Wednesday, May 31, 2017

ဖိုးေမာင္ သြားေခ်ျပီ

ဖိုးေမာင္လာေနျပီကြလို႔ ေျပာစရာမလို။ ေရာက္ေနႏွင့္ၾကတဲ့ အေဖၚေတြက ကုန္းအျမင့္ေပၚတက္လာတဲ့ ဖိုးေမာင္ကို အထင္အရွားျမင္ႏိုင္ၾကတယ္။ မိႈင္းျပာေမွာင္ေနတဲ့ ေကာင္းကင္ေနာက္ခံေၾကာင့္ ဖိုးေမာင္ရဲ႕ တပတ္ႏြမ္းရွပ္အျဖဴဟာ ပိုျပီးသစ္လြင္ေနတယ္။

ဖိုးေဆာင္
ဒီေကာင္ကြာ မိန္းမ မရွိေတာ့ ေပါ့ပါးေနလိုက္တာ။ ငါ့မွာေတာ့ ဗိုက္တလံုးနဲ႔မိန္းမကို ထားခဲ့ရတာ ဗိုက္သံုးလံုးစာ အတြက္မို႔သာ။ အဲတာနဲ႔ အရင္လူေတြနဲ႔လိုက္ဘို႔ရာ အထမေျမာက္ခဲ့ဘူး။ အခုေတာင္ အိမ္ျပန္ရေကာင္းမလား စဥ္းစားေနသူက ဖိုးေဆာင္။

ဖိုးေအာင္
ဖိုးေမာင္ မင့္မွာ ယူစရာေတြ စံုရဲ႕လား။ ဓါတ္ပံုရိုက္ခဲ့တယ္ေနာ္။ ပတ္စပို႔ဆိုက္။ သူၾကီးဆီက စာေကာပါလား။ ေငြကေတာ့ လံုေလာက္ေအာင္ မပါလို႔ကမျဖစ္။ တို႔အားလံုး အတူတူနဲ႔ အႏူႏူခ်ည္းပဲကြ။ ေစ့စပ္ျပီး စာရင္းဇယားတြက္ခ်က္တာမွာ အထံုပါတဲ့ ဖိုးေအာင္က လွမ္းေျပာလိုက္တယ္။

ဖိုးေထာင္
သူတို႔ထဲ စာဖတ္အမ်ားဆံုး ဖိုးေထာင္ကေတာ့ သူဖတ္ဖူးတဲ့ ရြက္ဝါေတာမွာ လမ္းႏွစ္သြယ္ဆိုတဲ့ ဘာသာျပန္ကဗ်ာကို အမွတ္ရေနတယ္။ ကဗ်ာထဲက ခရီးသည္ဟာ လမ္းႏွစ္သြယ္မွာ လူသြားလူလာနည္းတဲ့လမ္းကို ေရြးခဲ့တယ္။ သူေရြးတဲ့ လမ္းတေလွ်ာက္ အရိပ္ေအာက္မွာ ခိုနားတယ္။ ပူေလာင္တာကို ရင္ဆိုင္ရတယ္။ ေလျပင္းနဲ႔ေတြ႔ရတယ္။ သားေကာင္ေတြ ရန္ကေနလည္း အသက္လုေျပးရတယ္။ ဒါေပမယ့္ ေနာက္ျပန္လွည့္ျပီး သူမေရြးခဲတဲ့လမ္းက ပိုေကာင္းမလား စဥ္းစားမိတာကို ခ်ိဳးႏွိမ္ထားႏိုင္ခဲ့တယ္။

ဖိုးေမာင္ကေတာ့ တျခားေကာင္ေတြလိုမဟုတ္။ အေမ့သံေယာဇဥ္သာရွိတဲ့သူ။ ပညာကလည္း မေတာက္မေခါက္။ ရပ္ေရး ရြာေရးမွာေတာ့ လက္မေႏွးသူ။ ဘုန္းၾကီးကို ကန္ေတာ့ႏႈတ္ဆက္ျပီးျပီ။ ဗလာစာရြက္ေပၚမွာ ဆရာေတာ္ေရးေပးလိုက္တဲ့ မဂၤလသုတ္တပိုဒ္ကို ပါဠိလိုနဲ႔ ဘာသာျပန္အနက္ပါ အေသအခ်ာထည့္လာခဲ့တယ္။ အဲတာကို သူရြတ္ၾကည့္ေနတယ္။ သူတို႔သြားၾကေတာ့မယ့္ႏိုင္ငံမွာ ဘာသာျခားေတြလို႔ သိထားျပီးသားမို႔ အားကိုးစရာ တခါတည္းယူလာခဲ့တယ္။

လူစံုခ်ိန္မွာေတာ့ ေကာင္းကင္က ပိုျပီးမည္းနက္လာတယ္။ မိုးရြာခ်ေတာ့မယ္။ ေလကလည္း ပိုတိုက္လာတယ္။ သည္မိုးနဲ႔ သည္ေလကို သူတို႔တေတြ ေနာင္ဘယ္ေတာ့မွာ ျပန္ေတြ႔ၾကမလဲ။ ဖိုးေဆာင္ကေတာ့ တႏွစ္အလြန္ဆံုး။ ဖိုးေထာင္ကေတာ့ မေျပာတတ္ေသး။ ဖိုးေအာင္ကေတာ့ သူေရာက္တဲ့ဆီကေန ယူအက္စ္ေအဆက္ဘို႔ အကြက္ခ်ျပီးသား။ ဖိုးေမာင္ကေတာ့ အေမ့စကားပဲ နားေထာင္မယ္။

တူမေလးက ဖိုးေမာင္အေမ့ဆီ အလည္ေရာက္လာတယ္။ ဖိုးေမာင္တို႔သြားၾကျပီ ေခြးမေရ ႕႕႕

ဂြ်န္းစစ္သည္ေတြကုိတိုက္ဘို႔ စစ္သည္ေလးသိန္းနဲ႔ညီတဲ့ ပုဂံလူစြမ္းေကာင္းေတြလိုပဲ။ ေတာသားေလးေယာက္တို႔ဟာ ျပည္ပထြက္ အလုပ္လုပ္ၾကရတဲ့ ျမန္မာ့ျပည္က လူေလးသန္းနဲ႔တူတယ္။

ေဒါက္တာတင့္ေဆြ

ဇြန္လ (၁) ရက္ဖြါး

ကေန႔ တူမတေယာက္ေမြးေန႔လို႔ အခုပဲသတိရတယ္။

ဇြန္လ (၁) ရက္ေန႔ ဖြါးသူေတြဟာ အရာရာကို စူးစမ္းခ်င္စိတ္မ်ားတယ္။ လူေတြရဲ႕ အမူအယာေတြကို သိေအာင္လုပ္တယ္။ အတြင္းက်က်ေတာ့မဟုတ္။ သူမ်ားေတြအေၾကာင္း စူးစမ္းေနတာမ်ားလို႔ ကိုယ္ကိုယ္ကို ေမ့ေနတတ္တယ္။ က်န္းမာေရးမွာ သူတို႔က ဆရာဝန္ေတြကို သိပ္မယံုၾကဘူး။ စူးစမ္းေနတာအတြက္ အခ်ိန္ကုန္တာနဲ႔ ေဆးရံုေဆးခန္းကို အားမထားခ်င္လို႔ ကိုယ့္က်န္းမာေရးကို စစ္ေဆးဘို႔အခ်ိန္နည္းၾကတယ္။ ဒါေပမယ့္ ကာကြယ္ေရးေတာ့ လုပ္ၾကတယ္။ က်န္းမာေရးနဲ႔ ညီညြတ္တာ ေရြးစားေသာက္တတ္ၾကတယ္။ ေငြေရးေၾကးေရးမွာ ခက္ခဲတတ္တယ္။ သူမ်ားကို ေပးခ်င္ကမ္းခ်င္စိတ္ မ်ားၾကတယ္။ အဲတာနဲ႔ ကိုယ့္တြက္မက်န္ ျဖစ္တတ္ၾကတယ္။ အလုပ္အကိုင္ကယ္ရီယာမွာ အဆင္ေျပၾကတယ္။ လူေတြအေၾကာင္းသိၾကလို႔ေရာ ဆံုးျဖတ္တာမွန္ကန္လို႔ေၾကာင့္ျဖစ္တယ္။

ဇြန္လ (၁) သမိုင္းအျဖစ္အပ်က္မ်ား
၁၂၁၅ တရုပ္ႏိုင္ငံ ေဘဂ်င္းျမိဳ႕ကို မြန္ဂိုးလ္ဘုရင္ ဂ်င္ဂစ္စ္ခန္က သိမ္းယူလိုက္တယ္။
၁၇၉၂ ကင္တပ္ကီဟာ အေမရိကန္ျပည္ေထာင္စုရဲ႕ ၁၅ ခုေျမာက္ျပည္နယ္ျဖစ္လာတယ္။
၁၇၉၆ အေမရိကန္ျပည္ေထာင္စုကေန ျဗိတိသွ်ရဲ႕ ေနာက္ဆံုးတပ္ေတြ ရုပ္သိမ္းတယ္။
၁၇၉၆ တင္နက္ဆီျပည္နယ္ဟာ အေမရိကန္ျပည္ေထာင္စုရဲ႕ ၁၆ ခုေျမာက္ျပည္နယ္ျဖစ္လာတယ္။
၁၈၈ဝ ပဌမဆံုး တယ္လီဖုန္း တပ္ဆင္လိုက္တယ္။
၁၉ဝဝ ျဗိတိသွ်က ေတာင္အာဖရိက ပရီတိုးရီးယားကို သိမ္းယူတယ္။
၁၉၄၁ ျဗိတိသွ်က အီရတ္ႏိုင္ငံ ဘက္ဂဒက္ကို သိမ္းတယ္။
၂ဝ၁၆ ဆြစ္ဇာလန္မွာ ကမာၻအရွည္ဆံုးလိႈင္ေခါင္းျပီးစီးတယ္။ ၅၇ ကီလိုမီတာရွည္ျပီး အကုန္အက်လည္းအမ်ားဆံုး ျဖစ္တယ္။ ယူရို ၁၁ ဘီလီယန္ကုန္က်တယ္။

ဇြန္လ (၁) ရက္ေန႔ ေမြးတဲ့ နာမည္ၾကီးေတြကေတာ့ အေမရိကန္ရုပ္ရွင္မင္းသမီး မြန္ရိုးနဲ႔ သရုပ္ေဆာင္ ေမာ္ဂင္ ဖရီးမင္းတို႔ ျဖစ္ပါတယ္။

ေဒါက္တာတင့္ေဆြ

2015 global HIV statistics

ကြၽန္ေတာ္ ပထမဆုံးေတာင္းဆုိတယ္ထင္ပါတယ္။ Youtube မွာ hiv အေၾကာင္းရွင္းျပထားတဲ့ ရုပ္သံ video ေတြရွိေပမဲ့ ျမန္မာဘာသာစကားနဲ႔ ျမန္မာဆရာ၀န္ေတြ မရွိေသးပါသျဖင့္ ဆရာအေနျဖင့္ကူညီလုိ႔ရရင္ HIV ေရာဂါနွင့္ပတ္သက္ေသာ ကူးစက္ပုံ ေသြးစစ္ပုံ ေသြးစစ္သည့္ test ေတြအေၾကာင္း စုံလင့္စြာ Youtube တြင္ဆရာ video ဖုိင္တင္ေပးပါခင္ဗ်ာ။ ေလးစားလ်က္။

Youtube မွာ မလုပ္အားပါ။ Blog မွာ အားလံုးတင္ထားပါတယ္။ ပို႔ေပးတဲ့သတင္းျဖတ္ပိုင္းအရ ျမန္မာျပည္မွာ လူ ၁ဝဝဝ မွာ HIV ရွိသူ ၅ ေယာက္လို႔ဖတ္ရပါတယ္။

၂ဝ၁၅ စစ္တမ္းတခုအရ ကမာၻမွာ HIV ရွိေနသူေပါင္း ၃၆႕၇ သန္းရွိတယ္။ သူတို႔ထဲမွာ ကေလးေပါင္း ၁႕၈ သန္းပါတယ္။ ကမာၻ႔ HIV ျဖစ္ႏွဳန္း ဝ႕၈% ျဖစ္တယ္။ လူ ၁ဝဝဝ မွာ (၈) ေယာက္ႏွဳန္း။ ၂ဝ၁၅ ခုမွာ AIDS နဲ႔ ေသဆံုးခဲ့သူေပါင္း ၁႕၁ သန္း ရွိခဲ့တယ္။ ကပ္ေရာဂါအသြင္ျဖစ္ကတည္းက လူေပါင္း ၇၈ သန္းကိုကူးစက္ျပီး ၃၅ သန္းေသးဆံုးခဲ့ျပီးျဖစ္တယ္။ အမ်ားစုက ဆာဟာရေအာင္ပိုင္းေဒသမွာျဖစ္တယ္။ ၂၅႕၅ သန္းကူးစက္ခံထားရတယ္။ ၂ဝ၁၅ ခုႏွစ္မွာ ပိုးေတြ႔ လူနာသစ္ေပါင္း ၂႕၁ သန္းရွိတယ္။ လူနာ ၁၇ သန္းက ART ေဆးေသာက္ေနႏိုင္ၾကတယ္။ အဲတာက ပိုးေတြ႔သူေတြရဲ႕ လူၾကီး ၄၆% နဲ႔ ကေလး ၄၉% သာျဖစ္တယ္။

ေဒါက္တာတင့္ေဆြ
၃၁-၅-၂ဝ၁၇

Overdue pregnancy ရက္ၾကာေနတဲ့ကိုယ္ဝန္

၁။ မဂၤလာပါဆရာ သမီးအသက္က ၂၄ႏွစ္ပါ။ အိမ္ေထာင္က်တာက ငါးႏွစ္ထဲမွာပါ။ အခု ကိုယ္ဝန္နဲ႔ပါ။ ပထမအၾကိမ္ပါ။ ကိုယ္ဝန္က လကေစ့ေနျပီ မေမြးေသးတာပါဆရာ။ ရာသီလာတဲ့ရက္က ၂၂-၈-၂၀၁၆ ပါ။ ရာသီျပီးတဲ့ရက္က ၂၅-၈-၂၀၁၆ ပါဆရာ။ အခုအဲ့ရက္အတိုင္း ဆရာဝန္ျပလာတာကို ေမြးမဲ့ရက္ ေက်ာ္ေနျပီလို႔ ေျပာပါတယ္။ အဲ့လို ေမြးမဲ့ရက္ ေက်ာ္ရင္ ကေလးအတြက္စိုးရိမ္ရပါသလားဆရာ။ ၾကားထဲကပို႔တဲ့စာေတြက လိုင္းမေကာင္းလို႔ မေရာက္တာဆရာ။

ေနာက္ဆံုးရာသီလာခဲ့တဲ့ပဌမရက္ = ၂၂-၈-၂ဝ၁၆ ျဖစ္ရင္ ခန္႔မွန္းေမြးရက္ = ၂၉-၅-၂ဝ၁၇ ျဖစ္တယ္။ ေရွ႕-ေနာက္ ၁-၂ ပတ္အထိကြာႏိုင္တယ္။ စိုးရိမ္စရာမရွိပါ။

၂။ ကိုယ္ဝန္ကလေစ့ေနပါၿပီဆရာ။ OG ကိုလည္းရိုးရိုးေမြးမယ္လို႔ေျပာထားပါတယ္။ ေသြးေပါင္ခိိ်န္ကလည္း က်ေနပါတယ္။ 90/60 ပဲရွိပါတယ္။ ultrasound ကိုအခု 20 ရက္ကရိုက္ထားတာပါဆရာ။ အားလံုးေကာင္းပါတယ္လို႔ပဲ ေျပာပါတယ္။ အခု 27 ရက္တစ္ပတ္ၾကာလို႔ ျပန္သြားျပေတာ့ ဗိုက္စမ္းၿပီးတာနဲ႔ Due date ေစ့ေနၿပီ။ ကေလးကအေနထား မွန္ေပမယ့္ ေခါင္းက ဂြင္ထဲမေရာက္ေသးဘူး ေရၿမႊာလည္းနဲေနပံုရတယ္၊ ျဖစ္ႏိုင္ရင္ခဲြေမြးေစခ်င္တယ္လို႔ ေျပာပါတယ္။ အခုေတာ့ 1.12.15 ထိေစာင့္ႀကည့္ၿပီးမွ ultrasaund ျပန္ရိုက္ႀကည့္မယ္လို႔ ေျပာပါတယ္ဆရာ။ အဲဒါ ဆက္ေစာင့္ေနသင့္သလား ခဲြရမွာလား မစဥ္းစားတတ္လို႔ပါဆရာ။ ေသြးေပါင္ခ်ိန္ကေတာ့ က်ေနတုန္းပါပဲဆရာ။ အခုထိ due date လြန္ေနေပမယ့္ ဗိုက္နာတာေရဆင္းတာေသြးဆင္းတာဘာမွမရိွပါဘူးဆရာ။ လူက ေတာ္ေတာ္ေနလို႔ ေကာင္းေနတုန္းပါပဲ။ ဗိုက္ထဲက ကေလးကိုစိတ္ပူလို႔ပါ။ ဆရာ့အႀကံေပးခ်က္ကို အားကိုးလ်က္ပါဆရာ။

ကိုယ္ဝန္ ခန္႔မွန္းေမြးမယ့္ရက္ေက်ာ္ေပမယ့္ မေမြးေသးတာျဖစ္တတ္ပါတယ္။ ကုိယ္ဝန္အမ်ားစုဟာ ၃၇ ပတ္နဲ႔ ၄၁ ပတ္အတြင္းမွာ ေမြးပါတယ္။ ခန္႔မွန္းေမြးမယ့္ရက္ထက္ ၁-၂ ပတ္အထိကြာျခားတာဟာလည္း ပံုမွန္သာျဖစ္တယ္။ ၄၂ ပတ္ (၂၉၄ ရက္) ေက်ာ္ေနရင္ေတာ့ သတိထားသင့္ပါျပီ။  အဲတာမ်ိဳးက ၅-၁ဝ% ထိရွိႏိုင္ပါတယ္။ အဲလိုကိုယ္ဝန္ေတြမွာ ကေလးမြန္းတာနဲ႔ အေသေမြးတာပိုအျဖစ္မ်ားတယ္။ ေဆာရီး။ ၄၉-၄ဝ ပတ္ကိုယ္ဝန္ ၁ဝဝဝ မွာ ၁ ေယာက္ရွိတယ္။ ၄၁ ပတ္ဆိုရင္ ၂ ေယာက္၊ ၄၂ ပတ္ေက်ာ္ရင္ ၃ ေယာက္ရွိတယ္။

နားေနပါ။ စိတ္လႈပ္ရွားမႈကို ထိန္းပါ။ ေမြးလာမယ့္ကေလးအတြင္ ျပင္ဆင္မႈေတြလုပ္ထားပါ။ ဗိုက္မနာေသး၊ သားအိမ္မပြင့္ေသးရင္ တမင္ေမြးေအာင္လုပ္ရတယ္။

• ေဒလီျမိဳ႕ ျမန္မာျပည္ကေနလာေနသူေတြအတြက္ အခမဲ့ ယမုန္နာေဆးခန္းေလးမွာ ေမြးျပီးသူ ၂ဝ၄ ေယာက္ထဲမွာ Date of birth (DOB) အတိအက် ေမြးသူ စုစုေပါင္း ၅ ေယာက္ပဲ ရွိတယ္။
• ၁ ရက္ေစာေမြး ၃ ေယာက္ (က်ား = ၁၊ မ = ၂)
• ၁ ရက္ေနာက္က်ေမြး ၈ ေယာက္ ( က်ား = ၃၊ မ = ၅)
• ၂ ရက္ေစာေမြး ၃ ေယာက္ (က်ား = ၁၊ မ = ၂)
• ၂ ရက္ေနာက္က်ေမြး ၁ ေယာက္ (က်ား = ၁)
• ၃ ရက္ေစာေမြး ၂ ေယာက္ (က်ား = ၁၊ မ = ၁)
• ၃ ရက္ေနာက္က်ေမြး ၂ ေယာက္ (က်ား = ၁၊ မ = ၁)
• ၄ ရက္ ေစာေမြး ၁ ေယာက္ (မ = ၁)
• ၄ ရက္ ေနာက္က်ေမြး ၄ ေယာက္ (က်ား = ၃၊ မ = ၁)
• ရက္အတိအက် ေမြးသူ ၅ ေယာက္ (က်ား = ၂၊ မ = ၃)

ျမန္မာျပည္က အင္တာနက္ႏွဳန္းနဲ႔ဆို ဒီစာရခ်ိန္မွာ ပဌမေမးတဲ့သူ ေမြးဖြားျပီးေလာက္သလား စဥ္းစားေနတယ္။ ဒုတိယေမးခြန္းက အရင္ကေမးထားတာပါ။ သူ႔ဆီက အက်ိဳးအေၾကာင္း မသိရပါ။ က်န္းမာၾကပါေစ။

ေဒါက္တာတင့္ေဆြ

မုန္႔ဟင္းခါး

ဆရာ သိခ်င္တာေလး ေမးခြင့္ျပဳပါ။ မုန္႔ဟင္းခါး ႏွင့္ မုန္႔ဟင္းငါး မည္သည့္အသုံးက မွန္ပါသလဲ ဆရာ

အရင္ကလည္း ကြန္မင့္တခုမွာ သည္လိုေရးတယ္။ သီ ရိ ခ်ိဳ မုန္႔ဟင္းငါးလို႔ထင္တယ္ဆရာတဲ့။

မုန္႔ဟင္းခါးလို႔သာ ေရးရတယ္။ ျမန္မာ့အစားအစာမွာ ဟင္းခါးလို႔လည္းရွိတယ္။ ဟင္းငါး မရွိပါ။ ငါးဟင္းသာရွိတယ္။ ခါးတဲ့အရသာကို ျမန္မာျပည္ကလူေတြက တန္ဖိုးထားၾကတယ္။ အခါးစားတတ္မွ လူၾကီးျဖစ္တယ္လို႔ ေျပာစမွတ္ရွိတယ္။ သူမ်ားတိုင္းျပည္ေတြမွာ ကြ်န္ေတာ္တို႔ေလာက္ အရသာေျခာက္ပါး မခံစားတတ္ၾကပါ။ သူတို႔ခါးတယ္ဆိုတာ ေကာ္ဖီသာ ရွိတယ္။

စာနဲ႔စကားကို အေလးမထားၾကသူေတြက ခပ္ေပါ့ေပါ့ေရးၾကေျပာၾကလို႔ စကားလံုးအမွန္ေတြကို ေပ်ာက္ေစႏိုင္တယ္။  ေရးေတာ့အမွန္ ဖတ္ေတာ့အသံကို တခ်ိဳ႕က တလြဲထင္ၾကတယ္။ တစ္လို႔ေရးျပီး တသံထြက္ခိုင္းတာ မွားတယ္။ မုန္႔ဟင္းခါးလို႔ ေရးျပီး မုန္႔ဟင္းဂါးလို႔ ထြက္မွသာမွန္တယ္။ ငါးဆိုရင္ သြားျပီ။

ဘန္းစကားေတြထဲက မြန္းငါး၊ မြတ္ငါးလို႔ေရးခဲ့ၾကတာ ရခိုင္ေျမာက္ပိုင္းအေရးအခင္း ေပၚေတာ့ ေပ်ာက္ကုန္တယ္။

