ရပါတယ္။ ကြ်န္ေတာ္က စစ္ကိုင္းျပည္သူ႔ေဆးရံုမွာ ၂ ႏွစ္ေလာက္သာ တာဝန္က်ခဲ့ပါတယ္။ ေစာေစာကလည္း စစ္ကိုင္းတံတားအေဟာင္းပံုေလးတင္ထားတာ ေတြ႔လိုက္တယ္။ ဧရာဝတီတံတား၊ ရတနာပံုတံတား၊ အင္းဝတံတားသစ္လို႔လည္းေခၚပါတယ္။ အဂၤလိပ္လို Ava နဲ႔ေပါင္းတာကို အခုေတာ့ Inwa လို႔ ေျပာင္းခိုင္းထားတယ္။ Ava စာလံုးက ေဂဇက္ဝင္ပါ။ Governor-general of India to the court of Ava အိႏၵိယ ဘုရင္ခံခ်ဳပ္မွ အင္းဝေရႊနန္းသို႔ေပးစာဆိုတာရွိတယ္။

စစ္ကိုင္းနဲ႔တဆက္တည္း သတိရစရာတခုရွိေသးတယ္။ ေခြး။ ကြ်န္ေတာ္က တိရစာၧန္ေမြးတာ ဝါသနာမပါဘူး။ အေကာင္ေတြ ေနမေကာင္းလို႔ ေမးၾကတာလည္းၾကံဳရပါတယ္။ တိကုေဆးပညာမွာ အလြန္႔အလြန္ညံ့တယ္။ စစ္ကိုင္းမွာ ေနရတံုးက ကိုယ္ကမေမြးပဲ ေခြးတေကာင္ရလာပါေရာ။ ကေလးေတြကခ်စ္ၾကလို႔ ေကြ်းေမြးထားၾကတယ္။ Darky လို႔ နာမည္ေပးထားၾကေသးတယ္။

တေန႔ေတာ့ စစ္ကိုင္းကေန မႏၲေလးကို ေဆးဝယ္ေစ်းဝယ္သြားတာ ေခြးကကားေနာက္ကေနလိုက္လာတာ၊ ျပန္ခိုင္းလို႔လည္းမရ။ တံတားထိပ္ေရာက္ေတာ့ မခိုင္းရပဲေနရစ္ေရာ။ အဲသည္ကတည္းက ေခြးေပ်ာက္သြားပါေတာ့တယ္။ ကေလးေတြက စိတ္မေကာင္းၾကဖူး။ အဲတာ ေနာက္ လေတြၾကာလာေတာ့ တေန႔ညၾကီးသန္းေခါင္ အိမ္တံခါးကို အသံေပးလို႔ထဖြင့္ေတာ့ လားလား ႕႕႕ ဒတ္ကီျဖစ္ေနပါေရာလား။ သူက အိမ္ရွိလူကုန္ႏႈတ္ဆက္ရွာတယ္။ ဒီအေၾကာင္း မိသားစုထဲမွာျပန္ေျပာၾကရင္ ၇ ႏွစ္အရြယ္သမီးကေန ဒတ္ကီလာလာဆိုျပီး မီးေသြးခဲေတြေကြ်းလည္း စားတာပဲတဲ့။ ေခြးကိုယ္နဲ႔တိုက္မိရင္ သမီးလဲက်ေရာတဲ့။

ေၾကာင္က ေနစရာကိုခင္တယ္။ ေခြးက သခင္ကိုခင္တယ္တဲ့။ လူကေတာ့ ေမြးရပ္ ေနရပ္ေတြကို ခ်စ္ခင္ပါတယ္။ စစ္ကိုင္းျမိ့ဳေတာ္ အရွည္တည္တံ့ပါေစေသာဝ္။

ေဒါက္တာတင့္ေဆြ
၂၆-၇-၂ဝ၁၅

Civics ျပည္သူ႔နီတိ


Kyaw Soe Win တစ္ မသံုး တ သံုးတဲ့စာေၾကာင္းပါလို႔ ဆရာ့အတြက္ အသံုးဝင္မယ္ထင္ပါတယ္။ အကိုးအကား အေထာက္အထားရမယ္ ထင္ပါတယ္ဆရာ။

၁၉၅၆ ခုႏွစ္က ျမန္မာႏိုင္ငံ ဘာသာျပန္စာေပအသင္းက ထုတ္ေဝျပီး အထက္တန္းေက်ာင္းသံုးစာအုပ္အျဖစ္ျပ႒ာန္းခဲ့တဲ့ ျပည္သူ႔နီတိစာအုပ္မွာ (တ) ေတြကို (တစ္) မလုပ္ပါ။

