Mujahideen မူဂ်ာဟစ္ဒင္
မူဂ်ာဟစ္ဆိုတာ ဂ်ီဟဒ္လုပ္သူလို႔ဆိုလိုတယ္။ အာဖကန္နစၥတန္မွာ ဆိုဗီယက္တပ္ေတြဝင္သိမ္းစဥ္က ဆန္႔က်င္ခဲ့သူေတြ သံုးရာကေန လူသိမ်ားလာတယ္။ မူဂ်ာဟစ္ဒင္ဆိုတာ အမ်ားကိန္း။ ၾကိဳးပမ္းေဆာင္ရြက္သူမ်ား ဒါမွမဟုတ္ အလာရွင္ အလိုေတာ္က်လုပ္တဲ့ မြတ္ဆလင္လို႔ အဓိပၸါယ္ရပါတယ္။ (ဂ်ီးဟဒ္) ကလည္း ၾကိဳးပမ္းလုပ္ေဆာင္ျခင္း။
၁၉၆ဝ ကေနစတဲ့ ေခတ္ေပၚ (ဂ်ီးဟဒ္ဒဇင္မ္) ထဲမွာ သူပုန္ထျခင္း၊ ေပ်ာက္က်ားစစ္၊ အၾကမ္းဖက္အဖြဲ႔ စတဲ့နည္းေတြကို အသံုးျပဳၾကတယ္။ အာဖကန္နစၥတန္၊ ေဘာ့စနီးယား-ဟက္ဇာဂိုဘီးနား၊ အိႏၵိယ၊ ပါကစၥတန္၊ ျမန္မာ၊ အီရန္၊ အီရတ္၊ ေကာ့ေကးဆပ္ေျမာက္ပိုင္း၊ ကိုဆိုဗို၊ ႏိုက္ဂ်ီးရီးယား၊ ဖိလစ္ပိုင္၊ ဆိုမာလီ နဲ႔ ဆီးရီးယားႏိုင္ငံေတြမွာ ရွိေနတယ္။
ျမန္မာႏိုင္ငံနဲ႔ မူဂ်ာဟစ္ဒင္
၁၉၄၆-၁၉၄၉ တံုးက ရခိုင္ျပည္နယ္ေျမာက္ပိုင္းမွာ (မူဂ်ာဟစ္ဒင္) ေတြ အေရအတြက္တစံုတရာအထိ ရွိခဲ့တယ္။ (မားရ္ ကစ္ရွမ္) က ဦးေဆာင္ခဲ့တဲ့အဖြဲ႔ကို (မူဂ်ာဟစ္) လို႔ေခၚတယ္။ အဖြဲ႔ဝင္ေတြဟာ အဓိကအားျဖင့္ အေရွ႕ပါကစၥတန္ (ယခု ဘဂၤလားဒက္ရွ္) ႏိုင္ငံသားေတြျဖစ္တယ္။ ၁၉၅ဝ မွာ ျမန္မာစစ္တပ္က ႏွိမ္နင္းႏိုင္ခဲ့တယ္။ (မားရ္ ကက္ဆင္) ဟာ ဘဂၤလားဒက္ရွ္ဖက္က (ေကာ့္ဆက္ ဘဇား) မွာ အသတ္ခံရျပီး ေနာက္လိုက္ေတြလဲ လက္နက္ခ်ခဲ့ရတယ္။ သူတို႔မ်ိဳးဆက္ေတြကိုေမးတဲ့အခါ သူတို႔ကိုယ္သူတို႔ ရိုဟင္ဂ်ာလို႔ေျပာလာၾကတာ မၾကာေသးပါ။
၁၉၆၂ ဗိုလ္ခ်ဳပ္ေနဝင္း အာဏာမသိမ္းခင္အထိ သူတို႔ဟာ အေတာ္တက္ၾကြႏိုင္ခဲ့ေသးတယ္။ ဗခကေနဝင္းက အႏွစ္ ၂ဝ ေက်ာ္ၾကာေအာင္ ႏွိမ္နင္းခဲ့တယ္။ ၁၉၇၈ နဂါးမင္းစစ္ဆင္ေရးက နာမည္ထြက္ခဲ့တယ္။ ဒီစစ္ဆင္ေရးေၾကာင့္ သူတို႔ အမ်ားစုဟာ ဘဂၤလားဒက္ရွ္ကို ထြက္ေျပးျပီး