ျမန္မာႏိုင္ငံသားေတြ ဘယ္မွာေနေန က်န္းမာၾကပါေစ

Photo taken on 19-11-2011 by an Indian photo-journalist at Yamuna Clinic
This Blog is created on 10th October 2014

How to ask က်န္းမာေရးနဲ႔ ေဆးပညာ ေမးလိုတာရွိပါက

• ေဖ့စ္ဘြတ္ ကြန္မင့္ကေန မေမးပါနဲ႔။
• ျဖစ္တဲ့သူရ့ဲ က်ား-မ နဲ႔ အသက္ကို အရင္ဆံုးေရးပါ။ နာမည္ မလိုအပ္ပါ။
• ျဖစ္ေနတာ ၁-၂-၃။ ျဖစ္တာဘယ္ေလာက္ၾကာျပီ။ လိုအပ္ရင္ ရာသီ၊ အိမ္ေထာင္ေရး၊ က်န္းမာေရးေနာက္ခံ၊ ေနတဲ့တိုင္းျပည္။ တိုတိုရွင္းရွင္းသာေရးပါ။
• ေဆးစစ္ခ်က္ေတြနဲ႔ ပံုေတြကို အတည့္ပို႔ပါ။ လိုတာကိုသာပို႔ပါ။ အာလ္ထြာေဆာင္းမွာ ပံုမလိုပါ။ မွတ္ခ်က္သာလိုတယ္။
• SMS အေရးအသားမ်ိဳးကို မဖတ္တတ္ပါ။ ျမန္မာစကားကို အဂၤလိပ္စာလံုးနဲ႔ေရးတာကို မဖတ္ပါ။
• ဖုန္းဆက္ျပီးေမးရင္ အခ်ိန္ဇုန္မတူတာေရာ၊ အသံထြက္လြဲႏိုင္တာေရာေၾကာင့္ အဆင္မေျပပါ။
• ေမးတဲ့သူက မိမိကိုယ္မိမိ သား-သမီးလို႔မေရးပါနဲ႔။ ေျဖမယ့္ဆရာဝန္ကို ဆရာလို႔သာသံုးပါ။
• ေဆးရံု-ေဆးခန္း-ဆရာဝန္-ေဆးဆိုင္-ေဆးေစ်း-ကုန္က်စရိတ္ စတာေတြကို မသိပါ။
• ေမးစရာေနရာ (၁) အီးေမးလ္ doctortintswe@gmail.com (၂) ေဖ့စ္ဘြတ္ https://www.facebook.com/tint.swe.dr (၃) ေဖ့စ္ဘြတ္ https://www.facebook.com/drtintswe/
• ေမးနည္းစည္းကမ္းအရ မေမးလိုသူမ်ား http://doctortintswe.blogspot.com/ Dr. Tint Swe's Writings မွာ ရွာဖတ္ႏိုင္ၾကပါတယ္။

Sunday, December 11, 2016

Burns မီးေလာင္ခံရျခင္း

၁။ ဆရာ ေလာင္စာဆီေႀကာင့္ ခႏၶာကိုယ္မီးေလာင္ရင္ မီးေလာင္တုန္းအသက္မေသေပမယ့္ ေနာက္ရက္ေတြမွာ ေသႀကပါတယ္။ အဲဒါဘာေႀကာင့္ပါလဲ (ဟိုတေလာက ရခိုင္ျပည္မင္းျပားကလူနာေတြလိုေပါ့။)

၂။ ဆရာရွင့္ သမီးအသက္ ၃၄ ႏွစ္အိမ္ေထာင္သည္ပါ ၿပီးခဲ့တဲ့ ၃ ရက္ေလာက္က မီးဖိုေခ်ာင္ဝင္လိုက္တာ ဘယ္ဘက္လက္ကို ဆီပူေလာင္ပါတယ္ရွင့္။ ျဖစ္ျဖစ္ခ်င္း ေန႔လည္ ရွားေစာင္းလက္ပတ္ အႏွစ္အုပ္ထားၿပီး ညေနမွ Bioplacenton လိမ္းေဆးသြားဝယ္လိမ္းပါတယ္။ ခု ၄ ရက္ ေျမာက္ေန႔မွာ အေပၚယံအရည္ၾကည္ဖု ေပါက္သြားၿပီး အရမ္းနာေနၿပီးေရာင္ေနလို႔ ဘယ္လိုဆက္လုပ္ရပါမလဲရွင့္။ ေသာက္ရမည့္ေဆးဝါး ႏွင့္ လိမ္းရမည့္ေဆး ၫႊန္ၾကားေပးပါဆရာရွင့္။ ေက်းဇူးတင္ပါတယ္ဆရာ။ ဆရာအၿမဲက်န္းမာရႊင္လန္းပါေစရွင့္။

