Thursday, April 30, 2020

ေတာဘြဲ႔

ေအာ္ တကိုယ္ေဆြးဘြယ္၊ ေျမာင္ခင္တန္းႏွင့္၊ ေတာင္ကမ္းကြယ္၊ လမ္းဘယ္ဝယ္ရွိ၊ နယ္ရွစ္ခြင္လံုး၊ တိမ္မင္တံုး၊ မိုးလံုးအိလို႔၊ အို သိတတ္ျပီ၊ ျမိဳင္ေျခအုပ္က၊ ေရႊဘုတ္ကယ္အီသည္၊ ဌာနီျပည္ၾကီးကလဲ ေဝးသႏွင့္။
ငံုကင္းငယ္ပန္းမန္၊ ရြက္ရင့္ေလွ်ာလို႔၊ ရြက္ေၾကာငယ္လွန္သည္၊ ေတာင္ျပန္ေလညင္းကလဲ ေသြးသႏွင့္။
သူရကန္စက္၊ ဖန္ဂယက္လဲ၊ လယ္ခ်က္ဗဟို၊ ယုဂန္စြန္းက၊ တိမ္ကြန္းငယ္ခိုသည္၊ ခ်ိန္ညိဳ ေနမင္းကလဲ ဧသႏွင့္။
ေနာင့္ေဆြးငယ္ ဗ်ာဝွန္၊ လြန္႔ထက္လြန္ကို၊ တသြန္ကူေလွာက္၊ ဘယ္ေျဖဆည္ေဖ်ာက္ႏိုင္လိမ့္။
ေတာေမ်ာက္က ၾကိဳးေခြ၊ စိမ့္ၾကီးျမိဳင္ေခ်ာင္မွာ၊ ေရႊဖိုးေခါင္ သံခ်ိဳေညာင္း၊ ေဒါင္းက အိုးေဝ။
ေတာင္တံျပက္၊ ေက်ာက္စက္က် ဝမ္းေရ၊ ေတြေတြစိမ့္ၾကည္ဧ။
အို ေနာင့္တဲဟာမို႔၊ ေရႊသဲမွာ ေၾကြေၾကြဆူလွတယ္၊ နန္းသူေၾကာင့္ေလး။   ။

ဦးၾကင္ဥေရးတဲ့ ပေဒသာသီခ်င္းမ်ား စာအုပ္ကို ၁၉၆၁ ခု ဇူလိုင္လမွာ ထြန္းထြန္းကုမၸဏီအတြက္ ေမပံုႏွိပ္တိုက္မွာ ရိုက္ပါတယ္။ ကြ်န္ေတာ္တို႔ ရွစ္တန္းမွာ သင္ယူခဲ့ရတယ္။ အေတာ္မ်ားမ်ား အလြတ္ရေသးတယ္။ အကုန္ေတာ့ မရေတာ့ပါ။

စာသားေတြေရာ သတ္ပံုေတြပါ လြဲျပီးေရးထားတာေတြ အမ်ားၾကီးေတြ႔ေနရတယ္။

ေအာ္ တကိုယ္ေဆြးဘြယ္ ႕႕
ျမိဳင္ေျခအုပ္က၊ ေရႊဘုတ္ကယ္အီသည္၊ ဌာနီျပည္ၾကီးကလဲ ေဝးသႏွင့္။

ေဒါက္တာတင့္ေဆြ
၃၀-၄-၂၀၂၀

ကဆုန္လဘြဲ႔

ေအာ္ - ေဖာ္ေဝးမစံု၊ ေဆြးဘို႔ႀကဳံေအာင္၊ တပံုတခန္း၊ ကဆုန္ဆန္းမို႔၊ ယုန္စန္းေငြလ၊ စႏၵရႏွင္႔၊ ပုဏၰာ့တာရာ၊ ၾကယ္ဝိသာလဲ၊ အာကာျမင့္ေခါင္၊ ကြန္႔႐ႊန္းငယ္ေျပာင္သည္၊ တိမ္ေမွာင္ေခ်ြလို႔ လင္းေတာ့တယ္။   ။

သံဝွန္ငယ္ေညာင္းၿငိမ့္၊ စည္ေမာင္းလွိမ္႔လို႔၊ ဝတိန္႔ခြန္ဆြတ္၊ နတ္မ်ားထြက္ကို၊ သခြတ္စားငယ္၊ ျပည္သမီးရင္း၊ လက္စႂကြင္းေၾကာင့္၊ ရန္တင္းငယ္လွယ္သည္၊ စစ္ဆြယ္ၿပဳိင္လို႔ က်င္းေတာ႔တယ္။   ။

သင္းေျမနံ႔တႀကဳိင္၊   ။ စကားေ႐ႊဝါႏွင့္၊ ေညာင္သီဒါ ေရေတာ္သြန္းခ်ိန္မို႔၊ ႐ႊန္းေဝလို႔လႈိင္၊   ။ ၿမဳိင္ၿမစ္စံု ယမုန္ခ ပါတဲ့၊ ျပည္အမရမ႑ဳိင္၊ ခ႐ိုင္နယ့္တဝိုင္း၊   ။ သို႔ခ်ိန္ဆီ၊ ရင့္က်ဴးပဥၥဂႌႏွင့္၊ တိမ္ပန္းခ်ီ ေပြလို႔ ေရးေပလိမ့္၊ ေဆးရင့္ျပာလႈိင္း။   ။

နံကိုင္းေဇယ်၊ ျပည္သန္လ်က္ခံု၊ ၾကက္ႏွစ္စံုလဲ၊ ေရႊပုညႏွင့္၊ ပတၲျမာ့စစ္၊ ျပာယမိုက္ဆင္၊ မန္းသိုက္ဝင္တဲ့၊ ရွင္ပင့္ျဖစ္ကို၊ စိစစ္ဖြဲ႔ကံုး၊ အိုဘယ့္ႏွယ္ဆံုးေပလိမ့္။   ။

ေခြႏႈန္းတဲ့ဗ်ာသီ၊   ။ သူလဲ ျမင္ေတာ္လာႏွင့္၊ ကႏၲာမွာ ဖန္ရာၾကံဳ႕ပါဘိ၊ လြမ္းပံု႔ေပြလီ၊   ။ ထီးတရာ ပဏၰာၾကိဳ႕ပါတဲ့၊ မင္းေနျမိဳ႕႒ာနီ၊ သည္ဆီထင့္ ေရာ္ရမ္း၊   ။ နယ္ရွစ္ခြင္၊ နတ္စစ္ကယ္ဗ်ဴဟာဆင္လို႔၊ ေျမာ္အျမင္ထင္အေတြးႏွင့္၊ ေဝးက ေမာင္ပန္း။   ။

ဦးၾကင္ဥေရးတဲ့ ပေဒသာသီခ်င္းမ်ား စာအုပ္ကို ၁၉၆၁ ခု ဇူလိုင္လမွာ ထြန္းထြန္းကုမၸဏီအတြက္ ေမပံုႏွိပ္တိုက္မွာ ရိုက္ပါတယ္။ ကြ်န္ေတာ္တို႔ ရွစ္တန္းမွာ သင္ယူခဲ့ရတယ္။ အေတာ္မ်ားမ်ား အလြတ္ရေသးတယ္။ အကုန္ေတာ့ မရေတာ့ပါ။

စာသားေတြေရာ သတ္ပံုေတြပါ လြဲျပီးေရးထားတာေတြ အမ်ားၾကီးေတြ႔ေနရတယ္။

ထီးတရာ ပဏၰာၾကိဳ႕ပါတဲ့၊ မင္းေနျမိဳ႕႒ာနီ၊ သည္ဆီထင့္ ေရာ္ရမ္း၊
ေျမာ္အျမင္ထင္အေတြးႏွင့္၊ ေဝးက ေမာင္ပန္း။

ေဒါက္တာတင့္ေဆြ
၃၀-၄-၂၀၂၀

Wuhan Coronavirus ဝူဟန္ ကရိုနာဗိုင္းရပ္စ္ အသံထြက္နည္း

မသိလို့ေမးပါရေစဆရာခင္ဗ်ား။ Corona ၏မူရင္းအသံထြက္အမွန္သည္ ကရိုနာလား၊ ကိုရိုနာလား၊ ေကာ္ရိုနာလား ခင္ဗ်။ အသံထြက္က kuh row nuh တဲ့။ ကိုရိုနာမဟုတ္တာေတာ့ေသခ်ာတယ္။ က်ေနာ္ေတာ့ ေကာ္ရိုနာလို့သံုးပါတယ္။ အျကံုျပုေပးပါဆရာ။

၁။ kr·ow·nuh ကရိုနာ
၂။ https://www.youtube.com/watch?v=nN9OEQK3eHM ကိုရနာ
၃။ https://www.youtube.com/watch?v=_qnKoRVXG6M ဝူဟန္ (ဝူဟိုင္း) ကိုရုိနာဗိုင္းရပ္စ္

ကြ်န္ေတာ္က သတင္းစထြက္ကတည္းက ကိုရိုနာဗိုင္းရပ္စ္လို႔ ေရးခဲ့တယ္။ အေမရိကန္တီဗြီေတြက ကရိုနာ သံထြက္တာ သိလာေတာ့ ကရိုနာလို႔ ျပင္ေရးတယ္။

အခုေမးခြန္းလာေတာ့ ထပ္စစ္တယ္။ သံုးမ်ိဳးေတြ႔ပါတယ္။ ယူက်ဳမွာ အသံထြက္သူေတြက မတူၾကလို႔ ထင္တယ္။
ဘာဂါစားတဲ့သူေတြက တမ်ိဳး။
ဒံေပါက္စားခဲ့သူေတြက တမ်ိဳး။
ေခါက္ဆြဲစားခဲ့သူေတြက တမ်ိဳး။
ကြ်န္ေတာ္တို႔ ငပိစားသူေတြက ကို တို႔ မ တို႔ကို ကိုယ့္အသံထြက္ကိုသာ တစ္တစ္ခြခြ ထြက္ၾကတယ္။

ကြ်န္ေတာ္က ေနထိုင္ရာတိုင္းျပည္ကအသံထြက္ကို အတုခိုးရတယ္။ မဟုတ္ရင္ နားလည္ၾကမွာမဟုတ္ပါ။ ကြ်န္ေတာ့္အတြက္ေတာ့ ခက္တယ္။

ေဒါက္တာတင့္ေဆြ
၃၀-၄-၂၀၂၀

Coronavirus Update ကရိုနာဗိုင္းရပ္စ္ အပ္ဒိတ္

၁။ ဂြ်န္ေဟာ့ပကင္းယူနီဗာစတီအဆိုအရ ကရိုနာဗိုင္းရပ္စ္ေရာဂါကူးစက္ခံရသူ 3.2 million သန္းအနက္ 1,004,483 ေယာက္ သို႔မဟုတ္ ၃ ပံု ၁ ပံုဟာ သက္သာေပ်ာက္ကင္းၾကျပီ။

၂။ အေမရိကန္သမတ ေဒၚနယ္ထရမ့္က ကရိုနာဗိုင္းရပ္စ္ဟာ တရုပ္ျပည္ Wuhan lab ဝူဟန္ဓါတ္ခြဲခန္းနဲ႔ ဆက္စပ္မႈရွိတဲ့ သက္ေသေတြ႔ရတယ္လို႔ ကေန႔ေျပာလိုက္တယ္။

၃။ UK ယူေကမွာ ထိပ္ဆံုးကေန ေက်ာ္လြန္လာျပီလို႔ ဝန္ၾကီးခ်ဳပ္က ေျပာလိုက္တယ္။

၄။ ရုရွားဝန္ၾကီးခ်ဳပ္ ကရိုနာဗိုင္းရပ္စ္ ကူးစက္ခံထားရ။

၅။ Pfizer ေဆးကုမၸဏီက ၂၀၂၀ ခုႏွစ္အကုန္မွာ ကရိုနာဗိုင္းရပ္စ္ကာကြယ္ေဆး ဒို႔စ္ေပါင္း 10-20 million သန္း ထုတ္ရန္ ေမွ်ာ္မွန္းထားတယ္။

ေဒါက္တာတင့္ေဆြ
၃၀-၄-၂၀၂၀
ညေန ၇ နာရီ ၂၆ မိနစ္။

အၾကိဳက္ မတူၾကပါ

ကြ်န္ေတာ္က အေကာင္ေတြ မေမြးပါ။ အေကာင္ေရာဂါေတြလည္း မကုတတ္ပါ။ ကြန္မင့္မွာ အေကာင္ရုပ္ေတြ လာတင္တိုင္း ဖ်က္တယ္။ တခ်ိဳ႕က အလြန္သေဘာက်တယ္။ အိမ္မွာေမြးထားၾကတယ္။ အဲတာကို ေျပာရန္ မရွိပါ။ ကြ်န္ေတာ့္အိမ္ကိုသာ အေကာင္လာမပို႔ပါနဲ႔။

ကြ်န္ေတာ္က ေပၚလစီအရ ပလီျပင္ထားတဲ့သတ္ပံုကို သေဘာမတူပါ။ သူမ်ားေတြက အဲလိုေရးၾကတယ္။ အဲတာေတြကို ဝယ္ၾကတယ္။ ကြ်န္ေတာ့စာအုပ္စင္မွာ တင္မထားပါ။

အရုပ္ေတြလည္း ဒီအတိုင္းပဲ။ ကြ်န္ေတာ္က ရြံ႕ရုပ္ကို ကိုယ့္လက္နဲ႔လုပ္တဲ့လူ။ အင္တာနက္လမ္းေပၚအရုပ္ေတြ ကိုယ့္အိမ္မွာသာ ကစားၾကပါခင္ဗ်ား။

ေဒါက္တာတင့္ေဆြ
၃၀-၄-၂၀၂၀

Coronavirus Vaccine ကရိုနာဗိုင္းရပ္စ္ကာကြယ္ေဆး ၾကာေတာ့မည္မဟုတ္

ဇႏၷဝါရီလမွာ ရမည္။ ကေန႔ထြက္တဲ့သတင္းျဖစ္ပါတယ္။ ျမန္မာျပည္မွာေတာ့ ျပီးခဲ့တဲ့လကတည္းက ကာကြယ္ေဆးထိုးေနပါသတဲ့။ ေဖ့စ္ဘြတ္မွာ။ မဟုတ္ပါဘူးေျပာတာမရလို႔ အေတာ္မ်ားမ်ားကို ဘေလာ့ လိုက္ရတယ္။ အင္တာနက္လမ္းမေပၚက ေကာက္ယူလာတဲ့ပံုေတြနဲ႔ လာျငင္းၾကလို႔။

ေဆးကုမၸဏီေတြ တဒါဇင္ေလာက္က ၾကိုးပမ္းေနၾကတယ္။ အေမရိကန္အစိုးရက ဘယ္ကုမၸဏီရယ္လို႔ မေရြးေသးပါ။

မေန႔ကသတင္းအရ Remdesivir ကုသေဆးကလည္း ေရာဂါေပ်ာက္ကင္းခ်ိန္ကို ၃၁% ရက္တိုေစတယ္။

ကာကြယ္ေဆးထုတ္ႏိုင္တာကို ျမန္ဆန္ေစေအာင္ သမတကေန Operation Warp Speed အမိန္႔ေပးရတယ္။ ကာကြယ္ေဆးတိုင္းကို ျမန္ေအာင္ထုတ္လုပ္ျခင္းဟာ အႏၲရာယ္ မကင္းပါ။ ပံုမွန္အားျဖင့္ ကာကြယ္ေဆးတခု ထုတ္တာ ၁၂ လကေန ၁၈ လအထိၾကာတယ္။

၂၀၂၁ ခုႏွစ္ ဇႏၷဝါရီလထဲမွာ ေဆးဒို႔စ္ သန္း ၃၀၀ ရႏိုင္မယ္ထင္ပါတယ္လို႔ Dr. Fauci ေဒါက္တာေဖၚခ်ီက မေန႔က ေျပာလိုက္ပါတယ္။

ကာကြယ္ေဆးထုတ္ေနတာေတြထဲမွာ Johnson & Johnson, Moderna နဲ႔ Oxford University ေတြ ပါဝင္တယ္။

ေဒါက္တာတင့္ေဆြ
၃၀-၄-၂၀၂၀

Vitamin D ဗီတာမင္ (ဒီ)

၁။ ဆရာရွင့္ Vit D (25-OH) စစ္တာ အေျဖမွာ 19.16 ng/ml က အသက္ (၃၁)နွစ္အရြယ္ မိန္းမတဦးအတြက္ Vit D ဓါတ္ ေတာ္ေတာ္မ်ား ခ်ို့ယြင္းေနပါျပီလား သိခ်င္ပါတယ္ရွင့္။

30 ng/ml ေအာက္ နည္းေနသည္။
30 – 39 ng/ml လံုေလာက္။
40 – 59 ng/ml အသင့္မွန္ဆံုး။
60 – 100 ng/ml ေဆးကုသရန္လိုအပ္။
100 ng/ml ထက္ေက်ာ္သူ မ်ားလြန္း။

၂။ ကြၽန္မ အေဖကအသက္ ၆၂ႏွစ္ပါ။ ေသြးတိုး ဆီခ်ိဳေရာဂါ႐ွိပါတယ္။ FB မွာ နာမည္ႀကီးေနတဲ့ အားေဆး ျဖည့္စြက္စာလို႔လည္းေျပာတဲ့ D3 နဲ႔ Super K ႏွစ္မ်ိဳးကို ေသာက္မလို႔ဆိုၿပီး ဝယ္လာပါတယ္။
ကြၽန္မကေတာ့ အဲ့ဒီေဆးေတြအေၾကာင္းလည္း ေသခ်ာမသိေတာ့ အေဖ့ေရာဂါေတြနဲ႔ မတည့္မွာလည္းစိုးရိမ္ပါတယ္႐ွင့္။ အေဖကေတာ့ ေျပာလို႔မရပါဘူး ေသာက္ေနပါၿပီ။ အဲ့ဒါေၾကာင့္ ဆရာအေနနဲ႔ ေဆးအေၾကာင္းေကာင္းက်ိဳး ဆိုးက်ိဳးေလးေတြကို မ်ွေ၀ေပးပါဦးဆရာ႐ွင္။့ ကြၽန္မကိုလည္း အေဖက အတင္းေသာက္ခိုင္းပါတယ္ ကြၽန္မက အသက္၃၅ႏွစ္ အိမ္ေထာင္ႏွင့္ သားတေယာက္႐ွိပါတယ္။ ေက်းဇူးျပဳၿပီး ေဆးအေၾကာင္းေလး႐ွင္းျပေပးပါဆရာ။ ေက်းဇူးပါဆရာ။