ေဒါက္တာတင့္ေဆြ

Dead Languages ကြယ္လြန္သြားတဲ့စာမ်ား

အီမိုရွင္းသေကၤတေတြကို သံုးေနၾကတယ္။ ကြ်န္ေတာ္ေတာ့ တခ်ိဳ႕အရုပ္ေတြကို ငိုတာလား၊ ရီတာလားမခြဲျခားတတ္ပါ။ ကြန္မင့္မွာမေရးပါရန္လို႔ ေမတၲာရပ္ခံထားတယ္။ Egyptian hieroglyphs အီဂ်စ္အရုပ္စာေခတ္ကို ျပန္သြားေနသလိုပဲ။

သူငယ္ခ်င္းခ်င္း အေပ်ာ္အပ်က္ေျပာၾကေရးၾကတာေတာ့ မဆန္းပါ။ မက္ဆင္ဂ်ာကေန အခ်င္းခ်င္းေရးလို႔ သူမ်ားကို ဒုကၡမေပးပါ။ ေဖ့စ္ဘြတ္ ပို႔စ္တင္တာက လူတိုင္းကိုဖတ္ခိုင္းေနတာျဖစ္ေတာ့ သတိထားသင့္တယ္။ စကားမပီသူ၊ ဆြံ႔အသူ၊ အိုနာက်ိဳးကန္းေနသူေတြကို ပ်က္ရယ္ကဲ့ရဲ႕မျပဳၾကရပါ။ အခုေတာ့ ေထာက္ျပသူေတြကို ဝဋ္လိုက္ေအာင္ လုပ္ရာက်တယ္။

ျမန္မာစာ ျမန္မာစကား လြဲ၊ မွား၊ ေပ်ာက္ကြယ္၊ ေသသြားမွာစိုးပါတယ္။ အခုေတာ့ ေလျဖတ္တဲ့အဆင့္ေရာက္ေနျပီ။ ကမာၻမွာ ေသသြားသေလာက္ ျဖစ္ေနတဲ့ ေရွးေဟာင္းဘာသာစကားေတြရွိတယ္။

၁။ Ancient Greek ေရွးေဟာင္းဂရိ၊
၂။ Latin လက္တင္၊
၃။ Old Norse အိုက္စလန္၊ ေနာ္ေဝ၊ ဒိန္းမတ္၊ ဆြီဒင္ ႏို႔စ္ လက္ေဟာင္း၊
၄။ Ancient Egyptian ေရွးေဟာင္းအီဂ်စ္၊
၅။ Sanskrit ဆန္းစ္ခရစ္ (သသၤကရုိက္၊ သကၠတဘာသာ)
၆။ Middle English အလယ္ေခတ္ အဂၤလိပ္၊
၇။ Aramaic အေရွ႕အလယ္ပိုင္းေဒသ အာရာမစ္၊
၈။ Coptic ေရွးေဟာင္းအီဂ်စ္ ေကာ့္ပ္တစ္၊
၉။ Biblical Hebrew က်မ္းစာသံုး ဟီဘရူး၊

နံပါတ္ (၁ဝ) မွာ Myanmar ျမန္မာစကား ထည့္ရမလားမသိပါ။ ျမန္မာစာျမန္မာစကား ေသမသြားေစခ်င္ပါ။ မေသေအာင္ အိုနာက်ိဳးကန္းျဖစ္ေစေအာင္ မလုပ္သင့္ၾကပါ။

ေဒါက္တာတင့္ေဆြ
၃၁-၅-၂ဝ၁၅
၃၁-၅-၂ဝ၁၆
၃၁-၅-၂ဝ၁၇

Snake-bite ေျမြကိုက္လူနာ

၁။ ႏိုင္ငံျခားတိုင္ျပည္မ်ားရွိ ေမြဆိပ္ခြဲျခားနည္းသိလိုပါသည္။ ေမြဆိုးကိုက္ကုထံုးမ်ား သိလိုပါသည္။ ေရခဲတင္ကုထံုး သိလိုပါသည္။ မည္သည့္နိုင္ငံကေျမြဆိပ္ေျဖေဆး အေကာင္းဆံုးပါလဲ။ ပခုကၠဴေဆးရုံမွာ ေျမြကိုက္လူနာ ေတြ႔ျပန္ျပီ။

၂။ ဆရာခင္ဗ်ား ကြ်န္ေတာ္၏အသိမိတ္ေဆြမ်ား ေျမြကိုက္ခံရသည္ႏွင့္ႀကံဳသည့္အခါ ေဆးရုံတြင္ လူနာေမး မၾကာခဏ သြားရပါတယ္။ ေသဆံုးၾကသည္ကမ်ားပါတယ္။ ေဆးရုံကို အခ်ိန္မွီမေရာက္လို႔မ်ားလား။ ေျဖေဆးမ်ား လုံေလာက္ေအာင္ မရလုိ႔မ်ားလား ေမးျမန္းၾကည့္မိပါတယ္ဆရာ။ လူနာရွင္ကေျပာပါတယ္ တုိ႔လူနာက ထန္းပင္ေအာက္မွာ အကိုက္ခံရတာ။ ဆိုင္ကယ္ကလဲအသင့္ရွိေတာ့ ေဆးရုံကိုနာရီဝက္အတြင္းပို႔ႏုိင္ခဲ့တယ္။ ေျဖေဆးလဲထိုးရတယ္။ စုစုေပါင္း အလံုး ၃ဝ ေလာက္ထိုးရတယ္တဲ့။ ဒါေပမဲ့ဆုံးသြားတယ္တဲ့။ ကြsန္ေတာ္ေတြးမိတာက အဆိပ္ေျဖေဆးေတြ အာနိသင္နည္းတာလား ဆိုတာပါပဲ။ ေက်းဇူးျပဳ၍ ေျဖၾကားေပးေစလိုပါတယ္။ ႕႕႕႕႕ (ဘုတလင္)

၃။ ေႁမြကိုက္ခံဖူးတဲ့မိန္းကေလးက လက္႐ွိအသက္ ၂၉ပါ။ ေႁမြကိုက္ခံရခ်ိန္ကအသက္ ၁၇ အရြယ္ပါ။ ကိုက္တဲ့ေႁမြက ေႁမြေပြးပါဆရာ။ ေႁမြဆိပ္ေျဖေဆးကို ကိုက္ခံရၿပီးျခင္းျခင္း ေဆးခန္းသြားေတာ့ထိုးပါတယ္ဆရာ။ ေႁမြကိုက္ခံရဖူးသူက စစ္ကိုင္းတိုင္းေအာက္ပိုင္း မံုရြာပတ္ဝန္းက်င္နားေနတာပါ။ ေႁမြေပြးေပါတဲ့ေနရာပါ သူကအခု တခါတေလ ကိုက္ခဲတယ္ ေျပာပါတယ္။ မိုးရြာရင္လည္း ကိုက္ခဲတတ္တယ္ေျပာပါတယ္။ ေမးခြန္းက ကိုယ္ဝန္ေဆာင္ရင္ ကေလးမ်က္စိ ကြယ္ႏိုင္မလား သိလိုပါသည္ခင္ဗ်ား။

ဘာေၾကာင့္ အဲလိုေမးသလဲ စဥ္းစားမရ။ ေျမြေပြးဆိုတာ ေသြးစနစ္သာျဖစ္တယ္။

ေျမြအမ်ိဳးအစား အမ်ားၾကီးရွိေပမဲ့ အဆိပ္ရွိတဲ့ေျမြကနည္းတယ္။ သူမ်ားတိုင္းျပည္ကေျမြေတြ ဘယ္ေလာက္ဆန္းဆန္း အသာထားပါ။ ျမန္မာႏိုင္ငံသားေတြကို ဒုကၡေပးေနတဲ့ ေျမြေပြးနဲ႔ ေျမြေဟာက္ကိုသာ သိထားေစခ်င္ပါတယ္။ ဒီေျမြေတြ မဟုတ္ရင္ မစိုးရိမ္ပါနဲ႔။ ေျမြေပြးကသာ အသက္ေသေစတာ အမ်ားဆံုးျဖစ္တယ္။ ျမန္မာျပည္ေပါက္ေျမြေတြအတြက္ ျမန္မာျပည္ထုတ္ေဆးေတြက အေကာင္းဆံုးျဖစ္တယ္။ တိုးတက္တဲ့တိုင္းျပည္ေတြမွာ ေျမြအေၾကာင္းသိပ္မသိၾကဘူး။ ကြ်န္တာ္တို႔ တိုင္းျပည္မွာေတာ့ ဘာမဆို အတၲာဟိ အတၲေနာ နာေတၴာခ်ည္းပဲမဟုတ္ပါေလာ။

ေရွးဦးသူနာျပဳသင္ခန္းစာေတြ တခ်ိဳ႕ကေဟာင္းသြားျပီး၊ ေခတ္မီနည္းေတြ ထပ္မထည့္ၾကေတာ့ဘူး။ ျမဝတီ (ဆိုက္) ထဲမွာ သတိျပဳေရွာင္ၾကဥ္ဖြယ္ ေျမြဆုိးအႏၲရာယ္ကိုဖတ္ၾကည့္ပါတယ္။ လိုတာေလး ေတြ႔ရတယ္။ ေျမြဆိပ္ကာကြယ္ေဆးမွာ အကုိက္ခံရၿပီး (၄) နာရီအတြင္းထုိးလွ်င္ ထိေရာက္မႈအရွိဆုံးျဖစ္ၿပီး၊ အကယ္၍ (၁၂) နာရီေက်ာ္ပါက ေဆးအာနိသင္မွာ ေလ်ာ့ပါးလာႏုိင္ပါသည္လို႔ ဖတ္ရပါတယ္။

အမွန္က ေျမြဆိပ္ေျဖေဆးကို ျမန္ျမန္ထိုးႏိုင္ေလ ေကာင္းေလလို႔သာ ေရးသားသင့္ပါတယ္။ ၄ နာရီအတြင္းႏွင့္ ၄ နာရီ ေက်ာ္အတြက္ သုေတသနလုပ္ထားခ်က္ မေတြ႔ဘူးပါ။ ေဆးအာနိသင္ ေလွ်ာ့ပါသည္လို႔ေရးတာ မမွန္ပါ။ ေျမြဆိပ္ဒဏ္ေတြ ခံေနရတာၾကာလို႔ လူနာအသက္အတြက္ ေဆးထိုတာေနာက္က်ေလေလ အႏၲရာယ္မ်ားေလေလ ျဖစ္ပါတယ္။ ေဆးတန္ခိုး မေလွ်ာ့ပါ။

ေျမြကိုက္ရင္ လုပ္သင့္တဲ့ ေရွးဦးသူနာျပဳနည္း
မလုပ္သင့္တာေတြ
ေဆးမီးတိုနည္းသံုးတာ၊ ေျမြကိုက္တဲ့ေနရာကို ပါးစပ္နဲ႔စုပ္တာ၊ ဒါးနဲ႔ခြဲတာ၊ ေလဟာနယ္ပုလင္း လုပ္ျပီး စုပ္ယူတာ၊ ၾကိဳးစီးတာ၊ ေရခဲတင္တာ၊ ေျမြကိုကိုလိုက္ရွာျပီး သတ္ယူတာ။ လူနာကို အတတ္ႏိုင္ဆံုး လႈပ္ရွားမႈ မလုပ္ေစပါနဲ႔၊ ေျခေထာက္မွာကိုက္ရင္ လမ္းမေလွ်ာက္ေစပါနဲ႔။

လုပ္သင့္တာေတြ
• အကိုက္ခံရသူကို အႏၲရာယ္ရွိရာကေန ေနရာေရြ႕ပါ၊
• ေျမြဆိပ္ေျဖေဆးရွိတဲ့ အနီးဆံုးေနရာကို လူနာအျမန္ဆံုးသယ္ပို႔ေပးပါ။
• ႏွစ္သိမ့္အားေပးပါ၊ စိတ္တည္ျငိမ္ေစပါ၊ ျပဳစုသူကလဲ တည္ျငိမ္ပါ။
• ေျခလက္မွာ ကိုက္ခံရတာဆိုရင္ လက္ဝတ္လက္စား၊ အလွအပအတြက္ ဝတ္ဆင္ထားတာေတြ ခြ်တ္ယူပါ။
• ကိုက္တဲ့ေျမြအေၾကာင္းေမးပါ၊ ေျမြကိုက္ခ်ိန္၊ လူနာမွာ ျဖစ္ေပၚခံစားလာရတာေတြကို မွတ္သားပါ။ ဆရာဝန္ကိုျပန္ေျပာျပပါ။
• Shock ေရွာ့ခ္ျဖစ္ရင္ ေရွးဦးသူနာျပဳစုနည္းအတိုင္းလုပ္ပါ။
• အကိုက္ခံရတဲ့ေနရာကို ႏွလံုး (ရင္ပတ္) ေနရာ အထက္ကို မျမွင့္ေစပါနဲ႔။
• ေရသန္႔သန္႔ + ဆပ္ျပာနဲ႔ ေဆးေၾကာေပးပါ။ Antiseptic ပိုးေသေဆးရည္ ရွိရင္သံုးပါ။ မရွိရင္ အခ်ိန္ကုန္ခံျပီး ရွာမေနပါနဲ႔။
• ၾကိဳးစည္းတာကုိ လံုးဝမသံုးပါနဲ႔လို႔ မဆိုလိုပါ။ အကိုက္ခံရတဲ့ေနရာအထက္ ၂ လကၼအကြာမွာ စည္းပါ။ ေရာင္ေနရင္ ေရာက္ေနတာအထက္က စည္းပါ။ ေသြးလံုးဝမေလွ်ာက္ေအာင္အထိ တင္းစရာမလိုပါ။ ၾကာမယ္ဆိုရင္ ျပန္ေလွ်ာ့-ျပန္စီး လုပ္ပါ။ ၾကိဳးက ၁ လကၼေလာက္တုတ္တာ ေကာင္းတယ္။ အကိုက္ခံရျပီး မိနစ္ ၂ဝ အတြင္းသာ စီးပါ။ ေနာက္က်သြားရင္ မစီးပါနဲ႔ေတာ့။
• အကိုက္ခံရတဲ့ေနရာကို ျငိမ္ေအာင္လုပ္ေပးနည္းက အရိုးက်ိဳးသူေတြကို လုပ္ေပးနည္းအတိုင္း ျဖစ္တယ္။
• ေျမြကေသျပီးေနာက္မွာ တနာရီၾကာတဲ့အထိ ထိလိုက္ရင္ တုန္႔ုျပန္ကိုက္ႏိုင္စြမ္းရွိတာ သတိထားပါ။
• အရက္၊ ေကာ္ဖီအျပင္းစား၊ အိပ္ေဆး၊ မူးယစ္ေစတဲ့ေဆး၊ အမ်ိဳးအမည္မသိတဲ့ေဆး မတိုက္ပါနဲ႔။
• လူနာရဲ႕ အေရးပါလကၡဏာ ၄ မ်ိဳးကို သတိထားၾကည့္ေနပါ။ အပူခ်ိန္၊ အသက္ရွဴမႈ၊ ႏွလံုးခုန္တာနဲ႔ ေသြးဖိအား။
Neurological bites (Elapid species) ေျမြေဟာက္လို အာရံုေၾကာကိုထိတဲ့ေျမြမ်ိဳးျဖစ္ရင္ ေရွးဦးသူနာျပဳနည္းမွာ တခု ပိုပါတယ္။ Cobras, King Cobras, Kraits, Coral snakes and Sea Snakes ေျမြအမ်ိဳးအစားေတြျဖစ္တယ္။ Pressure immobilization ဖိအားပါတဲ့ ပတ္တီးစီးနည္းလုပ္ပါ။ Sutherland method နည္းေခၚတယ္။ 5 - 10 cm အက်ယ္ရွိတဲ့ Elastic Crepe Bandage ဆန္႔ႏိုင္-က်ံဳ႕ႏိုင္တဲ့ပတ္တီးမ်ိဳး ၃-၄-၅ လိပ္သံုးပါ။
• အခုအခံျပားတခုခုသံုးပါ။ ဒီလိုနည္းအတြက္ အခ်ိန္ပိုမကုန္ပါေစနဲ႔။ ေျမြဆိပ္ေျဖေဆးရွိရာကို ေရာက္ေစဘို႔ကို ပဌမဦးစားေပးပါ။ (၁) အဖ်ားပိုင္းကေနစျပီး အထက္ဆီသြားနည္းအတိုင္း ပတ္တီးစည္းပါ။ ေဘာင္းဘီခြ်တ္ရန္မလိုပါ။ အကိုက္ခံရတဲ့ ေျခ-လက္ကို ျငိမ္ေနေစပါ။ (၂) ေၾကာင္လိမ္နည္းနဲ႔ တင္းတင္းစီးပါ။ (၃) ပတ္တီးကို အဖက္ပိုင္းဆီ ေရာက္ႏိုင္သမွ်ေရာက္ေအာင္စီးပါ။ (၄) သစ္သားျပား (ဝါး၊ သတၲဳေခ်ာင္း) ႏွစ္ေခ်ာင္း သံုးျပီး ျငိမ္ေအာင္လုပ္ပါ။ (၅) လက္ကိုကိုက္ရင္ လက္ကိုပတ္တီးစီးျပီး သံုးေထာင့္ပတ္တီးသံုးျပီး ကိုယ္မွာကပ္ထားပါ။

အိႏၵိယ ေျမြကုိက္ျခင္းလိုက္နာရန္အခ်က္မ်ား (၂ဝဝ၇)
၁။ ေျမြ ၇ဝ% မွာ အဆိပ္မရွိ။
၂။ အကိုက္ခံရသူ ၅ဝ% မွာသာ အဆိပ္သင့္။
၃။ တင္းၾကပ္ေနေအာင္ စီးေႏွာင္တာမလုပ္ပါနဲ႔။

Anti-venom ေျမြဆိပ္ေျဖေဆးကို ၁၈၉၅ မွာ ျပင္သစ္ဆရာဝန္ Albert Calmette ကေန ပဌမဆံုးသံုးခဲ့တယ္။ ေျမြရဲ႕ ပါးစပ္ကေန အဆိပ္ကို ႏို႔ညွစ္သလို ထုတ္ယူျပီး၊ ျမင္း၊ သိုး ကိုယ္ထဲကို ေဆးထိုးေပးတယ္။ အဲဒီအခါ အေကာင္ရဲ႕ ေသြးထဲမွာ ေျမြဆိပ္ကို တန္ျပန္တဲ့ ခုခံဓါတ္ (အင္တီေဘာ္ဒီ) ေတြထြက္လာမယ္။ အဲဒီဓါတ္ကို ထုတ္ယူျပီး ေျမြဆိပ္ေျဖေဆးအျဖစ္သံုးႏိုင္ေအာင္စီမံရတာ ျဖစ္ပါတယ္။ လူနာရဲ႕ေသြးထဲကို ထိုးေပးလိုက္ရင္ ကိုယ္ထဲဝင္ေနတဲ့ ေျမြဆိပ္ကို ဆန္႔က်င္ျပီး အဆိပ္ပ်ယ္ေစေတာ့တယ္။ ေနာက္ေပၚေျမြေဆးေတြက Polyvalent anti-venom ေခၚတဲ့ ေျမြမ်ိဳးစံု အဆိပ္ေတြကို ႏိုင္တယ္။

ေျမြကိုက္ျခင္းေရွးဦးသူနာျပဳ စနစ္တက်သင္ေပးရမယ္။ ပညာေပးရမယ္။ ေဆးရံုေတြမွာ ေျမြဆိပ္ေျဖေဆး အလံုအေလာက္ ျဖည့္တင္းထားရမယ္။ ဒီဂ်စ္တယ္လ္ေခတ္မွာ ဖုန္းကေနလဲ ေရွးဦးသူနာျပဳနည္း၊ ပတ္တီးစည္းနည္း၊ ေျမြေဆးရတဲ့ေနရာ စတာေတြကို ခ်က္ခ်င္းရွာေဖြၾကည့္ႏိုင္လို႔ နည္းပညာရဲ့အက်ိဳးကိုရယူပါေလ။

ျမန္မာႏိုင္ငံသားေတြ ေျမြေဘးကေန ကင္းေဝးၾကပါေစ။

ေဒါက္တာတင့္ေဆြ
၃၁-၅-၂ဝ၁၆
၃၁-၅-၂ဝ၁၇

Tuesday, May 30, 2017

လွ်ံ လွ်ပ္ လွ်ာ

ဆရာရွင့္ သွ်ံ နဲ႔ လွ်ံ ဘယ္လိုသံုးႏႈန္းႏိုင္ပါသလဲသိခ်င္လို႔ပါရွင့္။

မီးေတာက္မီးလွ်ံ၊
လွ်ံ (ပိုလွ်ံ)
လွ်ံထြန္းေတဇာ၊
လွ်င္ (သူလာလွ်င္ ငါသြားမည္)
လွ်င္ (ေပးလွ်င္ ယူမည္)
လွ်ပ္ = ရုတ္တရက္
လွ်ပ္စစ္
လွ်ပ္စား = မတရားရယူသည္
လွ်ပ္စား ျဖတ္စား
လွ်ပ္စီး
လွ်ပ္ေတး = ေပါ့တီးေပါ့ဆလုပ္ကိုင္တတ္ေသာ မိန္းကေလး
လွ်ပ္ေပၚေလာ္လီ = ေစာင္စည္းမႈမရွိ၊ အရွက္အေၾကာက္ကင္း
လွ်မ္း = ျပည့္လွ်ံေသာ
လွ်မ္းလွ်မ္းေတာက္
လွ်ာ
လွ်ာခင္
လွ်ာစက္အာစက္
လွ်ာနာခြါနာ
လွ်ာရွည္
လွ်ာေလးအာေလး
လွ်ိဳး (ငံု႔လွ်ိဳး)
လွ်ိဳ႕ဝွက္ခ်က္
လွ်ိဳသြင္းသည္
သွ်တၲရ = ပညာရပ္က်မ္း (အာကာသသွ်တၲရ၊ မဏိသွ်တၲရ)
သွ်ားျဖဴသီး = ခ်ဥ္ဖန္ေသာအသီး
သွ်ိသွ်ား = ဆီးျဖဴတမ်ိဳး
သွ်ိဳ = ေအာင္ျမင္ျပီးေျမာက္မႈ၊ နႈတ္ခ်ိဳ သွ်ိတပါး
သွ်ိဳးလိုက္ရတု
သွ်ီလင္ = ျဗတိသွ်ႏိုင္ငံသံုးေငြ၊ ၂ဝ သွ်ိလင္ = တေပါင္
အျပည့္အလွ်ံ၊
အလွ်ံညီး၊
အေပၚလွ်ံ (အေပၚယံ)၊
အေရာင္လွ်ံ၊
ေရလွ်ံ၊
ေလွ်ာ့ (ေစ်းေလွ်ာ့)
ေလွ်ာ့ရက္
ေလွ်ာ့ေပါ့
ေလွ်ာက္ (လမ္းေလွ်ာက္)
ေလွ်ာက္ထား
ေလွ်ာက္ျပန္သံေပး
ေလွ်ာက္လဲခ်က္
ေလွ်ာက္လႊာ
ေလွ်ာက္သြား
ေလွ်ာက္ေျပာ
ေလွ်ာခ်
ေလွ်ာေမြး (ကိုယ္ဝန္ပ်က္)
ေလွ်ာ္ (အေၾကြးေလွ်ာ္)
ေလွ်ာ္ (ေခါင္းေလွ်ာ္)
ေလွ်ာ္ၾကိဳး
ေလွ်ာ္မွ်င္
ေလွ်ာ္ေတသကၤန္း
ေသွ်ာင္ = ေယာက္်ားဆံထံုး
ေသွ်ာင္ၾကီးေဗြ