ကြ်န္ေတာ္တို႔က ျပည္သူ႔နီတိနဲ႔သာ ၾကီးျပင္းလာခဲ့ရပါတယ္။ သစၥာအဓိ႒ာန္ေလးခ်က္၊ တို႔တာဝန္အေရးသံုးပါးနဲ႔သာ ၾကီးျပင္းရသူမ်ားအတြက္ အေမွာင္ခြင္း၍ အလင္းေဆာင္အံ့။

ေဒါက္တာတင့္ေဆြ
၂၆-၇-၂ဝ၁၆

Tit usage (တစ္) အသံုးမွန္မ်ား

တစ္-ႏွစ္-သံုး။ တစ္တရားခံ၊ တစ္တစ္ခြခြ၊ တစ္ငွက္၊ တစ္ရွဴး။ တစ္တီတူး။ ဆင္ေျပာင္ႀကီး အၿမီးမွတစ္၊ အမိႈက္ေတြလဲတစ္၊ ရင္ထဲမွာေတာ့ တစ္ဆို႔ဆို႔။ တစ္လစ္။ တေစၧမွင္စာ၊ မေဟာ္သဓာ သားတစ္တရားစီရင္ခန္း။

ျမတ္စြာဘုရား၊ သာဝတၳိျမိဳ႕၊ ေဇတဝန္ေက်ာင္းမွာ သီတင္းသံုးေတာ္မူေနတဲ့အခ်ိန္။ ဘဒၵဝဂၢီညီေနာင္ သံုးက်ိပ္လုိ႔ နာမည္ၾကီးတဲ့ ဓုတင္ေဆာင္ရဟန္းေတာ္ အပါးသံုးဆယ္ဟာ ျမတ္စြာဘုရားကို ဖူးေျမာ္ဖုိ႔ ပါဝါျမိဳ႕ကေန သာဝတၳိျမိဳ႕ကို ဝါဆုိအမီၾကြခ်ီလာခဲ့ၾကပါတယ္။ သာဝတၳိကို ဝါဆုိအမီမေရာက္ေတာ့ဘဲ သာဝတၳိနဲ႔ ေျခာက္ယူဇနာေဝးတဲ့ သာေကတျမိဳ႕မွာပဲ ဝါဆုိဝါကပ္လုိက္ၾကရပါတယ္။ ဆင္ေျပာင္ၾကီးအျမီးက်မွတစ္ဆိုတာလုိ ျမတ္စြာဘုရားအနား ေရာက္ခါနီးမွ မဖူးေတြ႔ရတာမုိ႔ ရဟန္းေတာ္မ်ားဟာ ဝါတြင္းသံုးလလံုး မေပ်ာ္မေမြ႔ဘဲ အခ်ိန္ကုန္ခဲ့ၾကရပါတယ္။

တၾကိမ္၊ ႏွစ္ၾကိမ္၊ သံုးၾကိမ္ေျမာက္ေအာင္ (ၾသကာသဘုရားရွိခိုး)။

ေဒါက္တာတင့္ေဆြ

သတ္ပံုႏွင္ က်မ္းသံုးစကား

ဆ႒သဂႌတိပုစၧက အဂၢမဟာပ႑ိတ မဟာစည္ဆရာေတာ္ဘုရား ေရးသားစီရင္ေတာ္မူသည့္ ဝိပႆနာရႈနည္းက်မ္း ပထမတြဲ။ စာမ်က္ႏွာ (၇)

သတ္ပံုႏွင္ က်မ္းသံုးစကား
အခ်ိဳ႕အနည္းငယ္ေသာအရာ၌ ေရွးရိုးသတ္ပံုသို႔မလိုက္ဘဲ အသံမွန္သို႔လိုက္၍ေရးအံ့။ ပံုကား - မရွိပါပဲလ်က္၊ သို႔ေသာ္လည္း၊ လ်စ္လ်ဴ၊ ဤသို႔စေသာအရာတို႔၌မရွိပါဘဲလ်က္၊ သို႔ေသာ္လဲ၊ လစ္လ်ဴ - ဤသို႔စသျဖင့္ ေရးအံ့။

က်မ္းဂန္သံုးစကားသို႔ မလိုက္မူ၍ ထင္ရွားသိလြယ္ေစရန္ အရပ္သံုးစကားသို႔လိုက္၍ေရးအံ့။ ဤသို႔ေသာ ေရးသားခ်က္မ်ားသည္ အထူးအားျဖင့္ အခဏ္း (၅) ၌ မ်ားစြာပါဝင္လတံ့။