၃။ ဆရာ႐ွင့္ မဂၤလာပါ။ အခု fb ေပၚမွာ ဆရာဝန္မႀကီးတေယာက္ရဲ႕အာေဘာ္ေၾကာင့္ ကင္ဆာလူနာ ေတာ္ေတာ္မ်ားမ်ား Vitamin D3 ကို တေန႔ 10000IU နဲ႔ Vitamin K ကိုမျဖစ္မေနေသာက္သံုးရမယ္ဆိုၿပီး ေသာက္ေနၾကတာေတြ႔ရပါတယ္။ ေနာက္ထပ္ recurrence ျပန္မလာေအာင္လို႔ေျပာပါတယ္။ အဲ့ဒါ ဟုတ္ပါသလား။ ကြၽန္မတို႔ ကင္ဆာကုသျပီးသူ လူနာေတြအေနနဲ႔ တကယ္ပဲေသာက္သင့္ပါသလား။ ကြၽန္မတို႔ကို ကုသေပးတဲ့ စင္ကာပူက ေဒါက္တာေတြလဲမၫႊန္ၾကားလို႔ ဒြိဟျဖစ္ေနရပါတယ္။ ေက်းဇူးျပဳျပီး ေျဖၾကားေပးေစခ်င္ပါတယ္႐ွင္။

ခဏခဏေရးရတယ္။ FB မွာနာမည္ႀကီးေနတဲ့ဆိုတာ လူ ၂ ေယာက္ထက္ပိုေျပာတာကိုေခၚတယ္။

D3 ဆိုတာ ဗီတာမင္ဒီနဲ႔ Super K ဆိုတာ ဗီတာမင္ေကျဖစ္တယ္။ ဗီတာမင္ဒီဟာ အ႐ိုးတည္ေဆာက္ရာမွာ အသံုးဝင္တယ္။ ဗီတာမင္ေကကို တခ်ိဳ႕ ေသြးထြက္ေရာဂါအတြက္ေပးတယ္။ ဗီတာမင္ဒီနည္းတဲ့လူၾကီးေတြမွာ Osteomalacia အရိုးအားနည္းေရာဂါရႏိုင္တယ္။ အရိုးေတြနာမယ္။ ၾကြက္သားေတြ ကိုက္ခဲေနမယ္။ ဗီတာမင္ဒီနဲ႔ ကယ္လ္စီယမ္ အခ်ိဳးအဆေတာ့ မွန္ရပါမယ္။ ကယ္လ္စီယမ္ မ်ားလြန္းရင္ ႏွလံုးနဲ႔ ေက်ာက္ကပ္ကို ထိခိုက္ေစမယ္။

ဗီတာမင္ (ဒီ) ဟာ အဆီမွာေပ်ာ္ဝင္တဲ့ စတီရြိဳက္ျဖစ္တယ္။ ေနေရာင္ျခည္ကေန ဗီတာမင္ (ေအ) ကို အလိုအေလ်ာက္ (ဒီ) ျဖစ္ေအာင္ေျပာင္းေပးေနတယ္။ ေနေရာင္အသင့္အတင့္ရေနသူမ်ားအဖို႔ ဗီတာမင္ဒီ ေသာက္စရာမလိုပါ။ ဗီတာမင္ဒီမွာ ၁-၂-၃-၄-၅ ဆိုျပီး ရွိသည္။ ၂ ႏွင့္ ၃ ကပိုအေရးတယ္။ Calciferol လို႔ ေခၚတယ္။

ကယ္လ္စီယံႏွင့္ ေဖါ့စ္ဖါးရပ္စ္ဓါတ္ဆားေတြ ေပ်ာ္ဝင္သြားေအာင္နဲ႔ အူကေနစုပ္ယူေစရန္ ဗီတာမင္ ဒီက လုပ္ေပးတယ္။ အရိုးအတြက္ေကာင္းတယ္။ နည္းေနရင္ၾကြက္တက္ႏိုင္တယ္။ ခုခံအားအတြက္လည္း ပါတယ္။ ဗီတာမင္ဒီ နည္းလြန္းရင္ ငယ္လြန္းသည့္ကေလးေတြ အရိုးေျပာ့ Rickets ေရာဂါရမယ္။ အရိုးေတြေပ်ာ့ေနျပီး ေကာက္ေကြးေနႏိုင္တယ္။ လူၾကီးေတြ Osteomalacia ႏွင့္ Osteoporosis တို႔ျဖစ္မယ္။ အရိုးက်ိဳးလြယ္မယ္။

အသက္ ၁၃ ႏွစ္ေအာက္ 5 mcg (200 IU) ကစျပီး အသက္ၾကီးသူေတြ 10 mcg (400 IU) ႏွင့္ ၇ဝ ေက်ာ္ေတြကို 15 mcg (600 IU) ေပးသင့္တယ္။ ေနေရာင္မရသူမ်ား တေန႔မွာ 25 μg (1000 IU) ေပးသင့္တယ္။

ဗီတာမင္ဒီၾကြယ္ဝသည့္အစားအစာေတြက ငါး၊ ငါးၾကီးဆီ၊ အမဲအသဲ၊ ဒိန္ခဲ၊ ၾကက္ဥအဝါ။

အရိုးက်ိဳးကာကြယ္ဘို႔ရာ Vitamin D 400-1,100 IU ေပးတယ္။ Vitamin D2 300,000 IU ကို တႏွစ္တခါ၊ ၃ ႏွစ္ၾကာ ေသြးထဲထိုးေပးတယ္။ ဗီတာမင္ (ဒီ) နည္းေနတဲ့ေရာဂါအတြက္ တေန႔မွာ အနည္းဆံုး 1,000 IU (25 micrograms) ေပးတယ္။ ဒိထက္မ်ားျပီး ေန႔စဥ္ Vitamin D 50,000 IU နဲ႔ ၆ ပါတ္ေပးျပီး စမ္းသပ္မႈလုပ္တာ ရွိတယ္။ Vitamin D 300,000 IU ကို ၆ ပါတ္တခါ၊ တႏွစ္မွာ ၃ ၾကိမ္။ အူမၾကီးကင္ဆာနဲ႔ ႏွလံုးေသြးေၾကာ ေရာဂါေတြကို ကာကြယ္ဘို႔ ေန႔စဥ္ 1,000 IU ေပးတယ္။ ဆီးခ်ိဳ (၂) အတြက္ 400-5714 IU ကို ၂ လကေန ၇ ႏွစ္အထိေပးတယ္။ Vitamin D2 ၄ လတခါ 100,000 IU ၂၆ ပါတ္ၾကာ။ ဒါမွမဟုတ္ ေန႔စဥ္ Vitamin D3 10 micrograms နဲ႔ ၂၄ လၾကာေပးတယ္။ ေသြးတိုးအတြက္ Vitamin D 400-8,571 IU ေပးတယ္။ ေသြးထဲ ကယ္လ္စီယမ္နည္းေနသူကို Calcitriol 0.25 micrograms နဲ႔ ၄-၈ ပတ္ၾကာ။ ဟိုက္ပိုပါရာသိုင္းရြိဳက္ေရာဂါ အတြက္ Dihydrotachysterol 0.75 milligrams ကေနစေပးျပီး 2.5 milligrams အထိတိုးျပီး ရက္ၾကာၾကာ ေပးတယ္။ သက္သာရင္ 0.2-1 milligram ေန႔စဥ္ ေပးတယ္။ ဒါမွမဟုတ္ Ergocalciferol 50,000-200,000 IU + Calcium lactate 4 grams of ကို တေန႔ ၆ ၾကိမ္လဲ ေပးႏိုင္တယ္။ စိတ္မူေရာဂါအတြက္ 400-800 IU ေန႔စဥ္ ၁ လၾကာ။ ဝတဲ့လူနာေတြကို တပတ္မွာ 20,000-40,000 IU နဲ႔ ၁ ႏွစ္ၾကာ။ Multiple sclerosis ေရာဂါရွိေသူေတြကို ေန႔စဥ္ 10,000 IU နဲ႔ ၁၂ ပါတ္ၾကာ။ ၾကြက္သားနာ-အဆစ္နာတာအတြက္ ေန႔စဥ္ Calciferol 100,000 IU နဲ႔ ၁၂ လ။ Osteoporosis အရိုးအားနည္တာကို Vitamin D3 5,714 IU ဒါမွမဟုတ္ Vitamin D2 10,000 IU ေန႔စဥ္၊ ၆ လၾကာေပးတယ္။ ပါရာဆိုက္ပိုးဝင္တာကို 40 IU ေန႔စဥ္ ၅ ရက္။ လူၾကီးေတြကို 400 IU of vitamin D + Calcium 800 mg ေန႔စဥ္ေပးတယ္။ လူအိုေတြကို Vitamin D3 အပါတ္စဥ္ 8,400 IU နဲ႔ ၁၆ ပါတ္ေပးတယ္။ Psoriasis အနာ၊ ခရုသင္းနဲ႔ Seborrheic Keratosis အတြက္ Vitamin D analog Calcipotriene ကို တေန႔ ၂ ၾကိမ္လိမ္းေစတယ္။ အသက္ရွဴလမ္းပိုးဝင္တာကို ေန႔စဥ္ 2,000 IU/kilogram နဲ႔ ၃ ရက္ေပးတယ္။ Rheumatoid arthritis အဆစ္နာအတြက္ တပတ္မွာ Vitamin D 50,000 IU နဲ႔ ၁၂ ပါတ္ေပးတယ္။ တီဘီအတြက္ Vitamin D2 10,000 IU တၾကိမ္ ေပးတယ္။ ဗိုင္းရပ္စ္ပိုးဝင္တာအတြက္ Vitamin D 800 IU ေန႔စဥ္နဲ႔ ၂ ႏွစ္ၾကာေပးတယ္။

Vitamin D toxicity ဗီတာမင္ (ဒီ) မ်ားျခင္း
ရွားတယ္။ ေနရာင္နဲ႔ထိေတြ႔လို႔ မျဖစ္ေစပါ။ အသက္ ၁၄-၇၁ ႏွစ္ရွိသူေတြဟာ ခံႏိုင္ရည္ 4000 IU/day ရွိတယ္။ 1250 micrograms/day (50,000 IU) ကို ေန႔စဥ္ ၾကာၾကာေသာက္ရင္ အဆိပ္သင့္သလို ျဖစ္ႏိုင္တယ္။ Primary hyperparathyroidism ေရာဂါရွိေနသူေတြမွာ ပိုျဖစ္ႏိုင္တယ္။ Hypercalcemia ေသြးထဲမွာ ကယ္လ္စီယမ္မ်ားေနျခင္းဟာ Vitamin D toxicity ကိုေဖၚျပေနတာျဖစ္ႏိုင္တယ္။ ဆီးသြားမ်ားျပီး ေရငတ္လာမယ္။ မကုဘဲထားရင္ ေက်ာက္ကပ္၊ အသည္း၊ ႏွလံုးေတြကို ထိခိုက္မယ္။ ၁၂ လ ေအာက္ ကေလးငယ္ေလးေတြဟာ အမ်ားဆံုးခံႏိုင္တာက 25 micrograms/day (1000 IU) ျဖစ္တယ္။ ဗီတာမင္ (ဒီ) မ်ားလို႔ Hypercalcemia ကယ္လ္စီယမ္မ်ားတာကို ျဖစ္ေစႏိုင္တယ္။ စားခ်င္စိတ္နည္း၊ ပ်ိဳ႕မယ္၊ အန္မယ္၊ ဆီးမ်ားမယ္၊ အားနည္းမယ္၊ အိပ္မရျဖစ္မယ္၊ စိတ္ဂနာမျငိမ္ျဖစ္မယ္၊ ယားယံမယ္၊ ေက်ာက္ကပ္အလုပ္ ပ်က္မယ္။ ကိုယ္ဝန္ေဆာင္ရင္လဲ လိုတာထက္ ပိုမေပးသင့္ဘူး။ ကေလးကို သက္ေရာက္ျပီး ဦးေႏွာက္ကို ထိခိုက္ေစႏိုင္တယ္။ ကေလးေတြမွာ ဥာဏ္ရည္ထိခိုက္မယ္။ အရိုးတည္ေဆာက္မႈ ထိခိုက္မယ္၊ ဝမ္းေလွ်ာမယ္၊ စိတ္တိုမယ္၊ အေလးခ်ိန္က်မယ္၊ စိတ္ဓါတ္က်မယ္။ ျဖစ္သူေတြကို အဲဒီေဆး ၂ မ်ိဳး ေပးေနတာေတြ ရပ္ျပစ္ရမယ္။ ေက်ာက္ကပ္ပ်က္စီးတာကို ျပန္ျပင္လို႔မရႏိုင္ဘူး။

ေနေရာင္အရနည္းတဲ့ေနရာေဒသေတြမွာ ဗီတာမင္ဒီနည္းၾကတယ္။ ျမန္မာျပည္မွာ ေနေရာင္နည္းသြားျပီလား မသိပါ။ ေၾကာျငာေတြမွာေရးတာေတြကို ခ်င့္ယံုၾကေစခ်င္တယ္။ နည္းေနသူေတြ ေဆးလိုၾကတယ္။

1. Calcium (ကယ္လ္စီယမ္) http://doctortintswe.blogspot.com/2014/12/calcium.html
2. Calcium blood test (ကယ္လ္စီယမ္) စစ္ေဆးျခင္း http://dts-medicaleducation.blogspot.in/2013/02/calcium-blood-test.html
3. Calcium အမ်ိဳးသမီး၊ ကေလးနဲ႔ ကယ္လ္စီယမ္ http://doctortintswe.blogspot.com/2016/03/calcium.html
4. Cramps ၾကြက္တက္ျခင္း http://dts-medicaleducation.blogspot.com/2010/06/cramps_06.html
5. Vitamin D and Flu ဗီတာမင္ဒီ နဲ႔ တုပ္ေကြး http://doctortintswe.blogspot.com/2017/07/vitamin-d-and-flu.html
6. Vitamin D pills could stop colds or flu ဗီတာမင္ဒီကေန အေအးမိ-တုပ္ေကြးကို ကုသႏိုင္ http://doctortintswe.blogspot.com/2017/02/vitamin-d-pills-could-stop-colds-or-flu.html
7. Vitamin D ဗီတာမင္ (ဒီ) http://doctortintswe.blogspot.com/2014/11/vitamin-d.html

ေဒါက္တာတင့္ေဆြ
၁၃-၁ဝ-၂ဝ၁၈
၃၀-၄-၂၀၂၀

လူေမး မမွားေစပါႏွင့္

တစ္ကူး တစ္က တကူး တက ဘယ္အရာက မွန္သလဲ။ဆရာ

စာေရးဆရာဆိုရင္ အယ္ဒီတာက ေအာ္တိုမက္တစ္ျပင္ေပးလိမ့္မယ္။ တကို စမသတ္ရင္ ဆင္ဆာအဖြဲ႔က ထုတ္ေဝခြင့္ ပိတ္လိမ့္မယ္။ လႊတ္ေတာ္ကအတည္ျပဳမဲ့ ဥပေဒသစ္ထဲမွာေရးလိုတာဆိုရင္ ျမန္မာစာအဖြဲ႔ကိုေမး။ ႏိုင္ငံေတာ္မူသတ္ပံုစာအုပ္ထဲမွာ တဝမ္းပူ ၉၀% ကို စသတ္ထားတယ္။ သူ႔မွာ ကိုယ္ပိုင္လြတ္လပ္မႈ ဆံုးသြားတာ ၁၉၈၀ ေက်ာ္ကတည္းက။

တကူးတက တခုတ္တရ တတိုင္းတျပည္လံုး https://doctortintswe.blogspot.com/2017/06/blog-post_21.html

တဝမ္းပူ ဒီမိုကေရစီရပါေစသတည္း။

ေဒါက္တာတင့္ေဆြ
၃၀-၄-၂၀၂၀

Wednesday, April 29, 2020

Public Library အမ်ားသံုးစာၾကည့္တိုက္

ကြန္မင့္ေတြရတယ္။ ေက်းဇူး။

• ဆရာ စာအုပ္ငွားရင္ ကဒ္နဲ ့ငွားရတာလားရွင့္။ မန္ဘာဝင္ထားတဲ့ လိုက္ဘရီကဒ္ရွင့္။

• ျမန္မာျပည္မွာ စာၾကည့္တိုက္အင္အားမ႐ွိပါဘူး။ ဂ်ာနယ္ေတြပဲ အားကိုးေနၾကတယ္။ အဲတာ ဗဟုသုတ မ်က္စိမႈန္ေနတာပါဆရာ။

