Skip to main content

Vaccines ကာကြယ္ေဆးမ်ား

သမီးတို႔ဂ်ာနယ္မွာ ကာကြယ္ေဆးေတြနဲ႔ပတ္သတ္တဲ့ အထူးထုတ္လုပ္ဖို႔ရွိလို႔ပါ။ အဲထဲမွာ က်န္းမာေရးလိုအပ္ခ်က္ေၾကာင့္ ထိုးသင့္တဲ့ကာကြယ္ေဆးစာရင္းဆိုတာေလးလည္း ထည့္ထားပါတယ္။ ဆရာ့ကိုအကူအညီေတာင္းခ်င္တာက တကယ္လို႔ ဆရာအဆင္ေျပမယ္ဆိုရင္ ထိုးသင့္တဲ့ ကာကြယ္ေဆး ၅ မ်ိဳး၊ ၆ မ်ိဳးေလာက္ကို အၾကံေပးဖို႔ အကူအညီေတာင္းခ်င္တာပါ။ အခု သမီးစဥ္းစားထားတာက ၁။ အသည္းေရာင္အသား၀ါ ဘီကာကြယ္ေဆး၊ ၂။ သားအိမ္ေခါင္းကင္ဆာ ကာကြယ္ေဆး ၃။ ေခြးရူးေရာဂါကာကြယ္ေဆး၊ ၄။ ရာသီအလိုက္ တုပ္ေကြးကာကြယ္ေဆး၊ ၅။ ေရေက်ာက္ေရာဂါ ကာကြယ္ေဆး။
Pentavalent Vaccine (ပင္တာေဗးလင့္-ဗက္ဆင္း) ကာကြယ္ေဆးကို ျမန္မာျပည္မွာလဲ ထိုးေပးေနျပီ။ ကေလးေတြကို ျဖစ္ေစတတ္တဲ့ ကူးစက္ေရာဂါ ငါးမ်ိဳးအတြက္ ေရာထားျပီးသား ကာကြယ္ေဆးျဖစ္ပါတယ္။

ဒိအရင္က (Diphtheria, Tetanus, Whooping cough) (ဆံုဆို႔-ၾကက္ညွာ-ေမးခိုင္) ေတြအတြက္ DTP သံုးမ်ိဳးတြဲေဆး ဆိုတာလဲ ရွိထားတယ္။ ေနာက္တိုး ၂ မ်ိဳးတိုးလာတာကေတာ့ (Hepatitis B) အသဲေရာင္ (ဘီ) ကာကြယ္ေဆးနဲ႔ (Hib) Vaccine ျဖစ္တယ္။ တိတိက်က် ေျပာရရင္ (Haemophilus influenza type B) ဗက္တီးရီးယားကေန ျဖစ္ေစတဲ့ Meningitis ဦးေႏွာက္ေျမွးရာင္ေရာဂါ၊ Pneumonia ႏူမိုးနီးယား၊ Bacteremia ေသြးထဲ ဗက္တီးရီးယားဝင္ျခင္း၊ Cellulitis အေရျပား ေရာင္ျခင္း၊ Osteomyelitis ရိုးတြင္းျခင္ဆီေရာင္ျခင္း၊ Epiglottitis အာေခါင္ေရာင္ျခင္း Infectious arthritis အဆစ္ ေရာင္ျခင္းစတဲ့ ကူးစက္ေရာဂါ မွန္သမွ်ေတြကို ကာကြယ္ေပးမွာ ျဖစ္ပါတယ္။