ဒုကၡသည္ေတြျဖစ္လာၾကေတာ့တယ္။ ဒါေပမဲ့ ရခိုင္ေျမာက္ပိုင္းမွာ ဆက္ျပီး ရွိေနေသးပါတယ္။ သူတို႔ဟာ ဘဂၤလားဒက္ရွ္ (မူဂ်ာဟစ္ဒင္) ေတြနဲ႔ ပိုနီးစပ္တာသာမကဘဲ မေလးရွား၊ ပါကစၥတန္က အလားတူအဖြဲ႔ေတြနဲ႔ ကြန္ယက္ဖြဲ႔ထားၾကတယ္။ ရံပံုေငြေတြေကာက္ျပီး ျမန္မာျပည္ ျပင္ပမွာ စစ္သင္တန္းေတြ တက္ေနၾကတယ္။
သူတို႔ရဲ႕ အစဆံုးလႈပ္ရွားမႈက (၁၉၄၇-၁၉၆၁) ျဖစ္တယ္။ ရိုဟင္ဂ်ာေတြေနခဲ့တဲ့ ေမယုေဒသကို အေရွ႕ပါကစၥတန္ (ဘဂၤလားဒက္ရွ္) ထဲေရာက္သြားတယ္။ ၁၉၇ဝ-၇၁ အေရွ႕ပါကစၥတန္ကေန (ဘဂၤလားဒက္ရွ္) လြတ္လပ္ေရးစစ္ပြဲ အတြင္းမွာ တက္ၾကြခဲ့ၾကတယ္။ ၂ဝ၁ဝ ရခိုင္ျပည္နယ္မွာ အဓိကရုဏ္းေတြျဖစ္ေတာ့ သတင္းေတြအရ ရခိုင္ထဲမွာ လြတ္လပ္ေရး ဒါမွမဟုတ္ ကိုယ္ပိုင္လြတ္လပ္ခြင့္ကို ေတာင္းဆိုလာၾကတယ္။ ရိုဟင္ဂ်ာအမည္ကို အရင္ရေအာင္ လုပ္ယူထားတယ္။
၂၈-၅-၂ဝ၁၂ ေန႔က ေက်ာက္ျဖဴ အျဖစ္အပ်က္ကေနဆက္ျပီး ႏွစ္ဘက္လံုးမွာ အေသအေပ်ာက္၊ ပ်က္စီးမႈေတြနဲ႔ ဖမ္းဆီးခံရတာေတြရွိလာတယ္။ ၂ဝ၁၂ ေမလထဲမွာ ၂ ေနရာ၊ ဇြန္လထဲမွာ ၃ ေနရာနဲ႔ ေအာက္တိုဘာမွာ ၃ ေနရာမွာ ဆက္ျဖစ္တယ္။ (၉၆၉) လႈပ္ရွားမႈဆိုတာျဖစ္လာတယ္။ ဒုကသည္စခန္းမွာလူေတြမ်ားမ်ားလာေစျပီး ႏိုင္ငံတကာက လာလာၾကည့္ျပီး အျပစ္တင္တာခံေနရတယ္။ မေလးရွားမွာအလုပ္သြားလုပ္ေနၾကတဲ့ ျမန္မာႏိုင္ငံသားေတြ တိုက္ခိုက္ခံရတယ္။ ခါးသီးတဲ့ အျပန္အလွန္ ျပစ္တင္-ေဝဖန္-ဆဲဆိုမႈေတြအထိ ျဖစ္လာေစတယ္။ တိုင္းမ္မဂၢဇင္း မ်က္ႏွာဖံုးမွာပါလာျပီး၊ ဘာသာေရးပါ ရုပ္ဆိုးသြားေစတယ္။ ၇-၇-၂ဝ၁၃ ေန႔က ဗုဒၶဂယာမွာဗံုးခြဲတာနဲ႔ ဆက္စပ္မလားလို႔ စံုးစမ္းစစ္ေဆးသူေတြက စဥ္းစားရေတာ့တယ္။