• ေဆးမန္းက စာႀကည့္တိုက္အေဟာင္းႀကီး မွတ္မိေသးလားဆရာ။

• ေက်ာင္းေတြမွာ စာၾကည့္တိုက္ထားေပးတဲ့စနစ္ကို က်ယ္က်ယ္ျပန္႔ျပန္႔လုပ္ရမယ္။

• စာၾကည့္တိုက္မွာပဲ စာကိုေအးေအးေဆးေဆးဖတ္ရတာလဲ သေဘာက်ဖို႔ေကာင္းပါသည္။

• စာၾကည့္တိုက္ေတာ့သေဘာက်ပါတယ္ဆရာ။ ဖတ္-မွတ္-သိရလို႔ပါ။

• ဒီရြာမွာလဲရွိတယ္။ ဒါေပမယ့္စာၾကည့္တိုက္ မဟုတ္ဘူး။ စာပိတ္တိုက္။ သြားတိုင္း ပိတ္ထားတာပဲ ေတြ႔ရတယ္။

• မုံရြာက စာၾကည့္တိုက္က ေနရာေျပာင္းသြားျပီဆရာ။ ရုံးႀကီးလမ္းထဲမွာပါ။ နဂုိေနရာကေတာ့ e-library ျဖစ္ေနပါၿပီရွင့္။

• ဆရာငယ္ငယ္ကေရာက္ခဲ့တဲ့ မံုရြာကစာၾကည့္တိုက္ေလးကို စာၾကည့္တိုကို ျပန္ျဖစ္ေအာင္ ကြၽန္ေတာ္တို႔ ႀကိဳးစားေနၾကပါတယ္။

ကြ်န္ေတာ္ အင္ဒီယာနာပုလစ္ျမိဳ႕ကိုေရာက္ကာစ ေနရတဲ့အိမ္မွာ အင္တာနက္မတပ္ရေသးပါ။ ေဒလီမွာေနခဲ့စဥ္က ၂၄ နာရီ အင္တာနက္ရွိတဲ့လူျဖစ္လို႔ မေနတတ္။ က်န္းမာေရးေမးခြန္းေတြေျဖစရာ အေၾကြးထူေနရင္ မေနတတ္ပါ။ အဲတာနဲ႔ အနီးဆံုးစာၾကည့္တိုက္ကို အားကိုးရပါတယ္။ အိုင္ဒီတခုနဲ႔ အိမ္လိပ္စာနဲ႔လာတဲ့ စာအိတ္တခုျပတာနဲ႔ စာၾကည့္တိုက္ ကပ္ျပား ၂ ခု ထုတ္ေပးတယ္။ ကပ္ျပားလုပ္ရတာ ၂ မိနစ္သာၾကာတယ္။ ပိုက္ဆံလဲမေပးရပါ။ အီးေမးလ္လိပ္စာေတာ့ ေပးရတယ္။ ပိတ္ရက္နဲ႔ စာအုပ္အသစ္ ေရာက္တာေတြကို အေၾကာင္းၾကားေပးတယ္။ ကြန္ျပဴတာေတြလဲရွိလို႔ အင္တာနက္ကို ကိုယ္ၾကိဳက္သလို သံုးႏိုင္တယ္။ လက္ပေတာ့ပါရင္လဲ ပလပ္တပ္လိုက္ယံုဘဲ။ ဝိုင္ဖိုင္ပတ္စ္ဝပ္ဆိုတာ ကပ္ျပားနံပါတ္ ရိုက္ထည့္လိုက္ရံုပဲ။ ကြ်န္ေတာ္ ျမန္မာဘာသာျပန္ဆရာလုပ္ေနတဲ့ေက်ာင္းကို စာၾကည့္တိုက္မွဴးက ဝင္ခြင့္ေလွ်ာက္လႊာေတြနဲ႔ လာတယ္။ ေက်ာင္းသားေတြကို တခါတည္း ကပ္ျပားထုတ္ေပးပါတယ္။ ဘာမွျပေနစရာမလိုပါ။

ပံုထဲကခံုထိုင္ျပီးမွာ ျမန္မာျပည္က ေနမေကာင္းလို႔ေမးၾကတာေတြကို ေျဖခဲ့ပါတယ္။

e-library တို႔ Online library တို႔ကို ေၾကာက္တယ္။ အဲတာေတြက လယ္တီဆရာေတာ္ၾကီးတို႔ ကင္းဝန္မင္းၾကီးတို႔စာေတြကို ျပင္ျပီးတင္ထားၾကတာ။

ေဒါက္တာတင့္ေဆြ
၃၀-၄-၂၀၁၆
၃၀-၄-၂၀၂၀

ျမန္မာကဗ်ာ လက္ေရြးစင္

ဆရာမတဦးက တင္ထားတယ္။ စာအုပ္လည္းအို၊ လူလည္းအိုျပီ၊ ဒါကို ခုထိ သိမ္းထားဆဲ တဲ့။ ၁၉၈၃ ခုႏွစ္က ေက်ာင္းသံုးစာအုပ္ေတြပံုနဲ႔အတူ။ အထက္တန္းကဗ်ာ လက္ေရြးစင္စာအုပ္လည္းပါတယ္။ ေက်းဇူး။

အထက္တန္းကဗ်ာစာအုပ္ လက္ထဲမွာ ရွိ မရွိ စစ္ရဦးမယ္။ တန္ဖိုးရွိတဲ့စာအုပ္။ အခုေတာ့ အလကားစာအုပ္ျဖစ္သြားျပီ။

တန္ဘိုးရွိတာ ေတြဖ်က္ဆီးပစ္တာအမ်ားျကီးပဲဆရာရယ္။ ျမန္မာစာ အဆင့္အတန္းလည္း ဖ်က္ဆီးခံရပါတယ္။

ကြ်န္ေတာ့္မွာေတာ့ ျမန္မာကဗ်ာ လက္ေရြးစင္ (အလယ္တန္း) စာအုပ္ရွိတယ္။ ၁၉၈၅ ခုႏွစ္မွာထုတ္တယ္။

စာမ်က္ႏွာ (၁၄) မွာ ေလာကသာရပ်ိဳ႕ (ရခိုင္သူျမတ္) ပါတယ္။

ထံုးတီးနည္းနာ၊ အျဖာျဖာ၌
ပညာရွာမွီး၊ မၾကီးသက္ရြယ္
အငယ္ေသာ္က၊ ၾကိဳးလံု႔လလ်က္
တုပ္ကြပုဆစ္၊ ဆရာစစ္၌
ေၾကာက္ခ်စ္ရိုေသ၊ လုပ္ေၾကြးေထြျဖင့္
စာေပတတ္ေၾကာင္း၊ တေခ်ာင္းေခ်ာင္းလွ်င္
ျခိမ္းေမာင္းသည္းခံ၊ ဆရာ့ထံ၌
သင္အံက်က္ေလ့၊ တေန႔တပါး
မွတ္သားေလေလ၊ ဝမ္းထဲေခြ၍
အေထြအထူး၊ ဂုဏ္ေက်းဇူးကို
ဆည္းပူးသိျမင္ ၾကြယ္ေစမင္း။

ေလာကသာရပ်ိဳ႕

၁၃။ ထံုးတီးနည္းနာ၊ အျဖာျဖာ၌၊ ပညာရွာမွီး၊ မၾကီးသက္ရြယ္၊ အငယ္ေသာ္က၊ ၾကိဳးလံု႔လလ်က္၊ တုပ္ကြပုဆစ္၊ ဆရာစစ္၌၊ ေၾကာက္ခ်စ္ရိုေသ၊ လုပ္ေၾကြးေထြျဖင့္၊ စာေပတတ္ေၾကာင္း၊ တေခ်ာင္းေခ်ာင္းလွ်င္၊
ျခိမ္းေမာင္းသည္းခံ၊ ဆရာ့ထံ၌၊ သင္အံက်က္ေလ့၊ တေန႔တပါး၊ မွတ္သားေလေလ၊ ဝမ္းထဲေခြ၍၊ အေထြအထူး၊ ဂုဏ္ေက်းဇူးကို။   ။ ဆည္းပူးသန္႔ရွင္း ၾကြယ္ေစမင္း။

ေလာကသာရပ်ိဳ႕ကို ကန္ေတာ္မင္းေက်ာင္းဆရာေတာ္ ေရးသားခဲ့ျပီး၊ ေတာ္လွန္ေရးေကာင္စီေခတ္က ထုတ္တဲ့ စာအုပ္က ျဖစ္ပါတယ္။ ၁၉၆၃ ခုႏွစ္က ဟံသာဝတီတိုက္ကထုတ္နဲ႔ နည္းနည္းေလး ကြဲလြဲတယ္။

ထံုးတီးနည္းနာ၊ အျဖာျဖာ၌၊ ပညာရွာမွီး၊ မၾကီးသက္ရြယ္၊ အငယ္ေသာ္က၊ ၾကိဳးလံု႔လ၍။ ႏွိမ့္ခ်ပုဆစ္၊ ဆရာစစ္၌၊ ေၾကာက္ခ်စ္ရိုေသ၊ လုပ္ေၾကြးေထြျဖင့္၊ စာေပတတ္ေၾကာင္း၊ တေခ်ာင္းေခ်ာင္းလွ်င္၊ ဆဲေမာင္းသည္းခံ၊ ဆရာ့ထံ၌။ သင္အံက်က္ေလ့။ တေန႔တပါး၊ မွတ္သားေလေလ၊ ဝမ္းထဲေခြ၍၊ အေထြအထူး၊ ဂုဏ္ေက်းဇူးကို။   ။ ဆည္းပူးသိျမင္ ၾကြယ္ေစမင္း။

မူကြဲ ႏွစ္ခုလံုးမွာ တစ္ေခ်ာင္းေခ်ာင္းလွ်င္ မဟုတ္ပါ။ တစ္ေန႔တစ္ပါး မဟုတ္ပါ။ ေက်ာင္းသံုး ျမန္မာကဗ်ာ လက္ေရြးစင္ထဲမွာ ကန္ေတာ္မင္းေက်ာင္းဆရာေတာ္ကို ဆရာလုပ္ထားတယ္။ မလုပ္ေကာင္းပါ။

ေဒါက္တာတင့္ေဆြ
၂၂-၁၁-၂၀၁၉
၂၉-၄-၂၀၂၀

မဂၤလသုတ္ပ်ိဳ႕ ႏွင့္ အေျဖ

ပဌမပ်ိဳ႕ ခက္ဆစ္အျဖ
သူတပါးတို႔စိတ္အၾကံအစည္ကို သိျမင္ျခင္း။
စရဏတဆဲ့ငါးပါး

ပဌမ၊ သူတပါးနဲ႔ တဆဲ့ငါးသတ္ပံုေတြကို တင္ျပပါတယ္။

မံုေရြးဆရာေတာ္ဘုရား စီရင္ေရးသားပါတယ္။ ဟံသာဝတီတိုက္က ၁၉၅၃ ခုမွာ ထုတ္တယ္။

အဆီအႏွစ္အျပည့္ပါတဲ့စာေတြကို သတ္ပံုမွန္နဲ႔သာ ေရးသားထုတ္ေဝတဲ့ေခတ္ဆိုတာ ရွိခဲ့ပါါတယ္။

ေဒါက္တာတင့္ေဆြ
၂၉-၄-၂၀၂၀

Lime and Bleach ထံုးျဖဴးမလား ခြ်တ္ေဆးဖ်န္းမလား

ဆရာ တခုေမးခ်င္လို့ဗ် ရန္ကုန္မွာ ကိုဗစ္ကာကြယ္ေဆးျဖန္းတဲ့ အခ်ိန္မွာ တခ်ို့က ထံုးေတြပါ ျဖူးျကပါတယ္။ ထံုးက ကိုဗစ္ကို ကာကြယ္ေပးနိုင္လား အက်ိုးသက္ေရာက္မႈရွိလားေမးခ်င္လို့ပါ ျမန္မာ အယူအဆ အရ တခုခုဆို ထံုးသုတ္တာ ထံုးျဖူးတာ ထံုးစည္းတားေတြ နဲ့ ေရာေထြးေနျကလို့လား လို့ပါ ကယ္စီယန္ဓာတ္က ကိုဗစ္ကို ကာကြယ္နိုင္သလားေပါ့ အဆင္ေျပတယ္ဆိုရင္ အလုပ္အတြက္ အင္တာဗ်ူး လိုခ်င္လို့ပါ။

ငယ္ငယ္က မံုရြာက ရုပ္ရွင္ရံုေတြကို သတိရတယ္။ ျမေဟဝန္၊ ျမစႏၵာ၊ ျမိဳ႕မနဲ႔ ေနဝင္း။ ကန္ေတာ့။ ရွူေပါက္တဲ့ေနရာမွာ ထံုးျဖဴးထာတယ္။ နမိုးနီးယားနံ႔နဲ႔ ေရာေနတယ္။

ထံုးဆိုတာ ဓါတုေဗဒလို calcium oxide (CaO) ကယ္လ္စီယမ္ေအာက္ဆိုဒ္ ျဖစ္တယ္။ Lime နဲ႔ Quicklime လို႔ေခၚတယ္။ limestone ထံုးေက်ာက္ ေခၚ calcium carbonate (CaCO3) ကို above 825 °C (1,517 °F) မီးသင့္ျပီး ရလာတာ။ ေလနဲ႔ထိေတြ႔ျပီး ဓါတ္ေျပာင္းတယ္။ Alkaline အယ္လ္ကာလီဓါတ္ျဖစ္တယ္။ ေလာင္ေစႏိုင္တယ္။ Powdered lime အမႈန္႔ျဖဴးထားနည္းလည္း လုပ္တယ္။

Cleaning သန္႔ရွင္းေရးလုပ္ျခင္းနဲ႔ Disinfection ပိုးသန္႔ျခင္း မတူပါ။ အခုေခတ္မွာ ထံုးကို disinfectant ပိုးသန္႔ေဆးအျဖစ္ မသံုးၾကေတာ့ပါ။ သားသတ္လုပ္ငန္းေတြမွာ ပိုးသန္႔ဖို႔ သံုးတယ္။ စိုက္ပ်ိဳးေရးမွာသံုးတယ္။ ထံုးနဲ႔ ေရနဲ႔ ေတြ႔ရင္ အလြန္ျပင္းတဲ့ ဓါတ္ျပဳမႈျဖစ္လို႔ သတိထားရတယ္။ ရွဴမိရင္၊ စိုေနတဲ့အေရျပားနဲ႔ မ်က္စိကို ထိခိုက္မယ္။ ေခ်ာင္းဆိုးမယ္။ ႏွာေခ်မယ္။ အသက္ရွဴရ ခက္မယ္။ မ်က္ရည္က်မယ္။ ႏွာေခါင္းထဲက အကန္႔ကို ေလာင္ေစမယ္။ ဗိုက္နာမယ္။ ပ်ိဳ႕အန္မယ္။

Disinfectants ေခၚပိုးေသေစရာမွာသံုးတာေတြတိုင္းက သတိထားရတယ္။ ပန္ဝန္းက်င္ကို ထိခိုက္ေစႏိုင္တယ္။ spores ေခၚ အကာခြံကို မေသေစႏိုင္ၾကပါ။ ဥပမာ ေမးခိုင္ပိုးနဲ႔ ေဒါင့္သန္းေရာဂါပိုး။ Formaldehyde ေဖၚမယ္လ္ဒီဟိုဒ္ဆိုရင္ ကင္ဆာျဖစ္မလားအထိ သတိထားရတယ္။

ပိုးသန္႔ျခင္းဆိုတာ ေရာဂါျဖစ္ေစတဲ့ ပိုးေတြကို ေသေစေအာင္လုပ္တာျဖစ္တယ္။ အစားအေသာက္ေတြ တင္ထားတဲ့ မ်က္ႏွာျပင္ေတြကို အရင္ သန္႔ရွင္းေပးျပီးေနာက္ ပိုးေသေစရတယ္။

Disinfection ပိုးသန္႔ျခင္းအတြက္ အေကာင္းဆံုးသံုးစရာေတြ
၁။ Bleach ဘလိခ်္ ေခၚ ခြ်တ္ေဆး၊
၂။ hydrogen peroxide ဟိုက္ဒရိုဂ်င္ပါေအာက္ဆိုဒ္။
၃။ vinegar ဗနီဂါ။
၄။ lemon or lime juice သံပုရာရည္။

၁။ Chlorine bleach (0.0314% sodium hypochlorite) ကလိုရင္းခြ်တ္ေဆးကို 1 tsp လက္ဖက္ရည ၁ ဇြန္းနဲ႔ ေရ ၁ ကြာတ ေရာရမယ္။ ေရာထားတာကို အသစ္အသစ္ေဖ်ာ္ပါ။ တျခားဟာေဆးနဲ႔မွ မေရာပါနဲ႔။

၂။ Hydrogen peroxide (3%) ဟိုက္ဒရိုဂ်င္ပါေအာက္ဆိုဒ္ကို သည္အတိုင္းသံုးပါ။ ေနရာင္နဲ႔ထိရင္ ဓါတ္ပ်ယ္တယ္။

၃။ White vinegar (5% acetic acid) ဗနီဂါက Listeria monocytogenes ပိုနဲ႔ E. coli ပိုးေတြကို ႏိုင္တယ္။ 55◦ C မွာ ၁ မိနစ္ၾကာ။

၄။ Lemon/lime juice (5% citric acid) သံုပုရာရည္။ Listeria monocytogenes နဲ႔ E. coli ပိုးေတြကို ႏိုင္တယ္။ 55◦ C မွာ ၁၀ မိနစ္ထားပါ။ Salmonella typhimurium ေခၚ တိုက္ဖြိဳက္ပိုးအတြက္ 55◦ C မွာ ၁၀ မိနစ္ထားပါ။

မ်က္ႏွာျပင္ေတြသန္႔ရွင္းေရးအတြက္ ဆပ္ျပာေကာင္းတယ္။ ပိုးေသေစေအာင္ ဘလိခ်္ ေခၚ ခြ်တ္ေဆးကို ေရနဲ႔ေရာ သံုးႏိုင္တယ္။ အိမ္တြင္း ရံုးတြင္း ေက်ာင္းတြင္း အလုပ္ရံုတြင္း မ်က္ႏွာျပင္ေတြ အတြက္ သံုးရတယ္။ ပို႔သန္႔ေဆးေတြက Lyzol Disinfectant Spray နဲ႔ Clorox Healthcare Citrace Hospital Disinfectant & Deodorizer, Aerosol Spray ေတြျဖစ္တယ္။

