ျမန္မာႏိုင္ငံသားေတြ ဘယ္မွာေနေန က်န္းမာၾကပါေစ

Photo taken on 19-11-2011 by an Indian photo-journalist at Yamuna Clinic
This Blog is created on 10th October 2014

How to ask က်န္းမာေရးနဲ႔ ေဆးပညာ ေမးလိုတာရွိပါက

• ေဖ့စ္ဘြတ္ ကြန္မင့္ကေန မေမးပါနဲ႔။
• ျဖစ္တဲ့သူရ့ဲ က်ား-မ နဲ႔ အသက္ကို အရင္ဆံုးေရးပါ။ နာမည္ မလိုအပ္ပါ။
• ျဖစ္ေနတာ ၁-၂-၃။ ျဖစ္တာဘယ္ေလာက္ၾကာျပီ။ လိုအပ္ရင္ ရာသီ၊ အိမ္ေထာင္ေရး၊ က်န္းမာေရးေနာက္ခံ၊ ေနတဲ့တိုင္းျပည္။ တိုတိုရွင္းရွင္းသာေရးပါ။
• ေဆးစစ္ခ်က္ေတြနဲ႔ ပံုေတြကို အတည့္ပို႔ပါ။ လိုတာကိုသာပို႔ပါ။ အာလ္ထြာေဆာင္းမွာ ပံုမလိုပါ။ မွတ္ခ်က္သာလိုတယ္။
• SMS အေရးအသားမ်ိဳးကို မဖတ္တတ္ပါ။ ျမန္မာစကားကို အဂၤလိပ္စာလံုးနဲ႔ေရးတာကို မဖတ္ပါ။
• ဖုန္းဆက္ျပီးေမးရင္ အခ်ိန္ဇုန္မတူတာေရာ၊ အသံထြက္လြဲႏိုင္တာေရာေၾကာင့္ အဆင္မေျပပါ။
• ေမးတဲ့သူက မိမိကိုယ္မိမိ သား-သမီးလို႔မေရးပါနဲ႔။ ေျဖမယ့္ဆရာဝန္ကို ဆရာလို႔သာသံုးပါ။
• ေဆးရံု-ေဆးခန္း-ဆရာဝန္-ေဆးဆိုင္-ေဆးေစ်း-ကုန္က်စရိတ္ စတာေတြကို မသိပါ။
• ေမးစရာေနရာ (၁) အီးေမးလ္ doctortintswe@gmail.com (၂) ေဖ့စ္ဘြတ္ https://www.facebook.com/tint.swe.dr (၃) ေဖ့စ္ဘြတ္ https://www.facebook.com/drtintswe/
• ေမးနည္းစည္းကမ္းအရ မေမးလိုသူမ်ား http://doctortintswe.blogspot.com/ Dr. Tint Swe's Writings မွာ ရွာဖတ္ႏိုင္ၾကပါတယ္။

Friday, January 13, 2017

Topical Medicines လိမ္းေဆးနဲ႔ ထိုးေဆး တူတယ္

ေစာေစာကတင္လိုက္တဲ့ ျမန္မာျပည္ကေဆး ပိတ္ပင္ခံရေအာက္မွာ လူးေဆးျဖစ္လို႔ အႏၲရာယ္မရွိဘူလား၊ မရွိေလာက္ပါ စသျဖင့္ေရးၾကတယ္။ ေဆးေပးနည္း လမ္းေၾကာင္းအမ်ိဳးမ်ိဳးရွိပါတယ္။

ေဆးေပးလမ္းေၾကာင္းအမ်ိဳးမ်ိဳး
1. Topical အေပၚယံမွေပးျခင္း
Epicutaneous အေရျပားေပၚသုိ႔ေပးျခင္း၊ ဥပမာ အလာဂ်ီေဆး၊ ထံုေဆး၊ ေဆးတည့္မတည့္ စမ္းျခင္း
Inhalational ရွဴေဆး၊ ဥပမာ ပန္းနာေဆး
Enema စအိုမွေပးျခင္း၊ ဥပမာ ဝမ္းျခဴျခင္း။
Eye drops မ်က္စိထဲထည့္ျခင္း၊ ဥပမာ မ်က္စဥ္း
Intranasal ႏွာေခါင္းထဲထည့္ေပးျခင္၊ ဥပမာ decongestant nasal sprays နားေဆးရည္
Vaginal ေမြးလမ္းေၾကာင္းထဲထည့္ျခင္း၊ ဥပမာ အီစထိုဂ်င္ေဟာ္မုန္းေဆး၊ ပိုးေသေဆး။
Patch ေဆးကပ္ခြါ ဥပမာ ကိုယ္ဝန္တားေဆး၊ အအန္ေပ်ာက္ေဆး။