၃။ ဆရာ ကၽြန္မ ႕႕႕႕႕ ကပါ။ မ အသက္ ၄ဝ။ မေန႔က မနက္ ၁၁ နာရီေလာက္ မုန္႔ႏွစ္နဲ႔ အရြက္ေၾကာ္တာ ဆီထေပါက္ၿပီး ညာဘက္လက္မွာ ဆီပူေလာင္သြားပါတယ္။ ေရေအးနဲနဲေလာင္းခ်ၿပီး သြားတိုက္ေဆးလိမ္းပါတယ္။ အသစ္ဝယ္တဲ့ သြားတိုက္ေဆးက ပူရွိန္း ပါလို႔ စပ္ဖ်င္းဖ်င္းျဖစ္တာနဲ႔ ေဆးခ်လိုက္ပါတယ္ ဒီက အနာလိမ္းတဲ့ဆီတမ်ိဳးလိမ္းပါတယ္။ ည ၇ နာရီအလုပ္ေရာက္ေတာ့ အရည္ၾကည္ဖု ထလာပါတယ္။ အလုပ္ကလူေတြေျပာတာနဲ႔ အရည္ၾကည္ဖု အပ္မီးနဲ႔႐ွိဳ႕ၿပီး ေဖာက္ၿပီး လိမ္းေဆးလိမ္းပါတယ္။ အရည္ၾကည္ဖုက အရည္ေတြနဲ႔ ျပန္ျပန္ေဖာင္းလာပါတယ္။ ဆရာဆီက အၾကံဉာဏ္ေလး လိုခ်င္ပါတယ္။ ခု ဘာဆက္လိမ္းရမလဲ၊ ဘယ္လိုလုပ္ရမလဲ။ ေနာက္ဆီပူေလာင္ရင္ ဘာအရင္ဆံုး ဘယ္လိုလုပ္ရမလဲ။ ဆရာအားရင္ေျဖေပးပါ။ ဆရာ့ကိုေက်းဇူးတင္လ်က္။ ဆရာက်န္းမာပါေစ။ ျဖစ္ျဖစ္ခ်င္းပံုပို႔ပါတယ္။

ခ်က္ခ်င္းေရေအး၊ ေရခဲရည္ေလာင္းတာ နည္းလမ္းမွန္ပါတယ္။ အပူဖူးကိုေဖါက္လိုက္တာေတာ့ လြဲသြားတယ္။ အပူဖူးက အဖံုးလႊားပါးပါးေလးေလာက္ ဘယ္ပတ္တီးမွ ပိုမေကာင္းပါ။ မေတာ္တဆေပါက္သြားရင္ေတာ့ ေဆးထည့္ရမယ္။ ပူေလာင္ထားတဲ့အနာကို ပိုးမဝင္ေသးပါ။ ေပါက္သြားလို႔ ရဲေနတာကိုသာ ပိုးဝင္လာႏိုင္တယ္။ သြားတိုက္ေဆးမသင့္ပါ။ အပူေလာင္တာက ၂ မ်ိဳးရွိတယ္။ မီးေတာက္ေလာင္တာနဲ႔ အပူရည္ပူ-ဆီပူေလာင္တာ။ ဒါ့အျပင္ အပူေငြ႔၊ လွ်ပ္စစ္၊ ဓါတ္ေရာင္ျခည္၊ ဓာတုပစၥည္းေတြကေနလည္း ေလာင္ေစႏိုင္တယ္။

ပထမအဆင့္၊ ဒုတိယအဆင့္၊ တတိယအဆင့္ ၃ ဆင့္ခြဲထားတယ္။ တစ္ရွဴးေတြကို ဘယ္ေလာက္ထိခိုက္သလည္း စစ္ေဆးရမယ္။ လက္၊ မ်က္ႏွာ၊ တင္ပါးဆံုဝန္းက်င္၊ အဆစ္ေတြမွာျဖစ္ရင္ အေရးႀကီးတယ္။