သွ်င္ သတ္ပံုက်မ္းမွာမပါ။ အသွ်င္၊ နတ္သွ်င္ေနာင္၊ စသည္။ ကိုယ့္နာမည္ကိုလည္း သွ်င္မ၊ သွ်င္လွ စသျဖင့္ေရးၾကတယ္။ နာမည္ကိုၾကိဳက္သလို ေရးၾကတဲ့သေဘာသာ ျဖစ္ပါတယ္။ တြင္းသင္းတိုက္ဝန္ မဟာစည္သူ ဦးထြန္းညိဳ မဟာရာဇဝင္သစ္ထဲမွာ နတ္ရွင္ေနာင္လို႔ေရးပါတယ္။

ေဒါက္တာတင့္ေဆြ

Pregnancy Spelling သတ္ပံုမွားေသာ မီးေနသည္မ်ား

၁။ ဆရာရွင္ က်မအသက္က ၂၈ နွစ္ပါ။ မီးေနသည္ ဆပ္ျပာမကိုင္ရတဲ့အယူအစက B1 ခ်ိဳ႕တဲ့တယ္လို႔ တစ္ခ်ိဳ႕ေတြက ေျပာၾကပါတယ္။ ဟုတ္သလားရွင့္။ B1 ခ်ိဳ႕မတည့္ေအာင္ ဘာေတြစားသံုးဘယ္ေဆးမ်ိဳးေသာက္ရမလဲရွင့္။

ဆပ္ျပာကို မတည့္သူက တသက္လံုးဆင္ျခင္ရတယ္။ တည့္သူက တသက္လံုးသံုးႏိုင္တယ္။ ဘီ-၁ ခ်ိဳ႕တဲ့တယ္လို႔ ဆရာဝန္ကေျပာပါသလား။ ထံုးနာက်င္နာျဖစ္ေနပါသလား။ ဆရာ့ဘေလာ့မွာ ဖတ္လိုကဖတ္ႏိုင္။ ရာသီလာျခင္းနဲ႔ ကိုယ္ဝန္-မီးေနကာလ မွားယြင္းတဲ့အယူအဆေတြကိုလည္း ေရးထား။

အယူအဆလို႔သာ ေရးရမယ္။ အယူအစလို႔ေရးတာ မွားတယ္။ ေမြးလာမယ့္ကေလး သတ္ပံုမမွားပါေစနဲ႔။

၂။ ဆရာ႐ွင့္ ကြၽန္မအသက္ ၂၅၊ အိမ္ေထာင္နဲ႔ ကေလးတေယာက္႐ွိပါတယ္။ အခု ဒုတိယကိုယ္၀န္ ေဆာင္ထားပါတယ္။ ကြ်န္မ ပထမသားေလးေမြးထဲက လိပ္ေခၚင္းျဖစ္ေနတာ ေမြးတုန္းအရမ္းစိုးေပမဲ့ သက္သာသြားပါတယ္။ အခုလိပ္ေခါင္းက ဟိုေန႔ဝမ္းညစ္မိလို႔ ေသြးထြက္ေနပါတယ္။ ကြၽန္မေလာေလာဆယ္ ဘာေဆးမ်ားလိမ္းရမလဲ႐ွင့္။ ဒုတိယကိုယ္၀န္ကို ႐ိုး႐ိုးေမြးလို႔ရပါ့မလား။ လိပ္ေခါင္းကေသြးထြက္ေနလို႔။ ေလးစားစြာျဖင့္

အရမ္းစိုးလို႔ေရးတာ မွားတယ္။ အရမ္းဆိုးလို႔သာ ေရးရမယ္။ ေမြးလာမယ့္ကေလး သတ္ပံုမမွားပါေစနဲ႔။

သတ္ပံုမွားေသာ မီးေနသည္ေတြ က်န္းမာၾကပါေစ။ ျမန္မာစာ သားေကာင္းသမီးေကာင္းေတြ ေမြးႏိုင္ပါေစ။

ေဒါက္တာတင့္ေဆြ

Contraceptive Implant ကိုယ္ဝန္တားေဆးေခ်ာင္းနဲ႔ လက္ေမာင္း

ဆရာ ရိုေသစြာေမးပါရေစ။ လက္ေမာင္းအေရျပားေအာက္မွာထည့္သြင္းရတဲ႔ သေႏၶတားေဆးေခ်ာင္းေလးကို  လက္ေမာင္းေအာက္မဟုတ္ပဲ ေပါင္မွာ သို႔မဟုတ္ တျခားမျမင္ကြယ္ရာေနရာမ်ိဳးေတြမွာထည့္သြင္းလို႔ ရ-မရ သိပါရေစ။ ရိုေသစြာျဖင့္

မရေတာ့ မရွိပါ။ အက်ိဳး နဲ႔ အျပစ္ ခ်ိန္ဆရတယ္။ ပိုေကာင္းတာလည္းရွိႏိုင္။ သတိပိုထားစရာလည္းရွိႏိုင္ပါတယ္။

ဥပမာ Nexplanon ဆိုတာ ၄ စက္တီမီတာရွည္တယ္။ ေကြးႏိုင္ဆန္႔ႏိုင္လို႔ ထည့္ထားျပီး ကိုယ္လက္လႈပ္ရွားရင္ ထိခိုက္မႈ မရွိေစပါ။ တကမာၻလံုးမွာ ဘယ္ဖက္လက္ေမာင္းအတြင္းဖက္မွာ ထည့္ထားၾကတယ္။ သံုးႏွစ္တခါ အသစ္လဲေပးရမယ္။ အမာရြတ္လည္း မသိသာ။ ခ်ဳပ္ရိုးမပါ။ အရုပ္မဆိုးပါ။

ေမြးလာတဲ့ကေလးတိုင္းကို အရင္ဆံုးထိုးေစတဲ့ကာကြယ္ေဆးက BCG ေခၚ တီဘီကာကြယ္ေဆးျဖစ္တယ္။ စစ္ေဆးရာမွာ လြယ္ကူျပီး စနစ္က်ေအာင္ ဘယ္ဖက္လက္ေမာင္းမွာထိုးေပးတယ္။ အမာရြတ္ကေလးေတြထင္ေနမယ္။ အဲတာ ေဆးေအာင္တာလို႔ အရပ္ေျပာေျပာၾကတယ္။

အရင္က ေက်ာက္ၾကီးေရာဂါ ျမန္မာျပည္အပါအဝင္ တကမာၻလံုးမွာ လူေတြေသဆံုးတဲ့အထိ ကပ္ေရာဂါျဖစ္ခဲ့တယ္။ ေက်ာက္ေဆးေခၚ ကာကြယ္ေဆးေပၚလာတယ္။ ႏိုင္ငံတိုင္းမွာ ေက်ာက္ၾကီးေရာဂါပေပ်ာက္ေရး စနစ္တက်လုပ္လို႔ အခုဆိုရင္ တကမာၻေပၚကေန ေပ်ာက္ကြယ္သြားျပီ။ ေက်ာက္ၾကီးေရာဂါ ျဖစ္ျပီး အသက္မေသသူေတြမွာ တသက္လံုးအမာရြတ္ထင္က်န္ရင္တယ္။ ေက်ာက္ေပါက္မာေခၚတယ္။ ေက်ာက္အိုး၊ ေက်ာက္ျဖံဳး၊ မင္းကုသ၊ မယ္ကုသ စသျဖင့္ ေျပာင္ေခၚေလ့ရွိၾကတယ္။

ေက်ာက္ေရာဂါကာကြယ္ေဆးထိုးတဲ့ အမာရြတ္ကလည္း တသက္လံုးထင္ေနတယ္။ အမာရြတ္ ႏွစ္ခုကို လက္ေမာင္း အျပင္မွာျမင္ေနရတယ္။ အမာရြတ္မေတြ႔သူကို ကာကြယ္ေဆးထိုးေစတယ္။

အဲဒီေခတ္မွာလည္း အခုေခတ္လို မလွခ်င္ေတြရွိတယ္။ အမာရြတ္ကို လူမျမင္ေစခ်င္ၾကဘူး။ ကာကြယ္ေဆးကလည္း မထိုးမျဖစ္။ ၾကံဆၾကတယ္။ လွခ်င္လြန္းသူေတြက အတိုအျပတ္ဝတ္တတ္တယ္။ တိုတာကလည္း ဘီကီနီ။ ေရကူးဝတ္စံု ရိုးရိုးထက္ တိုျပတ္ေသးတယ္။ ေနာက္ဆံုးမွာ လိုလွ်င္ၾကံ နည္းလမ္းရသြားတယ္။  ဘီကီနီဖံုးထားတဲ့ေနရာမွာ ကာကြယ္ေဆးထိုးတယ္။ Smile!

ကိုယ္ဝန္တားေဆးေခ်ာင္းေလးကို လက္ေမာင္းအတြင္းဖက္မဟုတ္တဲ့ေနရာမွာ ထည့္ရင္ဘယ္လိုေနမလဲ။ ဘာအက်ိဳးရွိမလဲ။ ေလ့လာဆန္းစစ္မႈ မေတြ႔ေသးပါ။ အသားေဆးထိုးသလို တင္ပါးထိုးတာနဲ႔ လက္ေမာင္းထိုးတာ။ ကေလးငယ္ေလးေတြ ေပါင္မွာထိုးတာ အတူတူသာျဖစ္တယ္။ အက်ိဳးအေၾကာင္းရွိတယ္။ အေသးစိတ္ေတြ မေရးေတာ့ပါ။ ကိုယ္ဝန္တား အေရျပားေအာက္ထားရတဲ့ ေဆးေခ်ာင္းကိုေတာ့ ဘီကီနီဝတ္တဲ့ေနရာကို မစဥ္းစားေလာက္ၾကလို႔ ထင္ပါတယ္။ Smile!

ေဒါက္တာတင့္ေဆြ
၃ဝ-၅-၂ဝ၁၇

Leukemia လူကီးမီးယား ေသြးကင္ဆာ

၁။ က်မ အသက္ ၂၇ ႏွစ္ပါဆရာ။ ကေလး ၂ ေယာက္ရွိပါတယ္။ သိခ်င္တာက ေသြးကင္ဆာေရာဂါဟာ မ်ိဳး႐ိုးလိုက္တတ္ပါသလား႐ွင့္။ က်မအေဖဟာ အသက္ ၆၀ ေက်ာ္မွာ ေသြးကင္ဆာအမ်ိဳးအစား AML ျဖစ္ျပီး ေဆးကုေနရင္း ဆံုးပါးခဲ့ရပါတယ္။ သားက ကိုယ္ခံအားနည္းတဲ့ကေလးမို႔ သူ႔အတြက္စိတ္ပူလို႔ပါ။ မ်ိဳး႐ိုးလိုက္တက္ခဲ့ရင္လည္း ေဆာင္ရန္ေ႐ွာင္ရန္ေလးေတြကိုလဲ သိခ်င္ပါတယ္႐ွင့္။

၂။ ကြၽန္ေနာ္က leukemia CML ေရာဂါခံစားေနရပါတယ္ဆရာ။ ကြၽန္ေတာ္ကနယ္ကပါ။ တခါတေလေဆးဝယ္မရလို႔ေဆးျပတ္တဲ့အခါက်ရင္ ေသြးျဖဴဥေတတြမ်ားလားၿပီး ဒူးေတြတင္ပစံုေတြမွာေသြးစုၿပီးေတာ့ ကိုက္ခဲပါတယ္ဆရာ။ လြန္ခဲ့တဲ့ ၆ လေလာက္တံုးက ကြၽန္ေတာ္ေသြးျဖဴဥေတြမ်ားၿပီး ပထမဒူးမွာေသြးစုတယ္။ ၅ ရက္ေလာက္ၾကာေတာ့ ဒူးကေကာင္းသြားၿပီး ဆီးလမ္းေၾကာင္းမွာလာျဖစ္တယ္ဆရာ။ ဆီးလမ္းေၾကာင္းအရမ္းတင္ၿပီးကိုက္လို႔ ကြၽန္ေတာ္ရန္ကုန္မွာေဆးခန္းသြားျပတယ္ဆရာ။ ႕႕႕႕႕ မွာထိုင္တဲ့ ဆီးလမ္းေၾကာင္းခြဲစ္ိတ္ဆရာ၀န္က ႕႕႕႕႕ မွာခြဲမွရမယ္လို႔ေျပာေတာ့ ကြၽန္ေတာ္က ေငြေၾကးမတတ္ႏိုင္လို႔ မခြဲျဖစ္ဘူး။ ဒီလိုနဲ႔ေဆးစားရင္ သက္သာသြားတယ္ဆရာ။

၃။ ဆရာ သမီးအမ်ိဳးသားက ေသြးကင္ဆာပါ ေဆးေသာက္ေနရတာ သံုးႏွစ္ရွိပါၿပီ။ ေဆးေၾကာင့္ကေလးမယူသင့္ဘူးလို႔ သိရပါတယ္။ သားေလးကသံုးနစ္သားပါ။ ေနာက္တေယာက္ထပ္ယူျခင္ပါတယ္ဆရာ။ နည္းလမ္းမရွိေတာ့ဘူးလား သိျခင္ပါတယ္ဆရာ။ သူေသာက္တဲ့ေဆးက tasigna ပါဆရာ။

ေမးခြန္း (၃) ေျပာတာကိုမွန္းၾကည့္ရရင္ Chronic myeloid leukemia (CML) ေရာဂါျဖစ္ႏိုင္တယ္။ ထင္တာကိုေျပာတာပါ။ Tasigna ေဆးရဲ႕ေဘးထြက္ဆိုးက်ိဳး ဆိုးလြန္းတာေတြ = ေသြးအေရအတြက္နည္းျခင္းျဖစ္လို႔ ေသြးထြက္လြယ္မယ္။ ဆီးထဲေသြးပါႏိုင္တယ္။ အားယုတ္မယ္။ ေသြးစီးေလွ်ာက္တာနည္းလို႔ ဦးေႏွာက္၊ ေျခေထာက္၊ ႏွလံုးကိုေသြးမဝမွာ သတိထားရမယ္။ အသည္းကို ထိခိုက္ႏိုင္တယ္။ အသားဝါျဖစ္ႏိုင္တယ္။ သရက္ရြက္ကိုလဲထိခိုက္ႏိုင္တယ္။ သာမန္ သတိထားစရာေတြ = ပ်ိဳ႕-အန္ခ်င္၊ အေရျပားအနီျပင္ထြက္၊ ေခါင္းကိုက္၊ ေမာပန္း၊ ယားယံ၊ ဝမ္းပ်က္၊ ေခ်ာင္းဆိုး၊ ၾကြက္သားအရိုးနာ၊ ကိုယ္ပူ၊ ညေခြ်းထြက္။ သားသမီးယူတာအတြက္ သပ္သပ္သတိေပးတာမေတြ႔ပါ။ ဒါေပမဲ့ ကုသေပးတဲ့ဆရာဝန္ ညႊန္တာကိုသာ လိုက္နာသင့္ပါတယ္။

Leukemias (လူကီးမီးယား) ေသြးကင္ဆာ ရက္တိုနဲ႔ နာတာရွည္ ႏွစ္မ်ိဳးရွိတယ္။ ေရာဂါျဖစ္တဲ့ ေသြးျဖဴဥ အမ်ိဳးအစားနဲ႔လဲ ခြဲျခားတယ္။ Infections ေရာဂါပိုးဝင္တာ၊ Anemia ေသြးအားနည္းတာနဲ႔ Bleeding ေသြးယိုတာေတြ ျဖစ္လာေစႏိုင္တယ္။

ရိုးတြင္းျခင္ဆီမွာ Stem cells ေခၚတာေတြကေန ေသြးဥအမ်ိဳးမ်ိဳး ျဖစ္လာရတယ္။ ေသြးဥဆိုတာ အနီ နဲ႔ အျဖဴ။ အနီက အသက္ရွဴလိုက္တဲ့ ေလထဲက ေအာက္စီဂ်င္နဲ႔ ေပါင္းျပီး ေသြးကို သန္႔ေအာင္လုပ္ေပးတယ္။ ေသြးျဖဴဥေတြကေတာ့ ေရာဂါကို တိုက္ဖ်က္တာ လုပ္ေပးတယ္။ ေသြးမံႈ ဆိုတာေလးေတြက ေသြးကိုခဲေစျပီး၊ ေသြးမယိုရေအာင္ လုပ္ေပးတယ္။ ေသြးဥ မွန္သမွ်ဟာ တျခားသက္ရွိ ဆဲလ္ေတြလိုပါဘဲ၊ အသစ္ျဖစ္လာ၊ ရင့္လာ-အိုလာျပီး ေနာက္ဆံုး ပ်က္စီး-ေသဆံုး ကုန္ၾကတယ္။ ေခမာ-မိဘုရားၾကီးကို တရားျပသလိုပါဘဲ။

Myeloid stem cell ဆဲလ္အမ်ိဳးအစားေတြကေန Red blood cell ေသြးနီဥနဲ႔ Platelets ေသြးမံႈေတြ ျဖစ္ေစတယ္။ White blood cells ေသြးျဖဴဥေတြလဲပါတယ္။ Lymphoid stem cell လင္ဖြိဳက္-စတမ္-ဆဲလ္ အမ်ိဳးအစားေတြကေန ေသြးျဖဴဥေတြ ျဖစ္ေစတယ္။ B cells or T cells စသျဖင့္။ ဒီႏွစ္မ်ိဳးကေန ေသြးျဖဴဥေတြ ျဖစ္လာၾကေပမဲ့ မတူၾကဘူး။ လူကီးမီးယားေရာဂါရသူေတြမွာ ျဖစ္လာတဲ့ ပံုမွန္ဟုတ္တဲ့ ေသြးျဖဴဥေတြကို Leukemia Cells လို႔ ေခၚတယ္။ ပံုမွန္ မဟုတ္ေပမဲ့ အခ်ိန္က်တာေတာင္ မေသၾကဘူး။ တခ်ိဳ႕က ဘုန္းလဲၾကီး အသက္လဲ ရွည္ၾကတယ္။ လူေကာင္းေတာ့ မဟုတ္ဘူး။

အမ်ိဳးအစားေတြ ခြဲထားတယ္။ Acute leukemia ရက္တို။ ျဖစ္တာ မၾကာေသးရင္ ျဖစ္စမွာ ပံုမွန္မဟုတ္တဲ့ ဆဲလ္ေတြက အလုပ္ နဲနဲပါးပါးေတာ့ လုပ္ေသးတယ္။ လူေကာင္းလိုဘဲ။ လကၡဏာမေပၚေသးဘူး။ Chronic leukemia နာတာရွည္။ ၾကာမွ မလုပ္ေတာ့တာ။ Lymph nodes တက္ေစ့ေတြေရာင္။ Infections အင္ဖက္ရွင္ေတြ ဝင္လာမယ္။

ဘာလို႔ျဖစ္လဲ မသိပါ။ ဓါတ္ကင္တာ၊ အႏုျမဴေရာင္ျခည္သင့္တာ၊ ေဆးလိပ္ေသာက္တာ၊ Benzene ဘင္ဇင္းေဆး၊ ကင္ဆာေဆး၊ ေမြးရာပါ ေဒါင္း-ဆင္ဒရုမ္း၊ မ်ိဳးရိုးထဲမွာလဲ ရွိတာေတြကေန ျဖစ္ေစႏိုင္တယ္။

အမ်ိဳးအစားကို ဆဲလ္ေတြအေပၚမူတည္ျပီး ၄ မ်ိဳးခြဲတယ္။ တျခား ရွားတဲ့အမ်ိဳးလဲ ရွိေသးတယ္။
1. Chronic lymphocytic leukemia (CLL) အသက္ၾကီးသူ (၅၅ ႏွစ္ေက်ာ္) ေတြျဖစ္တယ္။ ကေလးေတြမျဖစ္ဘူး။
2. Chronic myeloid leukemia (CML) အရြယ္ေရာက္သူေတြမွာျဖစ္တယ္။
3. Acute lymphocytic (lymphoblastic) leukemia (ALL) ကေလးေတြမွာပိုျဖစ္တယ္။
4. Acute myeloid leukemia (AML) ကေလး-လူၾကီးျဖစ္တယ္။

Acute leukemia ရွိသူဟာ ေနမေကာင္းသလို ျဖစ္လာမယ္။ ဦးေႏွာက္ ထိခိုက္ရင္ ေခါင္းကိုက္၊ အန္၊ ၾကြက္သားေတြ အားယုတ္၊ စိတ္မရွင္း၊ တက္တာေတြ ျဖစ္ႏိုင္တယ္။ အစာလမ္းေၾကာင္း၊ ေက်ာက္ကပ္၊ အဆုပ္၊ ႏွလံုး၊ ေယာက္်ားအေစ့ ေတြကို ထိခိုက္တတ္တယ္။ တက္ေစ့ေတြ ေရာင္ေနမယ္။ ဖ်ားျပီး ညေခြ်းထြက္တယ္။ ေရာဂါပိုး ဝင္လြယ္တယ္။ ေမာပန္း အားယုတ္ေနမယ္။ သြားဖံုး၊ အေရျပားက ေသြးယိုမယ္။ အသဲ၊ ေဘလံုးၾကီးႏိုင္တယ္။ လူကပိန္လာမယ္။ အရိုး-အဆစ္ေတြ နာမယ္။

ေသြးစစ္ရင္ Leukemia ျဖစ္ေနသူမွာ WBC ေသြးျဖဴဥေတြ သိပ္မ်ားေနမယ္။ ေသြးမံႈနည္းမယ္။ Hb သံဓါတ္ နည္းမယ္။ ရိုးတြင္းျခင္ဆီကို Bone marrow aspiration ဒါမွမဟုတ္ Bone marrow biopsy လုပ္ရင္ ကင္ဆာ-ဆဲလ္ေတြ ေတြ႔မယ္။ Cytogenetics တို႔ Spinal tap တို႔လဲ လုပ္တယ္။ ရင္ပတ္ ဓါတ္မွန္ရိုက္ရင္ တက္ေစ့ေတြ ၾကီးေနတာ ေတြ႔မယ္။

Acute leukemia ျဖစ္ရင္ ခ်က္ခ်င္း ေဆးကုရမယ္။ အမ်ားအားျဖင့္ ေပ်ာက္ႏိုင္ပါတယ္။ ေဆးစစ္လို႔သာ နာတာရွည္ျဖစ္ျပီး ေရာဂါလကၡဏာ မရွိသူေတြကို ခ်က္ခ်င္း ေဆးမလိုေသးပါ။ ေပ်ာက္ဘို႔ ခက္တယ္။ တခ်ိဳ႕ကို Stem cell transplants ဆိုတာ လုပ္တယ္။ Oematologists, Medical oncologists, Radiation oncologists အထူးကု အမ်ိဳးမ်ိဳးနဲ႔ ကုရတယ္။

Chronic lymphocytic leukemia ျဖစ္ေနသူေတြကုိ ေဆးေတြရဲ႕ေဘးထြက္ ဆိုးက်ိဳးေတြေၾကာင့္ ေရာဂါလကၡဏာ မေပၚေသးရင္ Chemotherapy မေပးေသးဘဲ ေနႏိုင္ေသးတယ္။ လူနာသေဘာ၊ ဆရာဝန္သေဘာ။ ေသာက္ေဆး။ အေၾကာေဆး၊ တျခားနည္းလမ္းေတြနဲ႔ ေဆးေပးတယ္။

Chronic Myeloid Leukemia ျဖစ္ေနသူေတြကို Targeted therapy နည္းသံုးႏိုင္တယ္။ Imatinib (Gleevec) tablets စားေဆးေပးမယ္။ Side effects ေတြကေတာ့ ေရာင္မယ္၊ ဗိုက္ကယ္မယ္၊ လူဝလာမယ္၊ ပ်ိဳ႕-အန္မယ္၊ ဝမ္းပ်က္မယ္၊ ၾကြက္သားေတြ နာမယ္၊ အနီျပင္ ထြက္တာေတြလဲ ရွိတတ္တယ္။