ကေလးကာကြယ္ေဆးထိုးဇယားကိုတိုင္းျပည္အလိုက္ နည္းနည္မတူၾကပါ။

ကေလးကာကြယ္ေဆးထိုးဇယား၊ (အသက္အလိုက္) 
• ေမြးကာစ BCG ဘီစီဂ်ီ တီဘီကာကြယ္ေဆး
• ေမြးကာစ OPV Oral Polio ပိုလီယို
• ေမြးကာစ Hepatitis အသဲေရာင္အသားဝါ
• ေမြးကာစ Hep B အသဲေရာင္ ဘီ
• ၄ ပါတ္ (၁ လ) Hep B အသဲေရာင္ ဘီ
• ၆ ပါတ္ (၁ လခြဲ) DPT ဒီပီတီ (ဆံုဆို႔-ၾကက္ညွာ-ေမးခိုင္)
• ၆ ပါတ္ (၁ လခြဲ) OPV Oral Polio ပိုလီယို
• ၁ဝ ပါတ္ (၂ လခြဲ) DPT ဒီပီတီ (ဆံုဆို႔-ၾကက္ညွာ-ေမးခိုင္)
• ၁ဝ ပါတ္ (၂ လခြဲ) OPV Oral Polio ပိုလီယို
• ၁၄ ပါတ္ (၃ လခြဲ) DPT ဒီပီတီ (ဆံုဆို႔-ၾကက္ညွာ-ေမးခိုင္)
• ၁၄ ပါတ္ (၃ လခြဲ) OPV Oral Polio ပိုလီယို
• ၁၈ ပါတ္ (၄ လခြဲ) OPV Oral Polio ပိုလီယို
• ၆ လ Hep B အသဲေရာင္ ဘီ
• ၉ လ Measles ဝက္သက္
• ၁၅ လ MMR အမ္-အမ္-အာရ္
• ၁၈ လ Booster ဒီပီတီ (ဆံုဆို႔-ၾကက္ညွာ-ေမးခိုင္) ထပ္ထိုး
• ၁၈ လ Booster OPV ပိုလီယို ထပ္ထိုး
• ၂ ႏွစ္ Typhoid တိုက္ဖြိဳက္
• ၄ ႏွစ္ခြဲ Booster ဒီပီတီ (ဆံုဆို႔-ၾကက္ညွာ-ေမးခိုင္) ထပ္ထိုး
• ၄ ႏွစ္ခြဲ Booster OPV ပိုလီယို ထပ္ထိုး
• ၁ဝ ႏွစ္ Help B Booster အသဲေရာင္ ဘီ ထပ္ထိုး
• ၁၅-၁၆ ႏွစ္ TT ေမးခိုင္ထပ္ထိုး
• အခ်ိန္မေရြး Hep A အသဲေရာင္ ေအ

Immunization Chart ကာကြယ္ေဆးထိုးဇယား၊ (ကာကြယ္ေဆးအလိုက္)
1. BCG ဘီစီဂ်ီ ၁ ၾကိမ္၊ ေမြးကာစ
2. DPT ဒီပီတီ (ဆံုဆို႔-ၾကက္ညွာ-ေမးခိုင္)
- (ပ) ၆ ပါတ္ ၁ လခြဲ
- (ဒု) ၁ဝ ပါတ္ ၂ လခြဲ
- (တ) ၁၄ ပါတ္ ၃ လခြဲ
DPT Booster ဒီပီတီ (ဆံုဆို႔-ၾကက္ညွာ-ေမးခိုင္) ထပ္ထိုး
- (ပ) ၁၈ လ ၄ လခြဲ
- (ဒု) ၄ ႏွစ္ခြဲ
3. OPV (Oral Polio) ပိုလီယို
- (ပ) ေမြးကာစ
- (ဒု) ၆ ပါတ္ ၁ လခြဲ
- (တ) ၁ဝ ပါတ္ ၂ လခြဲ
- (စ) ၁၄ ပါတ္ ၃ လခြဲ
- (ပဥၥ) ၁၈ ပါတ္ ၄ လခြဲ
OPV Booster ပိုလီယို ထပ္ထိုး
- (ပ) ၁၈ လ ၄ လခြဲ
- (ဒု) ၄ ႏွစ္ခြဲ
4. Measles ဝက္သက္ ၉ လ
5. MMR အမ္အမ္အာရ္ ၁၅ လ
6. Hep B အသဲေရာင္ (ဘီ)
- (ပ) ေမြးကာစ
- (ဒု) ၁ လ
- (တ) ၆ လ
7. Hep B အသဲေရာင္ (ဘီ)
- (ပ) ေမြးကာစ
- (ဒု) ၂ လ
- (တ) ၄ လ
8. Typhoid တိုက္ဖြိဳက္ ၂ ႏွစ္
9. Hep A 1 and 2 အသဲေရာင္ (ေအ) အခ်ိန္မေရြး
10. Hep B Booster အသဲေရာင္ (ဘီ) ထပ္ထိုး ၁ဝ ႏွစ္
11. TT ေမးခိုင္ထပ္ထိုး ၁၅-၁၆ ႏွစ္

WHO ကမာၻ႔က်န္းမာေရးအဖြဲ႔ၾကီး၏ လမ္းညႊန္ခ်က္ ကာကြယ္ေဆးထိုးဇယား
1. BCG (တီဘီ) = ၁ ခါတည္း ေမြးကာစကေလး၊
2. Hepatitis B (အသဲေရာင္ ဘီ) = ၃-၄ ၾကိမ္၊ ဝ-၁-၅ ေဖၚျမဴလာနဲ႔ထိုး၊
3. Polio (သူငယ္နာအေၾကာေသ) = ေမြးကာစ၊ ၁ လခြဲ၊ ၂ လခြဲ၊ ၃ လခြဲ၊ ၄ လခြဲ၊
4. DTP (ဆံုဆို႔-ၾကက္ညွာ-ေမးခိုင္) = ၁ လခြဲ၊ ၂ လခြဲ၊ ၃ လခြဲ၊
5. Haemophilus influenfa type B (ဟီမိုဖီးလပ္စ္-ဘီ-ပိုး) = ၁ လခြဲ၊ ၂ လခြဲ၊ ၃ လခြဲ၊
6. Pneumococcal (Conjugate) (ႏူမိုေကာကယ္)၊ နည္း (၁) = ၁ လခြဲ၊ ၂ လခြဲ၊ ၃ လခြဲ၊ နည္း (၂) = ၆ လ မတိုင္မီတခါ + ၉-၁၅ လအတြင္း ၁ ခါ၊
7. Rotavirus (ရိုတာ-ဗိုင္းရပ္စ္)၊ Rotarix = ၁ လခြဲ၊ ၂ လခြဲ၊ RotaTeq = ၁ လခြဲ၊ ၂ လခြဲ၊ ၃ လခြဲ၊
8. Measles (ဝက္သက္) = ၂ ခါထိုး၊
9. Rubella (ရူဘဲလား) = ၁ ခါထိုး၊
10. HPV (သားအိမ္-ကင္ဆာ) = ၃ ခါထိုး။