တိုင္းျပည္ဘက္ကေနၾကည့္ရင္ မေကာင္းက်ိဳးဆက္ေတြ တသီခ်ည္းျဖစ္လာတယ္။ စစ္အစိုးရေခတ္မွာ လူ႔အခြင့္အေရး ခ်ိဳးေဖါက္မႈေတြကို ျပစ္တင္တာထက္ ႏိုင္ငံတကာက အခုအေရးမွာ အဆမ်ားစြာပိုတဲ့ ျပစ္တင္မႈေတြသာကာ ဝင္ေရာက္စြက္ဖက္မႈအထိ ဦးတည္လာခဲ့တယ္။ ဒါေပမဲ့ ျပည္တြင္းမွာ တခ်ိဳ႕ပါတီေတြနဲ႔ အဖြဲ႔ေတြက သူတို႔အက်ိဳးအျမတ္အတြက္ အသံုးခ်ခဲ့ၾကတယ္။
အခုအစိုးရလက္ထက္မွာ ေျဖရွင္းနည္းမွန္နဲ႔လုပ္ေဆာင္လာတယ္။ ျပည္ကအသံေတြ ပါးစျပဳခ်ိန္မွာေတာ့ ၉-၁ဝ-၂ဝ၁၆ ေန႔ကစျပီး ရခိုင္ျပည္နယ္၊ ေမာင္ေတာ ၿမိဳ႕နယ္မွာ အၾကမ္းဖက္တိုက္ခိုက္မႈေတြ ျဖစ္လာတယ္။ ၁၄-၁ဝ-၂ဝ၁၆ ေန႔မွာ သမတရံုးကေၾကျငာခ်က္မထြက္ခင္အထိ အျမတ္ထုတ္သူေတြကထုတ္ၾကတယ္။ အစိုးရကေတာ့ RSO အၾကမ္းဖက္အဖြဲ႔နဲ႔ ဆက္ႏြယ္တဲ့ အကာလ္မူလ္ မူဂ်ာဟီဒင္န္အဖြဲ႔ လက္ခ်က္ျဖစ္တယ္၊ ဟာဗစ္တူဟာရ္က ဦးေဆာင္တယ္လို႔ ထုတ္ျပန္တယ္။
အစိုးရအဖြဲ႔ရဲ႕ထုတ္ျပန္ခ်က္မွာ ဘာသာေရးနဲ႔ လူမ်ိဳးေရးမဟုတ္ အၾကမ္းဖက္မႈလို႔ဆိုပါတယ္။ လိုအပ္ခ်က္ရွိလို႔ အဲလို ဖြင့္ဆိုတာျဖစ္ပါမယ္။ မလိုလားအပ္တာေတြနဲ႔ေတာ့ ကိုယ့္အဖြဲ႔အက်ိဳးတခုတည္းအတြက္ အျမတ္မထုတ္ၾကပါနဲ႔။
ေဒါက္တာတင့္ေဆြ
၁၅-၁ဝ-၂ဝ၁၆
၁၉၆ဝ ကေနစတဲ့ ေခတ္ေပၚ (ဂ်ီးဟဒ္ဒဇင္မ္) ထဲမွာ သူပုန္ထျခင္း၊ ေပ်ာက္က်ားစစ္၊ အၾကမ္းဖက္အဖြဲ႔ စတဲ့နည္းေတြကို အသံုးျပဳၾကတယ္။ အာဖကန္နစၥတန္၊ ေဘာ့စနီးယား-ဟက္ဇာဂိုဘီးနား၊ အိႏၵိယ၊ ပါကစၥတန္၊ ျမန္မာ၊ အီရန္၊ အီရတ္၊ ေကာ့ေကးဆပ္ေျမာက္ပိုင္း၊ ကိုဆိုဗို၊ ႏိုက္ဂ်ီးရီးယား၊ ဖိလစ္ပိုင္၊ ဆိုမာလီ နဲ႔ ဆီးရီးယားႏိုင္ငံေတြမွာ ရွိေနတယ္။
ျမန္မာႏိုင္ငံနဲ႔ မူဂ်ာဟစ္ဒင္