• Biological Therapy ကုနည္းလဲ ရွိေသးတယ္။
• Radiation Therapy ဓါတ္ကင္နည္းလဲ သံုးတယ္။
• Stem Cell Transplant ရိုးတြင္းျခင္ဆီ လဲေပးတယ္။
• Supportive Care ေရာဂါပိုးမဝင္ေအာင္၊ ေရာဂါလကၡဏာေတြ သက္သာေအာင္၊ ေဆးရဲ႕ ေဘးထြက္ ဆိုးက်ိဳးေတြ သက္သာေအာင္၊ အစာအာဟာရ ျပည့္ဝေအာင္၊ စိတ္ဓါတ္ မက်ေအာင္ လုပ္ေပးရမယ္။

အလားအလာေတြ
• Chronic Myeloid Leukemia ေရာဂါရဲ႕ Prognosis အလားအလာ။ အျဖစ္ေႏွးပါတယ္။ အရြယ္ေရာက္ေတြမွာ အျဖစ္မ်ားတယ္။ Chemotherapy နဲ႔ Bone marrow transplant ကုသနည္းေတြကို လုပ္ေပးေတာ့ ေစာေစာ သိသူ-ကုသူ ၉၈ လ အသက္ရွည္မယ္။ ေနာက္က်ရင္ ၆၅ လ၊ ဒိထက္ ေနာက္က်ရင္ ၄၂ လ။ ၁၁၇ လ အထိ ရွင္သူ စံခ်ိန္တင္ထားတယ္။
• Acute Myeloid Leukemia ေရာဂါရဲ႕ Prognosis အလားအလာ။ ပိုဆိုးတယ္။ ျမန္တယ္။ လူၾကီးအရြယ္မွာ အမ်ားဆံုး ျဖစ္ၾကရတယ္။ Chemotherapy နည္းနဲ႔ ကုသတယ္။ ၂ဝ-၄ဝ% ေတြက ၆ဝ လ ရွင္တယ္။ အသက္ ပိုၾကီးရင္ အသက္ပိုတိုမယ္။
• Chronic Lymphocytic Leukemia ေရာဂါရဲ႕ Prognosis အလားအလာ။ ကေလးေတြမွာ မျဖစ္ပါ။ အသက္ၾကီး ၆ဝ အထက္ေတြမွာ ျဖစ္တယ္။ ေယာက္်ားေတြ ပိုျဖစ္တယ္။ ျဖစ္တာ ေႏွးပါတယ္။ B-cells ေတြျဖစ္သူ ေစာေစာ ကုရင္ ေနာက္ထပ္ ၁ဝ-၂ဝ ႏွစ္အထိ ရွင္မယ္။ T cell ျဖစ္ရင္ ပိုဆိုးတယ္။
• Acute Lymphocytic Leukemia ေရာဂါရဲ႕ Prognosis အလားအလာ။ ကေလးေတြအျဖစ္မ်ားဆံုး။ ကေလး-ကင္ဆာေတြရဲ႕ ၄ ပံု ၁ ပံုရွိတယ္။ အသက္ ၄၅ ေက်ာ္သူေတြလဲျဖစ္တယ္။ Chemotherapy နည္းနဲ႔ကုတယ္။ အရင္က အမ်ားဆံုး ၄ လသာ ရွင္တယ္။ အခု ေခတ္မီနည္းေတြေၾကာင့္ ၈ဝ% ေပ်ာက္ႏိုင္ေနျပီ။ ၄ဝ%က လံုးဝေပ်ာက္ႏိုင္တယ္။ ၃-၇ ႏွစ္ၾကား ကေလးေတြ ေပ်ာက္ႏိုင္တဲ့ အခြင့္အလမ္း ပိုမ်ားတယ္။

Dr. တင့္ေဆြ

Omega-3 and Pregnancy အိုမီဂါ ႏွင့္ ကိုယ္ဝန္

မဂၤလာပါဆရာ ကၽြန္မ အမည္ မ ႕႕႕႕႕၊ အသက္ ၂၇ႏွစ္၊ မႏၱေလးၿမိဳ႕။ ကၽြန္မ ပထမကိုယ္၀န္ ၄လနဲ႕ ပ်က္က်ခဲ့တယ္ဆရာ။ ပထမကိုယ္၀န္တုန္းက OG က (Susten, Folic Acid and Omega 3) ေပးတယ္ဆရာ။ ကိုယ္၀န္ ၃လေက်ာ္ထိ ေသာက္ခဲ့ရတယ္ဆရာ။ ကိုယ္၀န္ ၄လေရာက္ေတာ့ အိုဘီမင္ ေသာက္ရတယ္ဆရာ။ ယခု ဒုတိယကိုယ္၀န္ ၁လပါဆရာ။ အဲ့ဒီတုန္းက OG ပဲ ထပ္ျပတယ္ဆရာ။ ဒါေပမယ့္ ေဆးေတြက Susten and Folic Acid ပဲေပးတယ္ဆရာ။ Omega 3 မပါပါဘူးဆရာ။ ကၽြန္မအထင္ေတာ့ လူနာမ်ားၿပီး ေမ့သြားတယ္ထင္ပါတယ္။ Omega 3 မပါလုိ႔ ကိုယ့္ဘာသာကိုယ္ပဲ ေဆးဆုိင္ကေန Omega 3 ၀ယ္ေသာက္ခ်င္တယ္ဆရာ။ Omega 3 ေသာက္ရင္ ကေလးဥာဏ္ေကာင္းတယ္လုိ႔ ၾကားဖူးလုိ႔ပါဆရာ။ ေသာက္လုိ႔ရမရနဲ႔ ေသာက္ရမယ့္ ကိုယ္၀န္လ အထိသိခ်င္လုိ႔ပါဆရာ။

အိုမီဂါ-၃ ဆိုတာ ကိုလက္စေထာအတြက္သာျဖစ္တယ္။ ကိုယ္ဝန္နဲ႔ ႏို႔တိုက္မိခင္ေတြအတြက္ ေဆးသုေတသနက မတူတာေတြရွိတယ္။

Omega-3 အစားအေသာက္မ်ားမ်ားစားရင္လည္း ကေလးမွာ အလာဂ်ီျဖစ္မွာ နည္းေစႏိုင္ေလာက္တယ္လို႔ ဆိုပါေသးတယ္။ ကိုယ္ဝန္ေဆာင္နဲ႔ ႏို႔တိုက္မိခင္ေတြ တေန႔မွာ အိုမီဂါ-သရီး 500 mg + EPA + DHA လိုအပ္တယ္လို႔ သတ္မွတ္ထားပါတယ္။ ငါးေတြမွာ အဲတာေတြပါတယ္။ ဒါေပမဲ့ Cod liver oil ငါးၾကီးဆီထဲမွာ Retinol ဗီတာမင္ေအ မ်ားလြန္းတယ္။

အိုမီဂါ-သရီးေၾကာင့္ ေရာင္ျခင္းျဖစ္စဥ္ကို ေလ်ာ့နည္းေစတယ္။ ႏွလံုးေရာဂါ၊ ကင္ဆာနဲ႔ အဆစ္နာေရာဂါေတြကို သက္သာေစမယ္လို႔ ယူဆစရာအေၾကာင္း ရွိႏိုင္တယ္။ စားတဲ့အထဲကပါတဲ့ ဒီဓါတ္ဟာ ဦးေႏွာက္မွာ အမ်ားၾကီး လာစုေနတယ္။ ဒါ့ေၾကာင့္ ဦးေႏွာက္မွတ္ဥာဏ္၊ စဥ္းစားမႈနဲ႔ အမူအယာအလုပ္ေတြအတြက္ အေရးပါတာ ျဖစ္ႏိုင္တယ္။ တကယ္လို႔ မိခင္ဆီကေန အိုမီဂါ-သရီး အလံုအေလာက္မရရင္ ကေလးဟာ အျမင္ဆိုင္ရာနဲ႔ အာရံုေၾကာေတြမွာ အားနည္းႏိုင္တယ္။

EPA နဲ႔ DHA ဓါတ္ေတြပါတဲ့အစားအေသာက္ဟာ ကိုယ္ဝန္အတြက္ေကာင္းတယ္လို႔ ေဆးသုေတသနေတြဆိုလာတာ ႏွစ္သိပ္မၾကာေသးပါ။ ကေလးဖြံ႔ျဖိဳးမႈကို ေကာင္းမြန္ေစတယလို႔ဆိုပါတယ္။ အျမင္နဲ႔ စဥ္းစားမႈ။ အိုမီဂါ-သရီးေတြထဲက EPA နဲ႔ DHA ေတြပါတာ ဆာလ္မြန္၊ က်ဴနာ၊ ဟာလီဘတ္ငါးေတြ ျဖစ္တယ္။ ပင္လယ္စာေတြ၊ အပင္ေတြနဲ႔ အေစ့အဆံကရတဲ့ အဆီေတြမွာလဲပါတယ္။ ALA ဆိုတာက ႏွမ္းၾကတ္ေစ့၊ ႏွမ္းၾကတ္ဆီ၊ ပန္းႏွမ္းဆီ၊ ပဲပုပ္ေစ့၊ ပဲပုပ္ေစ့ဆီ၊ ဖရံုေစ့၊ ဖရံုေစ့ဆီ၊ သစ္ၾကားသီး၊ သစ္ၾကားေစ့ဆီေတြကေနရတယ္။

DHA ေဆးက နာမည္ေတာ့ၾကီးပါတယ္။ ဒါေပမယ့္ ထိေရာက္ႏိုင္တာေတြက AMD အသက္ၾကီးလို႔ ခ်ိဳ႕ယြင္းလာတာေတြ၊ ႏွလံုးေသြးေၾကာက်ဥ္းေရာဂါနဲ႔ ကိုလက္စေထာမ်ားတာေတြျဖစ္တယ္။ ကိုယ္ဝန္ေဆာင္နဲ႔ ကေလးႏို႔တိုက္ခ်ိန္မွာ မသင့္ပါလို႔ တခ်ိဳ႕သုေတသနကဆိုတယ္။ Aspirin ေဆးနဲ႔တြဲေသာက္ရင္ ေသြးခဲစနစ္ကို သက္ေရာက္ေစႏိုင္တယ္။ သၾကားဓါတ္ တက္ေစႏိုင္တယ္။ ေသြးတိုးက်ေစလို႔ ေသြးက်ေဆးနဲ႔တြဲရင္ ေဆးထိန္းရခက္တယ္။

ကိုယ္ဝန္ေဆာင္ေတြအပါအဝင္ ဘယ္လိုအေျခအေနနဲ႔ ေရာဂါေတြျဖစ္ျဖစ္ အေျခခံက်တာနဲ႔ အဓိကဦးစားေပးရမွာေတြကို အာရံုစိုက္သင့္တယ္။ အဲတာေတြအျပင္သာ ၾကိဳက္တာကို စနစ္တက်ေရြးသင့္တယ္။ နာမည္ၾကီးလို႔၊ ေခတ္စားလို႔ ေနာက္ဆံုးေပၚမို႔ လိုက္လုပ္တာထက္ က်န္းမာေရးဆိုရင္ ဆရာဝန္ကညႊန္တာသာ သံုးသင့္ၾကပါတယ္။ ေၾကာ္ျငာေကာင္းတိုင္း ေဆးပိုမေကာင္းပါ။

ေဒါက္တာတင့္ေဆြ

အရုဏ္ ႏွင့္ အာရံု

မဂၤလာပါ ဆရာ အရုဏ္ နဲ႔ အာရုဏ္ အမွန္ကို သိခ်င္လို႔ပါ။

အရုဏ (ပါဠိ) = စဥ္းငယ္နီျမန္းေသာ၊ ေရွးဦးကာလတက္လာေသာေနေရာင္၊ ထြက္သစ္ေန၊ အရုဏ္။
အရုဏ္ = အရုဏ္တက္၊ အရုဏ္က်င္း၊ အရုဏ္ဆြမ္း၊ အရုဏ္ဦး။

အာရံု = စိတ္၏ေမြ႔ေလ်ာ္ရာ အဆင္း၊ အသံ၊ အနံ႔၊ အရသာ၊ အေတြ႔၊ အေတြး။ (ပါဠိ အာရမၼဏ)
အာရံုေျခာက္ပါး၊ အာရံုခံတန္ေဆာင္း၊ အာရံုစိုက္၊ အာရံုျပဳ၊ အာရံုေျပာင္း၊ စြဲမိတဲ့ခ်စ္အာရံု၊ အာရံုေၾကာ၊ ဦးေႏွာက္ႏွင့္အာရံုေၾကာဌာန။

ေဒါက္တာတင့္ေဆြ

Septic Shock ဆက္ပတစ္ေရွာ့ခ္

ဆရာ ေသြးထဲကို ပိုးဝင္လို႔ ေသြးဆိပ္တတ္တဲ့အေၾကာင္း သိခ်င္ပါတယ္

ဘေလာ့မွာ ဖတ္ႏိုင္။

ဟုတ္ဆရာ ေက်းဇူးပါ။ Blog မွာ ႐ွာပါေသးတယ္ဆရာ။ ဒါေပမဲ့ link ေတြထဲဝင္ၾကည့္ရင္ျမန္မာစာ font ေတြက ေဇာက္ထိုးေတြေပၚက်ေနာ္ဟန္းဆက္က ဘယ္လိုမွ႐ွာမရလို႔ပါဆရာ။

Septic shock ေဘာက္ဆင္ခ်န္ပီယံ ေသဆံုးရတဲ့အေၾကာင္းရင္းလို႔ေရးထားတယ္။ ဆက္ပတစ္ေရွာ့ခ္ဆိုတာ ေရာဂါပိုးဝင္ရာကေနထြက္တဲ့ အဆိပ္အေတာက္ေတြေၾကာင့္ျဖစ္တာပါ။ အသက္ၾကီးသူေတြမွာ ခုခံအားနည္းေနလို႔ ေသဆံုးတဲ့အထိျဖစ္ႏိုင္တယ္။ ပိုးဝင္တိုင္း ေရာင္ရမ္ျဖစ္စဥ္ျဖစ္တယ္။ အလြန္ေသးငယ္လွတဲ့ေသြးခဲေလးေတြျဖစ္လာတယ္။ အေရပါတဲ့ကိုယ္အဂၤါအစိတ္အပိုင္းေတြမွာ မရွိမျဖစ္တဲ့ ေအာက္စီဂ်င္မရျဖစ္လာႏိုင္တယ္။ အဲဒီအစိတ္အပိုင္းက အလုပ္မလုပ္ႏိုင္ျဖစ္တာမယ္။ ေသြးဖိအားက်ဆင္းရာကေန ေသဆံုးရတယ္။ အထူးကုသေဆာင္ေတြမွာထားရတဲ့ လူနာေတြက အဲလိုနဲ႔ ကြယ္လြန္ရတတ္တယ္။

ပိုးဝင္တာက တကိုယ္လံုးေရာက္တာကို ေသြးထဲပိုးဝင္တာလို႔ေခၚတယ္။ အေရပါတဲ့ကိုယ္အဂၤါအစိတ္အပိုင္းေတြဆိုတာ ေက်ာကပ္လည္းပါတယ္။ ေျခလက္ေတြမွာပိတ္ရင္ တစ္ရွဴးေတြေသမယ္။ (ဂင္ဂရင္း) လို႔ေခၚတယ္။ ျဖစ္တဲ့ေျခ-လက္ ျဖတ္ေပးရတယ္။

ျဖစ္တဲ့အေရျပားမွာ အေရာင္ေျပာင္းလာမယ္။ ဆီးသြားတာနည္းလာမယ္။ စိတ္မၾကည့္လင္ျဖစ္မယ္။ အသက္ရွဴရ ခက္လာမယ္။ ႏွလံုးအလုပ္မမွန္ျဖစ္လာမယ္။ ျမန္လာမယ္။ အားနည္းမယ္။ ကိုယ္ေအးစက္လာမယ္။
ပိုးဆိုးတာေတြက ဗက္တီးရီးယား၊ ဖန္းဂတ္စ္နဲ႔ ဗိုင္းရပ္စ္ေတြျဖစ္တယ္။

အသက္ၾကီးသူေတြ၊ က်န္းမာေရးမေကာင္းျဖစ္ေနသူနာတာရွည္လူနာေတြမွာ ျဖစ္ႏိုင္တယ္။ ေမြးစကေလးေတြနဲ႔ ကိုယ္ဝန္ေဆာင္ေတြမွာလည္းျဖစ္ႏိုင္တယ္။ HIV ရွိေနသူလည္းျဖစ္ႏိုင္တယ္။ ဆီးခ်ိဳရွိေနသူေတြလည္း ပါတယ္။

ေစာေစာသိရင္ ပိုးေသေဆးကို ေသြးေၾကာထဲကေနသြင္းေပးရတယ္။ ပိုးေသေဆးအျပင္ ေသြးဖိအားတက္ေဆးေပးရမယ္။ ေကာ္တီကိုစတီရြိဳက္ေဆးလည္းလိုမယ္။

Septicemia ဆက္ပတီဆီးမီးယား ဆိုတာက ေသြးထဲပိုးေရာက္တာ။ Bacteremia လို႔လည္းေခၚတယ္။ Blood poisoning လို႔လည္းေခၚတယ္။ ဆက္ပတီဆီးမီးယားကေန ေဆးမကုရင္ Sepsis ဆက္ပဆစ္ ျဖစ္လာႏိုင္တယ္။ မတူၾကပါ။ တကုိယ္လံုးကိုပိုးေရာက္တာကိုသာ ဆက္ပဆစ္ေခၚတယ္။ ေသြးခဲေလးေတြျဖစ္ရာကေန ေအာက္စီဂ်င္မရျဖစ္ေစမယ္။

ဆီးလမ္းပိုးဝင္ျခင္း၊ အဆုပ္ပိုးဝင္ျခင္းနဲ႔ ႏူမိုးနီးယား၊ ေက်ာက္ကပ္ပိုးဝင္ျခင္း၊ ဗိုက္ထဲပိုးဝင္ျခင္းေတြကေန ဆက္ျဖစ္ႏိုင္တယ္။ မူလေနရာကဗက္တီးရီးယားေတြ ေနရာအႏွံ႔ေရာက္လာမယ္။ ပြါးမ်ားလာတယ္။ ေဆးရံုတက္လူနာေတြ၊ ခြဲစိတ္လူနာေတြမွာ ဆက္ျဖစ္ႏိုင္တယ္။ မီးေလာက္နာရွိသူေတြ၊ အသက္သိပ္ငယ္သူ ၾကီးသူေတြ၊ ခုခံအားမေကာင္းသူေတြ၊ ဆီးပိုက္တပ္ထားရသူေတြ၊ စက္နဲ႔အသက္ရွဴေနရသူေတြမွာ ျဖစ္လာႏိုင္တယ္။

ျဖစ္လာရင္ ျမန္တယ္။ ေအးစက္လာမယ္။ အသက္ရွဴျမန္လာမယ္။ ႏွလံုးခုန္ျမန္လာမယ္။ ပိုဆိုးလာရင္ စိတ္မၾကည္မလင္ ျဖစ္လာမယ္။ ပ်ိဳ႕အန္မယ္။ အေရျပားအနီစက္ေလးေတြေပၚလာမယ္။ ေရွာ့ခ္ရမယ္။

Sepsis ဆက္ပဆစ္ ဆိုတာ ေရာဂါပိုးအတြက္ ခုခံအားနစ္က အျပင္းအထန္ခုခံလို႔ျဖစ္တယ္။ တကုိယ္လံုး ေရာင္ရမ္းျဖစ္စဥ္ ဝင္လာမယ္။ ကိုယ္အဂၤါအစိတ္အပိုင္းေတြ အလုပ္မလုပ္ႏိုင္ျဖစ္တာႏိုင္တယ္။ HIV ရွိသူေတြနဲ႔ ကင္ဆာ ရွိသူေတြက သတိထားရမယ္။ Septic Shock ေသြးဖိအားသိပ္က်တာကို ဆက္ပတစ္ ေရွာ့ခ္ လို႔ေခၚတယ္။ အဆိပ္ေတြကေန ျဖစ္ေစတယ္။ Acute Respiratory Distress Syndrome (ARDS) ေခၚ ရုတ္တရက္ အသက္ရွဴလမ္း ဖိအား သက္ေရာက္ခံရျခင္းလည္း ဆက္ျဖစ္လာႏိုင္တယ္။

ဖ်ားမယ္။ ခ်မ္းမယ္။ ႏွလံုးခုန္ျမန္မယ္။ အသက္ရွဴျမန္မယ္။ စိတ္မၾကည္မလင္ျဖစ္လာမယ္။ ပိုဆိုးရင္ ကိုယ္အဂၤါ အစိတ္အပိုင္းေတြကို သက္ေရာက္မယ္။ သတိလစ္မယ္။ ေသြးမႈံနည္းမယ္။ ဆီးနည္းမယ္။

ပိုးေသေဆး ေရြးေပးရမယ္။ အနာသက္သာေဆးေပးရမယ္။ ေက်ာက္ကပ္မေကာင္းရင္ ေက်ာက္ကပ္စစ္ေပးရမယ္။

ေဒါက္တာတင့္ေဆြ

ရုပ္ ႏွင့္ ရုတ္ ဖ်န္း ႏွင့္ ျဖန္း


မဂၤလာပါ ဆရာရွင့္။ စာလံုးေပါင္းသတ္ပုံေလး ေမးခ်င္လို႔ပါ။ ရံုးစာေရးတဲ့ေနရာမွာကို အမွားေတြမကင္းေသးလို႔ပါရွင့္။ အမွန္အမွား ကြဲကြဲျပားျပားမသိေသးတာကပိုတယ္ ေျပာရမလိုပါပဲ။ ကြ်န္မကိုယ္တိုင္ကိုက တခါတေလ အဲလို ျဖစ္တတ္လို႔ပါ။ အစည္းအေဝး ရုတ္/ရုပ္သိမ္း ဘယ္စာလံုးကမွန္ပါသလဲရွင့္။ ပသတ္ကို ေတာ္ေတာ္မ်ားမ်ား ေတြ႔ေနရေပမယ့္ ကြ်န္မစိတ္ထဲ မေသခ်ာလို႔ပါ။ ဒီအရြယ္ထိ မသိတန္ေကာင္းရဲ႕လို႔လည္း ကိုယ့္ကိုယ္ကိုယ္ အျပစ္တင္မိပါတယ္။ ေနာက္တခုက ဖ်န္း/ျဖန္း နဲ႔ အေဆာက္အအံု/ အေဆာက္အဦ။ ကြ်န္မစာထဲ စာလံုးေပါင္း အမွားပါရင္ ခြင့္လႊတ္ပါဆရာရွင့္။ ဆရာတင္သမွ် စာေတာ္ေတာ္မ်ားမ်ားကို only me နဲ႔ save ထား ျပန္ဖတ္ျဖစ္ပါတယ္ က်န္းမာပါေစ ဆရာရွင့္။ ေက်းဇူးတင္ပါတယ္။