ေဒါက္တာတင့္ေဆြ
၂၉-၄-၂၀၂၀

ကေလာင္တလက္

ေခတ္ေျပာင္းေတာ္လွန္ေရးကာလ ကေလာင္တလက္၏ အခန္း

တက္တိုးေရးတဲ့စာအုပ္ ၁၉၆၉ ခုနွစ္ကထုတ္တယ္။

ခုေတာ့ ေခတ္လည္း ထပ္ေျပာင္းတယ္။ သတ္ပံုလည္း ေျပာင္းလိုက္ျပီ။

ေဒါက္တာတင့္ေဆြ
၂၉-၄-၂၀၂၀
ပံုအတြက္ ေက်းဇူး။

Timor-Leste တီေမာလက္စ္

ကြ်န္ေတာ္ ျပည္ပႏိုင္ငံေရးတာဝန္နဲ႔ တီေမာလက္စ္ကို ႏွစ္ေခါက္ေရာက္ပါတယ္။ ပဌမၾကိမ္က တပတ္နဲ႔ ေနာက္တၾကိမ္က တလၾကာတယ္။ တီေမာသြားတိုင္း ဂ်ကာတာနဲ႔ ဘာလီက်ြန္းမွာ အသြားအျပန္ တညအိပ္ရတယ္။

တီေမာမွာ ဘရိတ္ဖတ္စ္ကေတာ့ ေဟာ္တယ္ကေကြ်းတယ္။ တေန႔လာဒါ။ ေန႔စာတနပ္ ညစာတနပ္ စားေသာက္ဆိုင္မွာ စားရတယ္။ တမင္းေၾကာ္ကို ၃-၄ ေဒၚလာေပးရတယ္။ တေန႔လာဒါ။

ပံုထဲက ပင္လယ္ကမ္းေျခမွာ ေန႔တိုင္းလမ္းေလွ်ာက္တယ္။ အေဖၚမပါ။ အဲဒီေခတ္မွာ ကင္မရာပါတဲ့ ဖုန္ုးလည္း မေပၚေသးပါ။ ႏိုင္ငံေရးအရလည္း ကိုယ္လုပ္ေနတာေတြ အကုန္တင္ျပလို႔မရခဲ့တဲ့ေခတ္ ျဖစ္ပါတယ္။

ျပည္ပႏိုင္ငံေရး ၂၄ ႏွစ္မွာ ပင္လယ္ကမ္းေျခ လမ္းေလွ်ာက္ရတာ အေကာင္းဆံုးရက္ေတြ ျဖစ္ခဲ့ပါတယ္။ ေနာက္မွာ ေထာက္လွမ္းေရးမပါ။ မိသားစုကေတာ့ နယူးေဒလီမွာက်န္ရစ္တယ္။

ေဒါက္တာတင့္ေဆြ
၂၉-၄-၂၀၂၀

Timor-Leste အေရွ႕တီေမာ

Cuban doctors go to South Africa က်ဴးဘားဆရာဝန္ေတြ ေတာင္အာဖရိကကို ကရိုနာဗိုင္းရပ္ေရာဂါအတြက္ ေစလြတ္

၂၆-၄-၂၀၂၀ ေန႔က သတင္းျဖစ္ပါတယ္။ က်ဴးဘားႏိုင္ငံဟာ ကြန္ျမဴနစ္စနစ္နဲ႔ အေမရိကန္ရန္ျပဳမႈေတြနဲ႔ ထင္ရွားပါတယ္။ ကြ်န္ေတာ္ အေရွ႕တီေမာ ေခၚ တီေမာလက္စ္ ႏိုင္ငံမွာ တလၾကာ ျပည္ပႏိုင္ငံေရးတာဝန္နဲ႔ သြားေနထိုင္ခဲ့ပါတယ္။ အဲဒီေတာ့မွ က်ဴးဘားႏိုင္ငံရဲ႕ က်န္းမာေရးကို သတိထားမိလာတယ္။ တီေမာကေဆးေက်ာင္းသားေတြ က်ဴးဘားသြား သင္ယူၾကတယ္။ က်ဴးဘားဆရာဝန္ေတြကလည္း အေရွ႕တီေမာေဆးရံုေတြမွာလာလုပ္ၾကတာ ေတြ႔ခဲ့တယ္။ ကြ်န္ေတာ္ေရာက္တဲ့ေန႔က တီေမာေဆးေက်ာင္းသာတေယာက္ က်ဴဘားမွာဆံုးသြားလို႔ ျပန္သယ္လာတာနဲ႔ ေလဆိပ္မွာ ၾကံဳရေသးတယ္။

ကြ်န္ေတာ္ တီေမာလက္စ္ကို ႏွစ္ေခါက္ေရာက္ပါတယ္။ ပဌမၾကိမ္က တပတ္နဲ႔ ေနာက္တၾကိမ္က တလၾကာတယ္။ အဲဒီကိုသြားခ်င္ရင္ သူ႔ကိုအရင္ကအုပ္စိုးခဲ့တဲ့ အင္ဒိုနီးရွားႏိုင္ငံ၊ ဘာလီကြ်န္း ဒင္ပါဆာေလဆိပ္ကေန ေလယာဥ္နဲ႔သာ သြားရတယ္။ ေျမပံုမွာ နီးတယ္လို႔ ထင္ရေပမဲ့ ဂ်ားဗားကေန (၃) နာရီခြဲ ေကာင္းေကာင္း ေလယာဥ္ စီးရတယ္။ အဝင္ဗီဇာေၾကး ေဒၚလာ (၃ဝ) ေပးရလို႔ အင္ဒိုနီးရွား ဗီဇာေၾကးထက္ (၃) ဆမ်ားတယ္။ လူေတြက ေဖၚေရြၾကပါတယ္။ တီေမာမွာေတာ့ လမ္းမွာလူစိမ္းေတြ႔ရင္ ကေလး-လူၾကီး၊ ေယာက္်ား-မိန္းမ ႏႈတ္ဆက္ေဖၚရၾကတယ္။ အသားအေရ ညိဳသူကမ်ားတယ္။ မ်ိဳးဗီဇနဲ႔ ပင္လယ္ေရ-ပင္လယ္ေလေၾကာင့္လည္း ပါမယ္။

ေျပာတဲ့ဘာသာစကားက ေပၚတူဂီႏွင့္ တက္တူး ေခၚေဒသခံစကားျဖစ္ေပမဲ့ အဂၤလိပ္စကားလည္း အသံုးခ်ႏိုင္တယ္။ စားေသာက္ဆိုင္ စားပြဲထိုးမိန္းကေလးကို အဂၤလိပ္လိုမွာလို႔ရတယ္။ တက္စီသမားေတြနဲ႔လည္း အဲလိုပဲ။ အမ်ိဳးသမီးေတြ အလုပ္လုပ္ေနၾကတာက ထိုင္းႏိုင္ငံေလာက္နီးပါး ျဖစ္ႏိုင္တယ္။ အိမ္တြင္းပုန္းေလ့ရွိတဲ့ အိႏၵိယထက္ အမ်ားၾကီးသာတယ္။

ပိုက္ဆံကေတာ့ အေမရိကန္ေဒၚလာကိုသံုးသည္။ ခပ္ဝါဝါအေရာင္ရွိတဲ့ တီေမာကြိဳင္ ေဒၚလာသံုးရလို႔ အမ္းရေတာရ လြယ္ေစတယ္။ ဘဏ္စနစ္ အေတာ္လိုေသးတယ္။ ဘဏ္ႏွစ္ခုသာရွိတယ္။ ဝန္ေဆာင္ခသက္သာတဲ့ဘဏ္က လူတန္းစီရျပီး၊ ေအအင္ဇက္ ဘဏ္ကလူမ်ားတယ္။ အစစေစ်းၾကီးတယ္။ စားေသာက္ဆိုင္မွာ အသားငါးထမင္းေက်ာ္၊ ေခါက္ဆြဲေက်ာ္တပြဲ ေလးေဒၚလာခြဲ အနည္းဆံုးေပးရတယ္။ တိုက္ဂါးဘီယာတဗူး တစ္ေဒၚလာခြဲ၊ ေယာက္်ားေလး ဆံပင္ျဖတ္ရင္ ၅ ေဒၚလာ။ စတိုးဆိုင္ေခၚ မီနီမားကက္ရွိလို႔ ေစ်းဝယ္ရလြယ္ကူတယ္။

တီေမာရဲေတြကိုေတာ့ ၾသစေတးလ်ကေနလာျပီး၊ သင္တန္းေပးပါတယ္။ ၾသစေတးလ်ရဲအရာရွိေတြတည္းၾကတဲ့ ေဟာ္တယ္မွာပဲ ကြ်န္ေတာ္ကတည္းရပါတယ္။ က်န္းမာေရးဖက္မွာ က်ဴးဘားဆရာဝန္ေတြ အမ်ားၾကီးလာၾကတာ ေတြ႔ပါတယ္။ ဟာဗားနားေဆးေက်ာင္းသြားျပီးစာသင္ၾကတယ္။ ကြန္ျမဴနစ္စနစ္ေၾကာင့္ မဟုတ္ပါ။ ေပၚတူကီစကား ေျပာၾကလို႔ ထင္ပါတယ္။

သူတို႔ႏိုင္ငံ ဆင္းရဲပါတယ္။ သမတက ကြ်န္ေတာ္တို႔ အစိုးရကို ကူညီခ်င္ေပမယ့္ ေငြမရွိပါ။ ကြ်န္ေတာ္ရံုးဖြင့္ရင္လည္း ဘယ္ႏိုင္ငံ ဘယ္အဖြဲ႔အစည္းကမွ ေငြမကူပါ။ အဲတာနဲ႔ ကိုယ္တတ္တဲ့ေဆးပညာနဲ႔ အလုပ္လုပ္ရင္း ရံုးစရိတ္ရေအာင္ လုပ္မယ္ဆိုျပီး တီေမာက်န္းမာေရးဝန္ၾကီးနဲ႔ ေတြ႔ခြင့္ေတာင္းပါတယ္။ ဒါေပမယ့္ ကြ်န္ေတာ္တလနဲ႔သာ အျပီး ျပန္လာခဲ့ရပါတယ္။

ကြ်န္ေတာ္တို႔သြားစဥ္က တီေမာသမတ ရားမို႔စ္ ေဟာ္တာ ကိုယ္တိုင္ ေန႔လည္စာေကြ်းပါတယ္။ ပင္လယ္ကမ္းနားနဲ႔ မနီးမေဝး ျမန္မာစားေသာက္ဆိုင္မွာပါ။ စားလို႔ေသာက္လို႔ေကာင္းပါတယ္။ ခရီးစဥ္သတင္းနဲ႔ဓါတ္ပံုေတြကို အတတ္ႏိုင္ဆံုး မထုတ္ျပန္ပါ။ ခင္မင္ေနတဲ့ အာရ္အက္ဖ္ေအ သတင္းေထာက္တေယာက္သာ သတင္းတခ်ိဳ႕သြားတယ္။ ႏိုင္ငံေရးအရ အဲဒီအခ်ိန္မွာ တီေမာ က အာစီယန္ထဲဝင္ဘို႔ၾကိဳးစားေနတယ္။ ရားမို႔စ္ ေဟာ္တာကေန ဒီမိုကေရစီေရးကို ေျပာင္ေျပာင္တင္းတင္းေထာက္ခံတာရယ္၊ ကြ်န္ေတာ္တို႔ အေဝးေရာက္ညြန္႔ေပါင္းအစိုးရကို ရံုးခန္းဖြင့္ခြင့္ေပးမယ္လို႔ ေျပာတာရယ္ေၾကာင့္ ကြ်န္ေတာ္တို႔က အားနာေနရတယ္။ ကြ်န္ေတာ္ဒုတိယအၾကိမ္ တေယာက္တည္း သြားေနရေတာ့ ဝန္ၾကီးခ်ဳပ္ ဆနာနား နဲ႔ပါေတြ႔ပါတယ္။ သူ႔ကို ကြ်န္ေတာ္တို႔က အဲလိုေစာင့္ထိန္းေၾကာင္း ေျပာခဲ့ပါတယ္။ ျမန္မာစစ္အစိုးရကလည္း တီေမာက အာစီယန္ထဲဝင္ခ်င္တာကို ကန္႔ကြက္ထားတယ္။ ေနာက္ပိုင္းမွာ ရားမို႔စ္ ေဟာ္တာ က အေမရိကန္ကေန ျမန္မာျပည္ကို ဆန္ရွင္လုပ္ထားတာကို သေဘာမတူေၾကာင္းေျပာလာတယ္။ ကြ်န္ေတာ္က သူ႔အေျပာကို သေဘာမတူပါ။ ကြ်န္ေတာ့္ေဟာ္တယ္စရိတ္ကို သမတရံုးကက်ခံေပးလို႔ ေက်းဇူးတင္ပါတယ္။

အခုေတာ့ တီေမာမွာ ေခါင္းေဆာင္းအေျပာင္းအလဲေတြရွိေနျပီ။ တိုင္းျပည္ကေတာ့ ဘယ္ေလာက္ထိတိုးတက္လာသလဲ သိပ္မသိပါ။ ကြ်န္ေတာ္သြားစဥ္က ေဟာ္တယ္ကေန ေလဆိပ္အသြားျမင္ရတာေတြဟာ ျမန္မာျပည္ ဆင္ေျခဖံုးရပ္ထဲ ျဖတ္သြားရတာနဲ႔ မျခားပါ။ တီေမာႏိုင္ငံ တိုးတက္ပါေစ။

ေဒါက္တာတင့္ေဆြ
၂၇-၇-၂ဝ၁၆
၂၉-၄-၂၀၂၀

Remdesivir ဗိုင္းရပ္စ္ေဆး ကရိုနာဗိုင္းရပ္စ္ေရာဂါအတြက္ အေရးေပၚအသံုးျပဳရန္

Remdesivir ဗိုင္းရပ္စ္ေဆးကို ကရိုနာဗိုင္းရပ္စ္ေရာဂါအတြက္ အေရးေပၚအသံုးျပဳရန္ အေမရိကန္ FDA ကေန ထုတ္ျပန္ဖြယ္ရွိပါတယ္။

စမ္းသပ္ကုသေပးေနဆဲျဖစ္ေပမဲ့ NIAID အင္းစတီက်ဳဒါရိုက္တာ Dr Anthony Fauci နဲ႔ သမတေဒၚနယ္ထရမ့္ဆို႔က အလားအလာ ေကာင္းတယ္လို႔ ဆိုပါတယ္။ လူနာေတြ ျပန္လည္ေကာင္းမြန္လာခ်ိန္ သံုးပံုတပံုေလာက္နီးပါး ရက္တိုေစတာ ေတြ႔ရတယ္။

Gilead Sciences ေဆးကုမၸဏီကေနထုတ္တဲ့ေဆးျဖစ္တယ္။ Ebola အီဘိုလာျဖစ္စဥ္ကလည္း သံုးခဲ့တယ္။ ဒါေပမဲ့ အတည္ျပဳခ်က္ရတဲ့အထိ မေရာက္ခဲ့ပါ။ Gilead ကေန သီးသန္႔ လူနာ ၃၉၇ ေယာက္ကို စမ္းေပးခဲ့တယ္။ ေဆးကို ၅ ရက္ကေန ၁၀ ရက္ေပးတယ္။ လူနာဦးေရတဝက္မကကို ေဆးရံုကေန ၁၄ ရက္နဲ႔ ဆင္းေပးႏိုင္ခဲ့တာေတြ႔ရတယ္။

တရုပ္ျပည္မွာစမ္းေပးေတာ့ အလာအလာ မေကာင္းခဲ့တာေတြ႔ရတယ္။

Dr Fauci ကေတာ့ ၃၁% တိုးတက္မႈဆိုတာ ၁၀၀% လိုေတာ့ မေကာင္းလွပါလို႔ဆိုပါတယ္။ အတိုင္းအတာတခုထိေတာ့ ေကာင္းတယ္။ ကရိုနာဗိုင္းရပ္စ္ကုသေဆးေတြသတင္းက အမ်ိဳးမ်ိဳးတက္ေနတာကို သတိျပဳရပါမယ္။

ေဒါက္တာတင့္ေဆြ
၂၉-၄-၂၀၂၀

ေက်ာင္းပံု

Khin Maung Sann ေရးဆြဲတဲ့ RIT ေက်ာင္းေတာ္ၾကီးရဲ႕ ေရေဆးပန္းခ်ီျဖစ္ပါတယ္။

ကြ်န္ေတာ္လည္း ေဆးမန္းေက်ာင္းပံု ဆြဲခဲ့ဖူးတာ ရွာမေတြ႔ေတာ့ပါ။ ၁၉၇၃ ခုထုတ္ ေက်ာင္းမဂၢဇင္းအဖံုးမွာ။

မႏၲေလးေဆးေက်ာင္း မဂၢဇင္းအဖံုးေတြစုထားတဲ့သူဆီမွာလည္း အဲတာမရွိတဲ့။ အတြင္းသရုပ္ေဖၚပံုေတြပါ ဆြဲခဲ့ရတယ္။ ေက်ာင္းနဲ႔ မ်က္ႏွာခ်င္းဆိုင္း လက္ဖက္ရည္ဆိုင္ေရွ႕က ပလက္ေဖါင္းေပၚကေန ဆြဲခဲ့ရတယ္။