၁၉၄၆-၁၉၄၉ တံုးက ရခိုင္ျပည္နယ္ေျမာက္ပိုင္းမွာ (မူဂ်ာဟစ္ဒင္) ေတြ အေရအတြက္တစံုတရာအထိ ရွိခဲ့တယ္။ (မားရ္ ကစ္ရွမ္) က ဦးေဆာင္ခဲ့တဲ့အဖြဲ႔ကို (မူဂ်ာဟစ္) လို႔ေခၚတယ္။ အဖြဲ႔ဝင္ေတြဟာ အဓိကအားျဖင့္ အေရွ႕ပါကစၥတန္ (ယခု ဘဂၤလားဒက္ရွ္) ႏိုင္ငံသားေတြျဖစ္တယ္။ ၁၉၅ဝ မွာ ျမန္မာစစ္တပ္က ႏွိမ္နင္းႏိုင္ခဲ့တယ္။ (မားရ္ ကက္ဆင္) ဟာ ဘဂၤလားဒက္ရွ္ဖက္က (ေကာ့္ဆက္ ဘဇား) မွာ အသတ္ခံရျပီး ေနာက္လိုက္ေတြလဲ လက္နက္ခ်ခဲ့ရတယ္။ သူတို႔မ်ိဳးဆက္ေတြကိုေမးတဲ့အခါ သူတို႔ကိုယ္သူတို႔ ရိုဟင္ဂ်ာလို႔ေျပာလာၾကတာ မၾကာေသးပါ။
၁၉၆၂ ဗိုလ္ခ်ဳပ္ေနဝင္း အာဏာမသိမ္းခင္အထိ သူတို႔ဟာ အေတာ္တက္ၾကြႏိုင္ခဲ့ေသးတယ္။ ဗခကေနဝင္းက အႏွစ္ ၂ဝ ေက်ာ္ၾကာေအာင္ ႏွိမ္နင္းခဲ့တယ္။ ၁၉၇၈ နဂါးမင္းစစ္ဆင္ေရးက နာမည္ထြက္ခဲ့တယ္။ ဒီစစ္ဆင္ေရးေၾကာင့္ သူတို႔ အမ်ားစုဟာ ဘဂၤလားဒက္ရွ္ကို ထြက္ေျပးျပီး ဒုကၡသည္ေတြျဖစ္လာၾကေတာ့တယ္။ ဒါေပမဲ့ ရခိုင္ေျမာက္ပိုင္းမွာ ဆက္ျပီး ရွိေနေသးပါတယ္။ သူတို႔ဟာ ဘဂၤလားဒက္ရွ္ (မူဂ်ာဟစ္ဒင္) ေတြနဲ႔ ပိုနီးစပ္တာသာမကဘဲ မေလးရွား၊ ပါကစၥတန္က အလားတူအဖြဲ႔ေတြနဲ႔ ကြန္ယက္ဖြဲ႔ထားၾကတယ္။ ရံပံုေငြေတြေကာက္ျပီး ျမန္မာျပည္ ျပင္ပမွာ စစ္သင္တန္းေတြ တက္ေနၾကတယ္။
သူတို႔ရဲ႕ အစဆံုးလႈပ္ရွားမႈက (၁၉၄၇-၁၉၆၁) ျဖစ္တယ္။ ရိုဟင္ဂ်ာေတြေနခဲ့တဲ့ ေမယုေဒသကို အေရွ႕ပါကစၥတန္ (ဘဂၤလားဒက္ရွ္) ထဲေရာက္သြားတယ္။ ၁၉၇ဝ-၇၁ အေရွ႕ပါကစၥတန္ကေန (ဘဂၤလားဒက္ရွ္) လြတ္လပ္ေရးစစ္ပြဲ အတြင္းမွာ တက္ၾကြခဲ့ၾကတယ္။ ၂ဝ၁ဝ ရခိုင္ျပည္နယ္မွာ အဓိကရုဏ္းေတြျဖစ္ေတာ့ သတင္းေတြအရ ရခိုင္ထဲမွာ လြတ္လပ္ေရး ဒါမွမဟုတ္ ကိုယ္ပိုင္လြတ္လပ္ခြင့္ကို ေတာင္းဆိုလာၾကတယ္။ ရိုဟင္ဂ်ာအမည္ကို အရင္ရေအာင္ လုပ္ယူထားတယ္။