ပထမအဆင့္
အေပၚယံျဖစ္တယ္။ ေရာင္မယ္။ နီမယ္။ နာမယ္။ အရည္ၾကည္အဖု မထြက္ပါ။ ဖိၾကည့္ရင္ ျဖဴသြားမယ္။ ၃-၆ ရက္အတြင္း ေပ်ာက္မယ္။ အပူေလာင္ေစတယ့္အရာက ဖယ္ထုတ္ပါ။ မီးေလာင္ေနတဲ့အဝတ္ေတြ ဖယ္ျပစ္ပါ။ ေရေအးေအးေလာင္းေပးပါ။ ခပ္ေဖါ့ေဖါ့သန္႔ရွင္းေပးပါ။ ေျခာက္သြားေအာင္ လုပ္ပါ။ ပိုးသန္႔ေဆးတမ်ဳိးမ်ဳိး ထည့္ပါ။ ပိုးသန္႔ထားတယ့္ ပတ္တီးစည္းေပးပါ။ ေမးခိုင္ကာကြယ္ေဆးထိုးပါ။

ဒုတိယအဆင့္
အေရျပားအေပၚယံမက ထိခိုက္မယ္။ ေရာင္မယ္။ နီမယ္။ ထိလိုက္ရင္ျဖဴသြားမယ္။ အရည္ၾကည္အဖု blisters ထြက္မယ္။ အနာရြတ္ က်န္ရစ္မယ္။ အဆစ္မွာျဖစ္ရင္ မလႈပ္ႏိုင္ျဖစ္မယ္။ အရည္-ဆားဓာတ္ နည္းမယ္။ ေပ်ာက္ခ်ိန္ ၾကာမယ္။ သန္႔ရွင္းေပးပါ။ ညင္ညင္သာသာေျခာက္ေသြ႔ေပးပါ။ ပိုးသန္႔ေဆး လိမ္းပါ။ လူနာကို လွဲေနေစပါ။ ျဖစ္တယ့္ေနရာကို အထက္ျမႇင့္ထားပါ။ အေရျပား အစားထိုးရႏိုင္တယ္။ အဆစ္ လႈပ္ရွားမႈအတြက္ ဖီဇီယိုသာရာပီ လုိႏိုင္တယ္။ အဆစ္ မလႈပ္ေစရန္ ၾကပ္စည္းရန္ လိုႏိုင္တယ္။ ေဆး႐ံုတင္ရႏိုင္တယ္။

တတိယအဆင့္
အေရျပားတလႊာ (၃ ထပ္) လံုးထိခိုက္မယ္။ ေခၽြးထြက္အိတ္ေတြ၊ ဆံပင္ေမႊးေတြ ပ်က္စီးမယ္။ အာ႐ံုေၾကာေတြ ပ်က္စီးသြားလို႔ နာမမွာမဟုတ္။ ဖိၾကည့္ရင္ ျဖဴသြားမွာ မဟုတ္။ အရည္ၾကည္အဖု မထြက္။ ေရာင္မယ္။ သားေရျပားလို ျဖစ္သြားမယ္။ အေရာင္ေျပာင္းမယ္။ အနာရြတ္ က်န္ရစ္မယ္။ ေသြးအသြားအလာ ပ်က္စီးမယ္။ အရည္-ဆားဓါတ္ နည္းမယ္။ (ေရွာ့ခ္) ရႏိုင္တယ္။ ပံုပန္းပ်က္စီးသြားမယ္။ လူႀကီးဆိုရင္ ၆ဝ % ျဖစ္လွ်င္ ေသႏိုင္တယ္။

ကုသရန္
ေဆး႐ံုတင္ရမယ္။ ေရ-ဆား နည္းတာကို ေသြးေၾကာကသြင္းရမယ္။ ေအာက္ဆီဂ်င္ေပးရႏိုင္တယ္။ ခြဲစိတ္ျပဳျပင္ဘို႔ လိုႏိုင္တယ္။ အာဟာရဓါတ္ျဖည့္ရန္၊ ေစာင့္ၾကည့္ရန္၊ စိတ္ပိုင္းကုသမႈ လုပ္ေပးရန္လိုႏိုင္တယ္။ ထိခိုက္မိလို႔ ဒဏ္ရာေတြ အေရျပားကိုရွျခင္း၊ ကုတ္မိျခင္းအတြက္ ကုသရန္ မလိုႏိုင္တယ္။ ပိုးမဝင္ေအာင္ လုပ္ေပးရမယ္။ အနာကို ေရသန္႔သန္႔ျဖင့္ သန္႔ရွင္းေပးပါ။ ဆပ္ျပာကို အၿမဲသံုးရန္ မလို။ ေသြးယိုေနပါက ဖိေပးပါ။ ၁ဝ မိနစ္ အတြင္း ရပ္မယ္။ အနာထဲဝင္ေနတယ့္ ပစၥည္းမ်ား ဂရုတစိုက္ ရွင္းထုတ္ပါ။ အနာထဲ နက္ဝင္ေနတယ့္ ပစၥည္းမ်ားကို ႀကိဳးစား၍ ဖယ္မျပစ္ရ။ ပတ္တီးစီးရမယ္။ ေဆးကို ေန႔တိုင္း ထည့္ရမယ္။ အနာက အထဲနက္ပါက ေသြးပိုထြက္မယ္။ အေရျပားေအာက္ထိ ထိခိုက္မယ္။ ခ်ဳပ္ေပးရန္ လိုႏိုင္တယ္။ ေမးခိုင္ကာကြယ္ေဆး ထိုးရန္လိုတယ္။ ျပည္တည္ႏိုင္တယ္။ ဖ်ားႏိုင္တယ္။