ျမတ္စြာဘုရားသည္ တရားေတာ္ကို ထိုစဥ္အခါက က်မ္းသံုးစကားျဖစ္ေသာ သကၠတဘာသာျဖင့္ မေဟာခဲ့ေခ်။ ေတာရြာသူ ကေလးမ်ားအထိ အမ်ားပင္နားလည္၍ သံုးစြဲေျပာဆိုေနေသာ မာဂဓဘာသာျဖင့္သာ ေဟာ္ေတာ္မူခဲ့ေပသည္။ သို႔ျဖစ္၍ ဤအရပ္သံုးစကားကိုလဲ ေလးျပဳသင့္သည္သာတည္း။ ဆန္းသည္ ေသးႏုပ္သည္ဟူ၍ကား မေအာက္ေမ့သင့္ေပ။

ေဒါက္တာတင့္ေဆြ
၂၆-၇-၂ဝ၁၆

Scar (1) အမာရြတ္ (၁)

၁။ ဆရာရွင့္ ကၽြန္မေၿခသလံုးႏွင့္ဒူးမွာ အမာရြတ္မ်ား ရွိေနပါတယ္။ ငယ္စဥ္ကတည္းက ေဆာ့ကစားရင္း ျဖစ္ခဲ့တာေတြပါ။ အဲဒါ ဘယ္လို ေပ်ာက္ကင္းေအာင္ လုပ္လို႔ရပါသလဲရွင္။ ကၽြန္မက Multinational company တခုမွာ အလုပ္ လုပ္ပါတယ္။ အလုပ္ခြင္မွာ သူမ်ားနည္းတူ Fashionable ျဖစ္ေအာင္ဝတ္လို႔ မရေတာ့ စိတ္အားငယ္ပါတယ္။ ပြင့္ပြင့္လင္းလင္း ေျပာရရင္ မိမိကိုယ္ကို Confidence နည္းေစပါတယ္။ နည္းလမ္းမ်ားရွိရင္ ညႊန္ၾကားေပးပါရွင္။

၂။ ကြၽန္ေတာ္က အသက္ ၁၆ ႏွစ္။ ႕႕႕႕႕ ကပါဆရာ။ ကြၽန္ေတာ့္ အသက္ ၅ ႏွစ္တုန္းက ေျခေထာက္မွာ အရည္ၾကည္္ဘုေလးေတြ ေပါက္ပါတယ္။ အနာေလးေတြျဖစ္ၿပီး ေပ်ာက္သြားပါတယ္။ ေနာက္အမာရြတ္ေလးေတြက်န္ၿပီ းမေပ်ာက္ေတာ့လို႔ပါ။

လူ႔ခႏၶာမွာ ဒဏ္ရာေၾကာင့္ ေရာဂါေၾကာင့္ (ဆဲလ္ နဲ႔ တစ္ရွဴး) ေတြ ထိခိုက္ပ်က္စီးသြားရင္ Healing process ျပန္ျပီး ကုစားမႈဆိုတာ သူ႔အလိုလို ရွိေနပါတယ္။ အေရျပားဆိုတာ မွန္ဘီလူးနဲ႔ ၾကည့္ရင္ အထပ္ထပ္ ရွိတယ္။ Epidermis, Dermis နဲ႔ Hypodermis ၃ ထပ္လို႔ အၾကမ္းေျပာႏိုင္တယ္။ အမာရြတ္ဆိုတာ Dermis အေရျပားရဲ႕ ေအာက္အလႊာကို ထိခိုက္လို႔ ျဖစ္တာပါ။ အေပၚယံသာ ျဖစ္ရင္ အမာရြတ္ေပၚေတာင္ မေပၚဘူး။ ေပၚတာလဲ ၾကာရင္ နဂိုအေန ျပန္ေရာက္မယ္။

အသစ္ ျပန္မျဖစ္ႏိုင္တဲ့ (တစ္ရွဴး) ေတြလဲ ရွိတယ္။ Cardiac muscle cells ႏွလံုးၾကြက္သား နဲ႔ Neurones အာရံုေၾကာေတြ ျဖစ္တယ္။ Heart attack ရျပီး၊ ေသြးေၾကာပိတ္လို႔ ႏွလံုးၾကြက္သားမွာ ထိခိုက္ရင္ သူ႔အလုပ္သူ မလုပ္ႏိုင္ေတာ့တာ ျဖစ္တယ္။ ေလျဖတ္ရင္ သြားျပီ။