ေဒါက္တာတင့္ေဆြ
၁၆-၁ဝ-၂ဝ၁၃

Comments

Popular posts from this blog

Hives အင္ပ်ဥ္

ဆရာရွင့္ မိန္းကေလးအသက္ ၄ႏွစ္ခြဲ တနဂၤေႏြညသန္ေခါင္မွာ ကိုယ္ေတြစယားပါတယ္ တနင္းလာေန႔ ေန႔လည္မွာ မ်က္ႏွာယားၿပီး ႏႈတ္ခမ္းထူလာပါတယ္ ဘာမီတြန္တလံုးတိုက္လိုက္ေတာ့ ေပ်ာက္သြားပါတယ္ အဂၤါေန႔မနက္ေရာက္ေတာ့ မ်က္ႏွာတစ္ခုလံုးအကြက္ေတြနဲ႔ ကိုယ္ေတြယားလို႔ စီထရင္း 10mg တလံုးတိုက္လိုက္ပါတယ္ လူႀကီးေတြက ဘာမီတြန္ ပိုေကာင္းတယ္ တလံုးမ်ားတယ္ေျပာလို႔ ညတျခမ္းတိုက္လိုက္ပါတယ္ အလဂ်ီကစိုးရိမ္ရပါလားဆရာ ကေလးကေတာ့ လန္းၿပီး ကစားပါတယ္ ေဆးခန္းျပသင့္ပါလားဆရာ ရက္ၾကာပါလားဆရာ

1.Allergic Rhinitis အလာဂ်ီ ႏွာေခါင္း http://dts-medicaleducation.blogspot.com/2010/08/allergic-rhinitis.html
2.Allergy - Urticaria - Hives အင္ျပင္ ထြက္ျခင္း http://dts-medicaleducation.blogspot.com/2011/11/urticaria-hives.html
3.Allergy and Worm နာတာရွည္ (အလာဂ်ီ) ႏွင့္ သန္ေကာင္ http://dts-medicaleducation.blogspot.com/2010/09/chronic-allergies.html
4.Allergy Medications (အလာဂ်ီ) ကို ဘယ္လို ကုသမလဲ http://dts-medicaleducation.blogspot.com/2011/05/allergy-medications.html
5.Allergy Relief Kit (အလာဂ်ီ) ေရွးဦးသူနာျပဳ ေဆးအိတ္ http://dts-medicaleducation.blogspot.…

Ajinomoto ဟင္းခ်ိဳမႈန္႔

၁။ ဆရာ အခ်ိဳမွုန္႔က အရမ္းပမာဏမမ်ားရင္ ေဘးမျဖစ္ဘူးလို႔သိထားပါတယ္၊ ဟုတ္ပါသလား။

၂။ ဆရာေရးထားတဲ့ အခ်ိဴမႈန္႔ေဆာင္းပါး ျပန္ဖတ္ခ်င္လို႔ ႐ွာတာမေတြ႔လို႔ အခ်ိန္ရတဲ့အခါ ျပန္႐ွယ္ေပးေစလိုပါတယ္ခင္ဗ်ား။

၃။ Dashi အေၾကာင္းဝင္ဖတ္တာ ဖတ္လို ႔မရပါဘူး ဆရာ

၄။ အေမရိကန္ FDA ကေတာ့ ခြင့္ျပဳထားတယ္ေနာ္ဆရာ

၅။ ဆရာ က်ေနာ္တို႔ ျမန္မာလူမ်ိဳးေတြဟာ အခ်ိဳမႈန္႔ကို ဟင္းထဲမွာထည့့္ၿပီး စားေသာက္ေလ့ ရွိၾကပါတယ္။ ႏိုင္ငံၿခားမွာ လံုးဝမစားသေလာက္ပါပဲ။ စားေသာက္ဆိုင္ေတြကအစ ဟိုတယ္အဆံုး ဆိုသလို ႏိုင္ငံၿခားမွာ အခ်ိဳမႈန္႔ကို မသံုးစြဲၾကဘူး။ အခ်ိဳမႈန္႔ရဲ႕ ဆိုးက်ိဳးေတြႏွင့္ ဓါတုေဗဒပါဝင္မႈေတြကို သိခ်င္ပါတယ္။ ေနာက္ၿပီး ၿမန္မာေတြဟာ ဘယ္ခုႏွစ္ေလာက္က စတင္သံုးစြဲလာခဲ့ၾကပါသလဲ။