ကြ်န္ေတာ္က ေဟာက္ဆာဂ်င္ျဖစ္ေနျပီ။ ခုႏွစ္ကို မေမ့ပါ။ မဂၢဇင္းဦးစီးထုတ္တဲ့ဆရာက မဆလ ပါတီပဌမအၾကိမ္ညီလာခံ ကာလျဖစ္လို႔ မဆလ လိုဂိုပါထည့္ဆြဲေပးခဲ့ရတယ္။ ပါတီနဲ႔အတူ ကြ်န္ေတာ့္ပန္းခ်ီပါ ေပ်ာက္သြားပံုရတယ္။

ေဒါက္တာတင့္ေဆြ
၂၉-၄-၂၀၂၀

Airborne Coronavirus Detected in Wuhan Hospitals

ကရိုနာဗိုင္းရပ္စ္ ဝူဟန္ေဆးရံုေတြရဲ႕ ေလထဲမွာေတြ႔ရွိ

ပိုးေတြရဲ႕ genetic markers ေခၚမ်ိဳးဗီဇလုပ္ေပးတာလို႔ေခၚတယ္။ airborne droplets ေခၚ ေလမႈန္ေလးေတြထဲမွာ ေတြ႔ရတယ္။ အရြယ္အစား ၁ လကၼရဲ႕ တေသာင္းပံု ၁ ပံုသာရွိတယ္။

အရင္ကေတာ့ ဓါတ္ခြဲခန္းမွာစမ္းေတြ႔ခဲ့ရာကေန အခုေတာ့ ေဆးရံုေတြထဲမွာေတြ႔လာတာျဖစ္တယ္။ ေတြ႔ရွိခ်က္ကို တနလၤာေန႔က ဂ်ာနယ္မွာ ထုတ္ျပန္တယ္။

အဲတာေတြပါေနတဲ့ ေလကိုရွဴလို႔ ေရာဂါကူးစက္ႏိုင္သလားေတာ့ ေျပာမရေသးပါ။

ေဒါက္တာတင့္ေဆြ
၂၉-၄-၂၀၂၀

ကြ်န္ေတာ့အျမင္က ေရွးက်တယ္

ကြန္မင့္တခုရတယ္။ ေက်းဇူး။ လႊမ္းမိုဆိုတာအႀကိဳက္ဆံုးပါဆရာ ဒါေပသိ ရတုပိုဒ္ဆိုတာ သံုးေနရာေလာက္ မွားေနတာ သတိထားမိကတည္းက ေနာက္ထပ္နားမေထာင္ျဖစ္ေတာ့ပါ။

နတ္ရွင္ေနာင္သီခ်င္းမွာ ျပည္လွေဖထက္ ပိုေကာင္းတာမရွိ။ ဘယ္သီခ်င္း ဘယ္ရုပ္ရွင္မဆို မူရင္းကအေကာင္းဆံုး။

သူမ်ားတိုင္းျပည္ေတြကထုတ္တဲ့ အႏုပညာေတြမွာလည္း မူရင္းကိုမီတာ သာတာရယ္လို႔ အင္မတန္ရွားတယ္။

ရုပ္ရွင္မွာေတာ့ အသစ္ေတြက စက္နဲ႔ နည္းပညာေတြက ပိုေကာင္းလာတာမွန္တယ္။ ေတးဂီတမွာလည္း တူရိယာပစၥည္းေတြကို ပိုေကာင္းလာတာရွိပါမယ္။ အသံသြင္းစက္ေတြ ပိုေကာင္းလာတယ္။

ကြ်န္ေတာ့အျမင္က ေရွးက်တယ္။ ျမေစတီေက်ာက္စာလို သေဘာထားတယ္။ လက္ေရးလက္သား ဘယ္ေလာက္ ပိုေကာင္းေနေန ေက်ာက္စာကို အသစ္ေရးရင္ တန္ဖိုးမရွိလို႔ ထင္ေနတယ္။

ျပည္လွေဖ၊ ခင္ေမာင္ရင္၊ မျမရင္၊ ေမရွင္၊ စတဲ့အဆိုေတာ္ေတြ ကေန႔ထိ ရွင္ေနၾကတယ္လို႔သာ မွတ္ထင္ေနမိတယ္။ အမ်ားၾကီးရွိပါတယ္။

ေဒါက္တာတင့္ေဆြ
၂၉-၄-၂၀၂၀

တျမန္ႏွစ္ကပံု ေရႊတိဂံု






ႏွင့္ေ ဆးေက်ာင္းမွာ မသင္ရတဲ့ေဗဒ

ခုနစ္ႏွစ္တိတိ ေန႔ေရာညပါ ေဆးမန္းမွာအတူတူပညာသင္ယူခဲ့ၾကသူေတြနဲ႔အတူ ေန႔လယ္စာစားရင္းနဲ႔ စကားေတြ ေဖါင္ဖြဲ႔ၾကတယ္။ ကြ်န္ေတာ္က သူမ်ားေတြတင္စားၾကသလို ေဖါင္ဖ်က္ထြက္သြားသူေတာ့ မဟုတ္ပါ။ ဟုမ္းကို အေရာက္ ျပန္လာႏိုင္သူ ျဖစ္တယ္။ ဟုမ္းဆိုတာ ပုလဲကအိမ္ကေလးတခုသာမဟုတ္ပါ။ ကိုယ့္တိုင္းျပည္။

အဲဒီအိမ္မွာ က်န္ေနေသးသူေတြနဲ႔ ျပန္ဆံုရခ်ိန္မွာ မေစာင့္ႏိုင္ၾကသူေတြကိုပါ သတိရေစတယ္။ မဆံုရေသးသူေတြနဲ႔လည္း လက္တကမ္းမွာ။

ကေန႔ေတြ႔သူေတြရဲ႕ မွတ္ခ်က္တခုက ေက်ာင္းတုန္းက စကားလည္းမ်ားမ်ားေျပာတဲ့သူမဟုတ္ဘဲ၊ ႏိုင္ငံေရးလုပ္ေတာ့ ဘာေတြေျပာတာလည္းတဲ့။ ေဆးေက်ာင္းမွာ မသင္ရတာေတြကို ေျပာမိခဲ့တယ္။

ေဒါက္တာတင့္ေဆြ
၂၉-၄-၂၀၁၈
၂၉-၄-၂၀၂၀

Peaceful Burma ျငိမ္းခ်မ္းသာယာေသာ တိုင္းျပည္

ကြ်န္ေတာ္ ႏိုင္ငံေရးနွင့္ပက္သက္ျပီးေမးခ်င္လို့ပါ။ ႏိုင္ငံျခားမွာ ဆရာဝန္ေတြ ႏိုင္င္ငံေရးလုပ္လို့မရဘူးဆိုတာ ဟုတ္ပါသလား။ ေနာက္တခုက ဦးေနဝင္း ေခတ္မွာ ဗကပကိုတိုက္ျပီး ဘာသူပုန္မွ မရွိဘူးဆိုတာနွင့္ ပက္သက္ျပီး သိခ်င္ပါတယ္။

• ႏိုင္ငံေရးလုပ္လိုက သူ႔ႏိုင္ငံဥပေဒေတြအတိုင္း ဘယ္သူမဆို လုပ္ႏိုင္။
• သူပုန္ဆိုတာ အစိုးရကိုတိုက္ေနတဲ့ လက္နက္ကိုင္အဖြဲ႔အားလံုးကို ေခၚတယ္။ လက္နက္မရွိတဲ့ ၁၉၉၀ အမတ္ေတြကိုလည္း သူပုန္လို႔ ေခၚတဲ့အခါ ေခၚတယ္။
• အမည္အမ်ိဳးမ်ိဳးေခၚၾကတယ္။ အမည္ကေတာ့ သိပ္အေရးၾကီးတာ မဟုတ္။ ဒါေပမဲ့ တခ်ိဳ႕က စကားလံုး အလြန္ေရြးခ်င္ၾကတယ္။
• လြတ္လပ္ေရးမရခင္ ၁၉၄၇ ကေနစတယ္။
• သခင္စိုးနဲ႔ သခင္သန္းထြန္းတို႔ေခတ္ အေတာ္ၾကာတယ္။ အဆံုးသတ္နည္းေတြ မတူၾက။
• တိုင္းရင္းသားလက္နက္ကိုင္ေတြ ေကအင္ဒီအိုကေနစတာ အခုေနာက္ဆံုး ေအေအအထိ။
• အဖြဲ႔ေပါင္း ေရတြက္ဖို႔ ခက္တယ္။ စာရင္းရွည္ၾကီး လုပ္ထားတယ္။ လက္ရွိ။ ပ်က္သြား။ မဟာမိတ္အဖြဲ႔ေတြ။
• ေနာက္ထပ္ ဘာေတြလာဦးမယ္ မသိႏိုင္။
• အဂၤလိပ္လိုေရးတဲ့ လက္ႏွစ္လံုးသံုးေလာက္ထူတဲ့ စာအုပ္ၾကီးေတြထုတ္ထာတာရွိတယ္။ ၾကာျပီျဖစ္လို႔ ေနာက္ထပ္ လက္ႏွစ္လံုး သံုးလံုးေလာက္ထူတာ ထပ္ထုတ္ရဦးမယ္။
• ေျပာရရင္ အားနာစရာေတြ မ်ားတယ္။ အသက္အႏၲရာယ္လည္း ရွိတယ္။

ေဒါက္တာတင့္ေဆြ
၂၉-၄-၂၀၂၀

Tuesday, April 28, 2020

ခ်ိဳတဲ့သရက္သီး

မိုး ႏွင့္ သရက္ အိုး ႏွင့္ႀကြက္သို႔ တိမ္ နက္ေရတူ ေလးမ်ဳိးလူကို မွတ္ယူရိပ္ျမြက္ သိနိုင္ခက္၏။ (မန္လည္ဆရာေတာ္ၾကီး မဃေဒဝ)

ေတာင္ကလာမွ မိုး၊ ေဒါင္ေဒါင္ျမည္မွ အိုး။ သရက္သီးဆိုတာ ခ်ိဳမလိုလိုနဲ႔ ခ်ဥ္တတ္တယ္။ ၾကြက္တြင္းကို ဘယ္ကစလို႔ ဘယ္မွာဆံုး မသိႏိုင္။

ခုေခတ္ျမန္မာျပည္မွာေတာ့ ခ်ိဳတဲ့သရက္သီးကို ေရြးတတ္လာၾကျပီ။ တျခားတိုင္းျပည္ေတြမွာရတဲ့သရက္သီးေတြကေတာ့ မဃေဒဝလကၤာထဲကအတိုင္းပဲ။

ခုေခတ္ျမန္မာျပည္မွာ လူၾကြက္တြင္းေတြ ပိုမ်ားလာတယ္ထင္တယ္။ ေရအိုးေကာင္းသံုးသူေတာ့ နည္းလာတယ္ ထင္တယ္။

မိုးေကာင္းပါေစသတည္း။ ခ်ိဳတဲ့သရက္သီး စိုက္ပ်ိဳးစားသံုးႏိုင္ၾကပါေစသတည္း။ (တစ္)လံုးေတြ (တစ္)ငံုေတြနဲ႔ ေဝးၾကပါေစသတည္း။

ေဒါက္တာတင့္ေဆြ
၂၉-၄-၂၀၂၀

Symptoms of Coronavirus ကရိုနာဗိုင္းရပ္စ္ေရာဂါလကၡဏာမ်ား

ေနာက္ဆံုးသိရတဲ့အခ်က္အလက္ေတြကို ျဖည့္စြက္ေရးပါမယ္။ အေမရိကန္ CDC အဆိုအရ ပိုးကူးစက္ခံရျပီး ၂ ရက္ကေန ၁၄ ရက္အတြင္းမွာေရာဂါလကၡဏာေတြခံစားရမယ္။
1. အဖ်ား
2. ေခ်ာင္းဆိုး
3. အသက္ရွဴမဝ
4. ခ်မ္း
5. ခ်မ္းတုန္
6. ၾကြက္သားနာ
7. ေခါင္းကိုက္
8. လည္ေခ်ာင္းနာ
9. အရသာ သို႔မဟုတ္ အနံ႔ ပ်က္လာျခင္း။

အေရးေပၚေရာဂါလကၡဏာမ်ား
1. အသက္ရွဴခက္လာျခင္း
2. ရင္ဘတ္မွာ ဆက္တိုက္ ေလးလံနာလာျခင္း
3. စိတ္ရႈပ္ေထြးျခင္း အိမ္ရာကမထလိုျခင္း
4. ႏႈတ္ခမ္း မ်က္ႏွာျပာလာျခင္း

ဒိထက္ေစာတဲ့ေလ့လာခ်က္ေတြအရ ကိုရိုနာဗိုင္းရပ္စ္ ေရာဂါလကၡဏာမ်ား
• ဖ်ား 83%
• ေခ်ာင္းဆိုး 82%
• အသက္ရွဴမဝ 31%
• ၾကြက္သာေတြနာ 11%
• စိတ္မၾကည္လင္ 9%
• ေခါင္းကိုက္ 8%
• လည္ေခ်ာင္းနာ 5%
• ႏွာရည္ယို 4%
• ရင္ပတ္နာ 2%
• ဝမ္းပ်က္ 2%
• ပ်ိဳ႕အန္ 1%
• ေရာဂါလကၡဏာတခုမကရွိသူ 90%

WHO ၁၂-၃-၂၀၂၀ ေန႔ထုတ္ျပန္ခ်က္
၁။ ဖ်ား
၂။ အားနည္း
၃။ ေခ်ာင္းေျခာက္ဆိုး
၄။ ကိုက္ခဲ
၅ ႏွာရည္ယို
၆။ လည္ေခ်ာင္းနာ
၇။ အသက္ရွဴမဝ
၈။ ဝမ္းပ်က္

ကိုရိုနာဗိုင္းရပ္စ္ေရာဂါလူနာမ်ား
၈၀% သာမန္သာျဖစ္
၁၃% ဆိုးဝါး
၆% စိုးရိမ္ရ

American Medical Association ဂ်ာနယ္္အရ ေဆးရံုတက္လူနာ ၉၈% မွာ အဖ်ားရွိတယ္။ ၇၆% ကေန ၈၂% မွာ ေခ်ာင္းေျခာက္ဆိုးတယ္။ ၁၁% ကေန ၄၄% မွာ အားကုန္ေနၾကတယ္။

ဝူဟန္မွာ ေလ့လာမႈေတြအရ အသက္အရြယ္အရ ၃၀ ကေန ၇၉ ႏွစ္အတြင္းလူနာေတြမွာ ဆိုးဝါးတယ္။ နဂိုအခံေရာဂါ ရွိသူေတြမွာ ဆိုးတယ္။ ဆိုးတယ္ဆိုတာ ႏူမိုးနီးယားျဖစ္တာ။

၁၆-၃-၂၀၂၀ ေန႔က လ့လာခ်က္ေတြအရ ကေလး ၂၀၀၀ ကူးစက္ခံၾကရျပီး ၆% က ဆိုးတယ္။ 

ဟားဘဒ္တကၠသိုလ္ကပညာရွင္ေတြအဆိုအရ ကရိုနာဗိုင္းရပ္စ္ဟာ လာမဲ့ႏွစ္ေတြအတြင္း ကမာၻ႔လူဦးေရရဲ႕ ၄၀% ကေန ၇၀% အထိ ကူးစက္ႏိုင္တယ္။ ကူးစက္ခံရေပမဲ့ အမ်ားစုဟာ သာမန္ေလာက္သာခံစားၾကရမယ္။ တခ်ိဳ႕ ေရာဂါမရွိသလို ေနမယ္။

ေဒါက္တာတင့္ေဆြ
၂၈-၄-၂၀၂၀
ည ၁၁ နာရီ ၃၀ မိနစ္။

Mango Skin Allergy သရက္သီးခြံ အလာဂ်ီ

ေရးထားတာ ၅ ႏွစ္ရွိျပီ။

ဆရာရွင့္ က်ြန္မတူမေလးက အသက္က ၁ နွစ္ခြဲပါ။ သရက္သီးအဆီေလာင္တာ ပါးမွာ အၾကီးၾကီးျဖစ္ေနလို႔ ဘယ္လို လုပ္ရပါမလဲ။ ျမန္မာျပည္ကပါ။ ၂ ရက္ရိွပါျပီ။ ေက်းဇူးျပဳျပီေျဖေပးပါရွင္။

Mango sap သရက္ပင္ သရက္သီးအခြံကထြက္တဲ့အရည္ထဲမွာ Urushiol ဓါတ္ပါတယ္။ အလာဂ်ီအမ်ားဆံုးရေစတဲ့ Poison ivy နဲ႔ Poison oak ေတြနဲ႔ဆင္တူတယ္။ မတည့္သူေတြမွာ Itchy rash ယားတဲ့အနီျပင္ေတြထြက္မယ္။ သူတို႔က အခြံခြါစားရင္ေတာ့ စာလို႔ရတယ္။ တခ်ို႕က စားလို႔ေတာင္မရပါ။ Allergic symptoms ျပင္းထံတဲ့ အလာဂ်ီလကၡဏာေတြ ရလာတယ္။ ႏႈတ္ခမ္းေတြ၊ မ်က္ႏွာ၊ လွ်ာ ေရာင္ရမ္းလာမယ္။ Anaphylaxis ေရွာ့ခ္ရတဲ့အထိလည္းျဖစ္ႏိုင္တယ္။