အနာက်က္ဘို႔ အဆင့္ ၃ ဆင့္ ဆက္တိုက္ ျဖစ္လာတယ္။ Inflammation ေရာင္ျခင္း၊ Proliferation ပြါးျခင္း နဲ႔ Maturation or Remodeling ၾကီးရင့္ျခင္း (ပံုျပန္ေဖၚျခင္း) တို႔ျဖစ္တယ္။ ပဌမအဆင့္မွာ ေရာဂါပိုးေတြကို ခံတိုက္ေနမယ္။ ပြါးတဲ့အဆင့္ကို “အသားႏုတက္တယ္” လို႔ အလြယ္ေခၚတယ္။ ဆိုပါစို႔ ခြဲစိတ္ကုသတဲ့ ဒါးခ်က္ စလိုက္တာနဲ႔ ေသြးထြက္ လာတယ္။ ေသြးကို တိတ္ေစမဲ့ အဆင့္ေတြ တခုျပီးတခု လုပ္လာမယ္။ တခါထဲ ေရာင္ရမ္းျခင္းျဖစ္စဥ္ ဝင္လာတယ္။ ၆-၈ နာရီအတြင္းမွာ အနာက်က္ဘို႔ျဖစ္စဥ္ တကယ္စျပီ။ ေနာက္မွ Granulation အသားႏုတက္တယ္ ဆိုတာလာတယ္။ ေနာက္ဆံုးမွာေတာ့ Remodeling ျပန္ပံုေဖၚပါမယ္။

အမာရြတ္ဆိုတာ Fibrous tissue အရြတ္တစ္ရွဴးေတြ ျဖစ္တယ္။ အမာရြတ္မွာ ပံုမွန္ရွိတဲ့ (Collagen) ပရိုတင္းမ်ိဳး ျဖစ္ေပမဲ့ ျခင္းေတာင္း ရက္ထားသလိုမ်ိဳး မဟုတ္ဘဲ၊ လားရာ တခုထဲကို သြားေနတာမ်ိဳး ျဖစ္လာတယ္။ ဒါ့ေၾကာင့္ နဂိုအေနေလာက္ သိပ္ မေကာင္းေတာ့ဘူး။ ခရမ္းလြန္-ေရာင္ျခည္ကို သိပ္မခံႏိုင္ဘူး။ ေခြ်းထြက္ (ဂလင္း) နဲ႔ ကိုယ္အေမႊး ဆိုတာလဲ ျပန္ မေပါက္ေတာ့ဘူး။

Hypertrophic scars ဆိုတာမ်ိဳးက အေရျပားရဲ႕အထက္မွာ ေမာက္ၾကြေနတာမ်ိဳး။ ေနာက္ျပီး Acne ဝက္ျခံ၊ Chicken pox ေရေၾကာက္၊ Surgical scar ခြဲစိတ္ဒဏ္ရာ၊ Injuries ထိခိုက္ဒဏ္ရာေတြကေန Atrophic scar ဆိုတာမ်ိဳး ျဖစ္တတ္တယ္။ အေရျပားေအာက္က အဆီနဲ႔ ၾကြက္သားေတြ ထိခိုက္မိလို႔ ၾကံဳ႕သြားတာမ်ိဳး။ Keloid အမာရြတ္အသီး ဆိုတာ ျဖစ္ရင္ အၾကိတ္တခုလို ျဖစ္လာမယ္။ အရုပ္ဆိုးလွတယ္။ အမာရြတ္ထက္မက ေဘးေလွ်ာက္ ၾကီးေနတာမ်ိဳး။ အေနရလဲခက္၊ အကုရလဲ သိပ္ခက္တယ္။ ကင္ဆာမဟုတ္တဲ့ အၾကိတ္အုပ္စုဝင္ ေရာဂါဘဲ။

Stretch marks အမာရြတ္စဥ္းေၾကာင္းေတြ ကေတာ့ ရုတ္တရက္ ၾကီးထြားလာတာကေနျဖစ္တာ။ ကုိယ္ဝန္ေဆာင္တာ၊ အရြယ္ေရာက္ခ်ိန္ ၾကီးထြာလာတာမ်ိဳး။ Acid Burn Scars ဆိုတဲ့ (အက္စစ္) ေၾကာင့္ျဖစ္တဲ့ အမာရြတ္ကလဲ အေတာ္ဆိုးတယ္။ အမာရြတ္ရိုးရိုးထက္ အဆစ္ေနရာ၊ အေကြး-အဆန္႔လုပ္ရာ ေနရာေတြမွာ လာျဖစ္ရင္ Plastic surgery နည္းေတြ လုပ္ရတယ္။ အစားထိုးရတာေတြ လိုမယ္။

