ပန္းခ်ီ ႏွင့္ သိခ်င္


တကယ္သိျခင္။ ဆရာကသိခ်င္လို႔ေျပာထားေတာ့ သိခ်င္ေပါ့။ က်ေနာ္ကပန္းခ်ီေရးပါတယ္။ ဗဂ်ီဆိုၿပီးသံုးၾကပါေသး။ အမွန္သိျခင္။ ဆရာ့သေဘာ သိခ်င္ပါတယ္ဆရာ။
ခ်င္
ကခ်င္ျပည္နယ္
ခ်င္ခ်င္ျမည္
ခ်င္ျခင္းျဖစ္ေနသည္
ခ်င္ေရြးပင္
စားခ်င္စရာ
မခ်င္မရဲ
မသိေစခ်င္ပါ
ျဖစ္ခ်င္တုိင္း
လိုခ်င္စရာ
လုပ္ေစခ်င္တယ္
သြားခ်င္လာခ်င္
အိပ္ခ်င္မူးတူး

ျခင္
ခြက္ျခင္ေရာင္း
စပါးျခင္
ဆင္ျခင္တံုတရား
ျခင္ခံတန္း
ျခင္ဆီ
ျခင္ညႇပ္
ျခင္တြယ္ဖန္ခြတ္
ျခင္တြယ္ဖန္တိုင္
ျခင္ပိတ္တန္း
ျခင္ပုန္း၊ ျခင္ေကာင္၊ ျခင္ကိုက္
ျခင္ယပ္
ျခင္ေကာင္
ျခင္ေထာင္
ျခေသၤ့
အျခင္ရနယ္
အိမ္မိုးျခင္တင္
အေၾကာအျခင္
ေနာင္ဆင္ျခင္ပါ

ပန္းဆယ္မ်ိဳး
ပန္းခ်ီလို႔ ေရးတယ္။ ဗဂ်ီေအာင္စိုးက သူ႔အမည္။ အမည္ကို မျပင္ရ။ ပန္းဆယ္မ်ိဳးကိုေရးတဲ့ နတ္သွ်င္ေခါင္ကို နတ္ရွင္ေခါင္လို႔ မေရးရ။ ေလသူရဲတဦးစာအုပ္ကို ျပန္ထုတ္ေတာ့ ကေလာင္အမည္ကို စသတ္ထားတာ ေတြ႔တယ္။ မလုပ္ရပါ။ မလုပ္ေကာင္းပါ။ သူတပါးကို နာမည္မဖ်က္အပ္ပါ။

ျမန္မာ့သုခုမ အနုပညာ ပန္းဆယ္မ်ိဳး
၁။ ပန္းပဲ
၂။ ပန္းထိမ္
၃။ ပန္းပု
၄။ ပန္းခ်ီ
၅။ ပန္းယြန္း
၆။ ပန္းပြတ္
၇။ ပန္းေတာ့
၈။ ပန္းတေမာ့
၉။ ပန္းရန္
၁ဝ။ ပန္းတဥ္း။

ပန္းဟူေသာ ေဝါဟာရ၏ မူလအရင္းအျမစ္မွာ ပန္ျဖစ္ေၾကာင္း ပညာရွင္မ်ားက ေဖၚထုတ္ထားၾကသည္။ ပန္၏ အနက္ အဓိပၸါယ္သည္ ဖန္တီးသည္၊ ဖန္တီးခ်က္လက္ရာ၊ ဖန္တီးသူဟူ၍ သိရသည္။ အႏုပညာလက္ရာတခု ျဖစ္ေပၚလာရန္ ေတြးေတာၾကံစည္ရျခင္း က႑ဍသည္ လုပ္ငန္းပိုင္းဆိုင္ရာ ပန္းအလုပ္ ျဖစ္သည္ ဟုဆိုပါသည္။ ပန္းဟုေခၚဆိုၾကသည္မွာ မြမ္းမံျခယ္လွယ္ စီမံရေသာ သုခုမအနုပညာ ပါေသာ လုပ္ငန္းျဖစ္ျခင္းေၾကာင့္ သုခုမအနုပညာကို တင္စား၍ ေခၚေၾကာင္း အခ်ို႕ပညာရွင္မ်ားက ယူဆၾကသည္။ သုေတသီအခ်ို႕က ပန္ဟု ေခၚဆိုေသာစကားမွာ ပညာလုပ္ငန္းဟု အဓိပၸါယ္ျဖစ္ေၾကာင္း ကိုးကားတင္ျပၾကသည္။

