Monthly contraceptive injection ကိုယ္ဝန္တား တလခံထိုးေဆး

ဆ႐ွာ႐ွင့္ ကြၽန္မကအသက္ ၂၉ ႏွစ္ပါ။ သားေလးတစ္ေယာက္႐ွိပါတယ္႐ွင့္။ အသက္က ၁၁ လပါ။ အိမ္ေထာင္က်ၿပီး ၃ ႏွစ္ျပည့္မွ ကေလးယူတာပါဆရာ။ ကေလးမယူခင္ တစ္လခံတားေဆးထုိးပါတယ္ဆရာ။ ကြၽန္မနဲ႔လည္းတည့္လုိ႔လားမသိ ဝတာလည္းမ႐ွိပါဘူးဆရာ။ ကေလးယူမယ္ဆုိေတာ့ ဖ်က္ (ျဖတ္လို႔ေရးရပါတယ္။ ဖ်က္ဆိုရင္ ကိုယ္ဝန္ဖ်က္တာနဲ႔မွားမယ္) လုိက္တာ တန္းရပါတယ္႐ွင့္။ အခု ကေလးေမြးၿပီး ၄၅ ရက္ျပည့္ေတာ့ သုံးလခံတားေဆးထုိးလုိက္ပါတယ္။ ရက္ျပည့္ေတာ့ ေနာက္ပုိင္း တလခံတားေဆးျပန္ထုိးတယ္ဆရာ။ အခုေနာက္ပုိင္း ရာသီလာတာလည္း မမွန္ေတာ့ဘူးဆရာ။ သမီးတုိ႔ ရပ္ကြက္မွာ ႕႕႕႕႕ ေဆးခန္းက လက္ေမာင္းထဲထည့္တဲ့တားေဆး အလကားလာထည့္ေပးတယ္ဆရာ။ သြားထည့္ေတာ့ ကေလးႏုိ႔တုိက္တာ တလေဆးမထုိးရဘူးတဲ့။ ဟုတ္ပါသလားဆရာ။ ၿပီးေတာ့ သုံးလေဆးထုိးထားမွ ထည့္လုိ႔ရတယ္တဲ့ မထည့္ရဘဲ ျပန္လာခဲ့ရတယ္ဆရာ႐ွင့္။ အဲ့ဒါ တလေဆးကကေလးႏုိ႔တုိက္ေနရင္မထုိးရဘူးလားဆရာ။ အျပင္မွာပဲ လက္ေမာင္းထဲ ထည့္တဲ့ပစၥည္းသြားထည့္ခ်င္လုိ႔ သုံးလခံေဆး ဘယ္လုိထုိးရမွာလဲဆုိတာ ဆရာနည္းလမ္းေလး ေျပာျပေပးပါဆရာ။

ကိုယ္ဝန္တား တလခံထိုးေဆးကို ၂ဝဝဝ ခုႏွစ္ မတ္လကျပီးစသံုးလာတဲ့ တားေဆးထိုးေဆးျဖစ္တယ္။ Medroxyprogesterone acetate 25 mg နဲ႔ Estradiol cypionate 5 mg ပါတယ္။ အမ်ားသံုး ေဟာ္မုန္း ၂ မ်ိဳးပါ တားေဆးနဲ႔ဆင္တူတယ္။

အမ်ိဳးသမီး ၈၉% မွာေတြ႔ရတဲ့ ေဘးထြက္ဆိုးက်ိဳးေတြက ေခါင္းကိုက္တာ၊ ရင္သားနာတာ၊ ဝလတာ၊ ရာသီမမွန္တာ၊ ရာသီရက္ရွည္တာ၊ ဝက္ျခံထြက္တာေတြ ေတြ႔ရတယ္။ တခ်ိဳ႕မွာ ေျခေထာက္ေသြးေၾကာထံုးတာ ပိုျဖစ္တယ္။

ထိုးေဆးရပ္ျပီးေနာက္ ကိုယ္ဝန္ရဘို႔ တလမကေစာင့္ရတတ္တယ္။ ပ်မ္းမွ် ၅ လေလာက္ရွိတယ္။ တခ်ိဳ႕ ၁၂ လအထိ ေစာင့္ရတယ္။ ေနာက္လထိုးဘို႔ ၇ ရက္အထိေနာက္က်ေနလည္း ကာကြယ္ႏိုင္တယ္။ အီစထိုဂ်င္ေဟာ္မုန္းပါေနလို႔ ႏို႔ထြက္နည္းေစႏိုင္တယ္။

ကေလးႏို႔တိုက္တံုးသံုးႏိုင္တဲ့ ကိုယ္ဝန္တားနည္းမ်ား
၁။ Depo-Provera ၃ လခံထိုးေဆးလဲ သံုးႏိုင္တယ္။

၂။ Progestin-only pill (POP) တမ်ိဳးထဲပါတဲ့ တားေဆးမ်ိဳးက ပိုအဆင္ေျပတယ္။ ေဆးကိုေန႔တိုင္းမွန္မွန္နဲ႔ အခ်ိန္လဲ မွန္မွန္ေသာက္ဘို႔ သတိၾကီးရမယ္။ ေဆးနာမည္ေတြက Exluton, Micronor, Nor-QD နဲ႔ Ovrette ေတြျဖစ္တယ္။

၃။ Progestin-only implants အေရျပားေအာက္မွာ ထည့္ထားရတဲ့ အေခ်ာင္းမ်ိဳးသံုးႏိုင္တယ္။ ဥပမာ Norplant and Jadelle (Norplant II), Implanon, Sino-implant (II) (Zarin, Femplant and Trust), Nexplanon ေတြကို သံုးႏိုင္တယ္။

၄။ Condom (ကြန္ဒြမ္) က ပိုအဆင္ေျပႏိုင္တယ္။ Diaphragm (ဒိုင္ယာဖရမ္) နည္းကေတာ့ ကေလးေမြးျပီးစမွာ အရြယ္အစား ရင္စားျပန္မရေသးလို႔ အေနမေတာ္ ျဖစ္ႏိုင္တယ္။ ထိေရာက္မႈ % ကေတာ့ က်န္နည္းေတြထက္နည္းတယ္။

၅။ Intrauterine system (IUS), IUD with progestogen, IntraUterine Contraceptive (IUC) လို႔ ေခၚတာက သားအိမ္အဝမွာ (ပရိုဂ်က္စတင္) တမ်ိဳးထဲသာ ပါလို႔ ႏို႔ထြက္တာကို မသက္ေရာက္ေစဘူး။

၆။ Intrauterine devices (IUD) သားအိမ္ထဲ (ေကာပါး-တီ) ထည့္နည္းမွာ ဘာေဟာ္မုန္းမွ မပါလို႔ ႏို႔ထြက္တာကို သက္ေရာက္မႈ မရွိပါ။

ေဒါက္တာတင့္ေဆြ
၈-၄-၂ဝ၁၆