ေနာက္ဆံုးေမးတာကို ကြ်န္ေတာ္မသိပါ။ ဆရာတေယာက္ေတာ့ ၁၉၇၃ မတိုင္ခင္ သံုးစြဲတာ မမ်ားေသးဘူးလို႔ေရးတာ ဖတ္ရတယ္။ ဟင္းခ်ိဳမႈန္႔ကို ျမန္မာျပည္မွာ အာဂ်ီႏိုမိုတိုလို႔သာ လူသိမ်ားတယ္။ Ajinomoto ဟာ ဂ်ပန္ႏိုင္ငံက အစားအေသာက္နဲ႔ ဓါတုပစၥည္းေတြ ထုတ္လုပ္တဲ့ ေကာ္ပိုေရးရွင္းရဲ႕ နာမည္သာျဖစ္ပါတယ္။ Aspartame အက္စ္ပါတိမ္း ေခၚတဲ့ အခ်ိဳအတုထုတ္လုပ္တဲ့ ၉ ဘီလ်န္တန္ ကမာၻ႔အၾကီးဆံုးလုပ္ငန္းျဖစ္တယ္။ အခ်ိဳမႈန္႔ကိ…

HIV Prevention ကာကြယ္ေရး

၁။ မဂၤလာပါဆရာ ႕႕႕႕႕ က်ေနာ္အဲ့ညၿပီး ေနာက္ေန႔ညေနမွာပဲ ကူးဆက္ေရာဂါကာကြယ္ေရး ေ၀ဘာဂီကုိသြားၿပီး အက်ိဳးေၾကာင္းေျပာျပၿပီး မကူးဆက္ႏိုင္ေအာင္ကာကြယ္ႏိုင္မလားဆိုေတာ့ ၂၈ ရက္ေသာက္ရမယ့္ ART လား ARV လား အဲ့ေဆးေပးလိုက္ပါတယ္ဆရာ။ အဲ့ေဆးက ဘယ္ေလာက္အထိကာကြယ္ေပးႏိုင္ပါလဲဆရာ။ တဖတ္အမ်ိဳးသမီးမွာ
ေရာဂါ႐ွိမ႐ွိ မသိပါဘူး။ က်ေနာ္အရမ္းစိုးရိမ္မိေနပါတယ္ဆရာ။ ၂ လုံးေသာက္တာ႐ွိတယ္။ ၅လုံးေသာက္တာ႐ွိတယ္ဆိုလို႔ က်ေနာ္ ၅ လုံးေသာက္တာကုိေရြးလိုက္ၿပီး ေသာက္ေနတာ အခုဆို ၄ ရက္႐ွိပါၿပီ။ က်ေနာ္သိခ်င္တာကဆရာ။ အဲ့ေဆးပုံမွန္ အခ်ိန္မွန္ ၂၈ ရက္ေသာက္ၿပီးလို႔ ၃လ ၁ႀကိမ္ေသြးစစ္ ၆လ ၁ႀကိမ္ေသြးစစ္ အဲ့ခ်ိန္မွ HIV မ႐ွိဘူးဆို လုံး၀ စိတ္ခ်လက္ခ် ေနႏိုင္ၿပီလားဆရာ။ ေနာက္မွေရာဂါေပၚလာတာေတြ႐ွိလား။

ကူးဆက္ မဟုတ္။ ကူးစက္လို႔ေရးရ။

၂။ ဆရာ ကြ်န္ေတာ္က HIV လူနာေတြကို ၾကည့္ေပးေနရတဲ့ ဆရာဝန္တေယာက္ပါခင္ဗ်။ ဆရာေရးထားတာတခုမွာ PMTCT အတြက္ အဲဒီမွာ အေမကို AZT combination ေပးတယ္ ကေလးကိုလဲ ေမြးၿပီး တလခြဲအထိ zidivudine ေပးတယ္လို႔ ဖတ္လိုက္ရလို႔ပါ။ National guidelines ေတြက တခုနဲ႔တခု နဲနဲစီကြာလို႔ပါ။ ကြၽန္ေတာ္တို႔သုံးေနတဲ့ WHO Guideline နဲ႔ မတူလို႔ပါ။ ကြၽန္ေတာ္တို႔သုံးေနတာကေတာ…