ကုသနည္း
Generic name ေဆးနာမည္ Cetirizine နဲ႔ Brand name ဆိုင္တင္နာမယ္ Zyrtec စတဲ့ နာမည္ေတြ အမ်ားၾကီးရွိတယ္။ (စီထရက္ဇင္း) ဟာ Antihistamines (အင္တီ-ဟစ္တမင္း) ေဆးေခၚတယ္။ (အလာဂ်ီ) ရရင္ထြက္လာတဲ့ Histamines ေတြကို တားဆီးေပးတယ္။ Histamine (H-1) receptor blockers လို႔လဲ ေခၚတယ္။ (အင္တီဟစ္တမင္း) ေဆးေတြထဲမွာ စတုတၴမ်ိဳးဆက္ေဆး ျဖစ္တယ္။ ေနာက္ေပၚလို႔ ေျပာရင္ မွန္တယ္။ ေနာက္ေပၚတာက ဘာထူးလဲဆိုရင္ အိပ္ခ်င္စိတ္ နည္းတယ္။ ေဆးအေလးခ်ိန္ 5mg နဲ႔ 10mg စားေဆးျဖစ္တယ္။ ေဆးကို အစာနဲ႔ေသာက္သင့္တယ္။ အစာနဲ႔ေဝးလဲ ရပါတယ္။ Theophylline ေဆးနဲ႔တြဲေပးရသူဆိုရင္ Theophylline ကို ေလွ်ာ့ေပးပါ။ ကေလးေတြကိုလဲ ေပးႏိုင္တယ္။ ေဘးထြက္ဆိုးက်ိဳးေတြကေတာ့ ၁၄% မွာ အိပ္ခ်င္တယ္၊ အာေခါင္ေျခာက္၊ ပ်ိဳ႕၊ ေခါင္းကိုက္၊ အားယုတ္၊ လည္ပင္းနာ။

Hives အနီျပင္ (အင္ျပင္) ထေနတာကို Cetirizine ေဆးတမ်ိဳးထဲနဲ႔ မရလို႔ အေရးေပၚျဖစ္လာရင္ Epinephrine ေဆးပါ ေပးရတတ္တယ္။ လိုအပ္သူေတြကို စိတ္အေျခခံတာဆိုရင္ stress management လုပ္သင့္တယ္။ Doxepin ေဆးကိုလဲ သံုးႏိုင္တယ္။ သိပ္ဆိုးဆိုးဝါးဝါး ခံစားရသူကို Corticosteroid ေဆးအုပ္စုထဲက Prednisone ထိုးေဆး-စားေဆး ေပးႏိုင္တယ္။ Topical creams လိမ္းေဆး Hydrocortisone, Fluocinonide, Desonate ေတြလဲ သံုးႏိုင္တယ္။ ဆရာဝန္မတိုင္ပင္ပဲ လံုးဝမသံုးပါနဲ႔။

Calamine lotion ေဆးလိမ္းတာ သိသိသာသာနဲ႔ ေတာ္ေတာ္တန္တန္ယားတာကို သက္သာေစပါတယ္။

ဒီစာေတြကိုလဲ တြဲဖတ္ပါ၊ လိုက္နာပါ။ ၾကာရင္ (အလာဂ်ီ) ကို ဆရာဝန္လိုသိသူ ျဖစ္လာပါလိမ့္မယ္။ အထူးသျဖင့္ ကိုယ့္အေၾကာင္းကို သိပါ။
• Allergic Rhinitis အလာဂ်ီ ႏွာေခါင္း http://dts-medicaleducation.blogspot.com/2010/08/allergic-rhinitis.html
• Allergy သို႔မဟုတ္ မတည့္အတူေန http://dts-medicaleducation.blogspot.com/2010/05/allergy.html
• Allergy and Worm နာတာရွည္ (အလာဂ်ီ) ႏွင့္ သန္ေကာင္ http://dts-medicaleducation.blogspot.com/2010/09/chronic-allergies.html
• Allergy Medications (အလာဂ်ီ) ကို ဘယ္လို ကုသမလဲ http://dts-medicaleducation.blogspot.com/2011/05/allergy-medications.html
• Allergy Relief Kit (အလာဂ်ီ) ေရွးဦးသူနာျပဳ ေဆးအိတ္ http://dts-medicaleducation.blogspot.in/2012/04/allergy-relief-kit.html
• Allergy Triggers (အလာဂ်ီ) ရေစတတ္တဲ့ အေၾကာင္းတရား (၁ဝ) ပါး http://dts-medicaleducation.blogspot.in/2012/03/10-common-allergy-triggers.html

ေဒါက္တာတင့္ေဆြ
၂၈-၄-၂၀၂၀

ေရႊ ႏွင့္ ပုလဲ

ဝါလဲ့ဝင္းလ်က္၊ အကင္းထြက္ေမွ်ာ္
ပင္ေပၚသရက္၊ မကန္းကြက္သို႔
ႏွစ္သက္ဖြယ္လွ်င္၊ ရြရြပင္တည့္။

သို႔စဥ္အခိုက္၊ ဗ်ိဳင္းတသိုက္သည္
တိမ္တိုက္ပ်ံက်၊ ဝါအလွတြင္
ျဖဴလြေႏွာယွက္၊ အေရာင္စြက္ေသာ္
မိုးထက္နီလာ၊ တကဲျပာဝယ္
ေရႊဝါပုလဲ၊ အေဖၚတြဲသည္
တူႏႊဲေပ်ာ္ေမြ႔၊ သီတင္းေလ့၍
ေတြ႔ၾကေလျပီ၊ တက်ည္က်ည္သည္
ဟိုဆီပင္ေပၚ သရက္မွာတည္း။ (ေဇာ္ဂ်ီ)

၁၉၃၂ ခု ဒီဇဘၤလာလထုတ္ ဂႏၶေလာကမွာ ေရးသားခဲ့တဲ့ကဗ်ာျဖစ္ပါတယ္။ ပံုကို ရတာသာသံုးပါတယ္။

ေဒါက္တာတင့္ေဆြ
၂၈-၄-၂၀၂၀

သေဘၤာ ႏွင့္ ပိႏၷဲ

တပင္စီကေန သီးလာၾကသည္
ဇာတိတိုင္းျပည္လည္း တူၾကမည္မထင္
ထည့္စရာေနရာေလးထဲမွာ ေရစက္ဆံုၾကသည္
လူေတြလည္း အဲလိုျဖစ္တတ္ၾကသည္
စားေကာင္းေသာအသီးမ်ား ေရစက္နီးၾက၏။

ေဒါက္တာတင့္ေဆြ
၂၈-၄-၂၀၂၀

Homemade Masks လက္ျဖစ္ ႏွာေခါင္းစည္း

အေမရိကန္ဒုသမတ ႏွာေခါင္းစည္းမပါတဲ့သတင္း ေရးအျပီးမွာ အိမ္ခ်ဳပ္လက္ျဖစ္ ႏွာေခါင္းစည္း အိမ္တိုင္ယာေရာက္ လာေပးတယ္။ ေက်းဇူး။

အိမ္ခ်ဳပ္လက္ျဖစ္လို႔ ေရးေပမဲ့ အိမ္မွာ စက္နဲ႔ခ်ဳပ္တာ။ စက္ကို လက္နဲ႔သံုးရတာ။

လယ္ယာ၊ ေတာင္ယာ၊ ယာခင္း၊ လယ္ယာကိုင္းကြ်န္း၊ အိပ္ရာ။

ေဒါက္တာတင့္ေဆြ
၂၈-၄-၂၀၂၀

Buddha Day ကဆုန္လျပည့္ေန႔

ကဆုန္ုလျပည့္ေန႔ဟာ ဒီႏွစ္ ေမလ (၆) ရက္မွာက်ေရာက္တယ္။ ဗုဒၶဘာသာ ေန႔ထူးေန႔ျမတ္ျဖစ္လို႔ (ဆု၊ ဖြား၊ ပြင့္၊ စံ) လို႔ မွတ္သားထားၾကတယ္။ စု နဲ႔ ဆု မွန္ေအာင္မေရးတတ္ၾကသူေတြ သတိထားၾကေစခ်င္တယ္။

ဆု = ေဂါတမဗုဒၶအေလာင္းဟာ သုေမဓာရွင္ရေသ့ဘဝက ဒီပကၤရာဗုဒၶေျခေတာ္ရင္းမွာ ဆုပန္ခဲ့တယ္။
ဖြား = ဘုရားေလာင္းဟာ မဟာသကၠရာဇ္ ၆၈ ခု၊ ကဆုန္လၿပည့္၊ ေသာႀကာေန႔၊ လုမၺိနီအင္ႀကင္းေတာမွာ ဖြားၿမင္ေတာ္မူခဲ့တယ္။
ပြင့္ = ဘုရားေလာင္းဟာ မဟာသကၠရာဇ္ ၁ဝ၃ ခု၊ ကဆုန္လၿပည့္ ဗုဒၶဟူးေန႔မွာ သဗၺညဳဗုဒၶအၿဖစ္ေရာက္ေတာ္မူခဲ့တယ္။
စံ = ေဂါတမဗုဒၶဟာ မဟာသကၠရာဇ္ ၁၄၈ ခု၊ ကဆုန္လၿပည့္ အဂၤါေန႔မွာ ကုသိနာရုံဥယ်ာဥ္ေတာ္မွာ ပရိနိဗၺာန္စံေတာ္ မူခဲ့တယ္။

ကဆုန္လဘြဲ႔ကို ဖိုးသူေတာ္ဦးမင္းက စပ္ဆိုထားပါတယ္။ စကားဝါငုံသင္းလို႔ ၾကယ္မင္းတဲ့ ဝိသာခါ၊ တိမ္ေဗြမွာ ေရာင္ျခည္႐ႊမ္း၊ ထြန္းတဲ့ခ်ိန္ခါ၊ စံုကႏာၱေဟမာၿမိဳင္ထဲ၊ ေ႐ႊေက်းပ်ံသင္လို႔၊ စံေပ်ာ္႐ႊင္ သည္ဟိုကူးလို႔ငယ္၊ ျမဴးၾကစၿမဲ။

ကဆုန္လကို ပါဠိလို Vesākha ဝိသာခါလို႔ေခၚတယ္။ (ဆန္းစခရစ္) သသၤကရုိက္လို Vaiśākha ေခၚတယ္။ ကဆုန္လျပည့္ေန႔ကို အဂၤလိပ္လို Buddha Purnima နဲ႔ Buddha Day လို႔ေခၚတယ္။ ၁၉၅ဝ က သီရိလကၤာမွာက်င္းပတဲ့ ကမာၻ႔ဗုဒၶဘာသာညီလာခံကေန ဗုဒၶေန႔အျဖစ္သတ္မွတ္ခဲ့တယ္။ ျမန္မာႏိုင္ငံ၊ အိႏၵိယ၊ တရုပ္၊ နီေပါ၊ သီရိလကၤာ၊ ကေမာၻဒီးယား၊ အင္ဒိုနီးရွား၊ ဗီယက္နမ္၊ မေလးရွား၊ ထိုင္း၊ လာအိုနဲ႔ စကၤာပူႏိုင္ငံေတြမွာ ဗုဒၶေန႔သတ္မွတ္တာ နည္းနည္း ကြဲလြဲတယ္။

၁၉၅၄ ခုႏွစ္ ရန္ကုန္မွာက်င္းပတဲ့ကြန္ဖရင့္၊ ၁၉၅၆ နီေပါမွာက်င္းပတဲ့ကြန္ဖရင့္၊ ၁၉၆၁ ဖႏြမ္းပင္မွာ က်င္းပတဲ့ကြန္ဖရင့္၊ ၁၉၇၆ ထိုင္းမွာက်င္းပတဲ့ကြန္ဖရင့္ေတြကေန ဗုဒၶေန႔သတ္မွတ္မႈကို ခိုင္မာေစခဲ့တယ္။ ကုလသမဂၢကေန ၁၃-၁၂-၁၉၉၉ ေန႔အစည္းအေဝးဆံုးျဖတ္ခ်က္အမွတ္ ၁၇၄ နဲ႔ Vesak Universal Holiday လို႔သတ္မွတ္ေပးခဲ့တယ္။ Wesak လို႔လည္း ေရးတာေတြ႔ရတယ္။

လယ္တီဆရာေတာ္ႀကီးေရးသားခဲ့တဲ့ လကၤာတခ်ိဳ႕ကို အခုထိအလြတ္ရပါေသးတယ္။ သေႏၶယူခါ၊ ဆယ္လၾကာေသာ္၊ မဟာသကၠရာဇ္၊ ေျခာက္ဆယ့္ရွစ္ႀကံဳ၊ ကဆုန္လျပည့္၊ ေသာၾကာေန႔ဝယ္၊ ခ်မ္းေျမ့စံုစီ၊ လုမၺိနီ၌၊ မဟီလႈိက္ဆူ။ ဖြားေတာ္မူသည္၊ နတ္လူေအာင္ၿမိဳ႕ လမ္းပါကုိ။

ေဒါက္တာတင့္ေဆြ
၂၈-၄-၂၀၂၀
ပံုအတြက္ ေက်းဇူး။

Coronavirus: Mike Pence flouts rule on masks at hospital

အေမရိန္ကန္ ဒုသမတ မိုက္ပင့္္စ္ ေဆးရံုကိုသြားတာ ႏွာေခါင္းစည္းမပါ

အခုတက္ေနတဲ့ ဘရိကင္းနယူးစ္ ျဖစ္ပါတယ္။ မိုက္ပင့္္စ္ ဆိုတာ ကြ်န္ေတာ္တို႔ေနထိုင္တဲ့ အင္ဒီယာနာျပည္နယ္ ဂါဗာနာ ကေန ေဒၚနယ္ထရမ့္ကေရြးလို႔ ဒုတိယသမတျဖစ္ေနသူ။

ျပီးခဲ့တဲ့အပတ္ကလည္း လက္ရွိ အင္ဒီယာနာျပည္နယ္က ကြန္ဂရက္မင္းတေယာက္က ေျပာခဲ့ေသးတယ္။ ကရိုနာဗိုင္းရပ္စ္ေရာဂါေၾကာင့္ စီးပြါးေရးက်ဆင္းတာနဲ႔စာရင္ လူေတြေသဆံုးရျခင္းဟာ အေသးစား မေကာင္းဆိုးဝါးသာ ျဖစ္ပါသတဲ့။

ကြ်န္ေတာ္က ဆရာဝန္၊ ႏိုင္ငံေရးထဲလည္း ပါတယ္။ က်န္းမာေရးကို ႏိုင္ငံေရးလုပ္တာကို ဆန္႔က်င္တယ္။

ကရိုနာဗိုင္းရပ္စ္ေရာဂါကာကြယ္ေရးေဆာင္ပုဒ္တခုက ကိုယ့္ေၾကာင့္ သူမ်ားေတြ ဒုကၡမေရာက္ေစနဲ႔၊ အိမ္မွာသာေနပါတဲ့။

မမွန္ကန္တဲ့ကာကြယ္နည္းကို လူတကာသိေအာင္ လွည့္ျပတာဟာ သူမ်ားေတြကို ဒုကၡေရာက္ေစႏိုင္တယ္။ ႏွာေခါင္းစည္း မတပ္လို႔ လူတေထာင္မွာ တေယာက္သာေရာဂါကူးစက္ေကာင္း ကူးစက္မယ္။ အဲဒီတေယာက္က ကြ်န္ေတာ္ျဖစ္ျဖစ္ စာဖတ္ေနသူျဖစ္ျဖစ္ဆိုရင္ ကြ်န္ေတာ္တို႔ဒုကၡ။ ရီပတ္ဘလီကန္ေတြ ဒုကၡမဟုတ္။

ေဒါက္တာတင့္ေဆြ
၂၈-၄-၂၀၂၀

ေခတ္တကန္႔ လူတေယာက္ သူ႔အျမင္

တက္တိုးေရးတဲ့စာအုပ္၊ ၁၉၇၆ ခုနွစ္မွာ ထုတ္တယ္။

တက္တိုးက ျမန္မာစာလည္းတတ္တယ္။ အဂၤလိပ္စာလည္း အဘိဓါန္ထုတ္တယ္။

ေဒါက္တာတင့္ေဆြ
၂၈-၄-၂၀၂၀
ပံုအတြက္ ေက်းဇူး။

History Water Filter သမိုင္းစစ္ စစ္ယူရမယ္

သမိုင္းအေၾကာင္း မၾကာမၾကာ ေမးၾကတယ္။ အဲလိုစိတ္ဝင္စားမႈရွိတာ အလြန္ေကာင္းတယ္။ အားေပးတယ္။ ဒီစာမွာ ေနာက္ထပ္အျမင္တခုနဲ႔ ေရးပါမယ္။

သမိုင္းဆိုတာ မွတ္တမ္းျဖစ္တယ္။ ေက်ာက္စာကေန စတယ္။ အဆင့္ဆင့္။ ခုေခတ္ေတာ့ အင္တာနက္မွာ တင္ၾကတယ္။ ေက်ာက္စာ၊ ေပစာေတြကိုသာ ေနာက္လူေတြက ျပင္မရ။ စကၠဴေပၚေရးထားခဲ့တာကို ျပန္ထုတ္ေတာ့ ျပင္ေရးၾကတယ္။ လြဲကုန္ျပီ။ အဲတာ သမိုင္းမဟုတ္။ ကြန္ျပဴတာေခတ္မွာ ျပင္ၾကတာ အဆိုးဆံုး။ ထင္တာေရး ျပင္ေနၾကတယ္။ မွားကုန္ျပီ။ အဲတာ သမိုင္းမဟုတ္။

သမိုင္းေနာက္ခံေတြကို စာေရးဖြဲ႔ဆိုၾကတယ္။ ကဗ်ာလကၤာသီခ်င္း သီကံုးၾကတယ္။ ဇာတ္အျဖစ္ ကျပၾကတယ္။ ရုပ္ရွင္ ရိုက္ၾကတယ္။ ဖတ္ေကာင္းေအာင္၊ ရသေပၚလြင္ေအာင္၊ နားေထာင္ရ ၾကည့္တဲ့သူေတြ စြဲလမ္းႏွစ္သက္ေအာင္ အပိုအဆာေတြ ထည့္ၾကတယ္။ အေတာ္မ်ားမ်ား လြဲကုန္တယ္။ အဲတာ သမိုင္းမဟုတ္။

ေခတ္ရဲ႕လိုအပ္ခ်က္အရ ဥပမာ ဇာတိမာန္၊ ကိုယ့္အစိုးရ အေထာက္အကူျပဳေရး။ မႊမ္းတာေတြပါ ထည့္ေရးၾကတယ္။ မမွန္ေတာ့ပါ။ အဲတာ သမိုင္းမဟုတ္။