အနာ-ဒဏ္ရာျဖစ္တံုးက ဆိုးဝါးသေလာက္ အမာရြတ္က လိုက္ဆိုးတယ္။ ေပ်ာက္ဘို႔ဆိုတာ ျဖစ္တံုးက အေရျပား ဘယ္ေလာက္အထိ နက္သြားခဲ့သလဲ အေပၚ မူတည္တယ္။ မီးေလာင္-အပူေလာင္ ဒဏ္ရာရရင္ ဘယ္ေလာက္ နက္သလဲ၊ ဘယ္ေလာက္ မ်က္ႏွာျပင္ က်ယ္သလဲကို ဆံုးျဖတ္ရတယ္။ အနာ-ဒဏ္ရာတခုဟာ မက်က္ေသးသ၍ အမာရြတ္ မျဖစ္ပါ။ အမာရြတ္ ျဖစ္လာတာ ေရာဂါ ေပ်ာက္သြားတာလို႔ ကိုယ့္ကိုယ္ကို ႏွစ္သိမ့္ပါ။ ဘယ္လို ကုသမလဲ။ ေဆးပညာအရ ေျပာရရင္ အမာရြတ္ ေပ်ာက္ေအာင္ လုပ္မရပါ။ သက္သာေအာင္ လုပ္နည္းေတြေတာ့ အမ်ိဳးမ်ိဳး ရွိေနပါတယ္။

Dermabrasion နည္း၊ Laser (ေလဆာ) နည္း၊ Scar Revision နည္း။ Semiocclusive ointments, Silicone gel sheeting နည္း၊ Steroid injections (စတီရြိဳက္) ထိုးေဆးနည္း၊ Needling နည္း၊ Pressure dressing နည္း၊ Collagen injections နည္း၊ Surgery ခြဲစိတ္နည္း၊ Radiotherapy ဓါတ္ကင္နည္း၊ Chemical peels နည္း။

ေဆးဆိုင္ေတြမွာ ဝယ္ရတဲ့ေဆးေတြလဲ ရွိတယ္။ Mineral oil ေတြပါတဲ့ လိမ္းေဆးေတြ၊ ဗီတာမင္ အီး၊ ဗီတာမင္ စီ၊ ၾကက္သြန္နီကထုတ္တဲ့ Mederma ေဆး၊ Lactic Acid Scar Care Products ေၾကာ္ညာ၊ Hyaluronic Acid ေၾကာ္ညာ၊ Scarring treatment and glycolic acid products ေဆးနည္း ေၾကာ္ညာတာရွိသလို Acne scars ဝက္ျခံ-အမာရြတ္ ေပ်ာက္ေအာင္ MD Forte (15% glycolic acid) ေဆးသံုးမိလို႔ ပိုအရုပ္ဆိုးသြာတယ္လို႔ ေျပာသူလဲ ရွိတယ္။ Ayurvedic (အာယုေဗဒ) နည္း၊ Homeopathy (ဟိုမီယိုပက္သစ္) နည္းေတြလဲ ရွိပါတယ္။ ဘယ္ဟာမဆို “ေပ်ာက္ဘို႔ ခက္ေလ ေဆးနည္း မ်ားေလ။”

အမာရြတ္ေတြထဲမွာ ထူးျခားတာေတြ ရွိတယ္။ မ်က္စိရဲ႕ မ်က္ၾကည္လႊာမွာ Corneal ulcer အနာျဖစ္ျပီး က်က္သြားလို႔ ျဖစ္တဲ့ အမာရြတ္ကို အျပင္တိမ္လို႔ ေခၚတယ္။ မ်က္လံုး အစားထိုးရေတာ့မယ္။ တင္ပါးဆံုတြင္း အဂၤါေတြ ေရာင္ရာကေန က်က္သြားတဲ့အခါ အနာေတာ့ ေပ်ာက္ပါရဲ႕ သားအိမ္ျပြန္ က်ဥ္း-ပိတ္ေစတာမို႔ ကေလးမရႏိုင္တာ ျဖစ္ေစမယ္။

ေမးတဲ့သူအတြက္ အၾကံေပးခ်င္တာက အမာရြတ္ ေပ်ာက္ေစမယ္ ဆိုတိုင္းေတာ့ မယံုပါနဲ႔။ တပူေပၚ ႏွစ္ပူဆင့္သလို Confidence မနည္းပါနဲ႔။ လူေတြဟာ တေနမွာ အားနည္းရင္ တျခားေနရာမွာ ပိုအားသန္တတ္တယ္။ ရုပ္ရွင္ေတြမွာ အမာရြတ္နဲ႔ သရုပ္ေဆာင္ဟာ (ဗီလိန္) လုပ္ရတာမ်ားတယ္။ ဒါေပမဲ့ Mel Gibson မင္းသားဟာ The Man Without a Face ထဲမွာ ဇာတ္လိုက္ပါ။ Harry Potter မွာလဲ အမာရြတ္နဲ႔ မဟုတ္ပါလား။