2. External အျပင္မွထည့္ေပးျခင္း
Oral/ Orally/By Mouth ပါးစပ္မွေပးျခင္း၊ ေဆးျပား၊ ေဆးရည္၊ ေဆးေတာင့္။)
Gastric feeding tube (အစာလမ္းထဲျပြန္ျဖင့္ေပးျခင္း)
Rectally (အစာေဟာင္းအိမ္ထဲထည့္ေပးျခင္း) ဝမ္းျခဴျခင္း၊ ဒံုးပ်ံေဆးေခၚ ပါရာစီတေမာေဆး။

3. Parenteral by injection or infusion ထုိးသြင္းေပးျခင္း
IV = intra-venous ေသြးျပန္ေၾကာထဲသြင္းျခင္း၊ ဥပမာ total parenteral nutrition
IA = intra-arterial ေသြးလႊတ္ေၾကာထဲသြင္းျခင္း၊ ဥပမာ vasodilator drugs and thrombolytic drugs
IM = Intra-muscular ၾကြက္သားထဲထိုးျခင္း၊ ဥပမာ many vaccines, antibiotics
IC = Intra-cardiac ႏွလံုးထဲထိုးျခင္း၊ ဥပမာ adrenaline
S/C = Sub-cutaneous အေရျပားေအာက္ထဲထိုးျခင္း၊ ဥပမာ insulin
IO = Intra-osseous infusion အ႐ိုးထဲသြင္းျခင္း၊
ID = Intra-dermal အေရျပားထဲသြင္းျခင္း၊ ေဆးစမ္းျခင္း၊ BCG တီဘီကာကြယ္ေဆး။
IT = Intra-thecal ခါး႐ိုးဆစ္ျပြန္ (စပုိင္နယ္-ကယ္နယ္) ထဲသြင္းျခင္း၊
IP = Intra-peritoneal ဝမ္းဗိုက္အေခါင္း (ပယ္ရီတုိနီယမ္) ထဲသြင္းျခင္း၊ ဥပမာ peritoneal dialysis

4. Other means အျခားနည္းလမ္းမ်ား
Epidural (အပီဂ်ဴရယ္) ခါး႐ိုးဆစ္ထဲအရည္သြင္းျခင္း၊ ဥပမာ ဥပမာ ခါးထံုေဆး။

ေဆးေတြကို ဘယ္လမ္းကေနေပးေပး ေသြးထဲေရာက္လာတယ္။ အခ်ိန္ဘယ္ေလာက္မွာ ေရာက္သလဲသာကြာျခားတယ္။ ေဆးေတြမွ မဟုတ္ပါ။ စားတဲ့အစားအေသာက္ေတြလည္း ေသြးထဲေရာက္ပါတယ္။ ေရခ်ိဳးလို႔သံုးတဲ့ ဆပ္ျပာရည္၊ ေခါင္းေလွ်ာ္ရည္ေတြလည္း အေရျပားနဲ႔ထိေတြ႔တာနဲ႔ ကိုယ္ထဲဝင္ပါတယ္။ ၾကာၾကာထိေတြ႔ေလ ကိုယ္ထဲဝင္ေလ။ ဒါေၾကာင့္ တခ်ိဳ႕ေဆး ဥပမာ ၾကြက္ႏို႔ေဆး၊ ဆံပင္ဆိုးေဆးေတြကို အခ်ိန္သတ္မွတ္ျပီး ေရနဲ႔ေဆးရပါတယ္။ ပရုပ္ဆီ၊ ဗမာေဆးအမ်ိဳးမ်ိဳးလိမ္းရင္လည္း ေသြးထဲေရာက္ပါတယ္။ ကုန္ကုန္ေျပာရရင္ ေလထဲပါေနတာေတြလည္း အသက္ရွဴလမ္းကေနဝင္လာျပီး ေသြးထဲေရာက္ပါတယ္။ ဥပမာ ဟစ္တာလသံုးခဲ့တဲ့ မတ္စတပ္-ဂက္စ္ ေခၚ မုန္ညင္းဆီ အဆိပ္ဓါတ္ေငြ႔။

ေဒါက္တာတင့္ေဆြ
၁၄-၁-၂ဝ၁၇

No comments:

Post a Comment

Note: Only a member of this blog may post a comment.