စာေပတန္ဖိုး၊ အႏုပညာတန္ဖိုး၊ ႏိုင္ငံေရးတန္ဖိုးေတြအရေတာ့ သူ႔ေနရာနဲ႔သူ အသံုးက်ပါတယ္။ ပယ္ပါလို႔ မေျပာပါ။ သမိုင္းကို သိလိုသူကေတာ့ အျဖစ္ကို ထုတ္ယူၾကရမယ္။ ခက္တယ္။ ဘာသာေရးစာေတြလည္း အတူတူ။ ဒီစာမွာ ထည့္မေရးလိုပါ။

အခ်က္လက္မွန္ေတြကို ထုတ္ယူလို႔ရျပီးတဲ့ေနာက္မွာ ကိုယ့္သမိုင္း ညံ့ခဲ့ မွားခဲ့တာေတြကို အမ်ိဳးမေတာ္ခ်င္လို႔ေတာ့ မရတာကိုလည္း သိရမယ္။ ေတာ္ခဲ့လြန္းတယ္လို႔ ထင္ေစေအာင္လုပ္ထားတာကိုေတာ့ ဆက္ၿပီးသိတ္ကူးမယဥ္ပါနဲ႔ေတာ့။

ခုေခတ္ ေရစစ္မသံုးၾကေတာ့တာ ခက္တယ္။

ေဒါက္တာတင့္ေဆြ
၂၈-၄-၂၀၂၀

ဇာလီေပ်ာ္တဲ့ေက်ာင္းသခၤမ္း လူေလးသြားခ်င္စမ္း

ဆရာ သင္ခန္းစာနဲ႔ သင္ခဏ္းစာနဲ႔မွာ ဘယ္ဟာ အမွန္ပါလဲ။

အရင္သတ္ပံုစာအုပ္ေဟာင္းတခ်ိဳ႕မွာ သင္ခဏ္းစာလို႔သံုးပါတယ္။ ေနာက္ပိုင္းမွာ သင္ခန္းစာလို႔သာေရးတယ္။ ေက်ာင္းသခၤမ္းကတမ်ိဳး မတူပါ။

ခဏ္း (အခုေခတ္မွာ မေတြ႔သေလာက္ျဖစ္လာတယ္)
အခဏ္းက႑
စမၼခဏ္းနကၡတ္
ယမၼခဏ္းနကၡတ္
သင္ခဏ္းစာ
ဇယားခဏ္းတန္႔ (ေဗဒင္)

ခန္း
ကိန္းခန္း၊
ကုန္ခန္း၊
ခန္းဆီး
ခန္းမေဆာင္
ခန္းဝင္ဥစၥာ
ခန္းဝါ
ခန္းသဥၨာ
ခန္းေတာက္ပင္
ခန္းေျခာက္
ခၽြဲခန္းသလိပ္ (ခြ်ဲငန္းသလိပ္)
စက္ခန္း၊
စမၼခန္း (ေဗဒင္)၊
စားခန္းခ်သည္ (စခန္းခ်သည္)
ဆံုးခန္းတုိင္ေရာက္ ၊
တခန္းရပ္ျပဇာတ္၊
တိုက္ခန္း၊
တုိင္းခန္းလွည့္လည္၊
တေနကုန္ တေနခန္း၊
ဓာတ္ခြဲခန္း၊
ပခန္းျမိဳ႕
မီးစာကုန္ ဆီခန္း၊
ျပခန္း၊
လင္ခန္းမယားခန္း၊
လမ္းစခန္း
သင္ခန္းစာ၊
အံ့မခန္း
အခမ္းအနား၊
အိပ္ရာတိုက္ခန္း
ေစးမခန္းပင္၊
ေနထိုင္ရာအခန္း
ေရခန္းေျခာက္
ေလ့က်င့္ခန္း၊
ေသခန္းရွင္ခန္း၊

ဝကၤပါ

ေအးရိပ္သာတဲ့ ျပည္ေညာင္ညို
ဥၾသ တြန္သံခ်ိဳ။

ဒိုးယိုစီးတဲ့ နဒီတြင္း
သမင္ ေရေသာက္ဆင္း။

ျမက္ခင္းလဲ့လဲ့ ေျမညီညီ
ကံေကာ္ဝတ္မံႈစီ။

ဇာလီေပ်ာ္တဲ့ ေက်ာင္းသခၤမ္း
လူေလး သြားခ်င္စမ္း။ (ေဇာ္ဂ်ီ)

ဆရာေဇာ္ဂ်ီရဲ႕ကဗ်ာေတြကို တင္ထားၾကေတြမွာေရာ ထပ္ထုတ္စာအုပ္ေတြမွာပါ သတ္ပံုေတြ မွားေနၾကတယ္။ အဲလို မလုပ္ေကာင္းပါ။

ေအးရိပ္သာတဲ့ ပေညာင္ညိုက မူကြဲျဖစ္ပါတယ္။

ေဒါက္တာတင့္ေဆြ
၂၈-၄-၂၀၁၇
၂၈-၄-၂၀၂၀

Adopted Words ေမြးစားစာလံုးမ်ား

၁။ ဆရာ ခင္ဗ်ား ဘန္ေကာက္ၿမိဳ႕က အမွန္လား ဗန္ေကာက္ၿမိဳ႕က အမွန္လား ဘယ္အရာက အမွန္ပါလည္းဆရာ

Bangkok ကို အသံထြက္အရ ေရးတာျဖစ္လို႔ အသံထြက္နီးစပ္တာ မွန္တယ္။ ႏိုင္ငံျခားက တျခားအမည္ေတြလည္း အဲလိုပဲ။ အစဥ္အဆက္ေရးသားလာေတြကိုေတာ့ ဆက္သံုးသင့္တယ္။ မူကြဲေတြအမ်ိဳးမ်ိဳးရွိတယ္။

၂။ နာမည္ေတြ ေမြးစား စာလံုးေတြက အနီးစပ္ဆံုးအသံထြက္ျဖစ္ရင္ အဆင္ေျပတယ္ဆို ဟုတ္လားဆရာ။

အစဥ္အလာအသံုးမ်ားတာတခ်ိဳ႕ကိုေတာ့ မျပင္သင့္ပါ။ ျပင္သင့္တာေတြက ပိုမ်ားတယ္။

ဘာသာျခားစာလံုးေတြကို ျမန္မာျပန္ရာမွာပါ အဆင့္ေတြနဲ႔ေရးလာခဲ့ၾကတယ္။ အဂၤလိပ္၊ အိႏၵိယ၊ ပါကစၥတန္၊ သီရိလကၤာ၊ ကေမာၻဒီးယား၊ အစၥေရး၊ ဣသေရလ၊ စသည္။ အဲတာေတြကို အဆင့္မပါဘဲေရးလည္း သတ္ပံုပ်က္စရာမရွိပါ။

စြယ္စံုက်မ္းထဲပါ စာလံုးတခ်ိဳ႕ကိုလည္း ေျပာင္းေရးလာၾကတယ္။ ဂ်ဴးလယပ္ဆီဇာ၊ ဆအူးဒီအာေရဗ်၊ ဆိုက္ဗီးရီးယား၊ ယန္ဆီျမစ္၊ ရွီကာဂိုး၊ ဗဲလဂ်ီယမ္၊ ကြန္မ်ဴနစ္၊ တီဗီေရာဂါ စသည္။ ေျပာင္းလာတာေတြက ပိုနီးစပ္တယ္။

ကြန္မ်ဴနစ္နဲ႔ ကြန္ျမဴနစ္၊ ကြန္ျပဴတာနဲ႔ ကြန္ပ်ဴတာ အသံထြက္တူတယ္။ ေသြးလြန္တုပ္ေကြးျဖစ္ေစတဲ့ပိုး Dengue ကို ဒန္ဂူးလို႔ ထြက္ရင္ ေရးရင္ မမွန္။ ဒန္ေဂး။ အာထြာေစာင္း မွားတယ္။ အာထြာေဆာင္း မွန္တယ္။ စူပါ မွားတယ္။ ဆူပါ။

တူရကီကို တာရ္ကီ၊ ေပၚတူကီကို ေပၚတူဂယ္လ္ကပိုသင့္တယ္။ အေမရိကန္၊ အေမရိက၊ အေမရိကား၊ အဂၤလန္၊ အဂၤလိပ္၊ ျဗိတိန္၊ ျဗီတိသွ်၊ ဘရစ္တိန္၊ ဘရစ္တစ္ရွ္၊ စတာေတြမွာ နာမ္နဲ႔ နာမဝိေသသန မမွားသင့္။ ဖရင့္စ္ ကို ျပင္သစ္လို႔ အစဥ္အဆက္ေရးလာတာကို ျပင္ဖို႔ ခက္မယ္။

ေဒၚနယ္ထရမ့္ကို ေဒၚနာထရန္႔လို႔ေရးရင္ မွားတယ္။ အိုဘားမားကို အုိဗားမားလို႔ေရးတာကို မွားတယ္ ေျပာမရ။ ဒါေပမဲ့ အေမရိကန္ေတြက ဘာရက္ကိုဘားမားလို႔ အသံထြက္ၾကတယ္။

အဂၤလိပ္လို႔ ေရးေနၾကေပမဲ့ ယုဒသန္အဘိဓာန္မွာ အဂၤလိက္လို႔ေရးတယ္။ Judson’s English Burmese Dictionary အဂၤလိတ္ ျမမၼာ အဘိဓာန္စာအုပ္ ၁၈၇၇ မွာ ထုတ္တယ္။ အဲဒီအဘိဓာန္အဆိုအရ
July = အဂၤလိပ္ႏွစ္တြင္ သတၲမလတည္းဟူေသာ ဇုလိဟု ေရြ႕ေလ်ာ၍ ေခၚေဝၚေသာ ယုတိလ။
June = အဂၤလိပ္ႏွစ္တြင္ ဆဌမလတည္းဟူေသာ ဇြန္လ။
Judson ဂ်တ္ဆင္ကို ယုဒႆန္လို႔ ေရးၾကျပန္တယ္။ မသင့္ပါ။

ဂြ်န္လလို႔ေရးျပန္ရင္ လူနာမည္နဲ႔ တူသြားမယ္။ ျမန္မာဘာသာစကားမဟုတ္တာကို ရယူထားတဲ့စာလံုးေတြကို အနီးစပ္ဆံုး ေရးထားတာကို သတ္ပံုမွားတယ္လို႔ မေျပာသင့္ပါ။ အစဥ္အလာေရးခဲ့ၾကတာကိုလည္း ေလးစားသင့္တယ္။

ေဒါက္တာတင့္ေဆြ
၁၅-၁၂-၂၀၁၉
၂၈-၄-၂၀၂၀

Monday, April 27, 2020

မီးပ်က္ေသာညမ်ား

ေတာ၏အေရာင္ ေတာင္၏အရိပ္
ျမိဳ႕၏အေရာင္ ေမွာင္သည့္အရိပ္
ပညာအေယာင္ ေလွာင္သည့္အတိတ္
ျမန္မာစာေမွာင္ ေနာင္ေခတ္နိမိတ္

ပညာမီးပ်က္ေသာညေတြ ကုန္ဆံုးပါေစသတည္း။

ေဒါက္တာတင့္ေဆြ

ရႈပ္ ႏွင့္ ရႈတ္

႐ႈတ္ေထြး နဲ႔ ႐ႈပ္ေထြး ဘယ္ဟာအမွန္လဲ ဆရာ

ေလျပင္းတိုက္၍ သံလိုက္ဆြဲအားမ်ား၏စာထဲမွာ ရႈပ္ေထြးေကို တသတ္ထားခဲ့တာ မွားတယ္။ ကြ်န္ေတာ္က မၾကာခဏ မွားတယ္။ ေဆာရီး။

စိတ္ရႈပ္သည္
နမ္းရႈပ္သည္
ရႈပ္ယွက္ခတ္
ရႈပ္ရႈပ္ေပြေပြ
ရႈပ္ေထြးေပြလီ
လိမ္ေထြးရႈပ္
လူေပြလူရႈပ္
အမိႈက္ရႈပ္သည္
အေရတြန္႔ရႈပ္
ေျမေၾကာရႈပ္ (ယခင္သတ္ပံုစာအုပ္)

ရႈိတ္ကနဲ မီးေလာင္သည္
ရႈိတ္ရႈိတ္ျမည္သံ
ရႈိတ္စပီးယား
ေဘးကရႈိတ္သည္ (ဘန္းစကား၊ ပိုးပမ္းသည္)
ခ်န္ေကရႈိတ္

ရႈပ္ေနတဲ့ အမယ္ဘုတ္ရဲ႕ျခည္ခင္ကို က်ေနာ္တို႔တေတြ ဝိုင္းရွင္းေပးတာ ျပီးခါနီးပါျပီဗ်

ေဒါက္တာတင့္ေဆြ

May ေမလ

၂၀၂၀ ႏွစ္ေမလဟာ ျမန္မာျပကၡဒိန္အရ ၁၃၈၂ ခု၊ ကဆုန္လဆန္း (၁၀) ရက္ကေန နယုန္လဆန္း (၁၀) ရက္အထိ ျဖစ္တယ္။ ေမလလို႔ နာမည္ရလာတာက ဂရိနတ္သမီး Maia (မိုင္ယာ) ဆိုတဲ့ မ်ိဳးပြြားျခင္းနတ္သမီးျဖစ္တယ္္္။ တိုက္ဆိုင္တာက ျမန္မာ (၁၂) ရာသီခြင္ဟာ ေမလေနာက္ပိုင္းမွာ ေမထုန္ရာသီျဖစ္ေနတယ္။

ေမလထဲကထူးျခားတဲ့ေန႔မ်ား
ေမလ (၁) ရက္ေန႔မွာ ႏိုင္ငံအမ်ိဳးမ်ိဳးမွာ ယဥ္ေက်းမႈပြဲေတာ္ေတြအမ်ိဳးမ်ိဳး က်င္းပၾကတယ္။
ေမလ (၁) = May Day (Labor Day; International Workers' Day) အျပည္ျပည္ဆိုင္ရာ အလုပ္သမားေန႔
ေမလ (၃) = ပိုလန္နဲ႔ ဂ်ပန္ ဖြဲ႔စည္းပံုေန႔။
ေမလ (၃) = World Press Freedom Day ကမာၻ႔စာနယ္ဇင္းလြတ္လပ္ခြင့္ေန႔။
ေမလ (၄) = ဒိန္းမတ္ (နာဇီဂ်ာမဏီလက္ေအာက္က) လြတ္ေျမာက္ျခင္းေန႔။
ေမလ (၅) = နယ္သာလင္ (နာဇီဂ်ာမဏီလက္ေအာက္က) လြတ္ေျမာက္ျခင္းေန႔။
ေမလ (၅) = ဂ်ပန္နဲ႔ ကိုရီးယား ကေလးမ်ားေန႔။
ေမလ (၅) = National Teacher Day အမ်ိဳးသားဆရာေန႔
ေမလ (၉) = Europe Day (အီးယူ) ဥေရာပေန႔။
ေမလ (၁၀) = မက္ဆီကို၊ ဂြာတီမာလာ၊ အယ္လ္ဆာဗာဒို အေမလေန႔။
ေမလ (၁၀) = (ဒုတိယတနဂၤေႏြ) အေမရိကန္ အေမမ်ားေန႔။
ေမလ (၁၃) = IEEE Global Engineering Day ကမာၻ႔အင္ဂ်င္နီယာေန႔။
ေမလ (၁၅) = International Day of Families မိသားစုမ်ားေန႔။
ေမလ (၁၇) = ေနာ္ေဝႏိုင္ငံ ဖြဲ႔စည္းပံုေန႔။
ေမလ (၁၈) = International Day of Capitalism ႏိုင္ငံတကာ အရင္းရွင္စနစ္ေန႔။
ေမလ (၁၈) = International Museum Day ႏိုင္ငံတကာျပတိုက္ေန႔။
ေမလ (၁၈) = Victoria Day ဗစ္တိုရီးယာေန႔။
ေမလ (၂၁) = World Day for Cultural Diversity ကမာၻ႔ယဥ္ေက်းမႈကြဲျပားမႈေန႔။
ေမလ (၂၂) = International Day for Biological Diversity ႏိုင္ငံတကာ ဇီဝမ်ိဳးကြဲျပားမႈေန႔။
ေမလ (၂၃) = World Turtle Day ကမာၻ႔လိပ္ေန႔။
ေမလ (၂၅) = Towel Day တဘက္ (ပုဝါ) ေန႔။
ေမလ (၂၅) = လက္ဘႏြန္လြတ္ေျမာက္ျခင္းေန႔။ အာဂ်င္တီးနားေတာ္လွန္ေရးေန႔။ ဂိုင္ယာနာလြတ္လပ္ေရးေန႔။
ေမလ (၂၅) = Memorial Day ေအာက္ေမ့ဘြယ္ေန႔။
ေမလ (၂၈) = နီေပါသမတႏိုင္ငံေန႔။

ေမလ က်န္းမာေရးနဲ႔ဆိုင္တဲ့ေန႔မ်ား
ေမလ (၅) = International Midwives Day ႏိုင္ငံတကာ ဝမ္းဆြဲဆရာမမ်ားေန႔။
ေမလ (၈) = World Red Cross and Red Crescent Day ႏိုင္ငံကတာ ၾကက္ေျခနီေန႔
ေမလ (၁၀) = World Lupus Day ကမာၻ႔ (လူးပတ္စ္) ေရာဂါေန႔။
ေမလ (၁၂) = International Nurses Day ႏိုင္ငံတကာသူနာျပဳမ်ားေန႔။
ေမလ (၁၂) = International Awareness Day for Chronic Immunological and Neurological Diseases ႏိုင္ငံတကာ နာတာရွည္ ခုခံအားႏွင့္အာရံုေၾကာေရာဂါမ်ား အသိေပးလံႈ႔ေဆာ္ေရးေန႔။
ေမလ (၂၄) = World Schizophrenia Day ကမာၻ႔ (စကစ္ဆိုဖရီးနီးယား) စိတ္ေရာဂါေန႔။
ေမလ (၃၁) = World No-Tobacco Day ကမာၻ႔ေဆးလိပ္ဆန္႔က်င္ေရးေန႔။