ျမန္မာျပည္မွာေတာ့ ဇာတ္ေကာင္ေတြကို အမာရြတ္ေတြနဲ႔ ႐ုပ္ဖ်က္ေပးရတဲ့ မိတ္ကပ္ အထူးဖန္တီးတဲ့ ပညာရပ္တခုလို႔ ခ်ီးက်ဴးတာ ဖတ္ရပါတယ္။ ျမန္မာလို ေဆးေၾကာ္ညာတခုကလဲ ရိုးသားပံုရတယ္။ အမာရြတ္က အနာက်က္က်က္ျခင္း ေဆးလိမ္းမွ ေပ်ာက္ကင္းပါတယ္။ ျဖစ္တာၾကာျပီးမွ လိမ္းမယ္ဆိုရင္ေတာ့ ဇြဲနဲ႔ လိမ္းသည့္တိုင္ လံုးဝအရွင္း မေပ်ာက္ကင္း နိင္ပါဘူးတဲ့။ ေလဆာနဲ႔ ဖ်က္ရင္ေတာ့ေပ်ာက္တယ္။ ဘတ္ ၇ဝဝဝ ေပးရတယ္။ ဘန္ေကာက္မွာ သြားလုပ္တာတဲ့။ ေမးခြန္းမွာ (ေျပာက္) လို႔ ေပါင္းထားတယ္။ ေပ်ာက္တာမဟုတ္ဘဲ (အစက္-အေျပာက္) လို႔ ထင္သြားေစႏိုင္ပါတယ္။ သတ္ပံုမွားရင္ ေဆးခ်က္ပါလြဲတတ္တယ္။

Dr. တင့္ေဆြ

Sivkort ေဆး

က်မ အသက္က ၂၅ ႏွစ္ျပည့္ျပီးပါျပီ။ က်မငယ္ငယ္ကတည္းက လက္ေမာင္းရယ္ ရင္ဘက္ရယ္မွာ အသားပို အမာရြတ္လုိရွိပါတယ္။ ထိခုိက္မိရင္လဲ အနာရြတ္ကမေပ်ာက္ပဲၾကီးၾကီးလာပါတယ္။ အဲလုိအနာမ်ိုးက ခြဲစိတ္ရင္ ႏွစ္ဆျဖစ္မယ္ေျပာလို႔မခြဲရဲပါဘူး။ အဲဒါသူငယ္ခ်င္းတစ္ေယာက္က သူလဲ အဲလုိျဖစ္ေနတာ Sivkort ေဆးထိုးေနတာ ပိန္သြားတယ္ေျပာလို႔ သူ႔ကုိထုိးေပးေနတဲ႔ ဆရာဆီမွာပဲ Sivkort ေဆးသြားထုိးျဖစ္ပါတယ္။ အဲဒါ သူက တလံုးပဲ ထုိးရပါတယ္။ က်မက အနာႏွစ္ခုဆုိေတာ႔ တခါထုိးရင္ ေဆးႏွစ္လံုးထုိးရပါတယ္။ တပတ္တစ္ခါ အပတ္တုိင္းထုိးပါတယ္။ စုစုေပါင္း ၇ ပတ္ေလာက္ထုိးျဖစ္သြားပါတယ္။ အဲဒါ ရာသီကမွန္ေတာ့မွ side effect ရွာဖတ္ျဖစ္ပါတယ္။ အခု ေဆးထုိးတာ ရပ္လုိက္ပါျပီ။ မ်က္ႏွာၾကီးကလဲ ေတာ္ေတာ္ေဖာင္းကားလာပါတယ္။ ေတြ႔တဲ့သူတုိင္းက ေျပာေလာက္တဲ့အထိပါ။ ႏွတ္ခမ္းေမြးေတြလဲ ထြက္လာပါတယ္။ ဆရာ၀န္တစ္ေယာက္ကုိ ထပ္သြားျပေတာ့ အဲေဆးထုိးရင္ အဲလုိေတြ ျဖစ္တက္တယ္။ ေဆးရွိန္က်သြားရင္ မ်က္ႏွာက ျပန္ပိန္သြားမယ္ေျပာပါတယ္။ ဒါေပမယ္႔ျပန္မပိန္မွာ နဂိုလုိျပန္မျဖစ္မွာ စုိးပါတယ္။ ဘယ္လုိျဖစ္နုိင္တယ္ ဘာေတြလုပ္သင္႔လဲဆုိတာ အၾကံေပးပါအံုးဆရာ။ လက္ေမာင္းကအနာမပိန္ခ်င္ေန မ်က္ႏွာေတာ့ ပံုမွန္ျပန္ျဖစ္ခ်င္ပါတယ္ဆရာ။ ကူညီနုိင္ရင္ ကူညီပါအံုးဆရာ။ လက္ေမာင္းကအနာပံုကုိပါ တြဲပုိးေပးလုိက္ပါတယ္။