ရုပ္
တရုပ္စကားပင္
တရုပ္လူမ်ိဳး
တရုပ္ေျပးမင္း
ယဥ္မင္းရုပ္ (ယမင္းရုပ္)
ရုပ္ကလာပ္
ရုပ္ဆင္းသဏၭာန္
ရုပ္တုဆင္းတု
ရုပ္ဓါတ္
ရုပ္နာမ္တရား
ရုပ္ပံု
ရုပ္ပြါး
ရုပ္ဖ်က္
ရုပ္ၾကြ
ရုပ္ၾကြင္း
ရုပ္ရည္သန္႔
ရုပ္လွသည္
ရုပ္သိမ္းသည္
ရုပ္ေခ်ာ
ရုပ္ေဖ်ာက္
ရုပ္ေျပာင္
ရုပ္ေျပာင္းရုပ္လႊဲ
သဒၵါရုပ္
သရုပ္ကြက္
အရုပ္ဆိုး
အရုပ္ထု

ရုတ္
ငရုတ္သီး (ျငဳပ္သီး)
ငရုတ္ေကာင္း
ပရုတ္ဆီ
ဗရုတ္ဗရက္
ရုတ္ကနဲ
ရုတ္တရက္
ရုတ္ျခည္း
ရုတ္ရက္ခတ္သည္
ရုတ္ရုတ္ျမည္သံ
ရုတ္ရုတ္ရက္ရက္
ရုတ္ရုတ္သဲသဲ

ဖ်န္း
ဆြတ္ဖ်န္းသည္
ဖ်န္းဆြတ္သည္
ဖ်န္းပက္သည္
ဖ်န္းသပ္ (နံ႔သာရည္လိမ္းသပ္)
မီးကုိေရျဖင့္ဖ်န္းသည္
ဖ်န္း၍ေျပာသည္ (မူရင္းသတ္ပံု)
ဖ်န္းသန္းသည္ (မူရင္းသတ္ပံု)
ၾကက္သီးဖ်န္း (မူရင္းသတ္ပံု)

ျဖန္း
ညာျဖန္းေျပာသည္ (ေနာက္ေရးသတ္ပံု)
ၾကက္သီးျဖန္းျဖန္းထသည္ (ေနာက္ေရးသတ္ပံု)
ျဖန္းခနဲ
ျဖန္းျဖန္းကြဲသြားသည္
ျဖန္းျဖန္းက်ဳိးသြားသည္
ျဖန္းသန္းေျပာသည္ (ေနာက္ေရးသတ္ပံု)
ေသြးေလျဖန္းသည္ (တိုင္းရင္းေဆးအေခၚ)

အေဆာက္အအံုေရာ၊ အေဆာက္အဦပါ မွန္တယ္။ အေဆာင္အဦးဆိုရင္ မွားတယ္။

ေဒါက္တာတင့္ေဆြ

Morning sickness ကိုယ္ဝန္ရွိစ အိပ္ရာထေရာဂါ

(ကန္ေတာ့ပါ။ အဂၤလိပ္စာလံုးေတြကို ေက်ာ္ဖတ္ႏိုင္ပါတယ္။)

၁။ ဆရာ မဂၤလာပါရွင့္။ သမီး အသက္က ၃၆ ႏွစ္ပါ။ ဆီးစစ္ျကည့္ေတာ့ ကိုယ္ဝန္ရွိျပေနပါတယ္။ ဘာမွမစားခ်င္ဘဲ ေလေတြဘဲ အန္ေနပါတယ္ ဆရာ။ အရမ္းလဲေမာပန္းေနသလိုခံစားေနရတယ္။ အဲဒါ ဘယ္အခ်ိန္ေလာက္ဆို ပံုမွန္ျပန္ျဖစ္မလည္းဆရာ။ ျပီးေတာ့ ေစာင္းအိပ္လို့လဲမရဘူး၊ ပက္လက္အိပ္မွသက္သာတယ္ဆရာ။ အဲဒါ ပံုမွန္လားရွင့္။ ေက်းဇူးတင္ပါတယ္ဆရာ။

၂။ ေလးစာရပါေသာဆရာ ကၽြန္မအသက္က ၂၇ပါ။ ကိုယ္ဝန္ ၈ ပတ္ထဲမွာပါဆရာ။ အရမ္းေတာ့မအန္ပါဘူး။ ဘာမွစားမဝင္တာရက္ ၂၀ ေက်ာ္ေနပါၿပီဆရာ။ ဆရာဝန္ေတြေပးတဲ့ေဆးက အခုမသက္သာသလိုခံစားေနရၿပီး တံေတြး ခဏခဏေထြးေနလို႔ အားေတာ္ေတာ္ရုတ္ေနပါတယ္။ တံေတြးေထြးရလြန္းလို႔ လည္ေခ်ာင္းထဲမွာ တမ်ိဳးမ်ိဳးခံစားေနလို႔ ေက်းဇူးျပဳ၍ကူညီေပးပါရန္ ေလးစားစြာေတာင္းပန္အပ္ပါသည္။ ကိုယ္ဝန္အတြက္စိုးရိမ္ရပါသလားဆရာ။ သက္သာေအာင္ လမ္းညႊန္းျပသကူညီပါဆရာ။

ေျဖတဲသူဆီမွာက မနက္ထ၊ ေမးတဲ့သူဆီမွာည။ ေရာဂါအမည္က အိပ္ရာထေရာဂါဆိုေပမဲ့ အခ်ိန္မေရြးခံစားရႏိုင္ပါတယ္။ ေဆာရီး။ ကိုယ္ဝန္ေဆာင္စ အေစာပိုင္းလေတြမွာ ပ်ိဳ႕တာ၊ အန္တာကို ကိုယ္ဝန္ရွိစအိပ္ရာထေရာဂါလို႔ ေခၚျပီး ေဆးစာနဲ႔ Nausea gravidarum လို႔ ေခၚပါတယ္။ မနက္ခင္းမွာ အျဖစ္မ်ားလို႔ ဒီနာမယ္ ေပးတာျဖစ္မယ္။ ေန႔ခင္းေရာ ညပိုင္းမွာပါ ျဖစ္တတ္တာပါဘဲ။ ကိုယ္ဝန္ေဆာင္တိုင္းလိုလို ကိုယ္ဝန္ေဆာင္ ၇ဝ-၈၅% ျဖစ္တတ္။ တဝက္ေလာက္က ေဆးကုသမႈ ခံယူၾကရတယ္။ အမ်ားအားျဖင့္ ကို္ယ္ဝန္ ၆ ပတ္မွာ စတတ္ျပီး၊ ၁၂ ပါတ္ ေရာက္ရင္ သက္သာသြားၾကတယ္။ ပ်ိဳ႕-အန္မယ္၊ ရင္သားနာမယ္၊ အစာအိမ္ျပႆနာေပးမယ္၊ အားယုတ္မယ္၊ မၾကာခဏဆီးသြားမယ္၊ ေမာပမ္းမယ္၊ ေသြးအနည္းငယ္ ဆင္းႏိုင္တယ္၊ အားအင္ျပည့္ျပီး အေလးခ်ိန္တိုးလာမယ္။ အေနအထိုင္ခက္ခဲလာမယ္။ အေရျပား ေျပာင္းလည္းမႈေတြရွိမယ္၊ သြင္ျပင္လကၡဏာမ်ားနဲ႔ စိတ္ပိုင္းဆိုင္ရာလည္း ေျပာင္းလာမယ္။

မိခင္ေလာင္းမွာ အေတာ္အေနရခက္တယ္။ အန္တာက အေတာ္အသင့္ ဆိုးတာနဲ႔ လက္ထိုးအန္တာ ျဖစ္ႏိုင္တယ္။ တျခား အန္တဲ့ေရာဂါေတြလို ေဆးကုစရာ မလိုပါ။ ကေလးကိုလည္း မထိခိုက္ေစပါ။ ဆိုးရင္ေတာ့ ေရဓါတ္-ဆားဓါတ္ ခန္းေျခာက္တာ ျဖစ္ႏိုင္တယ္။ ကိုယ္အေလးခ်ိန္က်မယ္။ Alkalosis အယ္လ္ကာလီဓါတ္မ်ားတာ နဲ႔ Hypokalemia ပိုဆက္ဆီယမ္နည္းတာေတြ ျဖစ္မယ္။ ေဆးကုဘို႔လိုျပီ။

ဘာလို႔ျဖစ္သလဲ
အနံ႔အသက္တခ်ိဳ႕ကို မၾကိဳက္ျဖစ္တာေၾကာင့္လား ထင္ရတယ္။ အီစထိုဂ်င္ေဟာ္မုန္း မ်ားလာလို႔ထင္ၾကတယ္။ အရင္ကထက္ အဆ ၁ဝဝ အထိမ်ားလာတယ္လို႔ တခ်ိဳ႕ကဆိုတယ္။ အေသအခ်ာ ဒါေၾကာင့္လို႔ မေျပာႏိုင္ပါ။ သၾကားဓါတ္နည္းလို႔လည္း ထင္တယ္။ ကေလးဆီ အခ်င္းကတဆင့္ပို႔ေပးရလို႔ နည္းတာ။ ပရိုဂ်က္စတီရုန္းမ်ားလာလို႔ သားအိမ္ၾကြက္သားေတြ ေလွ်ာ့လာေစသလို အစာအိမ္ ၾကြက္သားကိုလည္း အဲလိုေလွ်ာ့ေစမလား ထင္ရတယ္။ HCG ေဟာ္မုန္းမ်ားတာလည္း စဥ္းစားတယ္။ အသည္းအင္ဇိုင္းမ္မ်ားလာတာေၾကာင့္လားလည္း စဥ္းစားတယ္။ ကာကြယ္စနစ္အေနနဲ႔လည္း စဥ္းစားတယ္။ အထဲကကေလးကို မေအစားတဲ့ထဲပါတဲ့ အဆိပ္အေတာက္ေတြရန္ကေန အကာကြယ္ေပးတာလား စဥ္းစားလာတယ္။ ပ်ိဳ႕တာ-အန္တာမျဖစ္တဲ့ ကိုယ္ဝန္က ပိုပ်က္က်တတ္တယ္လို႔ ထင္တယ္။ မိခင္ကိုလည္း တနည္းတလမ္းနဲ႔ ကာကြယ္တာလည္း ျဖစ္ႏိုင္တယ္။ ကိုယ္ဝန္ေဆာင္ရင္ ခုခံစနစ္အား နည္းလာတယ္။ မသင့္တာကို အန္ထုတ္တဲ့သေဘာ ျဖစ္မလား ယူဆတယ္။

ဘယ္လိုကုသမလဲ
ျဖစ္ေစတာ မေသျခာလို႔ ကုသနည္းဟာလည္း မေရရာလွပါ။ ခံစားရတာကို သက္သာေအာင္သာ လုပ္ရတာမ်ားတယ္။
• အစာေခ်ရည္ဆန္တာနဲ႔ တြဲေနတာဆိုရင္ ညမအိပ္ခင္ Antacid ေလေဆး ေသာက္အိပ္ပါ။
• အစားအေသာက္မွာ ဖိုင္ဘာမ်ားတာ စားေပးပါ။ အဆီလည္းစားဘို႔လိုတယ္။ ေပါင္မံု႔ျဖဴက အညိဳထက္ ဒီေနရာမွာ သင့္တယ္။ အသီးအႏွံ၊ အသီးအရြက္ေတြလည္း အစိမ္းမစားသင့္ပါ။ အဆီမ်ားတဲ့အသား ေရွာင္ထားပါ။
• စားျပီးရင္ လဲေလ်ာင္းမေနပါနဲ႔၊ အစာစားျပီး လမ္းေလွ်ာက္ေပးပါ။
• သၾကားဓါတ္နည္းတာျဖစ္ရင္ သြားရည္စာ ခဏခဏစားေပးပါ။
• သံပရာ၊ ေရွာက္သီး၊ လိေမၼာ္သီးေတြက အက်ိဳးမ်ားေစတယ္။ Ginger capsules, Ginger tea ခ်င္း (ဂ်င္း) ေဆးေတာင့္၊ ခ်င္းလဖက္ရည္ ေကာင္းတယ္။
• အန္ရင္ ေရခဲငံုပါ။
• တခါစားရင္ နဲနဲခ်င္းစားပါ။ ထမင္းမစားျပီးျပီးခ်င္း ေရမေသာက္ေသးဘဲ နာရီဝက္ေနမွ ေသာက္ပါ။ မစားခင္ ေရကို နာရီဝက္ၾကိဳ ေသာက္ထားပါ။ မနက္ မထခင္ Soda crackers စားႏိုင္တယ္။ အိပ္ရာထရင္ Crackers စားပါ။ အနံ႔၊ အရသာ မၾကိဳက္တာမစားပါနဲ႔၊
အစာစားခ်ိန္မွာ မစားဘဲမေနပါနဲ႔၊
• ေကာင္းေကာင္း အနားယူပါ၊ ကိုယ္လက္လႈတ္ရွားမႈ လုပ္ေပးပါ။
• Acupressure wristbands လက္မွာပတ္ထားပါ။ Sea Bands နဲ႔ Relief Band Device ေတြလည္းသံုးႏိုင္တယ္။
• Salty potato chips အာလူးခ်စ္ပ္ စားႏိုင္တယ္။ Preggie Pops lollipops ငံုထားပါ။
• သံဓါတ္အားေဆးေၾကာင့္ထင္ရင္ Slower-release ျဖစ္ျဖစ္ Lower-dose iron pills သံဓါတ္နည္းနည္းသာပါတာ ေျပာင္းေသာက္ပါ။
• ဗီတာမင္ ဘီ ၆ 50 mg ေသာက္ပါ။
• ဆားဓါတ္ခန္းေျခာက္တာျဖစ္ရင္ ORS ဓါတ္ဆားထုပ္ ေသာက္ပါ။ ေသာက္တာလည္း အန္ရင္ Ringer Lactate drip သြင္းပါ။

ကိုယ္ဝန္ရင့္လာရင္ ျဖစ္တတ္တာေတြအတြက္
• ခါးနာရင္ အေနအထား ေျပာင္းေပးပါ။ ခြါျမင့္ဖိနပ္ မစီးရ။ အေလးအပင္မ မရ။ ခါးကုန္းျပီးမ မတင္ရ၊ မလုပ္ရ။ ေျခေထာက္ကို အျမင့္မွာတင္ျပီး နားပါ။ ဒူးေကြး၊ ေဘးတဖက္ လွည့္အိပ္ပါ။ ေပါင္ျခားထဲ တခုခုခံထားပါ။ ခါးကို အပူ-အေအး တင္ေပးပါ။ ေလ့က်င့္ခန္းလုပ္ပါ။
• အသက္႐ွဴခက္ခဲရင္ ခါးမတ္မတ္ ထိုင္ပါ။ အိပ္ရင္ ခပ္မတ္မတ္ အိပ္ပါ။ အသက္႐ွဴေလ့က်င့္ခန္း လုပ္ပါ။
• ဝမ္းခ်ဳပ္ရင္ ေရ-အရည္မ်ားမ်ား ေသာက္ပါ။ အသီးအႏွံမ်ားမ်ား စားပါ။ ေလ့က်င့္ခန္းလုပ္ပါ။ လမ္းေလွ်ာက္ပါ။
• ႂကြက္သားနာရင္ ကယ္လ္စီယမ္ေဆးစားပါ။ လႈပ္ရွားရင္ သက္သက္သာသာလုပ္ပါ။
• အအိပ္ပ်က္ရင္ မအိပ္မီ ေရေႏြးျဖင့္ ေရခ်ိဳးပါ။ နားနားေနေနေန ထိုင္ပါ။
• အစာမေၾကျဖစ္ရင္ တေန႔ ၅-၆ ႀကိမ္ အစာနည္းနည္းခ်င္း စားပါ။ ေလထတတ္သည့္ အစားေရွာင္ပါ။ ဆိုဒါ-အင္တီအက္စစ္ေဆး မစားရ။ အစားစားစဥ္ ခပ္မတ္မတ္ထိုင္စားပါ။ စားၿပီးၿပီးခ်င္း မအိပ္ရ။ အစားစားၿပီး ၂ နာရီ အတြင္း ေလ့က်င့္ခန္းမလုပ္ရ။
• ေသြးျပန္ေၾကာထံုးရင္ ေျခေထာက္ ျမွင့္ထားပါ။ လွဲေနပါ။ အၾကာႀကီး မရပ္-မသြားရ။ ေျခအိပ္-ဖိနပ္ အၾကပ္ မစီးရ။ အထူးလုပ္သားသည့္ ေျခအိတ္သံုးပါ။ အျမဲထိုင္မေနရ။
• ေဖါေရာင္ရင္ ေျခေထာက္ ျမွင့္ထားပါ။ ဘယ္ဘက္ေစာင္း အိပ္ပါ။ ဆားေလွ်ာ့စားပါ။
• ရင္သား ႀကီးထြားလာမယ္၊ နာမယ္၊ တင္းမယ္။ ထိပ္ဖ်ား အေရာင္ ရင့္လာမယ္။ ထိပ္ဖ်ားဝင္ေနရင္ ဆြဲထုတ္ေပးပါ။ ေရခ်ိဳးစဥ္ ႏို႔ထိပ္ဝကို သန္႔ရွင္းေပးပါ။ ႏို႔သီးေဘးမွ အေရာင္ညိဳအဝိုင္းတြင္ ဘဲ-ငန္း အေရျပားလို အသီးလံုးေလးမ်ား ေပၚလာမယ္။ ရင္သားတြင္ အလံုး-အက်ိတ္ ရွိ-မရွိ စစ္ေဆးပါ။

ကိုယ္ဝန္ေဆာင္စဥ္ အန္ျခင္း
ကိုယ္ဝန္ေဆာင္သူ ၇ဝ-၈၅% မွာျဖစ္တတ္တယ္။ တခါတေလ ေဆးေတြ အသံုးမက် ျဖစ္တတ္ပါတယ္။ ဒါ့ေၾကာင့္ မျဖစ္မေန ေပးရတဲ့ ေဆးတခ်ိဳ႕ဟာ Placebo လူနာ စိတ္သက္သာရေစတဲ့ေဆးလို႔ ေခၚတယ္။
• ဗီတာမင္ ဘီ ၆ ေပးေလ့ရွိတယ္။ Doxylamine 10 mg + Pyridoxine (B6) 10 mg ေပးသင့္တယ္။ B-Natal TheraPops နဲ႔ B-Natal Lozenges ေတြဟာ ဗီတာမင္ ဘီ-၆ ပါတဲ့ေဆးေတြ ျဖစ္တယ္။
• ဆိုးဝါးသူေတြကို Promethazine 12.5-25 mg ကို ၄ နာရီျခား၊ Prochlorperazine 25 mg ကို စအိုမွ ၁၂ နာရီ ျခား ေပးႏိုင္တယ္။
• Meclizine, Dimenhydrinate, Metoclo-pramide ေတြကိုလည္း ေပးႏိုင္တယ္။
• Methylprednisolone 16 mg စားေဆး၊ ထိုးေဆး ကို ေနာက္ဆံုးအျဖစ္ ေပးႏိုင္တယ္။ ၃ ရက္နဲ႔ သက္သာရင္ ၂ ပတ္အထိ ဆက္ေပးပါ။ မသက္သာရင္ ရပ္ပါ။ ကိုယ္ဝန္ႏုစဥ္ Corticosteroids မေပးတာ ေကာင္းတယ္။
• Psi Bands Acupressure ကို လက္ေကာက္ဝတ္မွာ ပတ္ထားႏိုင္တယ္။
• Organic Heartburn Relieving Tea QueaseEASE နဲ႔ Essential Oil Therapy တို႔က ေခတ္သံုးေဆးေတြပါ။
• ဂ်င္း (ခ်င္း) Ginger capsules of 250 mg တေန႔ ၄ ၾကိမ္ ေပးတယ္။

ကိုယ္ဝန္ေဆာင္ ေဆးပညာစာေတြ အမ်ားၾကီးေရးထားတယ္။ လိုတာကို ဘေလာ့ (သို႔) စာအုပ္မွာ ဖတ္ပါ။ ကိုယ္နဲ႔မဆိုင္တဲ့ မူမွန္မဟုတ္တာေတြကို မဖတ္ပါနဲ႔။

Pregnancy and vomiting ကိုယ္ဝန္ေဆာင္စဥ္အန္ျခင္း http://doctortintswe.blogspot.com/2014/11/pregnancy-and-vomiting.html

Dr. တင့္ေဆြ

Monday, May 29, 2017

GP ေဆးကုခြင့္

• ဆရာ ဒီသတင္းေတြ ခုရက္ပိုင္း ပြက္ေလာရိုက္ေနတယ္။ ဆရာ႔ရဲ႕ထင္ျမင္ခ်က္ေလး ေျပာေပးပါအံုး။

• ဘာသတင္းလဲ မသိပါ။ ေဆာရီး။

• စာေရးဆရာလင္း (ေဆး၁) ေရးထားတဲ႔ မုတ္သုန္၏ထုတ္ကုန္ပါဆရာ။

• ဆရာက ကိုယ္တိုင္မသိလို႔ မေရးအပ္ပါ။

• PHS 1 2/LHV/AMW/MW/CHW ေတြက အမွန္တကယ္ ေဆးကုသခြင္႔မရွိဘူးလားဆရာ။ အခုျဖစ္ေနတာက ျမန္မာႏိုင္ငံဆရာဝန္မ်ားအသင္း စာေရးဆရာလင္း(ေဆး၁)က  PHS 12/LHV/MW ေတြကို ေဆးကုသခြင္႔ မရွိဘူးလို႔ေရးထားတာပါ။ BHS အေျခခံဝန္ထမ္းေတြက စာေရးဆရာလင္း(ေဆး၁) ကို ဒီလိုေရးရမွာလား သူတို႔ေတြလည္း သူတို႔နားလည္မႈေလးေတြနဲ႔ သင္တန္းေတြတက္ျပီး ေဆးကုေပးေနၾကတာ ရမ္းကုေနတာ မဟုတ္ေၾကာင္း ဖတ္မိလို႔ပါဆရာ။ ဆရာ႔ဆီက Comment ေလး လိုခ်င္လို႔ပါ။ အဲ႔ဒီသတင္းကျမန္မာႏိုင္ငံမွာေတာ႔ ပြက္ေလာရိုက္ေနတယ္ဆရာ BHS ေတြက လင္း(ေဆး၁) ကို အေတာ္မေက်နပ္ျဖစ္ေနၾကတယ္ဆရာ။ ဆရာ ဒီကိစၥေတြနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး စိတ္အအေႏွာင္႔အယွက္ျဖစ္သြားရင္ ခြင္႔လႊတ္ပါဆရာ။

• ေဆာရီး။ ေသခ်ာ မသိေသးပါ။ ေဆးကုသခြင့္ဆိုတာ ဘာလဲ။ သိသေလာက္ အလုပ္ခ်ိန္ျပင္ပမွာ ကိုယ္ပိုင္ ေဆးခန္းအတြက္ မွတ္ပံုတင္ရတယ္။ ဆမ ရွိရတယ္။ စာရြက္ေပၚမွာရွိတိုင္း မလုပ္ႏိုင္တာ၊ မလုပ္ၾကတာေတြ ရွိသလို ညႊန္ၾကားခ်က္မေျပာနဲ႔ ဥပေဒမွာ မပါတာလုပ္လို႔လည္း အေရးမယူတာရွိတယ္။ တရားဝင္ေပမယ့္ အဖမ္းခံရတာလည္းရွိတယ္။ ကြ်န္ေနာ္ အခုေန ျမန္မာျပည္မွာ ေဆးကုသခြင့္ မရွိပါ။ ဆမ မတိုးရတာ ၁၉၉ဝ ကတည္းက။