၂၈-၅-၂ဝ၁၂ ေန႔က ေက်ာက္ျဖဴ အျဖစ္အပ်က္ကေနဆက္ျပီး ႏွစ္ဘက္လံုးမွာ အေသအေပ်ာက္၊ ပ်က္စီးမႈေတြနဲ႔ ဖမ္းဆီးခံရတာေတြရွိလာတယ္။ ၂ဝ၁၂ ေမလထဲမွာ ၂ ေနရာ၊ ဇြန္လထဲမွာ ၃ ေနရာနဲ႔ ေအာက္တိုဘာမွာ ၃ ေနရာမွာ ဆက္ျဖစ္တယ္။ (၉၆၉) လႈပ္ရွားမႈဆိုတာျဖစ္လာတယ္။ ဒုကသည္စခန္းမွာလူေတြမ်ားမ်ားလာေစျပီး ႏိုင္ငံတကာက လာလာၾကည့္ျပီး အျပစ္တင္တာခံေနရတယ္။ မေလးရွားမွာအလုပ္သြားလုပ္ေနၾကတဲ့ ျမန္မာႏိုင္ငံသားေတြ တိုက္ခိုက္ခံရတယ္။ ခါးသီးတဲ့ အျပန္အလွန္ ျပစ္တင္-ေဝဖန္-ဆဲဆိုမႈေတြအထိ ျဖစ္လာေစတယ္။ တိုင္းမ္မဂၢဇင္း မ်က္ႏွာဖံုးမွာပါလာျပီး၊ ဘာသာေရးပါ ရုပ္ဆိုးသြားေစတယ္။ ၇-၇-၂ဝ၁၃ ေန႔က ဗုဒၶဂယာမွာဗံုးခြဲတာနဲ႔ ဆက္စပ္မလားလို႔ စံုးစမ္းစစ္ေဆးသူေတြက စဥ္းစားရေတာ့တယ္။
တိုင္းျပည္ဘက္ကေနၾကည့္ရင္ မေကာင္းက်ိဳးဆက္ေတြ တသီခ်ည္းျဖစ္လာတယ္။ စစ္အစိုးရေခတ္မွာ လူ႔အခြင့္အေရး ခ်ိဳးေဖါက္မႈေတြကို ျပစ္တင္တာထက္ ႏိုင္ငံတကာက အခုအေရးမွာ အဆမ်ားစြာပိုတဲ့ ျပစ္တင္မႈေတြသာကာ ဝင္ေရာက္စြက္ဖက္မႈအထိ ဦးတည္လာခဲ့တယ္။ ဒါေပမဲ့ ျပည္တြင္းမွာ တခ်ိဳ႕ပါတီေတြနဲ႔ အဖြဲ႔ေတြက သူတို႔အက်ိဳးအျမတ္အတြက္ အသံုးခ်ခဲ့ၾကတယ္။
အခုအစိုးရလက္ထက္မွာ ေျဖရွင္းနည္းမွန္နဲ႔လုပ္ေဆာင္လာတယ္။ ျပည္ကအသံေတြ ပါးစျပဳခ်ိန္မွာေတာ့ ၉-၁ဝ-၂ဝ၁၆ ေန႔ကစျပီး ရခိုင္ျပည္နယ္၊ ေမာင္ေတာ ၿမိဳ႕နယ္မွာ အၾကမ္းဖက္တိုက္ခိုက္မႈေတြ ျဖစ္လာတယ္။ ၁၄-၁ဝ-၂ဝ၁၆ ေန႔မွာ သမတရံုးကေၾကျငာခ်က္မထြက္ခင္အထိ အျမတ္ထုတ္သူေတြကထုတ္ၾကတယ္။ အစိုးရကေတာ့ RSO အၾကမ္းဖက္အဖြဲ႔နဲ႔ ဆက္ႏြယ္တဲ့ အကာလ္မူလ္ မူဂ်ာဟီဒင္န္အဖြဲ႔ လက္ခ်က္ျဖစ္တယ္၊ ဟာဗစ္တူဟာရ္က ဦးေဆာင္တယ္လို႔ ထုတ္ျပန္တယ္။
အစိုးရအဖြဲ႔ရဲ႕ထုတ္ျပန္ခ်က္မွာ ဘာသာေရးနဲ႔ လူမ်ိဳးေရးမဟုတ္ အၾကမ္းဖက္မႈလို႔ဆိုပါတယ္။ လိုအပ္ခ်က္ရွိလို႔ အဲလို ဖြင့္ဆိုတာျဖစ္ပါမယ္။ မလိုလားအပ္တာေတြနဲ႔ေတာ့ ကိုယ့္အဖြဲ႔အက်ိဳးတခုတည္းအတြက္ အျမတ္မထုတ္ၾကပါနဲ႔။
ေဒါက္တာတင့္ေဆြ
၁၅-၁ဝ-၂ဝ၁၆

Comments
Post a Comment