ေမးတဲ့သူမွာ (ကီးလြိဳက္) ေခၚ ဆိုးတဲ့အမာရြတ္ရွိေနတာျဖစ္ပါမယ္။ ေရာဂါစာတပုဒ္ေရးထားပါတယ္။

Sivkort Retard ေဆးဟာ Triamcinolone ေဆးျဖစ္တယ္။ တာရွည္ခံ ဓါတ္ခြဲခန္းမွာထုတ္ထားတဲ့ ေကာ္တီကိုစတီရြိဳက္ေဆးျဖစ္တယ္။ ထိုးေဆး၊ ေသာက္ေဆး၊ လိမ္းေဆး၊ ရွဴေဆးေတြအေနနဲ႔ လာတယ္။ နာတာရွည္အေရျပားနာေတြျဖစ္တဲ့ ႏွင္းကူလိုအနာေတြကို လိမ္းဘို႔သံုးတယ္။ အဆစ္နာ၊ အလာဂ်ီ၊ အူမၾကီးေရာင္၊ လူးပတ္စ္၊ sympathetic ophthalmia မ်က္စိေရာဂါတမ်ိဳး၊ temporal arteritis, uveitis, ocular inflammation, Urushiol-induced contact dermatitis, visualization during vitrectomy ေရာဂါေတြနဲ႔ ပန္းနာအတြက္ပါ သံုးတယ္။

ေဘးထြက္-ဆိုးက်ိဳးေတြ = လည္ေခ်ာင္းနာ၊ ႏွာေခါင္းေသြးယို၊ ေခ်ာင္းဆိုး၊ ေခါင္းကိုက္၊ ႏွာရည္ယို။

နာမည္ေတြ အမ်ိဳးမ်ိဳးနဲ႔လာတယ္။ Aristocort, Kenacort, Kenalog, Tri-Nasal, Triaderm, Azmacort, Trilone, Volon A, Tristoject, Tricortone and Ratio-Triacomb ေတြျဖစ္တယ္။

Sivkort (Triamcinolone) injection ထြိဳင္ယမ္စီႏိုလံုး ထိုးေဆး
Aristocort, Aristospan, Cenocort, Cinalone, Kenalog, Kenaject စတဲ့နာမည္ေတြနဲ႔လာတယ္။ Corticosteroid ေကာ္တီကိုစတီရြိဳက္ ထိုးေဆးျဖစ္တယ္။ ေရာင္တာ၊ နီရဲေနတာ၊ ယားေနတာနဲ႔ အလာဂ်ီရတာေတြကို သက္သာေစမယ္။ ဆိုးဝါးတဲ့ အလာဂ်ီ၊ ေပ်ာက္ခဲတဲ့ အေရျပားနာေတြ၊ ပန္းနာနဲ႔ အဆစ္နာ စတဲ့ေရာဂါေတြအတြက္ ေပးႏိုင္တယ္။

ေယဘုယ်အားျဖင့္ 0.5–1 mg/kg body weight (40-80 mg for typical adult) ကို ၁ လ၊ ၁ ၾကိမ္၊ ၃-၆ လ ထိုးေလ့ရွိတယ္။

ဒီေဆးထိုးခ်င္ရင္ ဒီေရာဂါ-အေျခအေနေတြရွိမေနသင့္ဘူး။
• ေသြးမခဲေရာဂါ၊
• ဆီးခ်ိဳ၊ ေသြးတိုး၊
• ေသြးတိုး၊
• ေရေၾကာက္၊ ေရယံု၊ ဝက္သက္၊ တီဘီ၊
• အသည္းေရာဂါ၊
• မ်က္ခြံပိတ္ေရာဂါ၊
• အရိုးပါးေရာဂါ၊
• ႏွလံုးအတက္ရဘူးသူ၊
• စိတ္ေရာဂါ
• အတက္ေရာဂါ၊
• အစာအိမ္-အူေရာဂါ၊
• လည္ပင္းၾကီးေဟာ္မုန္းနည္းျခင္း၊
• အလာဂ်ီရဘူးသူ၊

ဒီလိုေဆးေတြနဲ႔ ဓါတ္ျပဳႏိုင္လို႔ သတိထားျပီးထိုးရမယ္။
• antiinflammatory drugs (NSAIDs) အနာ-အကိုက္-အေရာင္က်ေဆးေတြ၊
• aspirin အက္စ္ပရင္၊
• barbiturate အတက္သက္သာ အိမ္ေဆး၊
• bosentan အဆုပ္သြားေသြးလႊတ္ေၾကာဖိအားမ်ားေရာဂါအတြက္ေဆး၊
• carbamazepine အတက္သက္သာေဆး၊ စိတ္ေရာဂါေဆး၊
• contraceptive or birth control pills ကိုယ္ဝန္တားေဆး၊
• heart medicine ႏွလံုးေရာဂါေဆး၊
• medicines for diabetes ဆီးခ်ိဳေဆး၊
• medicines that improve muscle strength or tone ၾကြက္သားအားေပးေဆး၊
• phenytoin အတက္သက္သာေဆး၊
• rifampin တီဘီေဆး၊
• toxoids and vaccines ကာကြယ္ေဆးေတြ၊
• water pills ဆီးသြားေစတဲ့ေဆး။