ေဒါက္တာတင့္ေဆြ
၂၉-၅-၂ဝ၁၇

Scared ကြ်န္ေတာ့္ကို ေၾကာက္တဲ့သူရွိတယ္

ကိုေလးအင္းဝဂုဏ္ရည္နဲ႔ လူခ်င္းဆံုျပီး စကားမေျပာဖူးေသးပါ။ ကြ်န္ေတာ္ရွိခဲ့တဲ့ေနရာတခုမွာ ဆရာေရာက္လာတာလည္း မသိလိုက္မိပါ။ ေဆာရီးဆရာ။ ျမိဳ႕သာတိုက္နယ္ေဆးရံုမွာ တာဝန္က်စဥ္ကဆိုေတာ့ ႏွစ္ေပါင္း ၄ဝ ေလာက္ကေပါ့။ လြန္ခဲ့တဲ့ေလးႏွစ္ေလာက္က ေဖ့စ္ဘြတ္မွာ ဆရာကေရးပါတယ္။ ခင္ဗ်ားေတာ့ ေၾကာက္ပ၊ လက္ထဲဓါးကမခ်တဲ့။

တံတားဦးကေန ၂၁ မိုင္ေဝးတဲ့ ျမိဳ႕သာကို ဆရာလာလည္တုန္းမွာ ကြ်န္ေတာ္က မနက္ခင္း အျပင္လူနာေတြရွင္းျပီး၊ အဲဒီအခန္းတြင္းမွာပဲ ခြဲစိတ္လူနာကို ခြဲေနစဥ္ကျဖစ္ရမယ္။ လွ်ပ္စစ္မီးကရွိတာမဟုတ္လို႔ အခန္းတံခါးမၾကီးကို ဟင္းလင္းဖြင့္ထားျပီး ရင္သားကင္ဆာခြဲေနတာ ေတြ႔သြားပံုရတယ္။ ကဗ်ာဆရာ ေၾကာက္မွာေပါ့။

အဲဒီေခတ္မွာ စမတ္ဖံုးနဲ႔ ေဖ့စ္ဘြတ္ေတြမေပၚေသးတာ ကံေကာင္းတယ္။ ဓါတ္ပံုရိုက္တင္ၾကရင္ တိုက္နယ္ဆရာဝန္ တရားစြဲခံရႏိုင္တယ္။ ကြ်န္ေတာ္က ေၾကာက္ရမယ့္အလွည့္။

ဓါတ္ပံုထဲမွာ ကြ်န္ေတာ္ရွိစဥ္ကေဆာက္ခဲ့တဲ့ ျမိဳ႕သာတိုက္နယ္ေဆးရံုသစ္ေရွ႕မွာ ေဆးရံုေကာ္မတီဝင္ေတြနဲ႔အတူ။  ဓါတ္ပံုထဲကလူ ကြ်န္ေတာ္တေယာက္သာ က်န္ေတာ့တယ္။ ျမိဳ႕သာေဆးရံုက ပိုျပီးတိုးတက္ေနတယ္လို႔သိရလို႔ ဝမ္းသာတယ္။ ကြ်န္ေတာ္တို႔ အုတ္တခ်ပ္စီတာဝန္ယူခဲ့ၾကတယ္။

ေဒါက္တာတင့္ေဆြ
၂၉-၅-၂ဝ၁၇

Wooden Sling Shot ဘတ္ခြ

ဘတ္ခြကို ဘတ္ဂြလို႔ စကားနဲ႔ေခၚတယ္။ ဘတ္ခြဆိုတာ ႏွစ္ခြရွိတဲ့အရာရဲ႕ အဖ်ားစြန္းမွာ သားေရပင္ၾကိဳးတပ္ထားတယ္။ သားေရပင္တဖက္ဖ်ားမွာ ေလာက္စာအိမ္ေနရာ ပါတယ္။ ႏွစ္ခြရွိတဲ့အရာဆိုတာ သစ္ကိုင္းအေနေတာ္ျဖစ္ျဖစ္၊ သစ္သားကို အေက်အန ျဖတ္၊ ထစ္၊ ေခ်ာျပီးျဖစ္ျဖစ္၊ တိရစာၧန္တမ်ိဳးရဲ႕ခ်ိဳကိုျဖစ္ျဖစ္ သံုးတယ္။ Handheld Slingshot လို႔လည္း ေခၚတယ္။

သားေရပင္ကို သားေရဖတ္လည္းေရးရလို႔ သားေရဖတ္ခြ၊ ဖတ္ခြ၊ ဖတ္ဂြ၊ ဘတ္ဂြျဖစ္လာတယ္လို႔ ယူဆပါတယ္။ ေတာသားေတြက စကားကို ေလးေလးပင္ပင္ေျပာၾကတယ္။

Bow and Arrow ေလးနဲ႔ျမားဆိုတာမွာ ၾကိဳးတေခ်ာင္းတည္းသာပါတယ္။ ျမန္မာေတြသံုးတဲ့ ေလာက္ေလးခြကတမ်ိဳး။ ေလာက္ေလးခြမွာ ျမားနဲ႔ပစ္ရတဲ့ ေလးကိုင္းမွာ ၾကိဳး ၂ ေခ်ာင္းတပ္ထားျပီး အလယ္မွာ ေလာက္စာလံုးထည့္စရာ ေလာက္စာအိမ္ပါတယ္။

ဒူးေလးဆိုတာ မုဆိုးေတြသံုးတယ္။ ေရွးကတည္းက ဥေရာပမွာလည္းရွိတယ္။ ဝီလီယန္တဲလ္ သူ႔သားေခါင္းေပၚက ပန္းသီးကို ဒူးေလးနဲ႔ ပစ္တယ္။ ဝီလီယန္တဲလ္ အေမရိကန္ဗာရွင္းမွာ ရိုးရိုးေလးနဲ႔ျမားလို႔ ပံုေဖၚထားတယ္။ ရမ္ဘို ဇာတ္ကားမွာေတာ့ RamboBows ေခတ္ေပၚဒူးေလးျဖစ္လာတယ္။

ဂ်င္ကလိဆိုတာ ျမန္မာျပည္မွာ ၁၉၈၈ မွာေပၚလာတယ္။ ဘတ္ဂြသံုးျပီး သံခြ်န္ကိုပစ္တယ္။

Catapult ေလာက္လႊဲဆိုတာ ေရွးေခတ္က ဥေရာပစစ္ပြဲေတြမွာသံုးတယ္။ အၾကီးစားေတြဆိုရင္ ခဲ၊ ေက်ာက္တံုး၊ မီးဗံုး၊ ဆီပူ စတာေတြကို ျမိဳ႕ရိုးၾကီးေတြေပၚေက်ာ္ျပီး ပစ္ႏိုင္တယ္။

ေဒါက္တာတင့္ေဆြ
၂၉-၅-၂ဝ၁၇

Bikini (ဘီကီနီ)

ကြ်န္ေတာ္က တိုက္ဆိုင္တာေတြဆို ျမင္တတ္တယ္။ မႏွစ္က အေမရိကန္သမတ အိုဘားမား ဂ်ပန္သြားရင္း ဟီရိုရွီးမားျမိဳ႕ကိုပါသြားတဲ့သတင္းနဲ႔ ဘီကီနီအလွမယ္ေရြးပြဲသတင္းေတြ ဒီရက္မွာထြက္တယ္။ ဘီကီနီပံုကိုေတာ့ မသိသူမရွိ။ ဘီကီနီဆိုတာဘာလဲ။ ဒါမ်ား ေျပာေနစရာမလိုပါလို႔ဆိုၾကမယ္။ အဲဒီစကားလံုးဟာ ကြ်န္းစုေလးတခုလို႔ သိသူကေတာ့ နည္းမယ္။ ကံဆိုးလွတဲ့ကြ်န္းရဲ႕နာမည္အထိပါ သိသူကရွားမယ္။

အေမရိကန္ျပည္ေထာင္စုကေန ၁၉၄၆ ခုႏွစ္က Operation Crossroads ေအာ္ပေရးရွင္း ခေရာ့စ္ရုဒ္စ္ေခၚတဲ့ အႏုျမဴဗံုး စမ္းသပ္ေဖါက္ခြဲမႈ လုပ္ခဲ့ပါတယ္။ ၁၉၄၅ ခုႏွစ္ဇူလိုင္လက ထရီနီတီမွာပဌမဆံုးစမ္းျပီး၊ ၁၉၄၅ ခုႏွစ္ ၾသဂုတ္လ (၆) ရက္ေန႔မွာေတာ့ ဂ်ပန္ႏိုင္ငံ ဟီရိုရွီးမားျမိဳ႕နဲ႔ (၉) ရက္ေန႔မွာ နာဂါဆာကီျမိဳ႕ကို အႏုျမဴဗံုးခ်ခဲ့ပါတယ္။ ေအာ္ပေရးရွင္း ခေရာ့စ္ရုဒ္ကို ပစိဖိတ္သမုဒၵရာထဲက မာရွယ္ကြ်န္းစုမွာလုပ္ခဲ့တယ္။ ပစ္မွတ္သေဘၤာ (၉၅) စီးကို Bikini Lagoon ဘီကီနီ ပင္လယ္ထံုးအိုင္မွာခ်ထားတယ္။ ဘီ-၂၉ ေလယာဥ္နဲ႔ အႏုျမဴဗံုးခ်တယ္။ မတိုင္ခင္ ဘီကီနီကြ်န္းစုမွာ ေနထိုင္ၾကသူေတြက ေနရာေရြ႕ေျပာင္းေပးဘို႔သေဘာတူခဲ့ၾကပါတယ္။ ဘီကီနီကြ်န္းစုမွာ လူသူေနထိုင္တာ အခုထိမရွိေသးပါ။

ဘန္ကာဗံုးကို Helen of Bikini လို႔ေခၚတယ္။ ဣတၱိလိင္အမည္ကိုယူတဲ့သေဘာက ဆြဲေဆာင္မႈ + ဖ်က္ဆီးျခင္းဆိုတဲ့ စြမ္းရည္ႏွစ္မ်ိဳးတြဲရွိတာမ်ိဳးျဖစ္တယ္။ အႏုျမဴဗံုးဒဏ္ေၾကာင့္ အဲဒီေနရာမွာ အပိုင္းအစေလး နည္းနည္းသာ က်န္ေတာ့တာကိုအစြဲျပဳျပီး အေပၚတစေအာက္တစသာပါတဲ့ မလံု႔တလံု အမ်ိဳးသမီးေရကူးဝတ္စံုကို ဘီကီနီလို႔ ၁၉၄၆ ကတည္းကေခၚလာၾကတယ္။

ဟီရိုရွီးမားမွာခ်ခဲ့တဲ့အႏုျမဴဗံုးကို Little Boy ေကာင္ကေလးနဲ႔ နာဂါဆာကီမွာ ခ်ခဲ့တဲ့ အႏုျမဴဗံုးကို Fat Man လူဝၾကီးလို႔ အမည္ဝွက္နဲ႔ ေခၚတယ္။

ေဒါက္တာတင့္ေဆြ
၂၉-၅-၂ဝ၁၆
၂၉-၅-၂ဝ၁၇

Purple Sunbird ႏွံျပီစုတ္ငွက္

ပင္လံုအေပၚအျမင္ေလး ေရးပါဦးဆရာတဲ့။ ရွမ္းျပည္နယ္က ပင္လံုကို မေရာက္ဖူးပါ။ ေနျပည္ေတာ္ပင္လံုလည္း ပံုထဲမွသာ ျမင္ရတယ္။

ျပည္ေထာင္စုအေရး၊ တိုင္းရင္းသားအေရး၊ ျငိမ္းခ်မ္းေရး ေရးရတာ မလြတ္လပ္ပါ။ ကိုယ့္လက္ကို ပင့္ကူအိမ္လို တုပ္ေႏွာင္ထားရတယ္။ အမယ္ဘုတ္ျခည္ခင္လိုျဖစ္ေနတာ အရွင္းရခက္တယ္။ အပင္သက္တမ္းက ရွည္လွျပီး အလံုပိတ္ထားတာက မဖြင့္ေသးသလိုလို႔ တင္စားခ်င္တယ္။

မထိတထိေရးလို႔လည္းမျဖစ္။ တဝက္ဖံုးတဝက္ေဖၚနဲ႔မရ။ (တည့္ထိုး) ဒဲ့ဒိုး) ေရးတာ ေဘးကင္းမွာမဟုတ္။

တိုင္းရင္သားေပါင္စံု အကုန္နဲ႔ ႏွစ္အစိတ္ၾကာ အတူသြားအတူလာေနခဲ့ေပမဲ့ ေျပာၾကတာသာ ၾကားရတယ္။ သူတို႔ကလည္း အကုန္အန္မထုတ္ၾက။

အစိုးရဆိုတာကေတာ့ ကိုယ္ဝင္ထားခဲ့တဲ့ပါတီမို႔ သိသင့္တာေတာ့ သိတယ္။

တပ္မေတာ္ကိုေတာ့ ဘယ္လိုသိႏိုင္မလဲ။ အေျခခံစစ္ပညာ ေလးလတည္းသာသင္ဘူးတယ္။ ႏိုက္မုဖ္မွာ ရုပ္ဖ်က္ျပီး အသံမထြက္ေအာင္ ေရြ႕ရွား (ေရြ႕လ်ား) တတ္တယ္။ ရုပ္ဖ်က္ထားတတ္တယ္။ လက္နက္ငယ္ေတာ့ ျဖဳတ္ တပ္ဖူးတယ္။ ပစ္မွတ္ကို ခ်ိန္တတ္တယ္။

ဒီအသိေလးေတြေလာက္နဲ႔ေတာ့ ဒိုင္ႏိုေဆာကို ဘတ္ဂြနဲ႔ခ်ိန္သလိုေနမယ္။ တခ်ိဳ႕ကေတာ့ ႏွံျပီစုတ္ အေျမာက္နဲ႔ခ်ိန္တယ္။

Dr. တင့္ေဆြ
၂၉-၅-၂ဝ၁၇

အုန္းႏို႔ေခါက္ဆြဲ

အုန္းႏို႔ေခါက္ဆြဲ ကြ်န္ေတာ္က ေကာင္းတယ္လို႔ေျပာခဲတယ္။

မေန႔က ဘုန္းၾကီးေက်ာင္း ေစ်းေရာင္းပြဲမွာ သမီးနဲ႔ ေခြ်းမနဲ႔အတူ အုန္းႏို႔ေခါက္ဆြဲေရာင္းၾကတယ္။ မကုန္ဘူးတဲ့။ လူရင္းတေယာက္က သမီးကို ေနာက္ႏွစ္ေတာ့ အုန္းႏို႔ေခါက္ဆြဲကို စိတ္နာသြားျပီထင္တယ္လို႔ စေတာ့။ သမီးက ေနာက္ႏွစ္မဟုတ္ဘူး၊ အခုကို မကုန္ေသးလို႔ နာေနျပီတဲ့။

ကြ်န္ေတာ့္ မေန႔ကညစာ အုန္းႏို႔ေခါက္ဆြဲစားတယ္။ ကိုယ့္သမီးခ်က္လို႔ေျပာတာမဟုတ္။ ဒီတခါ အုန္းႏို႔ေခါက္ဆြဲက အဟုတ္ေကာင္းတယ္။ အေနေတာ္တယ္။ အဆာပလာ အပိုမပါ။ အဆာမ်ားတဲ့ဟင္းဆို ဟုံတတ္တယ္။ ဟင္းရည္ကို ပူေအာင္ေႏႊးျပီး၊ ငရုပ္သီးမံႈ႕ကိုယ္ၾကိဳက္သေလာက္ထည့္စားတာ ႏွစ္ပန္းကန္။

ေနာက္ေခြ်းမတေယာက္နဲ႔ ေျမးမတို႔က ခုမနက္ အိမ္လာစားၾကတယ္။ သူတို႔က ညကတည္းက ဘြတ္လုပ္ထားတာ။

ကြ်န္ေတာ္က ကိုယ့္ပါတီကိုလည္း အျမဲတန္း ဖူးဖူးမႈတ္တာ မလုပ္တတ္ပါ။

Coconut Milk အုန္းႏို႔

၁။ အုန္းႏို႔ေခါက္ဆြဲက ေသြးတိုးတတ္ပါလား ဆရာ။
၂။ ၾကိဳက္တယ္ဆရာ။ ဒါေပမယ့္ ေသြးတိုးမွာေၾကာက္တယ္။

ဘယ္အစားအေသာက္မွာမဆို အေကာင္းနဲ႔ သတိထားစရာေတြ ဒြန္တြဲေနပါတယ္။

ဗီတာမင္ စီ၊ အီး၊ ဘီ-၁၊ ဘီ-၅၊ ဘီ-၆ ေတြနဲ႔ ဆယ္လယ္နီယမ္၊ ဆိုဒီယမ္၊ ကယ္လ္စီယမ္၊ မက္ဂနီဆီယမ္နဲ႔ ေဖါ့စ္ဖါးရပ္စ္ ဓါတ္ဆားေတြလည္းပါတယ္။ ေကာင္းတယ္။ Lauric acid ကို ကိုယ္ကေန Monolaurin အျဖစ္ေျပာင္းေပးတယ္။ ဗက္တီးရီးယားေတြနဲ႔ ဗိုင္းရပ္စ္ေတြကိုခုခံတိုက္ရာမွာ အသံုးက်တယ္။

ႏို႔အမ်ိဳးမ်ိဳး (မိခင္ႏို႔ + ႏြားႏို႔) ထဲမွာပါတဲ့ လက္တို႔စ္ဓါတ္နဲ႔ မတည့္သူေတြအတြက္ အုန္းသီးကထုတ္တာကတည့္တယ္။

ကလိုရီမ်ားတာေတာ့ သတိထားရပါမယ္။ က်န္းမာေရးအတြက္ မေကာင္းပါ။ လူကိုပိုဝေစတယ္။ တခြက္ကေန ကယ္လိုရီ ၅၅ဝ ရမယ္။ လူေတြ တေနကုန္ ၂ဝဝဝ-၂၅ဝဝ သာပ်မ္းမွ်လိုအပ္တယ္။ အဆီပါတာ မ်ားတယ္။ ျပည့္ဝဆီပါတယ္။ တခြက္ကေန အဆီ 40 grams ရမယ္။ အဆီဓါတ္က အသားကရတဲ့အဆီထက္ေတာ့ေကာင္းတယ္။ HDL ကိုလက္စေထာ အေကာင္းကို တိုးေစတယ္။ LDL ဆိုးတဲ့ကိုလက္စေထာပါ မ်ားေစမယ္။

Coconut milk100ml ကေနရမဲ့ အာဟာရဓါတ္မ်ား
ကယ္လိုရီ = 154 calories
ပရိုတင္း = 1.4g protein
အဆီ = 15g fat (13.2g saturates)
ကာဗြန္ဟိုက္ဒရတ္ = 3.4g carbohydrate

အုန္းႏို႔ေခါက္ဆြဲမွာ အုန္းႏို႔အျပင္ အမ်ားၾကီးပါေသးတယ္။ အုန္းႏုိ႔ကို ဗူးနဲ႔ ကိုယ္တိုင္ညွစ္တာ တမ်ိဳးမ်ိဳးသံုးတယ္။ ႏြားႏို႔၊ ႏို႔စိမ္းထည့္တဲ့သူက ထည့္တယ္။ ေခါက္ဆြဲအစို အလံုး၊ အျပားသံုးတယ္။ ကုလားပဲ၊ ဆီ၊ ငံျပာရည္၊ ပဲငံျပာရည္၊ ဆား၊ သၾကား၊ နႏြင္းမႈန္႔၊ ငရုတ္သီးမႈန္႔၊ အေရာင္တင္မႈန္႔၊ ဟင္းခ်ိဳမႈန္႔၊ ၾကက္သြန္နီ၊ ၾကက္သြန္ျဖဴ၊ ဂ်င္း၊ မိႈ၊ အသားတု၊ ၾကက္အရိုး၊ ၾကက္အသား၊ ၾကက္အသဲအျမစ္၊ ၾကက္ဥျပဳတ္၊ ပဲေၾကာ္၊ အီၾကာေကြး၊ ငါးဖယ္ဆုတ္၊ မံု႔ၾကြတ္ေၾကာ္၊ သံပုရာသီး၊ နံနံပင္။

အုန္းႏို႔ေခါက္ဆြဲမွာ ပါေနတဲ့ အမယ္တခုခ်င္းကို မေရးေတာ့ပါ။ လူ ၄-၅ဝဝ ကို ဖိတ္စာတမ်ိဳးတည္း ေဝပါတယ္။ လူၾကီးမင္းရဲ႕က်န္းမာေရးကို မေမးပါ။ အယုတ္အလတ္အျမတ္မေရြးဆိုတာ လူမႈေရးသာျဖစ္တယ္။ က်န္းမာေရးမဟုတ္ပါ။ အေျခခံလမ္းညႊန္ကေတာ့ အသင့္အတင့္ဟာ က်န္းမာေရးအတြက္ သင့္တယ္။ ကိုယ့္က်န္းမာေရး (ေသြးတိုး + ဆီးခ်ိဳ + ကိုလက္စေထာ + ကိုယ္အေလးခ်ိန္) သိပါ။

ေဒါက္တာတင့္ေဆြ
၂၉-၅-၂ဝ၁၇

Sunday, May 28, 2017

ရဟႏၲာစာလံုး ဘာတုံးေတာ့ မသိ

တခါက ရဟႏၲာဖူးခ်င္တယ္ဆိုသူ ေက်ာင္းကိုေရာက္လာ။ ေက်ာင္းနဲ႔ခပ္ေဝးေဝးက ဝါးရံုေတာ္ထဲေခၚသြားတယ္။
ဒီဝါးက -
ေျဖာင့္သလားမေမးနဲ႔။
ဒီဝါးကေရာ -
ေကာက္ပါေသာ္ေကာ။
ဒီဝါးပင္ -
ရွည္တယ္ဘုရာ့။
ဒီဝါးပင္က -
တိုပါ့။

ေက်ာင္းကိုျပန္ေရာက္။ ေလွ်ာက္စမ္းပါဦး ရဟႏၲာေတြ႔ခဲ့လား။
ႏိုး။
ေျဖာင့္ေနတာကို ေကာက္ခ်င္စိတ္မရွိသူ၊ ေကာက္ေနတာကို ေျဖာင့္ခ်င္စိတ္ကင္းသူ။ ရွည္ေနတာကို မတုိေစခ်င္သူ၊ တိုေနတာကို မရွည္ေစခ်င္သူ။

အဲတာကေတာ့ စာအုပ္ထဲက။ ေဖ့စ္ဘြတ္မွာက -
မွန္ေနတာကို မွားေစခ်င္သူ။ လြဲေနတာကို အဟုတ္မွတ္ေစခ်င္သူ။ ေအးခ်မ္းေနတာကို ပြက္ေလာညံေစခ်င္သူ။ က်ဆံုးသြားျပီးသူကို နန္းအပ္ခ်င္သူ။

ဤတြင္ ရဟႏၲာပို႔စ္ျပီးဆံုး၏။

ေဒါက္တာတင့္ေဆြ
၂၉-၅-၂ဝ၁၇

Thank You ျမင္းျမီးတဆုပ္

ကြ်န္ေတာ့္ပို႔စ္တခု = Thanks အက်ႌ

ကြန္မင့္တခု = သိုင္းခ႐ု လိုက္ပါေၾကာင္း (ကင္းဝန္မင္းႀကီး ဦးေကာင္း ျပင္သစ္သြား မွတ္တမ္း)