ဘယ္ေလာက္က်ယ္သလဲ၊ ဘယ္ေလာက္နက္သလဲ အေပၚမူတည္ပါမယ္။ ျဖစ္တဲ့ေနရာက အေရးၾကီးတာထဲမွာပါတယ္။ (ပလပ္စတစ္ ဆာဂ်ရီ) အထူးကုကို ျပသင့္ပါတယ္။

မီးေလာင္တာမွာ (၉) ဥပေဒသဆိုတာရွိတယ္။ အေရျပားမ်က္ႏွာျပင္ဧရိယာဘယ္ေလာက္ကိုမီးေလာင္ခံရသလည္း။
ဦးေခါင္း = ၉%
ရင္ေခါင္းေရွ႕ = ၉%
ရင္ေခါင္း ေနာက္ = ၉%
ဗိုက္ = ၉%
ေက်ာ = ၉%
ေပါင္ = ၉%
ေပါင္ = ၉%
လက္ = ၉%
လက္ = ၉%
ေျခေထာက္ = ၉%
ေျခေထာက္ = ၉%
လိင္အဂၤါ = ၁%

အလာအလာ
<10% = 0.6%
10–20% = 2.9%
20–30% = 8.6%
30–40% = 16%
40–50% = 25%
50–60% = 37%
60–70% = 43%
70–80% = 57%
80–90% = 73%
>90% = 85%
မီးခိုးေငြ႔ရွဴမိျခင္း = 23%

မ်က္ႏွာျပင္ဧရိယာမ်ားေလ ဆိုးေလ။ အသက္ၾကီးေလ ဆိုးေလ။ အမ်ိဳးသမီး ပိုဆိုးတယ္။ ေဆာရီး။

ေနာက္ဆက္တြဲျဖစ္ႏိုင္တာေတြလည္းရွိတယ္။
ပိုးဝင္ျခင္း။ ႏူမိုးနီးယား။ ဆယ္လူလိုက္တစ္။ ဆီးလမ္းပိုးဝင္ျခင္း။ အသက္ရွဴလမ္းအလုပ္မႏိုင္ေတာ့ျခင္း။ ၃ဝ% ေက်ာ္ရင္၊ အေရျပားထုတခုလံုးေလာင္ရင္၊ အသက္ ငယ္လြန္း ၾကီးလြန္းရင္၊ ေျခေထာက္နဲ႔ တင္ပါးဆံုေနရာေလာင္ရင္ ေနာက္ဆက္တြဲေတြဆက္ျဖစ္ႏိုင္တယ္။
၁ဝ% ေက်ာ္ေလာက္ခံရရႈ္ ေသြးအားနည္းႏိုင္တယ္။ လွ်ပ္စစ္ဓါတ္လိုက္ခံရရင္ ေသြးေၾကာထဲ ေသြးခဲတာျဖစ္လာႏိုင္တယ္။ ၾကြက္သားေတြပ်က္စီးလို႔ျဖစ္တာကို compartment syndrome နဲ႔ rhabdomyolysis လို႔ေခၚတယ္။ အရိုး၊ ၾကြက္သာထုထည္၊ အမာရြတ္၊ စိတ္ထိခိုက္မႈေတြလည္း ဆက္ျဖစ္လာႏိုင္တယ္။ ေဆာရီး။

Severe Burn Treatment ဆိုးဝါးတဲ့ မီးေလာင္နာ http://doctortintswe.blogspot.com/2015/03/severe-burn-treatment.html
Burns မီးေလာင္ခံရျခင္း http://doctortintswe.blogspot.com/2015/03/burns.html

ေဒါက္တာတင့္ေဆြ

No comments:

Post a Comment

Note: Only a member of this blog may post a comment.