ေဘးထြက္သက္ေရာက္မႈမ်ား
• ဝမ္းထဲေသြးပါ၊
• စိတ္ရႈပ္၊ စိတ္လႈပ္ရွား၊ ဂနာမျငိမ္၊ ေကာင္းေနသလိုခင္ျမင္၊
• မ်က္လံုးနာ၊ ၾကည့္မေကာင္း၊
• ကိုယ္ပူ၊ လည္ေခ်ာင္းနာ၊ ႏွာေျခ၊ ေခ်ာင္းဆိုး၊
• ဆီးခဏခဏသြားခ်င္၊
• သူမ်ား မျမင္-မၾကားတာေတြကိုယ့္မွာျဖစ္၊
• ေရငတ္၊
• ႏွလံုးခုန္မမွန္၊
• ရာသီမမွန္၊
• စိတ္က်၊ စိတ္မူေျပာင္း၊ ကိုယ့္ကိုယ္ကိုအထင္ၾကီး၊ ကိုယ့္ကိုႏွိမ္ေနတယ္ထင္၊
• ၾကြက္တက္၊ ၾကြက္သားအားနည္း၊
• ပ်ိဳ႕-အန္ခ်င္၊
• ကိုယ္ေတြလက္ေတြနာ၊
• ေဆးထိုးတဲ့ေနရာ နာ-ေရာင္-နီ၊
• မ်က္ႏွာလျပည့္ဝန္းလိုျဖစ္၊
• ေျခေထာက္ေတြေရာင္၊
• ဝက္ျခံထြက္၊
• ဗိုက္နာ၊
• အေရျပားေသြးထြက္လြယ္၊
• ေမာပန္း၊
• ကိုယ္အေလးခ်ိတ္တက္၊
• အနာမက်က္ႏိုင္။
• ဝမ္းပ်က္-ဝမ္းခ်ဳပ္၊
• အရသာပ်က္၊
• ေခါင္းကိုက္၊
• အစာပိုစားခ်င္၊ မစားခ်င္၊
• ေခြ်းပိုထြက္၊
• စိတ္ေၾကာင့္အိပ္မေပ်ာ္၊
• ကိုယ္ေမႊေတြေပါက္၊
• ဗိုက္မေကာင္း။

Pregnancy Category C ကိုယ္ဝန္ေဆာင္မွာ မထိုးသင့္ပါ။ ကေလးႏို႔တိုက္ေနခ်ိန္မွာ ႏို႔ရည္ထဲ ေဆးပါေနမယ္။ ကေလးဖြံျဖိဳးမႈကို ထိခိုက္ေစႏိုင္တယ္။

ေဆးဒဏ္ေတြဟာ ၾကာလာရင္ေတာ့ သက္သာလာပါတယ္။ အခ်ိန္ၾကာတတ္တယ္။ ဘယ္္ေဆးျဖစ္ျဖစ္ မသံုးမီမွာ ေဘးထြက္သက္ေရာက္မႈကို သိထားရမယ္။ ေဆးတိုင္းမွာ အဲလိုသတၲိရွိတယ္။ အက်ိဳးနဲ႔အျပစ္ကိုခ်ိန္ဆျပီးဆံုးျဖတ္ရတယ္။ HIV, TB အသည္းေရာင္ေဆးေတြဆိုရင္ ေဘးထြက္သက္ေရာက္မႈေတြရွိေပမယ့္ ထိုးရ-ေသာက္ရ-လမ္းရတယ္။ ေမးတဲ့သူလိုအမာရြတ္ေရာဂါမွာ ခ်ိန္ဆတတ္ရပါမယ္။ အမွန္က (ကီးလြိဳက္) အမာရြတ္ကို အမာရြတ္ေနရာမွာသာ ေကာ္တီဇုန္းထိုးေဆးကို အပ္ေသးေသးေလးနဲ႔ ေဘးမွာ လွည့္ပတ္ထိုးေပးပါတယ္။ ေဆးအရွိန္ရွိတံုး ဥပမာ တလေလာက္ သက္သာေနမယ္။ မေပ်ာက္ပါ။ ေဆာရီး။

ေဒါက္တာတင့္ေဆြ
၁၂-၉-၂ဝ၁၃
၂၆-၇-၂ဝ၁၆