အရင္သံုးႏွစ္ခြဲက ေရးထားတာေလး အမွတ္ရလို႔ ျပန္တင္ပါရေစ။

ေမ့မရတဲ့ လက္ေဆာင္

တခါတုန္းက ရြာတရြာမွာ၊ ခြဲတာစိတ္တာ ေက်ာ္ၾကားလာတဲ့ ဆရာဝန္ေလးတပါးရွိသတတ္။

တေန႔မွာ လူနာတေယာက္ ျမင္းစီးျပီး ေပါက္ခ်လာ၊ ေရာ့ဆရာ အနာခ်ဳပ္ခ်ဳပ္၊ ဘာခ်ဳပ္ခ်ဳပ္၊ ျမင္းျမီးတဆုပ္ လုပ္ခ်င္ရင္လုပ္ပါ ဆရာ။

ေစတနာတခြဲသားမို႔ ငိုအားထက္ ရယ္အားမသန္သာ၊ ဆရာဝန္ခင္ျမာ ေက်းဇူးတင္ပါတယ္ဗ်ာ၊ ေက်းဇူးတင္ပါတယ္ခင္ဗ်ာ၊ ေက်းဇူး နဲ႔ သင္ခယူး ပူးတြဲလိုက္ရဘူးပါေၾကာင္း။

ေဒါက္တာတင့္ေဆြ
၁၇-၁-၂ဝ၁၄
၂၉-၅-၂ဝ၁၇
(ျမိဳ႕သာတိုက္နယ္ေဆးရံုအမွတ္တရ)

ယခင္ ႏွင့္ ယခု

ကေန႔ ဘုန္းၾကီးေက်ာင္းမွာ မိတ္ေဆြေတြနဲ႔ နည္းနည္းပါးပါးစကားေျပာရတယ္။ ဘုန္းၾကီးႏိုင္ငံေရးက မ်ားတယ္။ ဘုန္းၾကီးတြင္းႏိုင္ငံေရးဆိုတာ ခုေခတ္မွာသာရွိတယ္။ ကြ်န္ေတာ္တို႔ေခတ္မွာ ကိုးကြယ္စရာဆိုတာ တမ်ိဳးသာရွိခဲ့တယ္။

ကြ်န္ေတာ္က စာေရးရင္ သတ္ပံုမွားတတ္ေတာ့ အျမဲစစ္ရတယ္။ ဝံသာႏုစာလံုးေတာင္မွာ ေမ့ေနလို႔။ ကြ်န္ေတာ့္ဆီ ေမးသူေတြက အဲတာကို ဘယ္လိုေရးၾကမလဲမသိ။ တေယာက္တမ်ိဳးေတာ့ ျဖစ္မယ္။ တေယာက္တမ်ိဳးနဲ႔ တေယာက္တေပါက္နဲ႔ မတူပါ။ တေပါက္ဆိုတာလည္း ပါးစပ္ကိုေျပာတာမဟုတ္။ တူရိယာသံမတူတာကို ေျပာတာ။

ဒကာတို႔ ဆိုင္းမထည့္ၾကနဲ႔လို႔ေျပာတဲ့ ဘုန္းၾကီးက ေရွးဘုန္းၾကီး။ ခုေခတ္မွာေတာ့ ႕႕႕႕႕ ေတြဆိုင္းတီးေပးတာကို လူေတြက ကၾကတယ္။

ေဒါက္တာတင့္ေဆြ
၂၉-၅-၂ဝ၁၇

Subsidy Politics ပါမစ္ႏိုင္ငံေရး

ကားပါမစ္ဆိုတာ သူမ်ားတိုင္းျပည္မွာမရွိပါ။ ျမန္မာျပည္မွာေတာ့ ပါမစ္ႏိုင္ငံေရးကို ဖဆပလ ေခတ္ကတည္းက စခဲ့တယ္။ အင္ပို႔လိုင္စင္ကို အာဏာရပါတီနဲ႔ပတ္သက္သူေတြသာရတယ္။ ဆိုရွယ္လသ္ေခတ္မွာ တံခါးေတြ ပိတ္ထားလို႔ အျပင္ကေန ဘာကုန္ပစၥည္းမွ ဝင္လို႔မရဘူး။ အမ်ားစုလူထုက အခြံသာရွိတဲ့ ကုန္သြယ္ေရးဆိုင္ေတြကျဖစ္ျဖစ္၊ ခြဲတမ္းနဲ႔ ေရာင္းတဲ့ သမဆိုင္ေတြကေနျဖစ္ျဖစ္ တန္းစီဝယ္ရလို႔ တန္းစီတိုးစားလူတန္းစားျဖစ္ခဲ့ရတယ္။ ပဒုမၼာလို အထူးဆိုင္ေတြကေနေတာ့ ပါတီေကာင္စီကလူၾကီးေတြက ဝယ္ခြင့္ရွိတယ္။

ျပီးခဲ့တဲ့အစိုးရလက္ထက္မွာ ပါမစ္စနစ္ ဆန္းသစ္လာတယ္။ ျငိမ္းခ်မ္းေရးေခါင္းစဥ္ေအာက္မွာ အဖြဲ႔အစည္းေတြကို အဖြဲ႔ၾကီးၾကီးသလို ပါမစ္ေတြ၊ အခြန္လြတ္ေတြ ခ်ေပးသတဲ့။ ေနာက္တခါ ႏိုင္ငံေရးပါတီေတြကိုပါ အဲလိုဟာေတြ ခ်ေပးမယ္တဲ့။ ခ်ေပးလို႔ရတာကို လက္လႊဲေရာင္းရင္ အျမတ္အစြန္းေတြ နင့္ေနေအာင္ရၾကပံုၾကတယ္။ အဲဒီ သက္သာခြင့္ရေစတဲ့ ပိုက္ဆံေတြက ဘယ္ကေနလာလို႔၊ ဘယ္ေနရာကေန ဆံုးရွံဳးေနပါသလဲ။

ဆပ္ဆီဒီဆိုတာ စီးပြါးေရးက႑မွာ ေငြေၾကးနဲ႔ျဖစ္ေစ ေထာက္ပံ့မႈတမ်ိဳးမ်ိဳးနဲ႔ျဖစ္ေစ စီးပြါးတိုးတက္ေရးအတြက္ ျဖစ္ျဖစ္၊ လူမႈေရးတိုးတက္ဘို႔ျဖစ္ျဖစ္ ရည္ရြယ္ျပီး သတ္မွတ္ေပးတာကိုေခၚတယ္။ အစိုးရကေရာ အစိုးရမဟုတ္တဲ့အဖြဲ႔ေတြကေနပါ လုပ္ၾကတယ္။ တိုက္ရိုက္ေပးနည္းက ေငြေၾကး၊ အခြန္လြတ္ ေခ်းေငြေပးတာနဲ႔ သြယ္ဝိႈက္နည္းက အခြန္ေလွ်ာေပါ့ေပးတာနဲ႔  အာမခံေပးတာ၊ အတိုးႏွဳန္းနည္းတာ၊ ေလွ်ာ္ျပစ္တာ၊ ငွားခမယူတာေတြျဖစ္တယ္။ ဆပ္ဆီဒိုက္ေဇးရွင္းဆိုတာ ကုန္က်ေငြကို သက္ဆိုင္သူဆီကေနမဟုတ္ဘဲ တျခားကေနရာကေနယူတာကို ေခၚတယ္။

အခြန္ကို စနစ္တက်နဲ႔ မ်ားမ်ားရေအာင္ ေကာက္ႏိုင္တဲ့အစိုးရကို ခ်ီးမြမ္းၾကတယ္။ အခြန္ေတြကို လိုတဲ့ေနရာေတြမွာ သံုးတတ္တဲ့အစိုးရကို ခ်ီးက်ဴးၾကတယ္။ အခြန္အေကာက္ကို တလြဲသံုးတာ၊ ရသင့္ရထိုက္တဲ့အခြန္ေတာ္ကို အစိုးရအက်ိဳးအတြက္ ႏိုင္ငံေရးလက္နက္လိုသံုးခဲ့တယ္။

ဆရာေတာ္ၾကီးတပါး ေက်ာင္းကအထြက္မွာ ေခြးတေကာင္က ကိုက္ေတာ့မတတ္ ေဟာင္တဲ့အခါ၊ ရုတ္တရက္ ေဒါသထြက္ရာကေန ေခြးကိုရိုက္မယ္ဟန္ျပင္ရင္းက သတိျပန္ဝင္လို႔ တယ္ ႕႕႕ ဒီေခြး ရိုက္လိုက္ရ၊ ငါပါႏွစ္ေကာင္ ျဖစ္သြားမယ္လို႔ မိန္႔ပါတယ္။

လူသတ္လက္နက္၊ ဖြဲ႔စည္းပံုလက္နက္၊ အခြန္လက္နက္၊ လက္နက္စံုနဲ႔ သံုးနည္းျဖစ္တယ္။ က်န္တဲ့သူေတြကိုပါ ငါပါႏွစ္ေကာင္ျဖစ္မဲ့ဇာတ္ သြင္းခဲ့တာျဖစ္တယ္။ (ကန္ေတာ့ပါ)

ေဒါက္တာတင့္ေဆြ
၂၉-၅-၂ဝ၁၄
၂၉-၅-၂ဝ၁၇

Betel Teeth ကြမ္းသြား

ကေန႔ ေစ်းေရာင္းပြဲရွိလို႔ ဘုန္းၾကီးေက်ာင္းေရာက္တယ္။ ဘုန္းၾကီးက ကြမ္းအစ္ခ်ေပးတယ္။ တယာစားတယ္။ ၁ဝဝ မဟုတ္၊ တစ္ယာမဟုတ္။

ကြမ္းအေၾကာင္း ပညာေပးေရးတဲ့ဆရာဝန္ ကြမ္းစားတယ္ဆိုေတာ့ ေျပာစရာျဖစ္တယ္။ ေဆးလိပ္ျဖတ္ေတာ့မယ္ဆိုသူ တေယာက္ေျပာသလိုေပါ့။ ကိုယ့္ပိုက္ဆံနဲ႔ေတာ့ ဝယ္မေသာက္ေတာ့ဘူး၊ သူမ်ားတိုက္တာပဲ ေသာက္ေတာ့တယ္တဲ့။

ျမန္မာျပည္ကမထြက္ခင္ ၃-၄ ႏွစ္က ကြမ္းယာစားခဲ့တယ္။ ေဒလီေနရေတာ့လည္း နည္းနည္းစားတယ္။ ထိုင္းသြာလို႔ ၾကံဳတဲ့အခါ စားျဖစ္တယ္။ အခုဒီမွာလည္း ၾကံဳတဲ့အခါ။ တပတ္တခါေတာ့ မၾကံဳပါ။

ကြ်န္ေတာ့္သြားေတြအေရာင္က မျဖဴေတာ့လို႔ ပါးစပ္ဟထားတဲ့အေလ့ နည္းတယ္။ အေမရိကန္ယဥ္ေက်းမႈက သြားေပၚေအာင္ျပံဳးရသတဲ့။ ကြ်န္ေတာ္နဲ႔ မကိုက္။

ေဒါက္တာတင့္ေဆြ

၂၈-၅-၂ဝ၁၇

Dinner ညေနစာ

ဒင္နာကိုေျပာတာ မဟုတ္ပါ။ ညေနပိုင္း ေမးခြန္းေတြေျဖခ်ိန္တိုင္းမွာ အသက္-က်ား-မ-အခ်က္အလက္မေျပာပဲ ေမးၾကတာေတြက ေန႔တိုင္းလာလို႔ ေန႔တိုင္းစားရတဲ့ ညေနစာလိုပဲ။ ကြ်န္ေတာ္က ဥပုသ္ကလည္းေစာင့္ျဖစ္ခဲလို႔လားမသိ။ ေန႔တိုင္း အဲလိုညေနစာေတြ လာတယ္။ ဘာဟင္းမွန္း မသိေတာ့ ဘာစားရမွန္း မသိ။

၁။ ဆရာ႐ွင့္ B ပိုးအတြက္ ေသာက္ေဆးနဲ႔ထိုးေဆးရဲ႕ အက်ိဳးအျပစ္ေလးေတြသိခ်င္ပါတယ္႐ွင့္
ဘေလာ့မွာ ဖတ္ႏိုင္။

၂။ ဆရာ ခင္ဗ်ာ AB ေသြးနဲ ့A ေသြးေပါင္းရင္ ဘာေသြးရလဲသိခ်င္ပါတယ္ခင္ဗ်ာ B ေသြးက ဘာေသြး၂မ်ိဳးေပါင္းမွBေသြးျဖစ္တာလဲခင္ဗ်ာ ေက်းဇူးျပဳ၍ေျဖၾကားေပးပါရန္ ေလးစားစြာျဖင့္ ဆရာ့ပရိသတ္တဦး
ဘေလာ့မွာ ဖတ္ႏိုင္။

၃။ ဆရာ႐ွင့္ ကြၽန္မအသက္ ၂၆ ပါ မ်က္ႏွာမွာဝက္ျခံေတြတအားထြက္ေနတာ ၃လေလာက္ေတာ့ရိွပါၿပီ အခုထိလည္းမသက္သာေသးလို႔ပါ႐ွင့္ ဘာေဆးလိမ္းရမလဲႏွင့္ေဆးေရာေသာက္လို႔ရလားသိခ်င္လို႔ပါ႐ွင့္
ရာသီ မသိ။ အိမ္ေထာင္ေရး မသိ။ ဘေလာ့မွာ ဝက္ျခံစာ ၃-၄ ပုဒ္ဖတ္ႏိုင္။

၄။ ဆရာႀကီး႐ွင့္ B ပိုးအတြက္ ေသာက္ေဆးနဲ႔ထိုးေဆးရဲ႕ အက်ိဳးအျပစ္ေလးေတြသိခ်င္ပါတယ္႐ွင့္
ဘေလာ့မွာ ဖတ္ႏိုင္။

၅။ ဆရာ႐ွင့္ Cytotec ေသာက္ၿပီးကိုယ္ဝန္ ပ်က္မပ်က္ ဘယ္လိုနည္းနဲ႔သိႏိုင္ပါလဲ႐ွင့္ ဆီးစစ္တံနဲ႔စမ္းၾကည့္လို႔ေရာ ရလား႐ွင့္ ေျဖေပးပါဆရာ
ဘေလာ့မွာ ဖတ္ႏိုင္။

၆။ ဆရာ ခင္ဗ်ာ့ ပန္းသီးေဖ်ာ္ရည္ သေဘ္ာသီးေဖ်ာ္ရည္ ငွက္ေပ်ာသီးေဖာ္ရည္ေတြကို ေန႔တေန႔ရဲ႕ဘယ္အခ်ိန္ေတြမွာေသာက္သင့္ပါသလဲ
အသက္-က်ား-မ-ဘာျဖစ္ေန မသိ။ ဘေလာ့မွာ ဖတ္ႏိုင္။

၈။ ဆရာ သားအိမ္ျခစ္ျပီး ေဆာင္ရန္ေရွာင္ရန္သိခ်င္ပါတယ္ ဆိုင္ကယ္စီးလို႔ရလားသိခ်င္ပါတယ္
အသက္-ကိုယ္ဝန္ပတ္ မသိ။ ဘေလာ့မွာဖတ္ႏိုင္။

ေဒါက္တာတင့္ေဆြ
၂၈-၅-၂ဝ၁၇

How much to reveal ဘယ္အထိေဖၚမလဲ

ကြ်န္ေတာ့္ပို႔စ္တခု One-Sided Arguments မဟာအမွားၾကီးကိုတင္ေတာ့ ကြန္မင့္အမ်ားဆံုးေရးလာၾကတယ္။ ေက်းဇူးတင္ပါတယ္။ ရွင္းလင္းခ်က္ေလးေတာ့ ေရးဘို႔လိုတယ္ထင္လို႔ ခပ္တိုတိုေရးပါရေစ။

သူမ်ားႏိုင္ငံေတြမွာ ကိုယ့္တိုင္းျပည္အေၾကာင္းသြားေျပာတာေတြ၊ မီဒီယာမွာ အဂၤလိပ္လိုေျဖတာေတြ၊ အဂၤလိပ္လို ေဆာင္းပါးေတြကို ေယဘုယ်ျခံဳၾကည့္ျပီး သေဘာမေတြ႔တာကို စိတ္တိုမိတယ္။ ကြ်န္ေတာ္လည္း အဲလိုအလုပ္ေတြ ႏွစ္ေပါင္းမနည္းမေနာလုပ္ခဲ့သူျဖစ္လို႔ ေကာက္ခ်က္ခ်တာက ခပ္ေပါ့ေပါ့ေတာ့ မဟုတ္ပါ။ စစ္အစိုးရေတြလက္ထက္မွာ အစ္ရွဴးတိုင္းကို အခ်က္နဲ႔အလက္နဲ႔ ေထာက္ျပခဲ့ပါတယ္။ တိုင္းျပည္နဲ႔ လူမ်ိဳးဂုဏ္ကိုေတာ့ မထိပါးေစရပါ။

အခုအစိုးရသစ္အေၾကာင္းေျပာၾကသူေတြ ေဒၚစုကို ဖူးဖူးမႈတ္ဘို႔မလိုပါ။ ပ်က္ေန လြဲေန မွားေနတာေတြက အနမတဂၢ မ်ားလွတာကိုေတာ့ မသိခ်င္ေယာင္မေဆာင္သင့္ၾကပါ။ ဥပမာေပးမယ္။ နာတာရွည္ က်ိဳးပဲ့ရြဲ႕ေနတဲ့လူနာတေယာက္ အထူးကုေဆးရံုၾကီးေရာက္တာနဲ႔ ျဗံဳးစားၾကီးမေကာင္းလို႔ အထူးကုဆရာဝန္ေတြကို အျပစ္အျမင္သင့္သလိုေပါ့။

ျမန္မာျပည္ႏိုင္ငံေရးကိုသံုးသပ္တာ ပညာရွင္၊ ပညာတတ္ေတြအေတာ္မ်ားမ်ားနဲ႔ ကြ်န္ေတာ္က သေဘာမတူခဲ့ပါ။ သူတို႔က အမ်ားအားျဖင့္ သီအိုရီေတြ၊ ေလ့လာဆန္းစစ္မႈေတြကိုးကားျပီး ကိုယ္ပိုင္ေကာက္ခ်က္ဆြဲၾကတယ္။ စနစ္က်ပါတယ္။ ဒါေပမယ့္ ကြ်န္ေတာ္က ႏိုင္ငံေရးလို ပိုၾကည့္တယ္။ အခ်က္အလက္လည္း မလြတ္ေစရပါ။ မွန္းဆေျပာရတာခ်င္းအတူတူ ခံရသူေတြဖက္က ေနခ်င္တယ္။ ျဖစ္မလာေလာက္တာကိုလည္း အမ်ားျပည္သူ အားပ်က္မွာဆို ကိုယ္ကစ မေျပာပဲ၊ ေမးလာမွသာ ေျပာခ်င္တယ္။

တိုင္းတပါးသားေတြေရွ႕ ကိုယ္ေပါင္ကိုလွန္ေထာင္းၾကတာမွာ ေပါင္ရင္းအထိ မေရာက္သင့္ၾကပါခင္ဗ်ား။ (ကန္ေတာ့ပါ။)

ေဒါက္တာတင့္ေဆြ
၂၈-၅-၂ဝ၁၆
၂၈-၅-၂ဝ၁၇

Spasmo Proxyvon စြဲတဲ့ေဆးတမ်ိဳး

၂၅-၅-၂ဝ၁၃ ေနာင္ပိုေအာင္ေက်းရြာ မူးယစ္ေဆးဝါးအႏၱရာယ္ ပေပ်ာက္ေရးႏွင့္ ေဆးစြဲလူငယ္မ်ားေဆးျဖတ္ သတင္းကိုၾကည့္ေတာ့ ရာဘေဆးျပားနဲ႔ အေျပာေရာင္ ေဆးေတာင့္ပံုကိုပါ ေတြ႔ရလို႔ ဒီစာေလးေရးပါတယ္။ အျပာေရာင္ေဆးကပ္ဟာ Spasmo Proxyvon စပတ္စ္မို ပေရာက္စီဗြန္ ေဆးျဖစ္ပါတယ္။

• ေဆးတျပား-တေတာင့္မွာ Dicyclomine hydrochloride 10 mg + Acetaminophen 400 mg နဲ႔ Proproxyphene napsylate 100 mg ပါတယ္။
• Antispasmodics အတြင္းအဂၤါေတြ ညွစ္လို႔ ရစ္ရစ္ျပီး နာတာကို သက္သာေစတဲ့ေဆးအမ်ိဳးအစားျဖစ္တယ္။ အမ်ားအားျဖင့္ အစာလမ္းက အူကေနတာေစတာကို သက္သာေစမယ္။
• Dicyloverine ပါျပီး ဒါကို Synthetic anticholinergic လို႔ေခၚတယ္။ ၾကြက္သားေတြမွာရွိတဲ့ အာရံုေၾကာေတြကို သက္ေရာက္ေစရာကေန နာတာကိုသက္သာေစတယ္။

ေဆးရဲ႕ ေဘးထြက္သက္ေရာက္မႈေတြက မဆိုးလွပါ။ ပ်ိဳ႕ခ်င္တာ၊ အာေခါင္ေျခာက္တာျဖစ္ႏိုင္တယ္။ တခ်ိဳ႕မွာ ရင္တုန္မယ္၊ ႏွလံုးခုန္ျမန္မယ္၊ ႏွလံုးခုန္ မမွန္ျဖစ္မယ္၊ စိတ္ရႈတ္ေထြးမယ္။ ေပးရမဲ့ေဆးအဆထက္မ်ားရင္ စိတ္လႈတ္ရွားမႈတိုးလာမယ္၊ သူမ်ားမျမင္မၾကားတာေတြ ျမင္ၾကားလာမယ္။ စိတ္ကေယာင္ေျခာက္ျခားျဖစ္မယ္။ ဒီသတၲိအတြက္ မူးယစ္ေဆးသေဘာ သံုးေနၾကတာျဖစ္တယ္။ ေဆးစြဲေစမယ္။ က်န္းမာေရးေနာက္ဆက္တြဲေတြလာျဖစ္မယ္။ ကေလးႏို႔တိုက္ေနသူေတြ မသံုးရဘူး။ ကိုယ္ဝန္မွာသံုးလို႔ အထဲကကေလးမွာ ဘာျဖစ္မလဲ တိတိက်က်ေတာ့ ေျပာမရေသးဘူး။ ကိုယ္ဝန္ႏုခ်ိန္ဆိုရင္ေတာ့ ပိုတိုးႏိုင္တယ္။ ကားေမာင္ေနတံုး မေသာက္သင့္ဘူး။ အစာလမ္းေၾကာင္း ပိတ္ေနသူေတြ ေသာက္မိရင္ ပိုဆိုးမယ္။ ကိုယ္အေလးခ်ိန္နဲ႔ခ်ိန္ဆေပမဲ့ အသက္ငယ္လြန္းတဲ့ကေလး (၆ လေအာက္) မေပးရပါ။ Hyperthyroidism လည္ပင္းၾကီးေရာဂါ၊ Hypertension ေသြးတိုးေရာဂါ၊ Urinary retention ဆီးမသြားႏိုင္သူ၊ Renal or Heart failure ေက်ာက္ကပ္-ႏွလံုး မေကာင္းသူေတြဆိုရင္ သတိထားေပးရမယ္။

ဆရာဝန္ဆရာမေတြထက္ ေဆးထိုးကြ်မ္းက်င္သူေတြဟာ မူးယစ္ေဆးစြဲသူေတြျဖစ္တယ္။ တေလာက ေဆးခန္းေလးကို ဒူးေကာက္ေကြးေနရာမွာ အနာေတြျဖစ္လို႔ လာျပတဲ့ လူရြယ္တေယာက္ကို ေသာကေတြ ဒုကၡေတြ မ်ိဳသိပ္ထားရမွန္း အကဲခတ္လို႔ရတဲ့ မိခင္ကေနေခၚလာပါတယ္။ ပြင့္ပြင့္လင္းလင္းလဲ ဆရာမကေနတဆင့္ေျပာပါတယ္။ Spasmo Proxyvon ေဆးကို ေရနဲ႕ေဖ်ာ္ျပီး ေသြးေၾကာထဲထိုးရာကေန မေပ်ာက္ႏိုင္တဲ့အနာေတြလို႔ သိရပါတယ္။