ေမလမွာ တလလံုးက်င္းပတဲ့ပြဲမ်ား
• Asian American Heritage Month အာရွႏြယ္ဖြားအေမရိကန္လ။
• Asian Pacific American Heritage Month အာရွ-ပစိဖိတ္ ယဥ္ေက်းမႈအေမြအႏွစ္လ။
• Celiac Awareness Month (စီလိယက္) ေရာဂါ အသိပညာေပးလ။
• Cystic Fibrosis Awareness Month (ဆစ္စတစ္ဖိုက္ဘရိုးဆစ္) အသိပညာေပးလ။
• Haitian Heritage Month ေဟတီ ယဥ္ေက်းမႈအေမြအႏွစ္လ။
• Hepatitis Awareness Month အသည္းေရာင္ေရာဂါ အသိပညာေပးလ။
• Jewish American Heritage Month အေမရိကန္-ဂ်ဴး ယဥ္ေက်းမႈအေမြအႏွစ္လ။
• Mental Health Awareness Month စိတ္က်န္းမာေရး အသိပညာေပးလ။
• National ALS Awareness Month (ေအအယ္လ္အက္စ္) ေရာဂါ အသိပညာေပးလ။
• National Bike Month in the United States စက္ဘီးစီးလ။
• National Brain Tumor Awareness Month ဦးေႏွာက္ကင္ဆာ အသိပညာေပးလ။
• National Electrical Safety Month လွ်ပ္စစ္ စိတ္ခ်ရမႈလ။
• National Golf Month ေဂါက္သီးလ။
• National Masturbation Month in the United States ဖါသာအာသာေျဖျခင္းလ။
• National Osteoporosis Month အရိုးအားနည္းေရာဂါ အသိပညာေပးလ။
• National Pet Month အိမ္ေမြးတိရစာၦန္လ။
• National Smile Month ယူေကႏိုင္ငံ ျပံဳးရယ္ျခင္းလ။
• National Stroke Awareness Month (ဆထုပ္) ရျခင္း အသိပညာေပးလ။
• National Water Safety Month ေရစိတ္ခ်ရမႈလ။
• New Zealand Music Month နယူးဇီလန္ ေတးဂီတလ။
• Skin Cancer Awareness Month အေရျပားကင္ဆာ အသိပညာေပးလ။
• South Asian Heritage Month ေတာင္အာရွ ယဥ္ေက်းမႈအေမြအႏွစ္လ။
• Virgin Mary အပ်ိဳစင္ေမရီလ (ကက္သလစ္)

ေမလထဲမွာေမြးခ့ဲၾကတဲ့ နာမည္ၾကီးမ်ား
- ေမ (၄) Audrey Hepburn ရုပ္ရွင္မင္းသမီး ေမာ္ဒရီ ဟပ္ဘမ္း (1929-1993)
- ေမ (၁၇) Queen Victoria ဗစ္တိုရီးယာ ဘုရင္မ (1819-1901)
- ေမ (၂၆) John Wayne ရုပ္ရွင္မင္းသား ဂြ်န္ ဝိန္း (1907-1979)
- ေမ (၂၉) John F. Kennedy အေမရိကန္သမတ ဂြ်န္ အက္ဖ္ ကေနဒီ (1917-1963)

Mayflower ေမဖလားဝါးဆိုတဲ့ သေဘၤာၾကီးနဲ႔ အဂၤလန္ကခြဲထြက္သူေတြဟာ ကမာၻသစ္ အေမရိကားကို ၁၆၂ဝ မွာ ခရီးထြက္ခဲ့တဲ့ တကယ့္အျဖစ္အပ်က္က ခုထိနာမည္ၾကီးပါတယ္။ ၂ဝဝ၂ တံုးက ေဟာလီဝုဒ္က May ဆိုတဲ့ ေၾကာက္စရာ ရုပ္ရွင္ကား ရိုက္ပါတယ္။ ေမလထဲမွာ မဂၤလာမေဆာင္သင့္ဘူးလို႔ တခ်ိဳ႕အေမရိကန္ေတြက ယူဆၾကတယ္။ ေရွးအဂၤလိပ္ေတြက ေမလထဲမွာ ႏြားႏို႔သံုးၾကိမ္ညႇစ္လို႔ ရႏိုင္တယ္လို႔ ယူဆၾကတယ္။

- ေမလေက်ာက္မ်က္ရတနာ = Emerald ျမ (ေအာင္ျမင္ျခင္းနဲ႔ ခ်စ္ေမတၲာ)။
- ေမလပန္း = Lily of the Valley လြင္ျပင္ လီလီပန္း။
- ကဆုန္လပန္း = စကားဝါပန္း၊ နယုန္လပန္း = စံပယ္ပန္း။
- ဆယ့္ႏွစ္ရာသီခြင္ = Taurus ျပိႆ (ေမလ ၂ဝ အထိ)၊ Gemini ေမလထုန္ (ေမလ ၂၁ မွ)။

ျမန္မာႏိုင္ငံ အထိမ္းအမွတ္ေန႔မ်ား
- ေမလ (၁) ရက္ = အလုပ္သမားေန႔
- ေမလ (၆) ရက္ = ကဆုန္လျပည့္ေန႔ ေညာင္ေရသြန္းပြဲေတာ္
- ေမလ (၂၇) ရက္ ၁၉၉၀ = ပါတီစံုဒီမိုကေရစီ အေထြေထြေရြးေကာက္ပြဲ ႏွစ္ပတ္လည္ေန႔။
- ေမလ (၃၀) ရက္ ၂၀၀၃ = ဒီပဲယင္းအေရးအခင္းေန႔။

• January ဇႏၷဝါရီလ http://doctortintswe.blogspot.com/2014/12/january.html
• February ေဖေဖၚဝါရီလ http://doctortintswe.blogspot.com/2015/02/february.html
• March မတ္လ http://doctortintswe.blogspot.com/2015/02/march.html
• April ဧျပီလ http://doctortintswe.blogspot.com/2015/03/april.html
• May ေမလ http://doctortintswe.blogspot.com/2015/04/may.html
• June ဇြန္လ http://doctortintswe.blogspot.com/2015/05/june.html
• July ဇူလိုင္ http://doctortintswe.blogspot.com/2015/06/july.html
• August ၾသဂုတ္လ http://doctortintswe.blogspot.com/2014/11/august.html
• September စက္တဘၤာလ http://doctortintswe.blogspot.com/2014/11/september.html
• October ေအာက္တိုဘာလ http://doctortintswe.blogspot.com/2014/11/october.html
• November ႏိုဝဘၤာလ http://doctortintswe.blogspot.com/2014/10/november.html
• December ဒီဇဘၤာလ http://doctortintswe.blogspot.com/2014/11/december.html

ေဒါက္တာတင့္ေဆြ

အဝတစ္ စာအုပ္ေၾကာ္ျငာ

Stay Home ကာလမွာ စာအုပ္ေတြ တစ္ဝၾကီးဖတ္ဖို႔ တဲ့။

သတ္ပံုမွားေတြေတာ့ မဖတ္ခ်င္။ အဝတစ္ေနလို႔ ေၾကာ္ျငာထားတယ္။ ေရာဂါရေစမယ္။

စစ္အစိုးရေခတ္ထုတ္သတ္ပံုစာအုပ္မွာကို တဝ ကို တဝလို႔သာပါတယ္။ ေၾကာ္ျငာသူေတြက ဘယ္သတ္ပံုစာအုပ္ကို လက္ကိုင္ထားၾကသလဲ မသိ။ စာအုပ္ ၆၀၀၀ လံုး အသံုးမက်ျဖစ္သြားျပီ။ ႏွေမ်ာစရာ။

ဆရာအခုလိုအၾကံဉာဏ္ေပးတာ ေက်းဇူးတင္ပါတယ္ရွင္ - လိုတာယူၿပီး မလိုတာ မွားတာ လြဲတာ ဖယ္ၾကရမွာေပါ့။

ထမင္းစားရင္း အမိႈက္လွည္းရင္း။

ေဒါက္တာတင့္ေဆြ
၂၇-၄-၂၀၂၀

Tulip က်ဴလစ္နီနီ

ပြင့္ေနတာၾကာျပီ။ အေတာ္ခံသည္။
သူ႔ေဘးနာက ခြါျဖဴပင္ငုတ္ကလည္း အတက္ေလးေတြ ထြက္ၾကလာျပီ။
ပန္းတို႔သည္ လူကိုျဖစ္ေသာေရာဂါပိုးကို ခံႏိုင္ရည္ရွိၾကေပသည္။
ပင္ပန္း ပန္းပင္လို႔ သတ္ပံုသင္ေပးတဲ့ ျမန္မာစာဆရာကို အမွတ္ရေနသည္။
လူေတြပင္ပန္း ပန္းေတြလွေနၾကသည္တကား။

ေဒါက္တာတင့္ေဆြ
၂၇-၄-၂၀၂၀

Important Hormones အေရးၾကီးေဟာ္မုန္းမ်ား

ဆရာ လူ႔ခႏၶာကိုယ္ထဲမွာ ေဟာ္မုန္းအမ်ိဳးအစား ဘယ္ေလာက္႐ွိပါသလဲဆရာ ဘယ္ေဟာ္မုန္းကဘယ္လိုေတြအလုပ္လုပ္ပါလဲဆရာ မသိလို႔ပါဗ်ာ ေက်းဇူးပါ

Hormones ေဟာ္မုန္းဆိုတာ လူ႔ကိုယ္ထဲမွာရွိတဲ့ဓါတ္တမ်ိဳးျဖစ္တယ္။ မရွိမျဖစ္ပါ။ အသံုးက်တာေတြအမ်ားၾကီး။ ခ်ိဳ႕တဲ့သူ လြန္ကဲသူေတြ မူမမွန္ျဖစ္မယ္။ အသက္မရွည္ႏိုင္။ endocrine glands ေခၚ ဂလင္းေတြကေန ထုတ္ေပးေနတယ္။ ျပြန္မပါတဲ့အမ်ိဳးအစားျဖစ္တယ္။ ေသြးထဲကိုတိုက္ရိုက္ထုတ္ေပးတယ္။ ဖြံံ႔ထြားဖို႔၊ ဇီဝျဖစ္စဥ္ေတြ၊ လိင္မႈနဲ႔ မ်ိဳးပြါးျခင္း၊ ဆီးခ်ိဳ၊ ကိုယ္ဝန္၊ စသည္။

1. Hormones of Thyroid လည္ပင္းၾကီဒေဟာ္မုန္းမ်ား
Triiodothyronine (T3) နဲ႔ Thyroxine (T4) လို႔ေခၚတယ္။

2. Insulin အင္စူလင္
သရက္ရြက္ေနထုတ္ေပးတယ္။ ေသြးထဲကသၾကားဓါတ္ကို ပံုမွန္ျဖစ္ေနေစေအာင္ထိန္းေပးတယ္။

3. Estrogen အီစထိုဂ်င္
အမ်ိဳးသမီးေဟာ္မုန္းလို႔ေခၚၾကတယ္။ အမ်ိဳးသားေတြမွာလည္း နည္းနည္းေလးရွိတယ္။အမ်ိဳးသမီးေတြ လစဥ္ရာသီ၊ မ်ိဳးပြါးျခင္းအတြက္လုပ္ေပးတယ္။ မ်ားရင္မေကာင္း။

4. Progesterone ပရိုဂ်က္စတီရုန္း
မ်ိဳးဥအိမ္နဲ႔ ကိုယ္ဝန္ရွိရင္အခ်င္းကေန ထုတ္ေပးတယ္။

5. Prolactin ပရိုလက္တင္
ႏို႔ရည္ထြက္တာနဲ႔ဆိုင္တယ္။ မ်ားရင္ မေကာင္း။

6. Testosterone တက္စတိုစတီရုန္း
ေယာက္်ားေဟာ္မုန္းလို႔ေခၚတယ္။ အမ်ိဳးသမီးေတြမွာလည္း နည္းနည္းရွိတယ္။

7. Serotonin ဆီရိုတိုနင္
စိတ္မူနဲ႔ဆိုင္တယ္။

8. Cortisol ေကာ္တီေဇာ္
ေက်ာက္ကပ္အထက္မွာရွိတဲ့ အဒရီနယ္လ္ဂလင္းကေန ထုတ္ေပးတယ္။ ရုပ္ပိုင္းေရာ စိတ္ပိုင္းနဲပါဆိုင္တယ္။ ေဆးအျဖစ္ သံုးရာတာမနည္းပါ။

9. Adrenaline အဒရီနယ္လင္
ေက်ာက္ကပ္အထက္မွာရွိတဲ့ အဒရီနယ္လ္ဂလင္းကေန ထုတ္ေပးတယ္။ အေရးေပၚေဟာ္မုန္းလို႔လည္းေခၚတယ္။

10. Growth Hormone ၾကီးထြားမႈေဟာ္မုန္း
Somatotropin ေဟာ္မုန္းလို႔လည္းေခၚတယ္။

ေဒါက္တာတင့္ေဆြ
၂၇-၄-၂၀၂၀

တမာရြက္

ဒီေႏြအတြက္ တမာရြက္ ပဌမဆံုးစားရတဲ့ရက္။ ငပိခ်က္နဲ႔။ ေရခဲခမ္းထဲသိမ္းထားရတဲ့ ဆီးျဖဴသီး။ အမဲသားျပဳပ္ေထာင္း။ ပဲၾကီးဟင္းခ်ိဳ အလာကို မေစာင့္ပဲ ပံုရိုက္လိုက္ပါတယ္။ တမာရြက္က တေပါင္ကို ၂၀ တဲ့။

ေဒါက္တာတင့္ေဆြ
၂၇-၄-၂၀၂၀

Goosebumps ၾကက္သီးေမြးညင္းထျခင္း

အေရွ႕ကေနေရာင္လာ၏ေအာက္မွာ ကြန္မင့္တခု ရတယ္။ ေက်းဇူး။ ဖတ္ရတာ ျကက္သီးမ်ားပင္ ထပါသည္ဆရာ (ျကက္သီး - စာလံုးေပါင္းမွားသြားရင္ သည္းခံေပးပါဆရာ)။ ယခုေခတ္ ကြ်န္ေတာ္တို့လူငယ္အမ်ားစု အသိပညာ ယဉ္ေက်းမႈမ်ား ေပ်ာက္ကြယ္ေနျကပါျပီ။

ၾကက္သီးထလို႔ေရးတာ မွန္ပါတယ္။

လူေတြ ဘာေၾကာင့္ ၾကက္သီးထၾကသလဲ။ ဇီဝကမၼျဖစ္စဥ္တခု ျဖစ္ပါတယ္။ အေျခအေနတခုခုေၾကာင့္ အေရျပားက ကိုယ္ေမြးေလးေတြ ေထာင္မတ္လာၾကတယ္။ အေရျပားကလည္း ဘဲအေရျပား ၾကက္အေရျပားလိုျဖစ္လာတယ္။ ရာသီဥတုေၾကာင့္လည္း ျဖစ္တယ္။ အဲလိုျဖစ္လို႔ ကိုယ္ခႏၶာအပူခ်ိန္တက္လာေစတယ္။ မ်ိဳးခ်စ္စိတ္ကိုလံႈ႕ေဆာ္ေပးတဲ့ သီခ်င္းေကာင္းတပုဒ္ကို နားဆင္ရခ်ိန္မ်ိဳးမွာလည္း ျဖစ္တယ္။

ေၾကာက္စရာ လန္႔စရာ တခုခုကို ျမင္ေတြ႔ ၾကားသိတဲ့အခါမ်ိဳးမွာလည္း ျဖစ္ႏိုင္တယ္။ ကိုယ္ခႏၶာထဲက Adrenaline အဒရီနလင္ေဟာ္မုန္း ထြက္လာတယ္။ Physiology of emotions စိတ္လႈပ္ရွာမႈရဲ႕ဇီဝကမၼျဖစ္စဥ္လို႔ ေခၚတယ္။

တခါတခါ Butterflies in the stomach ဗိုက္ထဲမွာ လိပ္ျပာေတာင္ပံခတ္သလို ခံစားၾကရႏိုင္တယ္။

ရာသီဥတုသာယာေနခ်ိန္၊ လက္ဖက္ရည္ၾကမ္းနဲ႔ အျမည္းေလးစား အနားယူေနခ်ိန္မွာ ကိုယ္ငယ္ငယ္တုန္းက အေမတို႔ အဖြါးတို႔ေခတ္က သီခ်င္းေလးတပုဒ္ကို ၾကားမိတာနဲ႔ ငယ္ဘဝကို သတိရျပီး ၾကက္သည္းထလာတတ္ၾကတယ္။ အေမတို႔ အဖြါးတို႔ကို သတိရတယ္။

ေဒါက္တာတင့္ေဆြ
၂၇-၄-၂၀၂၀

Cleaning အမိႈက္ ႏွင့္ အိမ္ဦးခန္းပိုစတာ

Hi ကူးစက္ေရာဂါေအာက္မွာ ဥေပကၡာေရွ့ထားမွ ျဖစ္မယ္ထင္တယ္ဆရာ တဲ့။ ဥေပကၡာစကားလံုးက အဓိပၸါယ္ေလးနက္တယ္။ လြယ္လြယ္ေလးသာ ေျပာပါရေစ။ ကြ်န္ေတာ္က ကိ...