ရာေဇာဝါဒက်မ္းတြင္ ပဲ၊ ထိမ္၊ တဥ္း၊ ေတာ့၊ ရန္၊ ပု၊ ေမာ့၊ မွတ္ေလာ့ ပြတ္ခ်ီယြန္းဟူ၍ ဖြဲ႔ဆိုထားသည္။

ပဲ = ပန္းပဲ (သံထည္ထုလုပ္ျခင္း အတတ္ပညာ)
ထိမ္ = ပန္းထိမ္ (ေရႊေငြ စသည့္လက္ဝတ္တန္ဆာမွစ၍ အသံုးအေဆာင္ပစၥည္းအမ်ိဳးမ်ိဳးကို သြန္းထု ခတ္လုပ္သည့္ပညာ)
တဥ္း = ပန္းတဥ္း (ေၾကးထည္ ပံုစံအမ်ိဳးမ်ိဳး သြန္းလုပ္သည့္ပညာ)
ေတာ့ = ပန္းေတာ့ (အဂၤေတ၊ သရြတ္ျဖင့္ ရုပ္လံုး ရုပ္ၾကြ အမြမ္းတင္တန္ဆာ ျပဳလုပ္ေသာပညာ)
ရန္ = ပန္းရန္ (အုတ္၊ အဂၤေတတို႔ျဖင့္ အေဆာက္အဦ တည္လုပ္သည့္ပညာ)
ပု = ပန္းပု (သစ္သား၊ ဆင္စြယ္၊ ဖေယာင္း စေသာဝတၱုပစၥည္းမ်ားကို ရုပ္လံုးရုပ္ျကြ ထြင္းထုသည့္ပညာ)
ေမာ့ = ပန္းတေမာ့ (ေက်ာက္သားကို ထုဆစ္သည့္ပညာ)
ပြတ္ = ပန္းပြတ္ (သစ္သား၊ ဆင္စြယ္ ပစၥည္းမ်ားကို လိုရာပံုစံအတိုင္း ေခ်ာမြတ္ေအာင္ ပြတ္ခံျပဳလုပ္သည့္ပညာ)
ခ်ီ = ပန္းခ်ီ (ေဆးေရး၊ ခဲေရး၊ ဆီးေဆးစသည္တို႔ျဖင့္ ရုပ္ပံုေရးျခယ္သည့္ပညာ)
ယြန္း = ပန္းယြန္း (သရိုးျဖင့္ ပန္းနွင့္ ရုပ္ၾကြတင္၍ ျပုလုပ္သည့္ပညာ။ ယြန္းထည္ပညာ၊ ပန္းထိုးယြန္း ဟုလည္းေခၚသည္။)

ပန္းဆယ္မ်ိုးသည္ ျမန္မာ့ယဉ္ေက်းမႈအနုပညာတြင္ အဓိကအက်ံဳးဝင္ေသာ ပညာရပ္မ်ားျဖစ္သည္။ ပန္းဆယ္မ်ိုးမွာ အနုပညာ၏ ေလးနက္သိမ္ေမြ႔ျပီး ခက္ခဲနက္နဲေသာ သေဘာကိုေဆာင္သည္။

ဗဂ်ီေအာင္စိုးသရုပ္ေဖၚတဂိုး ကို တစ္ဂိုး လို႔ ေရးေကာင္းေရးလာၾကမယ္။ ရာဗင္ျဒာနသ္တဂိုးကို ေဘာလံုးသမား မွတ္လို႔။ 

ေဒါက္တာတင့္ေဆြ
၁၅-၂-၂၀၂၀

Comments

Popular posts from this blog

Medical vocabulary ေဆးစာ ေဝါဟာရမ်ား (ျမန္မာ - အဂၤလိပ္)

Burmese Proverbs စကာပံုမ်ား (က)

Menoral ေဟာ္မုန္းေဆးတမ်ိဳး