ဒီေဆးကို တေန႔မွာ ၂-၄ ေတာင့္ေသာက္ရင္ ဘာျဖစ္လာမလဲ ေဆးစြဲသူေတေယာက္ရဲ႕အေျဖ
• ၂-၃ ေတာင့္ေသာက္တာနဲ႔ အစမွာ High (ဟိုင္း) ျဖစ္ေနတာ မသိသာေသးပါ။
• ၃-၄ ေတာင့္ေသာက္လိုက္ရင္ ၁၅-၃ဝ မိနစ္ အၾကာမွာ ျဖစ္လာျပီး Euphoric ဘာမဆို အေကာင္းခ်ည္းသာ ထင္ျမင္လာတယ္။
• ဘာတခုမွ ဂရုမစိုက္ေတာ့ဘူး။ အရင္က မလုပ္ဘူးတာေတြ ေလွ်ာက္လုပ္လာတယ္။ သီခ်င္းစပ္၊ ကဗ်ာေရး၊ စာေရး၊ ပန္းခ်ီေရး ထူးတာေတြ လုပ္လာမယ္။ နာရီေတြၾကာလာေတာ့ ဒံုရင္းျပန္ေရာက္မယ္။
• ေနာက္ထပ္လုပ္ခ်င္စိတ္ရွိလာမယ္။ ေဆးရေအာင္ရွာမယ္။ ဆက္မယ္။ ျဖစ္တာပ်က္တာေတြထပ္လာမယ္။ ၾကာေတာ့ ေဆးတိုးခ်င္လာမယ္။ ဒါကိုဘဲ တမ္းတလာမယ္။ စြဲလာမယ္။
• ျဖတ္ခ်င္စိတ္ေပၚလာလဲ ကိုယ့္စိတ္ကို မႏိုင္ေတာ့ဘူး။ ေဆးမရရင္ စိတ္ဓါတ္က်လာမယ္။ အိပ္မရ၊ စားမဝင္ျဖစ္လာမယ္။ အရိုးထဲကအထိကိုက္ခဲလာတယ္။
• ေဆးမရရေအာင္လုပ္မယ္။ ေတာင္းမယ္၊ ခိုးမယ္၊ လုမယ္။ လူမႈေရးမွန္သမွ် အားလံုးထိခိုက္ပ်က္စီးလာတယ္။ ဒီေဆးသာလွ်င္ ကိုယ့္သခင္၊ ဒီေဆးသည္သာ ကိုယ့္ဘုရားလို႔ ထင္လာေတာ့တယ္။

ေဒါက္တာတင့္ေဆြ
၂၈-၅-၂ဝ၁၃
၂၈-၅-၂ဝ၁၇

Saturday, May 27, 2017

The strongest armies in the world ကမာၻ႔အၾကီးဆံုး စစ္တပ္ ၄ဝ

ႏိုင္ငံေရးအေျခအေနဆိုးရင္ စစ္တပ္ရဲ႕အခန္းက႑က ပိုအေရးၾကီးတယ္။ ကမာၻေပၚရွိစစ္တပ္ေတြကို စစ္သည္အင္အားနဲ႔ တြက္ခ်က္ျပီး အၾကီးအေသးခြဲႏိုင္တယ္။ စစ္တပ္ရဲ႕အဓိကတာဝန္ဟာ တရားဝင္နယ္နိမိတ္အတြင္း သူ႔တိုင္းျပည္ကို အျပင္ကအႏၲရာယ္ေတြကေန ကာကြယ္ဘို႔ ျဖစ္တယ္။ သမိုင္းထဲကစစ္ပြဲေတြကိုၾကည့္ရင္ ကိုယ္စစ္တပ္ကို ပိုျပီး အင္အားၾကီးေအာင္ လုပ္ေဆာင္ရမယ္ဆိုတဲ့ သင္ခန္းစာရတယ္။ ဒုတိယကမာၻစစ္ေၾကာင့္ အင္အားအၾကီးဆံုး တိုင္ျပည္ေတြမွာ ရင္းျမစ္ေတြကုန္ခမ္းသြားခဲ့တယ္။ အဲေတာ့ ထုတ္လုပ္ႏိုင္စြမ္းကို တမ်ိဳးတမည္ေျပာင္းၾကရတယ္။ ကေန႔ေခတ္မွာ စစ္သားဦးေရ၊ စစ္ေလယာဥ္၊ စစ္သေဘၤာာေတြႊျပင္ လ်ိဳ႕ဝွက္သတင္းအခ်က္အလက္နဲ႔ နည္းပညာဖက္ကို ဦးတည္လာၾကရတယ္။ စစ္သံုးဘတ္ဂ်က္ေတြ တိုးတိုးလာတယ္။

၄ဝ။ ဖိလစ္ပိုင္
စစ္သည္ 220,000 + အရံအင္အား 430,000 + စစ္ေလယာဥ္ 135 + တင့္ကား 45 + စစ္သေဘၤာ 135 ရွိတယ္။

၃၉။ ဒိန္းမတ္
စစ္သည္ 25,000 + အရံအင္အား 63,000  + စစ္ေလယာဥ္ 74  + တင့္ကား 57 + စစ္သေဘၤာ 90 ရွိတယ္။

၃၈။ စပိန္
စစ္သည္ 125,000 + အရံအင္အား 430,000 + စစ္ေလယာဥ္ 540+ တင့္ကား 327 + စစ္သေဘၤာ 46ရွိတယ္။

၃၇။ နယ္သာလန္
စစ္သည္ 50,000 + အရံအင္အား 32,000 + စစ္ေလယာဥ္ 164 + တင့္ကားမရွိ + စစ္သေဘၤာ 56 ရွိတယ္။

၃၆။ ေျမာက္ကိုရီးယား
စစ္သည္ 700,000 + အရံအင္အား 4,500,000 + စစ္ေလယာဥ္ 944 + တင့္ကား 4,300 + စစ္သေဘၤာ 1,061 ရွိတယ္။

၃၅။ မေလးရွား
စစ္သည္ 110,000 + အရံအင္အား 296,500 + စစ္ေလယာဥ္ 227 + တင့္ကား 74  + စစ္သေဘၤာ 61 ရွိတယ္။

၃၄။ ၾသစၾတီးယား
စစ္သည္ 30,000 + အရံအင္အား 430,000 + စစ္ေလယာဥ္ 125 + တင့္ကား 56 + စစ္သေဘၤာ မရွိ။

၃၃။ ေနာ္ေဝ
စစ္သည္ 26,500 + အရံအင္အား 45,250 + စစ္ေလယာဥ္ 104 + တင့္ကား 52 + စစ္သေဘၤာ 62 ရွိတယ္။

32. ေတာင္အာဖရိက
စစ္သည္ 89,000 + အရံအင္အား 17,100 + စစ္ေလယာဥ္ 212 + တင့္ကား 195 + စစ္သေဘၤာ 30 ရွိတယ္။

31. မက္ဆီကို
စစ္သည္ 270,000 + အရံအင္အား 76,500 + စစ္ေလယာဥ္ 400 + စစ္သေဘၤာ 143 ရွိတယ္။

30. ဆြစ္ဇာလန္
စစ္သည္ 140,000 + အရံအင္အား 77,000 + စစ္ေလယာဥ္ 185 + တင့္ကား 224 + စစ္သေဘၤာ မရွိ။

29. ခ်က္
စစ္သည္ 21,100 + အရံအင္အား 11,000 + စစ္ေလယာဥ္ 114 + တင့္ကား 123 + စစ္သေဘၤာ 123 ရွိတယ္။

28. ေဆာ္ဒီအာေရးဗီးယား
စစ္သည္ 235,000 + အရံအင္အား 25,000 + စစ္ေလယာဥ္ 722 + တင့္ကား 1,210 + စစ္သေဘၤာ 55 ရွိတယ္။

27. အယ္လ္ဂ်ီးရီးယား
စစ္သည္ 512,000 + အရံအင္အား 400,000 + စစ္ေလယာဥ္ 451 + တင့္ကား 975 + စစ္သေဘၤာ 60 ရွိတယ္။

26. စကၤာပူ
စစ္သည္ 72,000 + အရံအင္အား 950,000 + စစ္ေလယာဥ္ 262 + တင့္ကား 212 + စစ္သေဘၤာ 40 ရွိတယ္။

25. ယူကရိန္း
စစ္သည္ 160,000 + အရံအင္အား 1,000,000 + စစ္ေလယာဥ္ 234 + တင့္ကား 2,809 + စစ္သေဘၤာ 25 ရွိတယ္။

24. ဆြီဒင္
စစ္သည္ 14,000 + အရံအင္အား 26,000 + စစ္ေလယာဥ္ 228 + တင့္ကား 120 + စစ္သေဘၤာ 313 ရွိတယ္။

23. အီရန္
စစ္သည္ 545,000 + အရံအင္အား 1,800,000 + စစ္ေလယာဥ္ 479 + တင့္ကား 1,658 + စစ္သေဘၤာ 397 ရွိတယ္။

22. ဘရာဇီးလ္
စစ္သည္ 330,000 + အရံအင္အား 1,800,000 + စစ္ေလယာဥ္ 735 + တင့္ကား 486 + စစ္သေဘၤာ 113 ရွိတယ္။

21. ဗီယက္နမ္
စစ္သည္ 415,000 + အရံအင္အား 5,040,000+ စစ္ေလယာဥ္ 289 + တင့္ကား 1,470 + စစ္သေဘၤာ 65 ရွိတယ္။

20. ထိုင္း
စစ္သည္ 310,000 + အရံအင္အား 245,000 + စစ္ေလယာဥ္ 551 + တင့္ကား 722 + စစ္သေဘၤာ 81 ရွိတယ္။

19. ပိုလန္
စစ္သည္ 120,000 + အရံအင္အား 515,000 + စစ္ေလယာဥ္ 461 + တင့္ကား 1,009 + စစ္သေဘၤာ 83 ရွိတယ္။

18. အီဂ်စ္
စစ္သည္ 470,000 + အရံအင္အား 800,000 + စစ္ေလယာဥ္ 1,133 + တင့္ကား 4,624 + စစ္သေဘၤာ 245 ရွိတယ္။

17. ပါကစၥတန္
စစ္သည္ 620,000 + အရံအင္အား 515,000 + စစ္ေလယာဥ္ 923 + တင့္ကား 2,924 + စစ္သေဘၤာ 74 ရွိတယ္။

16. အီတလီ
စစ္သည္ 320,000 + အရံအင္အား 42,000 + စစ္ေလယာဥ္ 785 + တင့္ကား 586 + စစ္သေဘၤာ 174 ရွိတယ္။

15. တိုင္ဝမ္
စစ္သည္ 300,000 + အရံအင္အား 1,675,000 + စစ္ေလယာဥ္ 815 + တင့္ကား 2,005 + စစ္သေဘၤာ 102 ရွိတယ္။

14. ကေနဒါ
စစ္သည္ 95,000 + အရံအင္အား 51,000 + စစ္ေလယာဥ္ 426 + တင့္ကား 181 + စစ္သေဘၤာ 63 ရွိတယ္။

13. ၾသစေတးလ်
စစ္သည္ 60,000 + အရံအင္အား 44,240 + စစ္ေလယာဥ္ 417 + တင့္ကား 59 + စစ္သေဘၤာ 52 ရွိတယ္။

12. အင္ဒိုနီးရွား
စစ္သည္ 476,000 + အရံအင္အား 400,000 + စစ္ေလယာဥ္ 420 + တင့္ကား 468 + စစ္သေဘၤာ 171 ရွိတယ္။

11. အစၥေရး
စစ္သည္ 160,000 + အရံအင္အား 630,000 + စစ္ေလယာဥ္ 691 + တင့္ကား 4,170 + စစ္သေဘၤာ 66 ရွိတယ္။

10. တူရကီ
စစ္သည္ 410,500 + အရံအင္အား 185,630 + စစ္ေလယာဥ္ 1,007 + တင့္ကား 3,778 + စစ္သေဘၤာ 115 ရွိတယ္။

9. ဂ်ပန္
စစ္သည္ 250,000 + အရံအင္အား 57,900 + စစ္ေလယာဥ္ 1,590 + တင့္ကား 678 + စစ္သေဘၤာ 131 ရွိတယ္။

8. ဂ်ာမဏီ
စစ္သည္ 180,000 + အရံအင္အား 145,000 + စစ္ေလယာဥ္ 676 + တင့္ကား 408 + စစ္သေဘၤာ 81 ရွိတယ္။

7. ေတာင္ကိုရီးယား
စစ္သည္ 625,000 + အရံအင္အား 2,900,000 + စစ္ေလယာဥ္ 1,451 + တင့္ကား 2,381 + စစ္သေဘၤာ 166 ရွိတယ္။

6. ျပင္သစ္
စစ္သည္ 205,000 + အရံအင္အား 195,770 + စစ္ေလယာဥ္ 1,282 + တင့္ကား 423 + စစ္သေဘၤာ 113 ရွိတယ္။

5. ယူေက
စစ္သည္ 150,000 + အရံအင္အား 182,000 + စစ္ေလယာဥ္ 879 + တင့္ကား 407 + စစ္သေဘၤာ 66 ရွိတယ္။

4. အိႏၵိယ
စစ္သည္ 1,325,000 + အရံအင္အား 2,143,000 + စစ္ေလယာဥ္ 2,086 + တင့္ကား 6,464 + စစ္သေဘၤာ 202 ရွိတယ္။

3. တရုပ္
စစ္သည္ 2,335,000 + အရံအင္အား 2,300,000 + စစ္ေလယာဥ္ 2,942 + တင့္ကား 9,150 + စစ္သေဘၤာ 673  ရွိတယ္။

2. ရုရွား
စစ္သည္ 766,055 + အရံအင္အား 2,485,000 + စစ္ေလယာဥ္ 3,547 + တင့္ကား 15,398 + စစ္သေဘၤာ 352 ရွိတယ္။

1. ယူအက္စ္ေအ
စစ္သည္ 1,400,000 + အရံအင္အား 1,100,000 + စစ္ေလယာဥ္ 13,444 + တင့္ကား 8,848 + စစ္သေဘၤာ 473  ရွိတယ္။

စစ္ေရးအသံုးစရိတ္အမ်ားဆံုးႏိုင္ငံေတြ
၁။ ယူအက္စ္ေအ
၂။ တရုပ္
၃။ အိႏၵိယ
၄။ ရုရွား
၅။ ယူေက
၆။ ဘရာဇီးလ္
၇။ ျပင္သစ္
၈။ ဂ်ပန္
၉။ ဂ်ာမဏီ

နယူကလီယာလက္နက္ေတြပိုင္တဲ့တိုင္းျပည္ေတြ
၁။ ယူအက္စ္ေအ
၂။ ရုရွား
၃။ ယူေက
၄။ ျပင္သစ္
၅။ တရုပ္
၆။ အိႏၵိယ (ပိုင္ထားတယ္လို႔ေၾကညာထားတဲ့ႏိုင္ငံ)
၇။ ပါကစၥတန္ (ပိုင္ထားတယ္လို႔ေၾကညာထားတဲ့ႏိုင္ငံ)
၈။ ေျမာက္ကိုရီးယား (ပိုင္ထားတယ္လို႔ေၾကညာထားတဲ့ႏိုင္ငံ)

၉။ အစၥေရးလ္ (ပိုင္ထားတယ္လို႔ယူဆရတဲ့ႏိုင္ငံ)
၁ဝ။ ေတာင္အာဖရိက (ၾကိဳးစားေနတဲ့ႏိုင္ငံ)
၁၁။ ယခင္ဆိုဗီယက္ယူနီယံထဲကႏိုင္ငံမ်ား (ၾကိဳးစားေနတဲ့ႏိုင္ငံ)

Global Firepower (FP) ေလ့လာဆန္းစစ္ခ်က္
ျမန္မာ့တပ္မေတာ္အင္အား
Total Navy Ship Strength by Country = 15
Total Aircraft Inventory Strength by Country = 38
Fighter Aircraft Strength by Country = 38
Naval Frigate Warship Strength by Country = 34
Naval Destroyer Warship Strength by Country = 78
Tank Strength by Country = 30
Armored Fighting Vehicle (AFV) Strength by Country = 50
Self-Propelled Gun (SPG) Strength by Country = 35
Attack Aircraft Strength by Country = 34
Transport Aircraft Strength by Country = 42
Defense Budget by Country = 61
External Debt Totals by Country = 98
Aircraft Carrier Strength by Country = 78

World Military Strengths ကမာၻ႔စစ္အင္အား ႏိုင္ငံအလိုက္ႏိႈင္းယွဥ္ခ်က္
USA = 1/126
Russia = 2/126
China = 3/126
India = 4/126
France = 5/126
UK = 6/126
Indonesia = 14/126
Thailand = 21/126
North Korea = 23/126
Myanmar = 32/126
Malaysia = 33/126
Singapore = 65/126
Cambodia = 88/126

ေဒါက္တာတင့္ေဆြ
၂၇-၅-၂ဝ၁၇

Etiquette ေလာကဝတ္

ေဆးေက်ာင္းကတည္းက သူငယ္ခ်င္းတေယာက္ မၾကာခင္ တရုပ္ျပည္သြားမယေျပာလို႔၊ သူငယ္ခ်င္း ငါလည္း ယူနန္ေတာ့ေရာက္၊ ေဘဂ်င္းမေရာက္၊ မဟာတံတိုင္းမေလွ်ာက္ဆိုေတာ့ တရုပ္ျပည္မေရာက္လို႔ ေရးလိုက္တယ္။ ကေန႔ေတာ့ သူက တရုပ္ဟင္းေတြ ခ်က္ေနတာေတြ႔တယ္။ ေရာမမသြားခင္ အီတလီစာစားက်င့္သလိုပဲ။ အဲတာနဲ႔ ဒီစာေလးကို အမွတ္ရလာတယ္။

ကြ်န္ေတာ့္ဇာတိက ေတာရြာေလး၊ အရြယ္အစားလည္းေသး၊ ေစ်းေတာင္မရွိတဲ့ရြာ။ ေႏြရာသီတိုင္းမွာ ရြာျပန္တယ္။ ရြာကလူၾကီးေတြက အလိမ္မာသင္ေပးၾကတယ္။ ထမင္းဝိုင္းမွာ ဖိနပ္ခြ်တ္စားရတယ္။ လူၾကီးကို ဦးခ်ရတယ္။ ဟင္းခပ္ဇြန္းကို ထမင္းစားတဲ့လက္နဲ႔ မကိုင္ရ။ အသံမည္ေအာင္မစားရ။ ဟင္းခပ္ျပီးရင္ ဇြန္းကို ဟင္းပန္းကန္မွာ အေနေတာ္ေအာင္ ျပန္ထားရ စသျဖင့္။ အိပ္ရင္ အေရွ႕ဖက္သာေခါင္းျပဳအိပ္ရတာ၊ လူၾကီးနဲ႔ေပးစရာယူစရာရွိတိုင္း လက္ႏွစ္ဖက္သံုးရတာ၊ ေခါင္းငံု႔ရတာ စတဲ့နီတိေတြလည္းပါတယ္။ ဘုန္းၾကီးေတြနဲ႔ ဆက္ဆံေရးစည္းမ်ဥ္းေတြလည္း ပါတယ္။

ကြ်န္ေတာ္ ျပည္ပႏိုင္ငံေရးတာဝန္နဲ႔ ဟုိႏိုင္ငံသည္ႏိုင္ငံေတြဆီ အေတာ္ၾကီးခရီးသြားခဲ့ရတာ၊ အမ်ားအားျဖင့္ေတာ့ အေနာက္ႏိုင္ငံေတြပါ။ သူတို႔တိုင္းျပည္မွာ ဝတ္စားဆင္ယင္တာ၊ စားတဲ့ေသာက္တဲ့အခါ လိုက္နာစရာေတြြကို အနည္းအက်ဥ္းေတာ့ မသြားခင္ေလ့လာထားရတယ္။ Etiquette စာအုပ္ပါဝယ္ထားတယ္။ အေရွ႕ေတာင္အာရွ ႏိုင္ငံေတြကိုသြားေတာ့ မ်ားမ်ားစားစားေလ့လာဖို႔မလိုပါ။ အဲဒီစာလံုးကို အဘိဓါန္မွာ က်င့္ဝတ္၊ ထံုးတမ္း၊ ယဥ္ေက်း ျပဴငါမႈလို႔လည္း ဘာသာျပန္ပါတယ္။

တရုပ္ျပည္ကို သြားရမယ္ဆိုေတာ့ ေလ့လာမႈအသစ္ျပဳရျပန္တယ္။ တူနဲ႔ေတာ့ စားတတ္ပါရဲ႕ တူကို ပန္းကန္ေပၚမွာ ဘယ္လိုထားမလည္း အပါအဝင္ မသြားခင္မွာၾကိဳတင္ဖတ္မွတ္တယ္။ ဟိုေရာက္ေတာ့ စကားစပ္မိျပီး အဲလို ေလ့လာခဲ့တဲ့အေၾကာင္းေျပာျပတယ္။ အဲတာေတြ မလိုပါဘူးဗ်ာ၊ ထားခ်င္သလိုထားတဲ့။ အဲဒီနည္းက ပိုေကာင္းတယ္။

အေနာက္ႏိုင္ငံေတြမွာ ၾကိဳက္တာကို ၾကိဳက္သေလာက္ယူစားရတဲ့ ဘရိတ္ဖတ္စ္နဲ႔ ဘူေဖးတို႔မွာ မကုန္လို႔ ပန္းကန္ထဲ က်န္ေနရင္ အထင္ေသးခံရတယ္။ ကိုတရုပ္ေတြကေတာ့ တူကိုလည္း တင္ခ်င္သလိုတင္တယ္။ အရိုးေတြ အခြံေတြကို စားပြဲေအာက္ျပစ္ခ်တယ္။ အိႏၵိယမွာကေတာ့ တမ်ိဳး။ ကြ်န္ေတာ့္မ်က္စိနဲ႔ မတည့္တာကမ်ားတယ္။ ေရဖန္ခြက္တို႔ လက္ဖက္ရည္ခြက္တို႔ကို ေသာက္ျပီးရင္ ၾကမ္းေပၚမွာခ်ၾကတယ္။

ဘယ္ႏိုင္ငံ ဘယ္လိုပြဲလမ္းေရာက္ေရာက္ ကြ်န္ေတာ့္ရြာကေနသင္ေပးတဲ့ အက္တစ္ကက္ကိုေတာ့ လိုက္နာပါတယ္။ သူတို႔စာအုပ္ထဲမွာ အဲတာေတြမပါ။

ေဒါက္တာတင့္ေဆြ
၂၇-၅-၂ဝ၁၇

Plasma Donations from Recovered COVID-19 Patients ကရိုနာဗိုင္းရပ္စ္လူနာ ေသြးသြင္းကုသေပးေနျပီ

ကရိုနာဗိုင္းရပ္စ္ ကူးစက္ခံရျပီး ျပန္ေကာင္းလာသူရဲ႕ေသြးကို လိုအပ္တဲ့လူနာေတြကို သြင္းေပးကုသနည္းကို စမ္းသပ္ေနပါတယ္။ ေသြးထဲက ပလာစမာအရည္ကိုသြင္း...